กล่าว : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 68 / 270

…่างที่ยังไม่บรรลุ ก็รู้ได้ว่ามีสิ่งใดบ้างที่ต้องระมัดระวังหรือ ต้องปรับปรุงให้ดียิ่ง ๆ ขึ้นไป จากที่กล่าวมาทั้งหมดนี้จะเห็นได้ว่า “สามัญญผลสูตร เป็นพระสูตรอันมหัศจรรย์อย่างยิ่ง เพราะนอกจากจะชี้ทาง สว่างให้…

บทความนี้กล่าวถึงการเข้าใจและเปรียบเทียบศาสนาต่าง ๆ เพื่อให้สามารถอยู่ร่วมกับชาวพุทธอย่างสันติสุข โดยเน้นการสั่งสม…

…ว้น ถึงกับต้องเจาะภูเขาเป็นถ้ำ เพื่อใช้เป็นพระคลังหลวง สำหรับเก็บมหาสมบัติและอาวุธ ยุทโธปกรณ์ต่าง ๆ กล่าวได้ว่า แคว้นมคธในสมัยพุทธกาลนั้นเป็นศูนย์กลาง แห่งความเจริญรุ่งเรืองทุกด้าน ทั้งด้านเศรษฐกิจ การศึกษ…

แคว้นมคธในสมัยพุทธกาลเป็นศูนย์กลางแห่งความเจริญรุ่งเรืองทั้งด้านเศรษฐกิจ การศึกษา และศิลปวัฒนธรรม โดยเฉพาะการเป็นฐานที่ตั้งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและศาสดาต่าง ๆ มีความมั่งคั่งนำมาสู่แผ่นดินและเป็นสถานท

…นไม้ตะเคียนที่กำาลังคุ แดงอีกต่อหนึ่ง พระเจ้าพิมพิสารทรงเกิดทุกขเวทนาอย่างแรงกล้า ไม่นานนักก็สวรรคต กล่าวกันว่า ในภพชาติหนึ่ง พระเจ้าพิมพิสารเคยทรง ลบหลู่ดูถูกพระรัตนตรัย ด้วยการทรงฉลองพระบาทเข้าไปยัง ลานพ…

เนื้อหาอธิบายเกี่ยวกับการสวรรคตของพระเจ้าพิมพิสาร ที่เกิดจากการลงโทสะด้วยกรรมในอดีต และการเกิดของพระโอรสของพระเจ้าอชาตศัตรูในวันเดียวกัน โดยเน้นถึงความรักระหว่างพระบิดาและพระโอรส รวมถึงบาปกรรมที่ส่งผล

…าถามเช่นนั้น พระเจ้าอชาตศัตรูก็เสด็จลาจากมาโดย อาการสงบ เช่นเดียวกับการเสด็จไปถามปัญหาครูทั้งสองดัง กล่าวแล้ว ครั้งที่สี่ พระเจ้าอชาตศัตรูได้เสด็จไปยังสำนักของครู ปกุทธกัจจายนะ ทรงถามปัญหาเดียวกัน แต่กลับไ…

เนื้อหาเกี่ยวกับความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม ผ่านการสนทนาระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูกับครูทั้งสอง ซึ่งเสนอแนวคิดว่าเมื่อคนตายแล้วสูญหายไป การทำทานไม่มีผลปรากฏ และเป็นการสื่อสารระหว่างศาสนาและความเช

…องสังวร ๔ อันเป็นความเชื่อในลัทธิของครูท่านนั้น มีประเด็น สำคัญสรุปได้ว่า “คนเราบริสุทธิ์ได้ด้วยน้ำ กล่าวคือ นักบวช นิครนถ์เป็นผู้สำรวมระวังในสังวร ๔ ประการ คือ เป็นผู้ห้าม น้ำทั้งปวง เป็นผู้ประกอบด้วยน้ำท…

บทนี้นำเสนอเรื่องราวเกี่ยวกับการเสด็จไปยังสำนักของครูต่าง ๆ ของพระเจ้าอชาตศัตรู เพื่อถามถึงหลักธรรมและความเชื่อในลัทธิของครูเหล่านั้น การสนทนานี้ชี้ให้เห็นถึงแนวทางและการค้นหาความจริงในทางศาสนา โดยที่

