หน้าหนังสือทั้งหมด

การบรรลุธรรมของพระภัททกาปิลานี
37
การบรรลุธรรมของพระภัททกาปิลานี
…าหมณ์เดินไปพบพระสัมมาสัม พุทธเจ้า ประทับขัดสมาธิ (Meditation) อยู่ที่ใต้ ต้นไทร และได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุในวันที่ 8 ท่านได้บรรลุอรหัตผลพร้อมด้วยปฏิสัมภิทาญาณ และต่อมาได้รับการยกย่องจากพระศาสดาว่าเป็น เลิศใ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการแยกทางของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและปิบผลิพราหมณ์ การบรรลุธรรมนางภัททกาปิลานี และการสร้างบุญที่มีผลในปัจจุบัน ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการทำบุญและคุณธรรมในชีวิตประจำวัน พระภัททกาปิลานีได
การสร้างประโยคในมคธ
27
การสร้างประโยคในมคธ
…็นับเป็นประโยคเช่นกัน เพราะ ได้เนื้อความบริบูรณ์แล้ว หรือประโยคว่า อญฺญตโร ภิกขุ สาวตฺถีย์ วิหาสิ = ภิกษุรูป หนึ่งอยู่ที่เมืองสาวัตถี ประโยคนี้มีส่วนประกอบที่เป็นประธาน ส่วนขยาย ประธาน ส่วนกิริยา และส่วนขย…
บทเรียนเกี่ยวกับการสร้างประโยคในมคธภาษาที่ประกอบด้วยสามส่วนหลัก ได้แก่ ประธาน กรรม และกิริยา รวมถึงส่วนขยายที่ช่วยให้เนื้อความสมบูรณ์ โดยมีตัวอย่างประโยคที่ชัดเจน เช่น 'โส ยาติ' ซึ่งเป็นประโยคที่มีเพี
กฎเกณฑ์การเรียงประโยคในประทักษ์บาลี
37
กฎเกณฑ์การเรียงประโยคในประทักษ์บาลี
…วามนิยมแห่งภาษา แล้วยังอาจทําให้ผิดความมุ่งหมาย หรือเกิดความคลุมเครือได้ ยกตัวอย่างเช่น ความไทยว่า “ภิกษุให้จีวรแก่สามเณร” กลับเป็นมคธว่า “ภิกขุ สามเณรสุส จีวร์ เทติ เรียงอย่างนี้มองดูเผินๆ ก็ไม่น่าจะผิดตร…
บทที่ ๒ นี้กล่าวถึงกฎเกณฑ์ในการเรียงประโยคในภาษาบาลี โดยเน้นการวางศัพท์ให้ถูกต้องตามหลักที่กำหนด หากวางผิดที่อาจทำให้เกิดความคลุมเครือ ตัวอย่างที่นำเสนอคือการแปลประโยคจากภาษาไทยเป็นภาษาบาลีซึ่งอาจทำให
คู่มือการแปลไทยเป็นมคธ
38
คู่มือการแปลไทยเป็นมคธ
๒๒ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ นอกจากจะแปลว่า ภิกษุให้จีวรแก่สามเณรแล้ว อาจแปลว่า ภิกษุให้ จีวรของสามเณร คือ ภิกษุเอาจีวรของสามเณรไปให้แก่ผู้อื่น ดังนี…
คู่มือการแปลนี้เสนอแนวทางในการแปลข้อความจากภาษาไทยเป็นมคธ โดยเน้นความถูกต้องทั้งในด้านความหมายและความสัมพันธ์ของคำ ตัวอย่างเช่น การแปลประโยคเกี่ยวกับจีวรของสามเณรและคำว่า 'ครรภ์' ในบริบทต่างๆ ซึ่งเป็น
กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๒๗
43
กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๒๗
…ปมิ ฯ ๒. ถ้าบท อวุตฺตกมฺม มาร่วมกับบท สมฺปาปุณยกมุม (สู่) ให้ เรียงบท อวุตฺตกมฺม ไว้ข้างหน้า เช่น : ภิกษุทั้งหลายนำพระศาสดาไปสู่ถ้ำมัททกุจฉิ : ภิกขู สตถาร มททกจน นส ฯ (๔/๕๓) ๓. ถ้าบท อวุตฺตกมฺม มาร่วมกับบท…
เนื้อหาเกี่ยวกับกฎเกณฑ์การเรียงประโยคในภาษาไทย โดยเฉพาะการจัดเรียงประโยคตามประเภทต่าง ๆ เช่น การิตกมฺม, อกถิตกมุม และ องฺจนฺตส์โยค พร้อมตัวอย่างที่ชัดเจน การใช้การเรียงประโยคให้ตรงตามกรณีช่วยให้การสื่
กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๔๓
59
กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๔๓
…ารแปลโดยสันทัด เช่น : ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ในพระศาสนานี้ มีธุระเท่าไร ฯ มีธุระ ๒ อย่างเท่านั้นแหละ ภิกษุ คือ คันถธุระ และ วิปัสสนาธุระ ฯ : ภนฺเต อิมสฺม สาสเน กติ ธุรานีติ ฯ คนถธุร วิปสฺสนาธุรนฺติ เทวเยว ธ…
บทเรียนเกี่ยวกับการเรียงประโยคในภาษาไทย บรรยายถึงการแปลประโยคที่ใช้สำนวนไทยและความสำคัญของการเรียงคำในประโยค เพื่อให้ได้ความหมายที่ชัดเจน เช่น การใช้คำว่า 'ท่านครับ' ที่สามารถวางไว้ตามตำแหน่งได้ ทั้งใ
การแปลและการใช้ศัพท์ในภาษาไทยโบราณ
112
การแปลและการใช้ศัพท์ในภาษาไทยโบราณ
…ปนิสนฺตา อฏฐ์สุ ฯ กรณีเช่นนี้ รวมถึงศัพท์ที่เป็นวิกติกัตตาด้วย ซึ่งบางทีก็ใช้ผิด ลิงค์กัน เช่น ๓) : ภิกษุทั้งหลาย ในหญิงเหล่านั้น พวกอุบาสิกาที่เป็น โสดาบันก็มี ที่เป็นสกิทาคามีก็มี ที่เป็นอนาคามี ก็มี....…
คู่มือนี้เสนอแนวทางในการแปลภาษาไทยเป็นมคธ โดยเน้นการใช้คำที่ถูกต้องในประโยค พร้อมตัวอย่างที่แสดงถึงการใช้ศัพท์ที่ผิด รวมถึงการปรับปรุงคำเพื่อให้ถูกต้องตามหลักการแปล เช่น การใช้คำว่า 'กโรนต์' ต้องเป็น
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
164
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ิ ฯ อย่างนี้ก็ใช้ได้ แต่ดูแล้วรุงรัง เพราะใช้ศัพท์เกินความพอดีไป : ความพิสดารว่า ณ พระนครสาวัตถี พระภิกษุ ๒ พัน รูปฉันที่เรือนของท่านอนาถบิณฑิกเศรษฐีทุกวัน ของ มหาอุบาสิกา ชื่อว่าวิสาขาก็เหมือนอย่างนี้ คือ…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อให้ผู้เรียนสามารถแปลข้อความจากภาษาไทยเป็นภาษามคธได้อย่างชัดเจน โดยเฉพาะในกรณีที่มีความนิยมในการจัดเรียงคำให้เข้าใจง่ายขึ้น เช่น การอธิบายเหตุการณ์ที่เกิดขึ้
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
200
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
… : น กิญจิ ภนฺเต ไม่ใช่ น ก็ ภนฺเต ความไทย เป็น : ในสามอย่างนั้น ที่ชื่อว่านิมิต ได้แก่ การที่เมื่อ ภิกษุ ทำกิจมีปรับพื้นที่เพื่อสร้างเสนาสนะอยู่ เมื่อ พวกคฤหัสถ์ถามว่า ท่านทำอะไร ขอรับ ใครใช้ ให้ท่านทำ ให…
…คำพูดที่สำคัญ โดยเฉพาะความหมายของถ้อยคำโต้ตอบในสถานการณ์ต่าง ๆ เช่น การสนทนาเกี่ยวกับการทำกิจกรรมของภิกษุและ ทัศนคติต่อเรื่องราวในพุทธศาสนา เช่น แนวคิดเกี่ยวกับการมีชีวิตอยู่และการปฏิสัมพันธ์กับสังคม การตี…
การใช้ภาษาไทยในประโยค
203
การใช้ภาษาไทยในประโยค
… นั้น หากเป็นกิริยาอาการ นิยมมีรูปเป็น * หากเป็นนาม นิยมมีรูปเป็นจตุตถีวิภัตติ เช่น ความไทย : ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ตระกูลที่ประกอบด้วยองค์ ๔ ภิกษุไม่เข้าไป ควรที่จะเข้าไปและเข้าไปแล้ว ควร จะนั่งใกล้ เป็น : …
เนื้อหานี้กล่าวถึงการเรียงคำและการใช้ศัพท์ในประโยคภาษาไทย โดยเฉพาะในการใช้งานที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนา รวมถึงกฎเกณฑ์ในการจัดเรียงคำในแต่ละประโยค เช่น การใช้คำว่า 'อล์' และการเรียงประโยคตามหลักไวยาก
