หน้าหนังสือทั้งหมด

อโคจรและการรักษาสมาธิของพระภิกษุ
74
อโคจรและการรักษาสมาธิของพระภิกษุ
ตรงกันข้ามกับโคจรคืออโคจร อโคจรหมายถึงบุคคลหรือสถานที่ที่ซึ่งพระภิกษุไม่ควรเข้าไปมาหาสู่ มี 6 อย่าง คือ หญิงแพศยา(โสเภณี) หญิงหม้าย สาวเนื้อ(สาวแก่) ภิกษุณี บัณเฑาะก์ แล…
บทความนี้พูดถึงความหมายของอโคจร ซึ่งคือสถานที่ที่พระภิกษุไม่ควรเข้าไป รวมถึง 6 ประเภท เช่น หญิงแพศยา หญิงหม้าย และสถานที่ที่มีความฟุ้งซ่าน เช่น โรงมหรสพและศู…
อุปสรรคในการปฏิบัติธรรม
13
อุปสรรคในการปฏิบัติธรรม
…พุทธเจ้าตรัสไว้ว่า “ปภสฺสรมิท ภิกฺขเว จิตต์, ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกกิเลเสหิ อุปกฺกิลิฏฐ์” แปลว่า “ภิกษุทั้งหลาย จิตนี้เป็นธรรมชาติประภัสสร แต่จิตนี้เศร้าหมองไปเพราะกิเลสทั้งหลายที่จรมา เมื่อพูดถึงกิเลสที…
การฝึกสมาธิแม้จะไม่มีอุปกรณ์มากมาย แต่ต้องเผชิญกับอารมณ์และความรู้สึกที่ทำให้จิตไม่สงบ นักปฏิบัติสมาธิจึงต้องเรียนรู้เกี่ยวกับอุปสรรคที่ขัดขวางการเข้าถึงสภาวะจิตที่สงบ การศึกษานี้ช่วยให้เข้าใจและหาวิธ
การสอนเกี่ยวกับนิวรณ์และอุปกิเลสในพระพุทธศาสนา
20
การสอนเกี่ยวกับนิวรณ์และอุปกิเลสในพระพุทธศาสนา
จะลงโทษฉันใด ภิกษุเกิดความฟุ้งซ่านรำคาญในเรื่องวินัยว่า สิ่งที่ตนกระทำไปนั้นจะผิด ถูกประการใด ก็ ต้องรีบไปหาพระวินัยธร…
บทความนี้พูดถึงนิวรณ์และอุปกิเลสที่เป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติสมาธิและการเข้าถึงความสงบสุขภายใน และแนะนำเกี่ยวกับการขจัดอุปสรรคเหล่านี้ เพื่อให้สามารถทำจิตให้สงบได้ และพบเจอกับประสบการณ์ภายในที่ดีขึ้น กา
การจัดการความกังวลด้วยสมาธิ
78
การจัดการความกังวลด้วยสมาธิ
…าย ให้ตัดความกังวล เล็กๆ น้อยๆ ด้วย 5.2.3 สาเหตุ 5 ประการ นอกจากนี้ในพระไตรปิฎก ยังได้กล่าวถึงการที่ภิกษุมีกายหนัก ไม่เห็นแจ้งธรรม ซึ่งก็คือ การที่ ภิกษุมีใจไม่สงบเป็นสมาธิ ไม่เข้าถึงธรรมะภายใน ซึ่งพระพุทธ…
บทความนี้นำเสนอวิธีการจัดการความกังวลที่เกิดขึ้นในใจและเสนอให้ทำสมาธิเพื่อช่วยในการศึกษาที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยกล่าวถึงความกังวลทั้ง 10 ข้อ และสาเหตุที่ทำให้เกิดนิวรณ์ซึ่งส่งผลต่อจิตใจและความสงบรว
การพัฒนาฉันทะในการทำความเพียร
15
การพัฒนาฉันทะในการทำความเพียร
…มที่ตั้งอยู่ในที่ไม่ไกลของพระเถระผู้กำลังจงกรมอยู่ ไม่ได้เห็นน้ำติดก้นโอ่ง เกิดอารมณ์โกรธ กล่าวว่า “ภิกษุ พวกท่านฉันโภชนะที่คฤหบดีให้แล้วก็หลับไป ไม่จัดตั้งน้ำไว้แม้เพียงนิ้วมือหนึ่งในหม้อน้ำ นั่นเป็นสิ่งไ…
เรื่องราวของพระเถระและนายพรานที่ได้เรียนรู้ถึงการทำสมาธิและการพัฒนาฉันทะในการปฏิบัติธรรมจนถึงขั้นบรรลุธรรมเป็นพระอรหันต์ โดยเล่าผ่านประสบการณ์ต่างๆ ที่ท้าทายในชีวิตและการทบทวนถึงภัยของวัฏฏะ การทำสัมมา
