สาระสำคัญพระธรรมเทศนา : หน้า 158/250

146 สาระสำคัญพระธรรมเทศนา เราเกิดมาก็ติดอยู่กับสิ่งต่างๆ ทั้งครอบครัว เงินทอง เหมือนนกกระเรียนที่เพลิดเพลิน ว่าย น้ำ อยู่ในเปือกตมไม่ยอมขึ้น ทั้งๆ ที่ทุกอย่างไม่ใช่ของเรา เป็นสำหรับภพ ๓ ที่เราเพียงมาใช้ชั่วคราว แม้ใน สวรรค์ทั้ง 5 ชั้น ก็เป็นของภพทิพย์ไม่ใช่ของเรา เมื่อเห็นความจริงเช่นนี้ก็ไม่ติดอาลัย มุ่งไป นิพพาน วิเวเก ยตฺถ ทูรม ฯ ยินดีได้ยากในนิพพานอันสงัดใด การปล่อยอาลัยไม่ใช่ของง่าย จึงทำให้ไม่อาจยินดีในนิพพานได้ ถ้ายังมีอาลัย อายตนนิพพาน ก็ดึงดูดไปไม่ได้ เพราะอายตนะโลกดึงดูดเอาไว้ ยินดีเฉพาะในนิพพานเมื่อละกาม พระพุทธเจ้าตรัสว่า “หมู่สัตว์เนิ่นช้าอยู่ด้วยเบญจธรรมทั้ง ๕ คือ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ที่ เป็นตัว พัสดุกาม” ส่วนความยินดีในรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัสที่ชอบใจ เรียก กิเลสกาม เมื่อละกิเลสกาม และพัสดุกามได้ก็ไม่มีกังวล ปรารถนาเฉพาะพระนิพพาน เมื่อชำระตนผ่องแผ้วจากกิเลส ไม่มีธรรมดำ มีแต่ธรรมขาว ก็รู้เห็นตามความเป็นจริง เมื่อรู้ เห็น ตามความเป็นจริง จึงไม่ยึดมั่น สละปล่อยเบญจขันธ์ ๕ ย่อมเป็นผู้ไม่มีอาสวะ มีความโพลง ดับสนิทใน โลก อายตนะนิพพานดึงดูดไปทีเดียว