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
204
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…งพอไปถึง เป็น ความไทย : ๗ ปี : เอกทิวส์ ทินโนวาโทเยว หิสส สตฺตนฺนํ สำวจฉราน อล์ อโหสิ (๖/๑๐๐) ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ เป็น
คู่มือนี้เป็นแหล่งข้อมูลสำหรับการแปลจากภาษาไทยไปเป็นมคธ โดยนำเสนอการใช้ศัพท์และโครงสร้างประโยคอย่างละเอียด อธิบายความหมายต่างๆ ของคำ เช่น คำว่า 'อล์' และการจัดเรียงคำในประโยคเพื่อเน้นความหมาย รวมถึงตั
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
214
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ในกรณีเช่นนั้นได้ด้วย จึงจะ แทนกันได้ มิใช่สักแต่ว่าแปลเหมือนกัน ก็ใช้แทนกันได้เลย เช่น ความ ไทยว่า ภิกษุอยู่ที่บ้าน ก็แต่งไปตามตัวว่า ภิกขุ เรวสติ อย่างนี้ ถือว่า ใช้ศัพท์ผิดเพราะกิริยาอยู่ ของพระถ้าอยู่ต…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ นำเสนอแนวทางการเลือกใช้ศัพท์ที่ถูกต้องในข้อความต่าง ๆ โดยเน้นความสำคัญของการเลือกคำที่มีความหมายเหมือนกัน และเหมาะสมกับบริบทการใช้งาน เนื้อหายังแสดงตัวอย่างศัพท์ที่สามา
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
246
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
๒๓๐ คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙ ความไทย : ภิกษุผู้เป็นบัณฑิตพึงเว้นบาปทั้งหลาย แม้มี ประมาณน้อยเสีย เหมือนผู้ต้องการเป็นอยู่เว้น ยาพิษอันร้ายแรง ฉะ…
…นวทางการแปลภาษาไทยเป็นมคธสำหรับผู้เรียนระดับ ป.ธ.๔-๙ โดยยกตัวอย่างการแปลและการทบทวนหลักการเว้นบาปของภิกษุ พร้อมการใช้ gํริยาวิเสสนะในภาษาไทยและการแปลงรูปประโยค เพื่อปรับใช้ในการสื่อสารและการศึกษาเพิ่มเติมใ…
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
249
การแปลงประโยคและการล้มประโยค
…ยย ตสฺมา ต์ นิวาเรส ฯ เตน ตสฺส กมฺมสฺส กตฺตพฺพตฺตา (กฤต พ ภาเวน) ต์ นิวาเรส ฯ ความไทย : เพราะบัดนี้ ภิกษุนั้นบังเกิดที่ดุสิตวิมานแล้ว ดังนั้นเรา จึงอนุญาตให้พวกเธอถือเอาจีวรได้ เดิม = ยสมา ปเนโส อิทานิ ดุส…
บทเรียนเกี่ยวกับการแปลงประโยคและการล้มประโยค ซึ่งรวมถึงตัวอย่างและวิธีการต่าง ๆ ในการเปลี่ยนโครงสร้างของประโยค เพื่อให้เข้าใจการใช้ภาษาไทยอย่างถูกต้องและมีประสิทธิภาพ เช่น การแปลงกิริยาอาขยาตเป็นกิริย
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
274
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…นเดียวกัน ปิณฑบาต คือ ถูกบริโภค (ปฏิเสวติ) เหมือนกัน เป็น การอุปมาขยายความบท ปิณฑบาต ให้ชัดขึ้น : ก็ภิกษุผู้จะให้ปัจจัยสันนิสิตศีลบริบูรณ์ จะต้องเป็น เหมือนสามเณรสังฆรักขิตผู้เป็นหลาน ฯ : ปจจยสนนิสิตตลีลปร…