การกล้าเปลี่ยนแปลงตัวเอง
17
การกล้าเปลี่ยนแปลงตัวเอง
…ิมพัน ในพระไตรปิฎกก็มีกล่าวไว้ ในที่นี้จะขอ ยกกลุ่มบุคคลที่มีลักษณะดังกล่าวนี้ ดังต่อไปนี้ เรื่องของภิกษุ 7 รูป ในอดีตเล่ากันมาว่า ในภัทรกัปนี้ พระพุทธเจ้าทรงพระนามว่า กัสสปะ ได้เสด็จอุบัติขึ้นแล้ว พระองค์…
…ง และความเพียรในการทำความดี โดยมีวิริยะที่แตกต่างกัน เช่น วิริยะระดับกลางและสูง ซึ่งมีตัวอย่างจากพระภิกษุ 7 รูปที่ได้ปฏิบัติจนบรรลุผลสำเร็จ. เรื่องนี้ช่วยให้เห็นถึงความสามัคคีและความมุ่งมั่นในการรักษาศาสนา…
การสร้างความวิริยะในพระพุทธศาสนา
18
การสร้างความวิริยะในพระพุทธศาสนา
ภิกษุทั้งหลายกล่าวว่า “ถ้าเช่นนั้น แม้พวกเราจะยังคุณวิเศษให้เกิดเหมือนท่าน แล้วจะนำอาหารมา บริโภคเอง” ดัง…
ภิกษุทั้งหลายกล่าวถึงความสำคัญของการสร้างวิริยะและการหลีกเลี่ยงอบายมุข เพื่อให้สุขภาพดีและมีสมาธิในการปฏิ…
การฝึกสมาธิและการนึกนิมิต
42
การฝึกสมาธิและการนึกนิมิต
…พระสารีบุตรจนใจ ท่านจึงพาไปหา พระสัมมาสัมพุทธเจ้า พระพุทธองค์ทรงตรวจดูด้วยญาณของพระองค์ก็ทรงทราบว่า ภิกษุรูปนี้เป็นช่างทอง มาถึง 500 ชาติ คุ้นกับของสวยของงาม จะต้องเบี่ยงเบนความสนใจของท่านไปในเรื่องนั้นก่อ…
การฝึกสมาธิควรเริ่มจากการหลับตาอย่างสบาย โดยไม่ให้เครียดหรือเกร็งเกินไป เมื่อได้อารมณ์ที่ดีแล้ว สามารถนึกนิมิตเพื่อการเข้าถึงธรรมได้ กรณีศึกษาที่ยกมาเป็นการฝึกของพระที่ไม่สามารถเข้าถึงธรรมได้เนื่องจาก
การทำสมาธิเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย
47
การทำสมาธิเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย
…ที่เราได้ทำสมาธิ ใจของเราก็ละเอียดลึกซึ้งไปเป็นลำดับๆ ดังพระสูตร ที่พระพุทธองค์ได้ตรัสไว้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อภิกษุไม่หมั่นเจริญภาวนา แม้จะพึงปรารถนาขอให้จิตหลุดพ้นจากกิเลส อาสวะก็จริง แต่จิตก็ไม่…
การทำสมาธิเป็นเครื่องมือสำคัญในการเข้าถึงพระธรรมกาย โดยต้องหมั่นฝึกฝนและตั้งใจให้เห็นคุณค่าของการทำสมาธิ แม้ในช่วงแรกอาจจะต้องใช้ความพยายาม แต่เมื่อทำอย่างสม่ำเสมอ จิตใจจะละเอียดลึกซึ้งขึ้น และสามารถล
การเข้าถึงสติและการหลุดพ้นจากทุกข์
21
การเข้าถึงสติและการหลุดพ้นจากทุกข์
…นจริง สามารถควบคุมใจของตนเองได้ในยามที่จะต้องประสบทุกข์ดังกล่าว ดังที่พระพุทธองค์ ตรัสไว้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเจริญสมาธิ ภิกษุมีจิตตั้งมั่นแล้ว ย่อม รู้ชัดตามเป็นจริง ก็ภิกษุย่อม รู้ชัดตาม…
ชีวิตทุกชีวิตมีพื้นฐานอยู่บนความทุกข์ ซึ่งเปรียบเสมือนการเดินทางบนถนนที่ถูกโรยด้วยหนาม โดยมีความรู้สึกไม่สบายก็ต่อเมื่อชนเข้ากับความทุกข์ต่างๆ การปฏิบัติกัมมัฏฐานช่วยให้ผู้ที่มีสติและปัญญาสามารถที่จะม
การตรึกตรองและปัญญาในพระพุทธศาสนา
25
การตรึกตรองและปัญญาในพระพุทธศาสนา
…ธรรม ตามที่ได้ฟัง ตามที่ได้ เรียน มาด้วยใจ เธอเป็นผู้รู้อรรถและเป็นผู้รู้ธรรมในธรรมนั้น โดยประการที่ภิกษุ ตรึกตาม ตรองตาม เพ่งตามธรรมตามที่ได้ฟัง ตามที่ได้เรียนมาด้วยใจ ความ ปราโมทย์ ย่อมเกิดแก่เธอผู้รู้อร…
…ยัติธรรมได้รับการเรียนรู้และตรึกตรองจากใจ จะนำไปสู่ความปราโมทย์และปีติ การมีสมาธิและความสุข เมื่อพระภิกษุทั้งหลายร่วมมือกันอย่างปรองดองจะพัฒนาบุญและความสุข ผลกระทบของการสำรวมอินทรีย์ต่อจิตใจก็สำคัญ ของการเ…
การเจริญสมาธิตามหลักอิทธิบาท 4
26
การเจริญสมาธิตามหลักอิทธิบาท 4
“ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเป็นผู้อยู่ด้วยความไม่ประมาทอย่างไร ภิกษุ สำรวมจักขุนทรีย์อยู่ จิตก็ไม่แส่ไปในรูปทั้งห…
ในพระพุทธศาสนา ภิกษุมีหน้าที่ในการสำรวมใจและไม่ประมาท โดยมีวิธีการต่าง ๆ ที่ช่วยให้จิตตั้งมั่น เช่น การระมัดระวังด้วยจัก…
การเจริญสมาธิโดยใช้สติเป็นตัวนำ
27
การเจริญสมาธิโดยใช้สติเป็นตัวนำ
…้นจากอาการต่างๆ ของกาย ด้วยวิธีการ 1. อานาปานสติ กำหนดลมหายใจเข้า-ออกในร่างกายของตน ดังพุทธพจน์ว่า “ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ไปสู่ป่าก็ดี ไปสู่ควงไม้ก็ดี ไปสู่เรือนร้างก็ดี นั่งขัดสมาธิ ตั้งกายตรง ดำรงสติไว้เฉพ…
เนื้อหาเกี่ยวกับอิทธิบาทที่จำเป็นสำหรับการเจริญสมาธิ มีการอธิบายถึงการใช้สติเป็นตัวนำในการปฏิบัติ โดยยกตัวอย่างหลักปฏิบัติจากสติปัฏฐานสูตร ซึ่งเน้นการกำหนดลมหายใจเข้า-ออก และการสังเกตสภาวะของกายในแต่ล
อิริยาบถและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
28
อิริยาบถและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…่อยืน เดิน นั่ง นอน หรือ ร่างกายอยู่ในอาการอย่างไร ก็รู้ชัดในอาการ ที่เป็นอยู่นั้นๆ ดังพุทธพจน์ว่า “ภิกษุเมื่อเดินก็รู้ชัดว่า เราเดิน เมื่อยืน ก็รู้ชัดว่า เรายืน เมื่อนั่ง ก็รู้ชัดว่า เรานั่ง เมื่อนอน ก็รู…
…ส่วนประกอบที่ไม่สะอาดตามคำสอน นอกจากนี้ยังมีการอธิบายรายละเอียดเกี่ยวกับส่วนประกอบต่างๆ ในร่างกายที่ภิกษุผู้ฝึกปฏิบัติได้พิจารณาและรับรู้
การพิจารณาธาตุและซากศพในพระพุทธศาสนา
29
การพิจารณาธาตุและซากศพในพระพุทธศาสนา
5. ธาตุมนสิการ คือ การพิจารณาร่างกายของตนโดยให้เห็นว่าประกอบขึ้นจากธาตุ 4 ดังพุทธพจน์ว่า “ภิกษุย่อมพิจารณาเห็นกายนี้แหละ ตามที่ตั้งอยู่ โดยความเป็นธาตุว่า ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุไฟ ธาตุลม มีอยู่ในกา…
เนื้อหาว่า ธาตุมนสิการ คือ การพิจารณาร่างกายว่าประกอบขึ้นจากธาตุ 4 ได้แก่ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุไฟ และธาตุลม ตามพุทธพจน์ที่กล่าวอ้างถึง การกำหนดรู้ร่างกายเปรียบซากศพใน 9 ระยะเวลา ซึ่งรวมถึงสภาพต่างๆ ตั้
การรับรู้เวทนาในธรรมวินัย
30
การรับรู้เวทนาในธรรมวินัย
ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เสวยสุขเวทนาอยู่ ก็รู้ชัดว่า เราเสวยสุขเวทนา เสวยทุกขเวทนาอยู่ ก็รู้ชัดว่า เราเสวยทุก…
เนื้อหาในบทความนี้อธิบายการรับรู้เวทนาของภิกษุในธรรมวินัย โดยมีการแบ่งประเภทของเวทนาเป็น สุขเวทนา, ทุกขเวทนา และ อทุกขมสุขเวทนา พร้อมทั้งคำอธิบายเ…
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
31
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
ภิกษุในธรรมวินัยนี้ จิตมีราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตมีราคะ หรือจิตปราศจากราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากราคะ จิตมีโท…
ในธรรมวินัยนี้ ภิกษุจำเป็นต้องรู้ชัดเกี่ยวกับสถานะของจิต ไม่ว่าจะเป็นราคะ โทสะ และโมหะ หรือสภาพอื่นๆ ผ่านการพิจารณาความจ…
การพิจารณาอายตนะในธรรมวินัย
32
การพิจารณาอายตนะในธรรมวินัย
ภิกษุในธรรมวินัยนี้พิจารณาเห็นดังนี้ว่า อย่างนี้รูป อย่างนี้ความเกิดขึ้น แห่งรูป อย่างนี้ความดับแห่งรูป อ…
ภิกษุในธรรมวินัยที่ให้ความสำคัญต่อการพิจารณาอายตนะทั้งภายในและภายนอก โดยวิเคราะห์ความเกิดขึ้นและดับของรูป…
โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
33
โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
…หรือไม่ ที่ยังไม่เกิด เกิดขึ้นได้อย่างไร ที่เกิดแล้ว เจริญให้เต็มบริบูรณ์ได้อย่างไร ดังพุทธพจน์ว่า “ภิกษุพิจารณาเห็นธรรมในธรรม คือโพชฌงค์ 7 อย่างไรเล่า ภิกษุใน ธรรมวินัยนี้ เมื่อสติสัมโพชฌงค์มีอยู่ ณ ภายใน…
บทความนี้นำเสนอเนื้อหาเกี่ยวกับโพชฌงค์ 7 อย่าง ซึ่งประกอบด้วย สติ ธัมมวิจยะ วิริยะ ปิติ ปัสสัทธิ สมาธิ และอุเบกขา หัวข้อแต่ละหัวข้อได้ชี้ให้เห็นความสำคัญและการประยุกต์ใช้อย่างเป็นระบบเพื่อให้รู้ชัดในจ
การเจริญสมาธิและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา
50
การเจริญสมาธิและวิปัสสนาในพระพุทธศาสนา
…ตามความเป็นจริงอันเป็นภาวนามยปัญญา จะเกิดขึ้นได้เมื่อจิตตั้งมั่นเป็นสมาธิแล้ว ดังพุทธพจน์ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายจงเจริญสมาธิ ภิกษุมีจิตตั้งมั่นแล้ว ย่อม รู้ชัดตามเป็นจริง ก็ภิกษุย่อมรู้ชัดตามเ…
การเจริญวิปัสสนาเริ่มจากการปล่อยวางอารมณ์ที่ยึดติด เมื่อจิตสงบย่อมทำให้เกิดสมาธิและวิปัสสนาอย่างแจ่มแจ้ง ผู้ฝึกสมาธิต้องมีปัญญาและการพิจารณาตามคำสอนที่ศึกษา หากไม่มีสมาธิย่อมไม่สามารถบรรลุวิปัสสนาได้