…่อไป แต่ทรงพยายามขวนขวาย แสวงหาทางแก้ไข โดยเสด็จไปหาความจริงจากเจ้าลัทธิต่าง ๆ มีสํานักครูทั้ง 5 ดังกล่าวแล้ว ครั้นพระเจ้าอชาตศัตรูได้ฟังคำสอนของครูทั้ง 5 ก็ทรง มีปรีชาสามารถวินิจฉัยได้ว่า คำสอนของเจ้าลัทธ…

เนื้อหานี้เกี่ยวกับการที่พระเจ้าอชาตศัตรูไม่ทรงปล่อยตัวเองให้จมอยู่ในอกุศลกรรมและพยายามหาทางออก โดยการเปิดหูเปิดตาฟังคำสอนที่หลากหลายจากเจ้าลัทธิต่าง ๆ พร้อมทั้งเลือกวิเคราะห์ด้วยปรีชาชาญ ผลที่ได้ทำให

…รนแสวงหาสัจธรรม ซึ่งเป็นเหตุให้พระองค์ได้เสด็จไป เข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในที่สุด กรณีเช่นนี้ย่อมกล่าวได้ ว่า “อกุศลกรรมชักนำาไปสู่กุศลกรรม” สำหรับข้อสังเกตประการที่สอง คือ การที่พระเจ้าอชาต ศัตรูไม่ทรง…

บทความนี้กล่าวถึงพระเจ้าอชาตศัตรูผู้ซึ่งแม้ได้ตรัสรู้ในอำนาจสูงสุด แต่ยังคงค้นหาสัจธรรม และได้เสด็จเข้าเฝ้าพระสัมม…

…ญาณ อุทปาทิ ปญฺญา อุทปาทิ วิชชา อุทปาติ อาโลโก อุทปาทิ ฯ” จะเห็นว่าคุณวิเศษ ๕ อย่าง ดังบาลีที่ยกขึ้นกล่าวนี้ จะ เป็นความหมายของคำว่า “พุทโธ” กล่าวคือ จกฺขุ ความเห็น ญาณ์ ความรู้ ปญฺญา ความรู้ชัด วิชชา ความ…

บทความนี้อภิปรายเกี่ยวกับคำว่า ‘พระอรหันต์’ และ ‘สัมมาสัมพุทธเจ้า’ โดยอธิบายถึงความหมายที่เกิดจากการตรัสรู้ด้วยพระองค์เองอย่างถูกต้อง สัมมาสัมพุทโธแปลว่า การตรัสรู้ด้วยความเข้าใจแท้จริง โดยอิงจากบาลีใ

…มีผู้ใดสอน สาเหตุที่พระองค์ทรงสามารถตรัสรู้ด้วยพระองค์เองได้ ก็เพราะความเป็น “อรหันต์” ของพระองค์ดังกล่าวแล้วนั่นเอง เนื่องจากอ่านาจสมาธิทำให้จิตของพระองค์สะอาดบริสุทธิ์ ปราศจากอาสวะทั้งปวง ซึ่งนอกจากจะใสส…

เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับความหมายของตรัสรู้ในพุทธศาสนา โดยเฉพาะบทบาทของพระพุทธเจ้าในฐานะที่เป็น "สัมมาสัมพุทโธ" หรือผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ พระองค์ทรงตรัสรู้เกี่ยวกับเหตุและผลของทุกข์ สุข และสภาวะต่างๆ ผ่

…่งบรรลุอรหัตตผล เข้านิพพานตามพระองค์ไปมากมาย ส่วนที่แปลว่า “ผู้เบิกบาน” ก็เพราะนำไปเปรียบกับ ดอกบัว กล่าวคือ การที่พระองค์ทรงประกอบความเพียรด้วย ประการต่าง ๆ มานานถึง 5 พรรษา ขณะที่ยังมิได้ทรงบรรลุพระ สัมม…

