สม : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 59 / 1176

… หน้าที่ 326 วิสุทธิมคเค เอว ปจจเวกขิตวา ปน โส โสตาปนฺโน อริยสาวโก ตสฺม เยว อาสเน นิสินฺโน อปเรน วา สมเยน กามราคพยาปาทาน ตนุภาวาย ทุติยาย ภูมิยา ปตฺติยา โยค กโรติ ฯ โส อินทริย พลโพชฌงคานิ สโมธาเนตวา ตเท…

บทความนี้เกี่ยวกับวิสุทธิมรรค ซึ่งเป็นแนวทางในการเข้าถึงนิพพานของอริยสาวก โดยอธิบายถึงการปฏิบัติและประสบการณ์ที่เกิดขึ้นในขั้นต่างๆ ของการพิจารณาธรรมและการเห็นความเป็นอนิจจัง ทุกข์ และอุเบกขา หลังจากผ

…ุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 341 ญาณทสฺสนวิสุทฺธินิทเทโส วุตติ กมฺม อดีตมป์ สมาน อญฺญ์ วิปาก ปฏิพาหิตวา อตฺตโน วิปากสุโสกาส กตฺวา จิตตฺตา ตถา กโตกาสญฺจ วิปาก อนุปฺปนฺนมปิ สมาน เอ…

…จจัยที่มีผลต่อการทำให้จิตเกิดโอกาสในการบรรลุผล เมื่อมีการปรับเปลี่ยนหรือการเข้าถึงที่แตกต่างกันในยุคสมัยต่างๆ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความสำคัญของการเข้าใจในภูมิที่แตกต่างกันตามอารมณ์และกระบวนการปฏิบัติที่น…

…45 ญาณทสฺสนวิสุทฺธินิทเทโส ปาปุณาติ ปสฺสติ ปฏิวิชฺฌตีติ ฯ วุตตมป์ เจต์ โย ภิกฺขเว ทุกข์ ปสฺสติ ทุกฺขสมุทยมปิ โส ปสฺสติ ทุกขนิโรธมฺปิ ปสฺสติ ทุกฺขนิโรธคามินีปฏิปทมปี ปสฺสตีติ ฯ สพฺพ์ เวทิตพฺพ์ ฯ อปรมปิ ว…

ในเนื้อหานี้มีการกล่าวถึงแนวคิดและการรับรู้ของธรรมะ ซึ่งนำเสนอผ่านญาณที่เกี่ยวข้องกับทุกข์ สาเหตุของทุกข์ และเส้นทางสู่การหลุดพ้นจากทุกข์ โดยใช้ตัวอย่างเปรียบเทียบและการอุปมาที่ชัดเจน เช่น ทางมรรค แนว

…ิท วิปสฺสนาพล์ ฯ ตโย จ สงฺขาราน ปฏิปุปสฺสุทฺธิยาติ กตเมส์ ติณณนน สงฺขารานํ ปฏิปฺปสฺสทฺธิยา ทุติยฌาน สมาปนฺนสฺส วิตกกวิจารา วจีสงฺขารา ปฏิปฺปสฺสทฺธา โหนติ จตุตถฌาน สมาปนฺนสฺส อสฺสาสปสฺสาสา กายสงฺขารา ปฏิ…

…ารนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺค และอธิบายถึงปัญญาภาวนาและญาณจริยา โดยเฉพาะอย่างยิ่ง การปฏิบัติสมาธิและวิปัสสนา รวมถึงแนวทางการเข้าถึงญาณและสมาธิของพระพุทธเจ้า ตลอดจนข้อสังเกตเกี่ยวกับความสำคัญของก…

…ย ฯ เถโร กร มาตุอุปาสิกาย คามิ ปิณฑาย ปาวิส ฯ อุปาสิกา ยาคุ ทตฺวา อาสนสาลาย นิสีทาเปส ฯ เถโร นิโรธ์ สมาปชฺชิตวา นิสีทิ ฯ ตาม นิสินฺเน อาสนสาลา อคฺคินา คริตา ฯ เสสภิกขุ อตฺตโน อตฺตโน นิสินฺนาสน์ คเหตุวา …