…นศาสตร์นี้ดีขึ้น โดยกล่าวถึงการใช้ศัพท์ที่มีความหมายเฉพาะในบริบทต่างๆ เช่น ปิณฑบาต และการเปรียบเทียบภิกษุและสามเณร รวมถึงหลักการของการบำเพ็ญเตจีวริกังและการมีสันโดษด้วยจีวร นอกจากนี้ยังให้ความสำคัญกับการเข…
การเปรียบเทียบภิกษุกับนกในปริยัติ
275
การเปรียบเทียบภิกษุกับนกในปริยัติ
…ยบริหารเป็น จิวเรน, เตนสฺส ปกขิโน วัย สมาทาเยว คมน์ ฯ (วิสุทธิ์ ๑/๔) : ฯเปฯ เป็นสุส ปกขี วัย คมน์ : ภิกษุกับนกเหมือนกันในการไป ท่านเปรียบภิกษุ เหมือนนก ภิกษุเป็นฉัฏฐิวิภัตติ บทอุปมาก็ต้องเป็น ฉัฏฐีวิภัตติด…
เนื้อหานี้นำเสนอการเปรียบเทียบภิกษุและนก โดยอธิบายถึงการเดินทางและการบริโภคจีวรผ่านทางการใช้ศัพท์คู่และอุปมาเพื่อเพิ่มความเข้าใจในบทเรี…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
290
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…กสาฏเกนาติ ๆ ก็ไม่ถูกอีก หากจะเป็น : โก ปูช กรีติ เอกสาฏโกติ ๆ เป็นอันใช้ได้แล ความไทย : ท่านต้องการภิกษุที่รูป ภิกษุทุกๆ รูป พระเจ้าข้า : กิตตเกหิ ปน ภิกขูหิ อตฺโถติ ฯ สัพเพ ภิกขุ ภนฺเตติ ฯ (๕/๑๖) เป็น ไม…
…วิธีการแปลประโยคต่าง ๆ จากภาษาไทยเป็นมคธ รวมถึงการใช้คำภาษามคธในบริบทต่าง ๆ เช่น การสื่อสารเกี่ยวกับภิกษุและคำอนุญาตให้ของใช้ ตามแนวทางที่สัมพันธ์กันในภาษา ตลอดจนข้อควรระวังในการแปลเพื่อหลีกเลี่ยงความผิดพล…
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ ป.ธ.๙ ๓๓๕
351
หลักการแต่งไทยเป็นมคธ ป.ธ.๙ ๓๓๕
…ใช่เหตุ เพราะฉะนั้นจึงควรยึดถือ แบบของท่านไว้เป็นเกณฑ์ ไม่ควรแต่งประโยค ย ต โดยไม่จำเป็น เช่น ไทย : ภิกษุผู้มีศีลรูปนั้นกำลังเดินมา ฯ มคธ : โย ภิกขุ สีลวา โหติ, โส อาคาฉติ ๆ (ไม่จำเป็น) เป็น : โส สีลวา ภิก…
การเขียนโดยใช้ภาษาไทยในรูปแบบมคธมีความพิถีพิถัน โดยใช้ประโยค ย ต เมื่อจำเป็นเพื่อเน้นเนื้อหาเท่านั้น และหลีกเลี่ยงการใช้ซ้ำซ้อน เพื่อให้ความหมายชัดเจนและสละสลวย ตัวอย่างการแต่งประโยคมคธจะช่วยให้ทราบว่
ประเภทและระดับของสมาธิ
31
ประเภทและระดับของสมาธิ
… สัมมาสมาธิไว้หลายแห่ง โดยได้อธิบายความหมาย ตลอดจนลักษณะของสัมมาสมาธิไว้ ดังนี้ สัมมาสมาธิเป็นไฉน ? ภิกษุในธรรมวินัยนี้ สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม เข้าถึงปฐมฌาน มีวิตกวิจาร มีปีติและสุขเกิดแต่วิเวกอยู่ เธ…
บทนี้กล่าวถึงประเภทและระดับของสมาธิ โดยแบ่งออกเป็นสัมมาสมาธิและมิจฉาสมาธิ สัมมาสมาธิหมายถึงการตั้งใจและการปฏิบัติอย่างถูกต้อง ส่วนมิจฉาสมาธิเป็นการฝึกที่ไม่ก่อให้เกิดผลดี การเข้าใจความทุกข์และการค้นหา
สร้างพลังให้เกิดขึ้น
17
สร้างพลังให้เกิดขึ้น
…น นาโถ ที่พระพุทธเจ้าตรัสไว้ ก็คือ สร้างพลังให้เกิดขึ้นในหมู่บริษัทของตัวเอง คำว่า หมู่บริษัท ก็คือ ภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก และอุบาสิกา แม้ว่า ในปัจจุบันจะไม่มีภิกษุณีแล้วเหลือ ๓ บริษัท ก็เพียงพอที่จะรักษาพระ…
บทความนี้กล่าวถึงการสร้างพลังให้เกิดขึ้นในหมู่บริษัทของพระภิกษุ ภิกษุณี และอุบาสก โดยเน้นย้ำความสำคัญของการพึ่งพาตนเองตามคำสอนของพระพุทธเจ้า เพื่อรักษาและพัฒนาพระพ…