…้า ถูกเปรียบเทียบกับดอกบัวที่บานเป็นสัญลักษณ์ของความเบิกบานในหัวใจเมื่อได้รับแสงอาทิตย์ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงชื่อ 'ภควา' ซึ่งมีความหมายที่เกี่ยวข้องกับการเป็นผู้มีภาคย์และผู้หักกิเลส ทรงแสดงถึงการจำแนกธรรมอ…

บทที่ ๖ คุณธรรมที่ทําให้เป็นผู้บริสุทธิ์ ก่อนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะตรัสอธิบายถึงสามัญญผล เบื้องสูงยิ่ง ๆ ขึ้นไป พระพุทธองค์ทรงวางรากฐานความเข้าใจ ในเรื่องของการบวชให้กับพระเจ้าอชาตศัตรู ดังต่อไปนี้

บทที่ ๖ นี้ กล่าวถึงความสำคัญของคุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์ โดยการบวชในพระพุทธศาสนาไม่ใช่เพียงการกระทำตามบังคับ แ…

…ห้พระภิกษุ ห่างไกลจากกามคุณได้มากทีเดียว ซึ่งจะยังผลให้การประพฤติ พรหมจรรย์นั้นบริบูรณ์บริสุทธิ์ได้ กล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือ ชีวิต นักบวชมีโอกาสสร้างบุญกุศลทั้งปวง สะดวกกว่าชีวิตฆราวาส มากนัก อนึ่ง พระธรรมเทศ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงธรรมวินัยที่มุ่งสร้างโอกาสให้พระภิกษุห่างไกลจากกามคุณ อันส่งผลให้การประพฤติพรหมจรรย์บริบูรณ์ และเ…

…าศีรษะ เมื่อพบหญิงก็เข้าไปสนทนาซักถามถึงเรื่อง ภัตตาหารว่า เธอจะจัดถวายสิ่งใดให้บ้าง ความประพฤติดัง กล่าวแล้วนี้ล้วนเป็นตัวอย่างของอาจาระที่ไม่ดีทั้งสิ้น ในทางกลับกัน พระภิกษุที่มีความเคารพอ่อนน้อมต่อ พระเ…

เนื้อหาเกี่ยวกับอาจาระที่ดีและไม่ดีของพระภิกษุ โดยอธิบายถึงพฤติกรรมที่สมควรและไม่สมควร เช่น ความสำรวมกิริยาและการมีสายตามุ่งมั่น พร้อมกับการอธิบายว่าโคจรนั้นเป็นสถานที่หรือบุคคลที่ควรไปมาหาสู่ ซึ่งแบ่

…า ถ้าจะหาเครื่องไทย ธรรมมาถวายพระภิกษุรูปนี้ก็จะได้บุญมาก ครั้นเมื่อทายกนำ สิ่งของมาถวาย ก็จะเสแสร้งกล่าวว่า ความจริงตนไม่ปรารถนา จะรับสิ่งเหล่านั้นเลย แต่เพื่อจะอนุเคราะห์ทายกนั้น ตนก็ยินดี จะรับ การแสดงพ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงพฤติกรรมของพระภิกษุที่แสร้งทำเป็นผู้สันโดษ เพื่อให้ทายกเห็นคุณค่าและนำสิ่งของมาถวาย แต่ในความเป็น…

…็นคำพูดที่ฉลาดของพระภิกษุ เพื่อ ปรามาสหรือหมิ่นน้ำใจทายก โดยมีเจตนาให้ทายกถวายลาภ สักการะแก่ตน เช่น กล่าวว่าสกุลนี้ไม่มีศรัทธา ไม่มีความเลื่อม ใสในการทำทาน ทายกทนฟังไม่ได้ก็ถวายสิ่งของให้โดยไม่เต็มใจ หรือเ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการชักชวนทายกให้ถวายลาภสักการะโดยใช้วิธีการพูดและการกระทำต่าง ๆ เช่น เนมิตติกตา ที่พระภิกษุใช้พูดเป็นนัยเพื่อให้ทายกรู้ว่าเขาต้องการอะไร และนิปเปสิกตา ที่ใช้การพูดเพื่อบีบบังคับหรือให้

