หน้าหนังสือทั้งหมด

วิธีการศึกษา
9
วิธีการศึกษา
…ษาเนื้อหาในแต่ละบท ขอให้ศึกษาแผนการสอนประจำบท ว่าในบทนั้นๆ มีกี่ตอน มีหัวข้อ อะไรบ้าง ศึกษาแนวคิดและวัตถุประสงค์ จากนั้นจึงศึกษารายละเอียดต่อไป เมื่ออ่านรายละเอียดของแต่ละเรื่องในแต่ละตอนจบแล้ว ควรบันทึกสาระสำคัญ…
เนื้อหาเกี่ยวกับวิธีการเตรียมตัวเพื่อการศึกษาด้วยตนเอง โดยแนะนำให้ศึกษาแต่ละบทอย่างต่อเนื่อง พร้อมทำแบบประเมินก่อนและหลังการเรียนเพื่อวัดความรู้ นอกจากนี้ยังมีแนวทางการศึกษาเนื้อหาและการปฏิบัตกิจกรรมเ
รายละเอียดชุดวิชา SB 304 ชีวิตสมณะ
8
รายละเอียดชุดวิชา SB 304 ชีวิตสมณะ
…ื่อการมุ่งไปสู่เป้าหมายสูงสุดคือการทำกิเลสอาสวะให้หมดไป โดยอาศัย พระสูตรสำคัญ คือ “สามัญญผลสูตร” 2. วัตถุประสงค์ชุดวิชา 1. เพื่อให้นักศึกษาได้ทราบภาพรวมของเนื้อหาและสาระสำคัญเบื้องต้นของสามัญญผลสูตร 2. เพื่อให้นั…
ชุดวิชา SB 304 ชีวิตสมณะ มุ่งเน้นการศึกษาวิถีชีวิตของพระภิกษุในพระพุทธศาสนา โดยให้ความสำคัญกับการทำความเข้าใจในเรื่องของการบวชและการปฏิบัติตนให้ถูกต้องตามพระสูตรที่สำคัญ นอกจากนี้ยังให้ความรู้เกี่ยวกั
การประเมินคุณธรรมเพื่อความก้าวหน้าในพระพุทธศาสนา
236
การประเมินคุณธรรมเพื่อความก้าวหน้าในพระพุทธศาสนา
…องว่า มีความรู้ ความเข้าใจ จนสามารถนำข้อบัญญัติในพระ ปาฏิโมกข์ มาปฏิบัติตามได้อย่างมีเหตุมีผล และตรงวัตถุประสงค์ที่พุทธองค์ต้องการได้มากน้อยเพียงใด 6) ประเมิน “ปฏิภาณ” ของตนเองว่า สามารถนำความรู้ในเรื่องการสำรวมใ…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของการประเมินคุณธรรมในตัวเอง โดยเน้นถึงการประเมินจากธรรม 6 ประการ ได้แก่ ศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และปฏิภาณ การประเมินจะช่วยให้สามารถระมัดระวังการกระทำและส่งเสริมจิตใจที่ดี
แนวคิดและวัตถุประสงค์ในการฝึกปฏิบัติธัมมัญญสูตร
230
แนวคิดและวัตถุประสงค์ในการฝึกปฏิบัติธัมมัญญสูตร
…กับตัวของผู้ฝึกฝนเองว่า จะทุ่มเทเพื่อแสวงหาความรู้ ความเข้าใจ และ พากเพียรลงมือปฏิบัติตามได้เพียงใด วัตถุประสงค์ 1. เพื่อให้นักศึกษาเข้าใจความสัมพันธ์ของคุณกโมคคัลลานสูตร กับธัมมัญญูสูตร 2. เพื่อให้นักศึกษาเกิดแร…
แนวคิดเกี่ยวกับธัมมัญญสูตรและคุณกโมคคัลลาน ชี้ให้เห็นถึงการฝึกฝนเพื่อเป็นกัลยาณมิตรทั้งต่อตนเองและผู้อื่น พร้อมทั้งสำรวจความสำคัญของการใช้ธรรมะในการพัฒนาชีวิตประจำวัน และสร้างแรงบันดาลใจให้กับนักศึกษา
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
221
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
9.6.2 ประเมินผู้ฟัง พระภิกษุมีความจำเป็นต้องรู้จักประเมินผู้ฟัง เพื่อวัตถุประสงค์ 2 ประการ คือ 1) เพื่อวัดความเข้าใจของผู้ฟัง ในธรรมะที่ตนแสดงไป ว่ารู้ เข้าใจหรือไม่ เพียงใด หากยังเ…
การประเมินผู้ฟังมีความจำเป็นในพระพุทธศาสนาเพื่อวัดความเข้าใจและพัฒนาผู้ฟังให้เติบโตขึ้น โดยใช้วิธีการต่างๆ เช่น การสนทนา การสังเกต และการใช้แบบสอบถาม โดยจุดประสงค์คือเพื่อให้ผู้ฟังเข้าใจธรรมะอย่างครบถ
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
219
การประเมินตัวเองของพระภิกษุ
…งธรรมไปโดยลำดับ 2. จักแสดงอย่างมีเหตุผล 3. จักแสดงธรรม เพราะอาศัยความเมตตาเอ็นดู มิได้มุ่งร้ายหรือมีวัตถุประสงค์อื่น 4. จักแสดงธรรม มิได้หวังในอามิส 5. จักไม่แสดงธรรมกระทบตนเอง และผู้อื่นให้เดือดร้อน 2) การแสดงธร…
พระภิกษุควรให้ความสำคัญกับการสอนและการประเมินตัวเองควบคู่กัน หลักการประเมินตัวเองมี 3 แนวทาง ได้แก่ การใช้องค์แห่งธรรมกถึกเพื่อตรวจสอบเนื้อหาธรรมะที่แสดง และการตรวจสอบลักษณะการแสดงธรรมว่าบริสุทธิ์หรือ
ความสำคัญของพระภิกษุอัตถัญญูและบุคคลปโรปรัญญู
200
ความสำคัญของพระภิกษุอัตถัญญูและบุคคลปโรปรัญญู
…่วยให้การทำหน้าที่กัลยาณมิตร การแนะนำธรรมะให้แก่กันและกัน มีประสิทธิภาพ เพิ่มขึ้น จนเกิดผลสำเร็จได้ วัตถุประสงค์ 1. เพื่อให้นักศึกษาทราบ และเข้าใจความหมาย ความสำคัญของอัตถัญญู ได้อย่างถูกต้อง 2. เพื่อให้นักศึกษาท…
…้านการเผยแผ่พระพุทธศาสนาและการสร้างสังคมที่ดีขึ้น และยังมีการนำการฝึกฝนไปใช้ในชีวิตประจำวันได้ โดยมีวัตถุประสงค์ในการศึกษาเกี่ยวกับอัตถัญญูและวิธีการนำธรรมะมาฝึกฝนให้เข้าใจ และสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน…
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
191
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
…ัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี ก็จึงต้องเข้าไปหาด้วยอาการอย่างนี้คล้ายๆ กัน และหากจะต่างกันไปบ้างก็คงอยู่ที่ วัตถุประสงค์ของการเข้าไป ในส่วนของพระวินัย พระองค์ทรงสอนให้พระภิกษุเข้าไปบิณฑบาต” ดังนี้ ปริสสูตร, อังคุตตรนิกาย…
เนื้อหาเกี่ยวกับการวางตัวของพระภิกษุต่อกลุ่มคน 4 กลุ่ม โดยอธิบายถึง 5 ลักษณะการกระทำที่เหมาะสม ได้แก่ การเข้าไปหา การยืน การกระทำ การนั่ง และการนิ่ง โดยยกตัวอย่างจากการบิณฑบาตของพระภิกษุซึ่งต้องเข้าไป
การฝึกฝนเพื่อเป็นปริสัญญูในพระพุทธศาสนา
178
การฝึกฝนเพื่อเป็นปริสัญญูในพระพุทธศาสนา
… มาประยุกต์ใช้เพื่อการเข้าหาและวางตัวให้เหมาะสม ในการทำหน้าที่ กัลยาณมิตรและเผยแผ่พระพุทธศาสนาต่อไป วัตถุประสงค์ 1. เพื่อให้นักศึกษาเข้าใจถึงความสำคัญของการเป็นปริสัญญู ที่มีต่อการทำหน้าที่ กัลยาณมิตรให้กับชาวโลก…
ในบทนี้แสดงให้เห็นความสำคัญของการเป็นปริสัญญูในฐานะกัลยาณมิตรที่สามารถสอนและเผยแผ่ธรรมะให้ผู้อื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเน้นการเข้าใจในวัฒนธรรมและกลุ่มบุคคล 4 กลุ่ม ได้แก่ กษัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี แล
ความสำคัญของครูบาอาจารย์ในการฝึกฝนพระภิกษุ
164
ความสำคัญของครูบาอาจารย์ในการฝึกฝนพระภิกษุ
…อการสอบถามในกาลัญญนี้ จึงจำเป็นต้องมีครูบาอาจารย์ที่สามารถ แนะนำธรรมะให้ได้ด้วย และการสอบถามนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อให้พระภิกษุมีคุณสมบัติเป็น “อัตถัญญู” ให้ยิ่งๆ ขึ้นไป 3) การประกอบความเพียร หมายถึงการฝึกฝนอบรม…
บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของครูบาอาจารย์ที่มีความรู้ความเชี่ยวชาญในธรรมะพระพุทธเจ้าสำหรับพระภิกษุในการบรรลุมรรคผลนิพพาน และเสนอแนวทางการฝึกฝนเอง โดยมี 5 ปัจจัยสำคัญ รวมถึงการอยู่ในสถานที่เหมาะสม การม
ความสำคัญของกาลทั้ง 4 ในการฝึกอบรม
163
ความสำคัญของกาลทั้ง 4 ในการฝึกอบรม
…อจะได้นำ มาเป็นกรอบให้กับตนเองปฏิบัติได้อย่างถูกต้อง ดังนั้นในการใช้เวลาไปเพื่อการเรียนในข้อนี้จึงมีวัตถุประสงค์ อยู่ที่การเพิ่มพูนความรู้ทางธรรม หรือเพิ่มพูนความเป็น “ธัมมัญญู” ของตนเองให้สมบูรณ์ 2) การสอบถาม หม…
เนื้อหาอธิบายถึงความสำคัญของการรู้จักกาลทั้ง 4 เพื่อการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา การเรียนรู้พระธรรมวินัย การสอบถามหัวข้อธรรมที่สงสัย การประกอบความเพียร และการหลีกออกเร้นอย่างสมบูรณ์ โดยเน้นที่การเพิ่มพูนค
การบริหารเวลาในพระพุทธศาสนา
154
การบริหารเวลาในพระพุทธศาสนา
…ะมี ภารกิจประจำวันมากมายเพียงใด ก็ต้องจัดสรรเวลาเพื่อทำกิจวัตรกิจกรรมทั้ง 4 ให้ได้อย่างสม่ำเสมอด้วย วัตถุประสงค์ 1. เพื่อให้นักศึกษาเล็งเห็นถึงความสำคัญของการบริหารเวลา ว่ามีผลต่อการฝึกฝน อบรมตนเองของพระภิกษุให้เ…
การบริหารเวลาเป็นสิ่งสำคัญในพระพุทธศาสนา โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงกิจวัตรที่สำคัญ 4 ประการ ได้แก่ การเรียน การสอบถาม การทำความเพียร และการหลีกเร้นเพื่อทำสมาธิอย่างต่อเนื่อง การบริหารเวลาอย่างมีประ
การใช้มัตตัญญูเพื่อสุขภาพและวิถีชีวิตที่ดี
150
การใช้มัตตัญญูเพื่อสุขภาพและวิถีชีวิตที่ดี
…ป ทั้งนี้เพราะใจจะไม่เกาะติดกับปัจจัย 4 ที่ เป็นสิ่งนอกตัวมากนัก เช่นเรื่องเสื้อผ้าก็จะหันมาคำนึงถึงวัตถุประสงค์การใช้มากกว่าจะให้ความสำคัญกับสีสัน ความสวยงาม หรือปริมาณที่มากเกินความจำเป็น ชีวิตก็จะมีความเรียบง่…
บทความนี้พูดถึงการใช้มัตตัญญูในการดูแลสุขภาพ โดยการออกกำลังกายและตรวจสุขภาพเป็นประจำ เพื่อสร้างนิสัยดี ๆ ที่สนับสนุนการฝึกอบรมตนเองให้เพียบพร้อมด้วยคุณงามความดีทางธรรม ซึ่งส่งผลให้การสร้างบารมีของฆราว
ทัศนคติเรื่องปัจจัย 4 กับการใช้ชีวิต
149
ทัศนคติเรื่องปัจจัย 4 กับการใช้ชีวิต
…แนวคิดนี้ จะช่วยให้ฆราวาส ได้ปรับวิธีใช้ปัจจัย 4 ของตนเองใหม่ มาเป็นการใช้ด้วยความแยบคาย โดยคำนึงถึงวัตถุประสงค์ของ การใช้ให้มากที่สุด 2. ทัศนคติในด้าน “การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ” จะช่วยให้ฆราวาสคำนึงถึงความคุ้…
บทความนี้นำเสนอวิธีการที่ฆราวาสสามารถปรับใช้ทัศนคติเกี่ยวกับปัจจัย 4 เพื่อประโยชน์ในชีวิตประจำวันผ่านการใช้เสื้อผ้า อาหาร และที่อยู่อาศัยอย่างมีสติและคำนึงถึงความคุ้มค่าแหล่งที่อยู่อาศัยต้องสะอาดและเห
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
148
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
…ทรงอนุญาตไว้ คือ ไม่ล่วงละเมิดสิกขาบททั้งในด้านประเภทและปริมาณ ของปัจจัย 4 ไม่บริโภคใช้สอยอย่างไม่มีวัตถุประสงค์ ทำให้เกิดความสำรวมระวังในสิกขาบทน้อยใหญ่ ที่ เกี่ยวข้องกับปัจจัย 4 โดยตรง ความรอบคอบ ระมัดระวัง และ…
บทความนี้สรุปเกี่ยวกับการฝึกฝนของพระภิกษุในเรื่องมัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักประมาณในการรับปัจจัย 4 โดยพระภิกษุจะต้องบริหารควบคุมปัจจัยทั้ง 4 และใช้ปัจจัยเหล่านี้เพื่อพัฒนาคุณธรรมต่างๆ การฝึกฝนนี้จะช
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
143
ผลต่อการสร้างนิสัยของพระภิกษุ
…งจะถูกต้องตามพระธรรมวินัย รู้ว่าจะรับหรือไม่รับแค่ไหน รู้ว่าจะต้องบริโภคใช้สอยอย่างไร จึงจะเป็นไปตามวัตถุประสงค์ รู้ว่าจะทำอย่างไรจึงจะใช้ได้คุ้มค่ายาวนาน และรู้ว่าจะสละหรือกำจัดปัจจัย 4 ที่หมดสภาพแล้วอย่างไร เมื…
การรับปัจจัย 4 เป็นประตูที่จะมีผลกระทบต่อการพัฒนานิสัยและคุณธรรมของพระภิกษุอย่างมาก การรับหรือไม่รับปัจจัย 4 ส่งผลต่อชีวิตและการบำเพ็ญสมณธรรมของพระภิกษุ หากไม่รับจะส่งผลให้มีความลำบากเมื่อเกิดความจำเป
การสละและการกำจัดปัจจัย 4