บทความนี้นำเสนอการปฏิบัติในวิสุทธิมคฺคสฺส โดยมุ่งเน้นถึงนิสัยและอัธยาศัยของผู้ที่ปฏิบัติธรรมแบบเถระสัมพันธ์ การพิจารณาว่าวิธีการดังกล่าวส่งผลดีอย่างไรต่อการดำเนินชีวิตและการส่งเสริมสติปัญญาในกลุ่มสงฆ์

…่กำจัดความทุศีล อีกอย่างหนึ่ง คุณคือความหาโทษมิได้ ท่านกล่าวชื่อว่าเป็นรส เพราะอรรถว่าเป็นกิจและเป็นสมบัติ ของศีลนั้น ซึ่งเป็นลักษณะดังกล่าวมานี้ เพราะฉะนั้น ชื่อว่าศีลนี้ พึงทราบว่ามีการกำจัดซึ่งความทุ…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญและลักษณะของศีลที่มีส่วนช่วยในการกำจัดความทุศีล โดยเน้นว่า ศีลไม่เพียงแต่มีบทบาทในการรักษากายและวาจาให้บริสุทธิ์ แต่ยังสัมพันธ์กับเจตนาและการปฏิบัติอย่างถูกต้องอีกด้วย การรักษา

…ปนา คือขับเขาด้วยวาจา "ท่านอย่าพูดอย่างนี้ในที่นี้" การขับเขาอ้างเรื่อง อ้างเหตุทุก ๆ อย่าง ชื่อว่า สมุกเขปนา (การพูดไล่เขา) อีกอย่างหนึ่ง การที่เห็นเขาไม่ให้แล้วแสร้งพูดยกเขาว่า "โอ ท่านทานบดี" ดังนี้ …

บทความนี้วิเคราะห์การพูดข่มและการนินทาในวิสุทธิมรรค โดยชี้ให้เห็นถึงวิธีการต่างๆ เช่น การพูดถือดีกว่า, การประชด, และการพูดหวานเพื่อซ่อนเจตนา การทำเช่นนี้ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อบุคคลที่โดนพูดถึง แต่ยั

…ขายินดีด้วยเรื่องเก่า เราบอกได้ว่า เขาย่อมไม่พ้นไปจากทุกข์ได้เลย นน ฯลฯ (๖) ดูกรพราหมณ์ อีกข้อหนึ่ง สมณะก็ดี พราหมณ์ก็ดี ลางคนในโลกนี้ ฯลฯ หาได้ร่วมประกอบกิริยาที่คนสองต่อสองจะพึง ประกอบกันด้วยมาตุคามไม…

บทนี้พูดถึงถึงความจำเป็นในการทำความเข้าใจและวางใจให้ห่างจากความสุขชั่วคราวทั้งจากมาตุคามและพลานามัยเพื่อหลีกหนีทุกข์ การพูดถึงการไม่เห็นคฤหบดีหรือบุตรคฤหบดีที่บำเรอตน รวมถึงการประพฤติพรหมจรรย์เพื่อหวั

…ปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 120 เพราะเมื่อแสดงอยู่อย่างนี้ จิตใจย่อมจะหวาดแต่สีลวิบัติแล้ว น้อมไปสู่สีลสมบัติ เพราะฉะนั้น ภิกษุเห็นโทษแห่งสีลวิบัตินี้ และ อานิสงส์แห่งสีลสมบัตินี้ ดังกล่าวแล้ว จึงยังศีลให้…

เนื้อหาเกี่ยวกับการทำให้ศีลผ่องแผ้ว โดยการเข้าใจโทษแห่งสีลวิบัติและอานิสงส์แห่งสีลสมบัติ ในวิสุทธิมรรคได้ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของศีล สมาธิ และปัญญาในความเจริญทางจิตวิญญาณ ข้าพเจ้าตั้ง…