…อนในเชิงให้ละและป้องกันกิเลสแล้ว พระ สัมมาสัมพุทธเจ้ายังทรงสอนถึงวัตถุประสงค์ที่ถูกต้องในการ บริโภค กล่าวคือ ให้พิจารณาว่าพระภิกษุบริโภคอาหาร ก็เพื่อ ยังชีวิตให้ดำรงอยู่ได้ต่อไป และเพื่อระงับความหิว แล้วอา…

ในสถาบันพระพุทธศาสนา สอนให้บริโภคอาหารเพื่อยังชีวิตและศึกษาไตรสิกขา เพื่อความหลุดพ้นและเริ่มต้นใหม่ เช่นการบริโภคที่เกินพอเป็นอันตรายต่อร่างกาย เช่น ทำให้เกิดความกระสันและความเกียจคร้าน การบริโภคอย่าง

…พูดลวงโลก ๕. ไม่พูดส่อเสียดให้หมู่คณะแตกร้าวกัน แต่สมานคนที่ แตกร้าวกัน ส่งเสริมคนที่พร้อมเพรียงกัน กล่าวแต่คำที่ทำให้ คนสามัคคีกัน 5. ไม่พูดคำหยาบ กล่าวแต่คำที่ไพเราะ ไม่มีโทษ เป็น ที่รักและพอใจของผู้ได้ย…

เนื้อหาในบทเรียนนี้กล่าวถึงการปฏิบัติตนที่ดีตามหลักคำสอนในพระพุทธศาสนา ซึ่งรวมถึงการประพฤติพรหมจรรย์ การพูดความจริง การไม่พู…

…งใจก็เห็นรูป ไม่ได้ เพราะไม่มีประสาทตา แต่ขบวนการของการเห็นจะต้อง ประกอบด้วยองค์ ๓ คือ ตา รูป และใจ กล่าวคือ จักษุ (ทวาร) กับรูป (อารมณ์) กระทบกัน บุคคลย่อมเห็นรูปนั้นได้ด้วยใจ เมื่อใจรับรู้อารมณ์ทางตาแล้ว…

บทความนี้เกี่ยวกับการทำความเข้าใจคำศัพท์ที่สำคัญในพระดำรัส ซึ่งพูดถึงอายตนะภายในและภายนอก รวมถึงคำว่า 'ทวาร' ที่หมายถึงประตูรับรู้ของอารมณ์ทั้งห้า การเห็นรูปด้วยจักษุจะต้องประกอบด้วยจักษุ รูป และใจ กา

…ั่ง การนอน การตื่น การพูด การนิ่ง มหาบพิตร ภิกษุชื่อว่า เป็นผู้ประกอบด้วยสติ สัมปชัญญะ ด้วยประการดังกล่าวมานี้แล ตามรูปศัพท์ คำว่า “สติ” หมายถึง ความระลึกได้ นึกได้ อาการที่จิตฉุกคิดขึ้นได้ เช่นฉุกคิดขึ้นไ…

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของ 'สติ' ในพระพุทธศาสนา โดยอธิบายว่าความระลึกได้หรือ 'สติ' ช่วยไม่ให้งานการเสียหายเนื่อ…

…ำอยู่ไม่ว่าจะเป็นการนั่ง การยืน การเดิน การนอน การพูด การนิ่งไม่พูด หรือการกระทำใด ๆ นอกเหนือจากที่ กล่าวนี้ พระภิกษุจะกระทำด้วยความรู้สึกตัวเสมอ ไม่มีการลืม หรือเผลอสติ สติสัมปชัญญะนี้เป็นเรื่องสําคัญยิ่ง…

สติสัมปชัญญะคือความรู้สึกตัวในการกระทำต่าง ๆ ของพระภิกษุ โดยยืนยันว่าทุกอิริยาบถต้องทำด้วยสติ ป้องกันความผิดพลาดและความหลงลืม ความสำคัญของสติสัมปชัญญะไม่เพียงตนเอง แต่ยังต่อชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือ