กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๔๓ : หน้า 59/374

กฎเกณฑ์การเรียงประโยค ๔๓ ๒ ที่ ๓ ในประโยค แล้วแต่ศัพท์ใกล้เคียงจะอำนวยให้หรือไม่ ถ้าสำนวนไทยแปลทีหลัง ก็เรียงไว้สุดประโยค ทั้งนี้เพราะบท อาลปนะเท่ากับคำไทยว่า ท่านครับ ท่านขา ขอรับ เจ้าค่ะ ครับ ค่ะ เป็นต้นนั่นเอง เมื่อแปลไว้ต้นก็แสดงว่าอยู่ต้น เมื่อแปลไว้หลังก็แสดง ว่าอยู่หลัง นี่ว่าโดยวิธีการแปลโดยสันทัด เช่น : ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ในพระศาสนานี้ มีธุระเท่าไร ฯ มีธุระ ๒ อย่างเท่านั้นแหละ ภิกษุ คือ คันถธุระ และ วิปัสสนาธุระ ฯ : ภนฺเต อิมสฺม สาสเน กติ ธุรานีติ ฯ คนถธุร วิปสฺสนาธุรนฺติ เทวเยว ธุรานิ ภิกขูติ ๆ (๑/๗) คุณทั้งหลาย พวกคุณจะให้ไตรมาสนี้ผ่านไปด้วยอิริยาบถ เท่าไร ๆ สี่ขอรับฯ ก็ข้อนี้สมควรละหรือ คุณทั้งหลาย - อาวุโส อิม เตมาส์ กตีหิ อิริยาปเถหิ วีตินาเมสสถาติ ฯ จตุหิ ภนฺเตติ ๆ ที่ ปเนต์ อาวุโส ปฏิรูปนฺติ ฯ (๑/๘) วิธีเรียงวิเสสนะ บทวิเสสนะ จัดเป็นบทขยายเนื้อความของบทที่ตนขยายให้ ชัดเจนยิ่งขึ้น วิธีสังเกตว่าศัพท์ใดเป็นบทวิเสสนะ ให้สังเกตที่ความใน ภาษาไทย ส่วนมากจะนิยมแปลว่า “ผู้ ที่ ซึ่ง มี อัน” อย่างใด อย่างหนึ่ง เมื่อเห็นคำแปลอย่างนี้หน้าคำใด พึงสันนิษฐานไว้ก่อนว่าคำ