…กังคะ โสสานิกังคะ นี้ ภิกษุณีรักษายาก สหายย่อมไม่ควรแก่ภิกษุณี ก็แลในที่เช่นนั้น หญิงสหายที่มีฉันทะเสมอ กันหาได้ยาก หากหาได้เล่า ก็ไม่พ้นจากความอยู่คลุกคลีกัน เมื่อเป็น เช่นนั้น ภิกษุณีจึงเสพธุดงค์เพื่อ…

…ิกษุณีและความสำคัญในการปฏิบัติทางธรรมเพื่อประโยชน์ต่างๆ ธุดงค์ถูกจำแนกออกเป็นหลายประเภท และความเหมาะสมในการบริโภคสำหรับภิกษุณีได้รับการพูดถึง โดยมีการอธิบายถึงความสำคัญของธุดงค์ในเชิงศีล สมาธิ และปัญญา …

เป็น มุนีจเร. ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ - หน้าที่ 21 ส่วนทีฆะสระหลังนั้น ก็ตรงกันข้ามกับทีฆะสระหน้า คือต้อง ลบสระหน้าเสีย แ…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้บาลีไวยากรณ์ สมัญญาภิธานและสนธิ โดยเริ่มจากการวิเคราะห์ทีฆะสระหน้าและหลัง รวมถึงการใช้งานพยัญชนะสนธิที่มีเอกลักษณ์ …

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 107 บัณฑิตทั้งหลายสรรเสริญความเสมอกันแห่งสัทธากับปัญญาและ สมาธิกับวิริยะ เพราะว่าบุคคลผู้มีสัทธาแก่กล้าแต่ปัญญาอ่อน ย่อมเป็นผู้เลื่อม…

บทความนี้สำรวจแนวคิดความเสมอระหว่างสัทธา ปัญญา สมาธิ และวิริยะ โดยเน้นว่าบุคคลที่มีสัทธาและปัญญาในระดับที่เหมาะสมจะสามารถเข้าถึ…

…พท์ในปาฐะนี้ ควร (นำมา) กล่าวแม้ในบทหลังด้วย ดุจเดียวกันกับเอวศัพท์ในปาฐะนี้ว่า "อิเธว ภิกฺขเว ปรโม สมโณ อิธ ทุติโย สมโณ" ซึ่ง ท่านนำมากล่าวในบทหลังด้วย เพราะว่าใคร ๆ หาอ หาอาจที่จะไม่สงัด จากธรรมทั้งหล…

บทนี้พูดถึงการที่ฌานเป็นเหตุให้หลุดพ้นจากกามทั้งหลาย โดยอธิบายถึงธรรมชาติของเนกขัมมะ ซึ่งเป็นปฏิปักษ์ต่อกามราคะ ตามคำสอนของพระสารีบุตร นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงวิเวกที่เกี่ยวข้องและการเห็นคุณค่าของฌาน

สมาปัชชนวสี อธิฏฐานวสี วุฏฐานวสี ปัจจเวกขณวสี ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 160 ช้านา…

บทความนี้พูดถึงคำชี้แจงในวสี ๕ ของพระโยคาวจร ซึ่งได้แก่ อาวัชชนวสี สมาปัชชนวสี และวสีอื่นๆ โดยนำเสนอถึงความสำคัญของการเข้าและออกจากฌาน รวมถึงแนวทางในการพัฒนาตนเองในด้านก…

…ล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 167 " ถึงกระนั้น (ก็พึงทราบว่า พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสคำว่า วิตกก วิจาราน รูปสมา ดังนี้ไว้ ก็เพื่อแสดงว่า เพราะองค์หยาบๆ ล่วง ไป ความบรรลุฌานที่ยิ่งกว่าปฐมฌานขึ้นไปมีทุติยฌานเป็นต…

บทความนี้อธิบายความหมายของคำว่า 'วิตกกวิจาราณ์ รูปสมา' ที่แสดงถึงเหตุผลที่ทำให้ทุติยฌานมีความสัมพันธ์กับการระงับวิตกวิจาร การเข้าใจถึงการมีอยู่และการไม่…