142
การสละและการกำจัดปัจจัย 4
…ัญญัติไว้ ทำให้พระภิกษุต้องใช้ปัจจัย 4 เท่าที่จำเป็น ทั้งโดยประเภทและปริมาณ อีกทั้ง ต้องใช้สอยกันตามวัตถุประสงค์อย่างจริงจัง ซึ่งพระพุทธบัญญัติเหล่านั้นเอื้อต่อการฝึกฝนอบรมตนเองให้ คุณธรรมของท่านก้าวหน้าขึ้นมา นอ…
ในขั้นตอนที่ 5 การสละปัจจัย 4 หมายถึงการแบ่งปันหรือถวายให้ผู้มีคุณธรรม ส่วนการกำจัดเป็นการทำลาย หรือกำจัดวัสดุที่ใช้แล้วให้เหมาะสม เช่น การใช้ผ้าจีวรเก่าเพื่อทำความสะอาด การรับปัจจัย 4 นับว่าเป็นสิ่งจ
ความสำคัญของการรับและดูแลปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
141
ความสำคัญของการรับและดูแลปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
…ปัจจัย 4 มา พระภิกษุก็สามารถ นำมาบริโภคใช้สอยต่อไป ซึ่งหลักการสำคัญก็คือ ต้องพิจารณาใช้ให้ถูกต้องตามวัตถุประสงค์ที่พระสัมมา สัมพุทธเจ้าทรงสอนไว้ ทั้งนี้เพราะนอกจากปัจจัย 4 จะเป็นทางมาของนิสัยทั้งที่ดีและไม่ดีแล้ว…
…องขั้นตอนการ “รับ” ปัจจัย 4 ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเน้นย้ำ โดยการบริโภคใช้สอยและการดูแลรักษานั้นมีวัตถุประสงค์เพื่อให้พระภิกษุสามารถฝึกอบรมได้อย่างเหมาะสม ซึ่งการใช้ปัจจัย 4 อย่างถูกต้องนั้นสามารถส่งผลต่อการเจร…
การฝึกอบรมด้วยปัจจัย 4 เพื่อละอาสวะ
138
การฝึกอบรมด้วยปัจจัย 4 เพื่อละอาสวะ
…รนำปัจจัย 4 มาใช้ฝึกอบรมเพื่อขจัดกิเลสอาสวะในใจ สามารถทำได้โดยการบริโภค ใช้สอยปัจจัย 4 ให้ถูกต้องตามวัตถุประสงค์ เช่น พระภิกษุต้องทราบว่า จีวรที่มีอยู่ ไม่ใช่มีไว้เพื่อสะสม หรือห่ม เพื่อให้เกิดความสวยงาม แต่ห่มเพ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาเสพปัจจัย 4 อย่างมีสติ เพื่อช่วยลดปัญหาทางจิตใจและสร้างสมาธิให้มั่นคง พระภิกษุต้องใช้ปัจจัย 4 อย่างเหมาะสมไม่ให้ติดอารมณ์กับปัจจัยเพื่อที่จะทำให้สามารถฝึกปฏิบัติธรรมได้ดีขึ้น
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
136
การบริหารปัจจัย 4 ในพระพุทธศาสนา
…นั้นใช่ว่าพระองค์จะทรงอนุญาตให้ใช้กันตามอำเภอใจ กลับทรง สอนให้พระภิกษุรู้จักการใช้ปัจจัย 4 ให้ได้ตามวัตถุประสงค์ 2. ด้านการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ นอกจากจะเน้นเรื่องการใช้ปัจจัย 4 ตามวัตถุประสงค์แล้ว พระสัมมาสัม…
…ุ หากไม่ระมัดระวังจะส่งผลต่อคุณธรรม การฝึกฝนตนเองจะช่วยสร้างนิสัยดีและคิดดี การใช้ปัจจัย 4 จำเป็นตามวัตถุประสงค์ เพื่อไม่ให้เกิดการสิ้นเปลืองและรักษาทรัพยากรธรรมชาติให้เพียงพอ.