…ติสัมปชัญญกิจประคับประคองทีเดียว ดุจการที่ คนเดินไปบนพื้นอันแหลมคมฉะนั้น เพราะเหตุนั้น จึงตรัส (สโต สมฺปชาโน ) ไว้แต่ในตติยฌานนี้ พึงทราบอรรถาธิบายยิ่งขึ้นอีกหน่อย ลูกโคที่ยังติดแม่ ถูก พรากไปจากแม่แล้ว…

เนื้อหาเกี่ยวกับวิสุทธิมรรคในตติยฌานที่เน้นบทบาทของสติสัมปชัญญะในกระบวนการทางจิต ซึ่งช่วยให้ผู้ปฏิบัติสามารถเดินทางในฌานได้อย่างละเอียดและลึกซึ้ง การเรียนรู้เกี่ยวกับประสบการณ์ในฌานต้นๆ และตติยฌาน รวม

…การบอกชัดอยู่แล้วว่า เป็นลิงค์อะไร เอโส เป็นปุ๊ลิงค์ ถ้าเป็น วิเสสนะของศัพท์ที่มีอิการันต์เช่น เอโส สมาธิ เราจะรู้ว่า สมาธิ เป็นปุ๊ลิงค์ เพราะ เอโส สัพพนามเป็นเครื่องบอก และเมื่อเห็นศัพท์ ว่า ชลุลิ เป็น…

ในบทนี้จะอธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ซึ่งมีความสำคัญต่อการศึกษา โดยเฉพาะในเรื่องนามและอัพยยศัพท์ หากมีสัพพนามจะช่วยให้นักเรียนทราบได้ง่ายขึ้นว่าคำนั้นอยู่ในประเภทใด การใช้ลิงค์เพื่อระบุประเภทของคำในบาล

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณ์ นามและอัพยยศัพท์ - หน้าที่ 36 เอก. ปญฺ ภวตา เอา นฺต กับ สมา เป็น ตา โภตา เอา นุต กับ สมา เป็น ตา แล้วแปลง พหุ. ภวนฺเตหิ, ภวนฺเต (แปลง เหมือน ต. พหุ.) ภว เป็น …

เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์ไวยากรณ์บาลี โดยเฉพาะประมวลการจัดการรูปแบบของนาม และการใช้ศัพท์ในคำอธิบาย พร้อมตัวอย่างการแปลงคำ เพื่อเข้าใจการใช้ในประโยคอย่างถูกต้อง. การศึกษาไวยากรณ์เหล่านี้สำคัญต่อการเ

…นในเบื้องต้นแห่งเรื่องนั้น ๆ ดังจะเห็นได้ในเรื่องพระสูตร ต่าง ๆ มักจะขึ้นต้นว่า (เอวมฺเม สุติ), เอก สมย์ ภควา สาวตฺถิย์ วิหารติ แปลว่า (ข้าพเจ้าได้ฟังมาแล้วอย่างนี้) สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาค เสด็จประทับ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการกำหนดแน่นอนของเอกในบาลีไวยากรณ์ แยกประเภทของเอกออกเป็นสังขยา และอนิยมวิเสสนสัพพนาม โดยสังขยาจะนับจำนวนของนามนาม ส่วนอนิยมวิเสสนใช้ประกอบกับบทนามเพื่อสละสลวยในการกล่าวถึงในพระสูตรต่า

…" ๆ สห กับ ภิยโย ยิ่ง สาม " เอง ภิยุโยโส โดยยิ่ง ทั้งหมดนี้ สำหรับ อโถ อนึ่ง, ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "สมฺปิณฺฑนตฺถ." อโห โอ ถ้าใช้แสดงความหลากใจหรืออัศจรรย์ ทางสัมพันธ์ เรียกว่า "อจฉริยตฺถ " ใช้แสดงความสั…

…าง ๆ เช่น ปจฺฉา (ภายหลัง), ปุน (คราวเดียว), และสห (กับ) พร้อมทั้งอธิบายความสัมพันธ์ทางไวยากรณ์ เช่น สมฺปิณฺฑนตฺถ ที่แสดงความหลากหลายหรืออัศจรรย์ โดยมีการนำเสนอคำต่าง ๆ ที่ใช้เป็นตัวอย่าง พร้อมอธิบายการใ…