หน้าหนังสือทั้งหมด

ขันธ์ 5 และทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
50
ขันธ์ 5 และทัศนะของพระมงคลเทพมุนี
…่เป็นอนาคต ทั้งที่เป็นปัจจุบัน เป็นไปในภายใน หรือมีในภายนอกก็ตาม หยาบหรือละเอียดก็ตาม... นี่เป็น รูปขันธ์ เวทนาอย่างใดอย่างหนึ่ง ทั้งที่เป็นอดีต ทั้งที่เป็นอนาคต ทั้งที่เป็นปัจจุบัน เป็นไปภายใน หรือมี ในภา…
บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับขันธ์ 5 ตามที่พระพุทธองค์ทรงสอนรวมถึงข้อสังเกตของพระมงคลเทพมุนี ขันธ์แบ่งเป็นหยาบและละเอียด ทั้งภายในและภ…
การเห็นกายละเอียดและการฝัน
54
การเห็นกายละเอียดและการฝัน
… สี สาเหตุที่เรามองไม่เห็นสีที่ซ้อนอยู่ได้เพราะตามนุษย์ของเรามีความละเอียดไม่พอ ที่จะเห็นได้นั่นเอง ขันธ์ 5 และธรรมขันธ์ต่าง ๆ ที่ซ้อนอยู่ในกายมนุษย์ก็เช่นกัน เราไม่อาจมองเห็นได้ด้วย ตาเนื้อ แต่จะเห็นได้ด้…
บทความนี้กล่าวถึงความแตกต่างระหว่างกายมนุษย์หยาบและกายละเอียด โดยยกตัวอย่างการมองเห็นสีในแสงแดดรวมถึงการเกิดเป็นเทวดาหรือในพรหมโลก ความละเอียดของกายที่เราสามารถเข้าถึงได้ผ่านการเจริญสมาธิภาวนาช่วยให้เ
ทุกข์และอุปาทาน
157
ทุกข์และอุปาทาน
ทุกข์ทั้ง 12 ประการที่กล่าวมานี้สรุปเหลือประการเดียวคือ “อุปาทานขันธ์ 5 เป็นทุกข์” กล่าวคือ มนุษย์และสัตว์ทั้งหลายประกอบด้วยขันธ์ 5 ได้แก่ รูป เวทนา สัญญา สังขาร และวิญญ…
บทความนี้กล่าวถึงทุกข์ทั้ง 12 ประการที่สรุปเป็นอุปาทานขันธ์ 5 ซึ่งหมายถึงการถือมั่นในขันธ์ 5 ว่าเป็นของเรา ทำให้เกิดความทุกข์ หากไม่ถือมั่น จะไม่ทุกข์ เช่น ชีว…
การจำแนกธรรมในพระพุทธศาสนา
175
การจำแนกธรรมในพระพุทธศาสนา
…้ลุ่มลึกตามลำดับ จาก ง่ายไปหายากให้พอเหมาะแก่สติปัญญา ความสามารถของผู้เรียน ออกเป็น 84,000 พระธรรม- ขันธ์ ดังภาพ ละชีว นิพพาน ความไม่ประมาท ทําดี สัมมา สัมมา สัมมา วายามะ สติ สมาธิ ศรัทธา ทาน ขันติ เมตตา ก…
เนื้อหาเกี่ยวกับการจำแนกธรรมในพระพุทธศาสนา โดยแบ่งออกเป็น 84,000 พระธรรมขันธ์ เพื่อให้ชาวโลกเข้าใจและสามารถปฏิบัติได้ เข้าใจถึงสิ่งที่นำไปสู่ 'ธรรม (The Pure Nature)' ในรูปแบบที…
หลักธรรมสำคัญในพระไตรปิฎก
78
หลักธรรมสำคัญในพระไตรปิฎก
…ากย่อจนถึงที่สุดก็จะ เหลือข้อเดียวคือ “ความไม่ประมาท” หากขยายความแล้วจะได้ “84,000 ข้อ หรือ พระธรรม ขันธ์” แบ่งเป็นพระวินัย 21,000 ข้อ พระสูตร 21,000 ข้อ และพระอภิธรรม 42,000 ข้อ 2. หลักธรรมทั้งหมดในพระไตร…
บทความนี้จัดเตรียมภาพรวมเกี่ยวกับหลักธรรมที่สำคัญในพระไตรปิฎก โดยเน้นที่การปฏิบัติเพื่อไปสู่นิพพาน ซึ่งหลักธรรมต่างๆ เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน มีการเชื่อมโยงกันอย่างมีระเบียบ โดยย่อให้เหลือเพียง "ความไม
การใช้ปัญญาในการละอุปาทานและนิวรณ์
267
การใช้ปัญญาในการละอุปาทานและนิวรณ์
…ม้อกรองน้ำด่างขึ้นมา คือ “จง ละนิวรณ์ 5 ประการ จงขุดมันเสีย” 12. คำว่า เต่า นั้น เป็นชื่อแห่งอุปาทานขันธ์ 5 ประการ คือ รูปูปาทานขันธ์ อุปาทานขันธ์คือรูป เวทนูปาทานขันธ์ อุปาทานขันธ์คือเวทนา สัญญูปาทานขันธ์…
บทความนี้อธิบายถึงการใช้ศัสตราหมายถึงปัญญาในการละอุปาทานขันธ์ 5 ประการ รวมถึงการจัดการกับนิวรณ์ 5 ประการ โดยยกตัวอย่างคำต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับความรู้และการใช้ปัญ…
วัตถุประสงค์ในการศึกษาและความหมายของโลกในทางพุทธศาสตร์
16
วัตถุประสงค์ในการศึกษาและความหมายของโลกในทางพุทธศาสตร์
…ูปธรรมและอรูปธรรม ชื่อว่า สัตวโลก โลกที่แยกประเภทออกไปเป็น พื้นดิน และภูเขาเป็นต้น ชื่อว่า โอกาสโลก ขันธ์ทั้งหลายในโลกทั้งสอง ชื่อว่า สังขารโลก โลก” แปลว่า แผ่นดิน หมายถึง มนุษย์ โดยปริยายหมายถึง (1)ส่วนหน…
การศึกษาจักรวาลมีวัตถุประสงค์ที่แตกต่างกันระหว่างวิทยาศาสตร์และพุทธศาสตร์ โดยในวิทยาศาสตร์มุ่งแสวงหาความรู้ด้วยเครื่องมือทางวิทยาศาสตร์ ในขณะที่การศึกษาจักรวาลวิทยาเชิงพุทธะเน้นที่สภาพความเป็นจริงของจ
ความหมายและประเภทของนิพพานในพระพุทธศาสนา
170
ความหมายและประเภทของนิพพานในพระพุทธศาสนา
…ิ” ซึ่งอรรถาธิบายว่า ได้แก่ สภาวะที่ถูกกรรมกิเลส ถือครอง หรือสภาพที่ถูกอุปาทานยึดไว้มั่น หมายถึงเบญจขันธ์ (ขันธ์ 5) เมื่อถือความตามคำอธิบายนี้ จึง ได้ความหมายว่า 1. สอุปาทิเสสนิพพานธาตุ ได้แก่ นิพพานยังมีเ…
…มวลรวมได้ตามคำอธิบายในพระไตรปิฎก นิพพานถูกแบ่งออกเป็นสองประเภทหลัก คือ สอุปาทิเสสนิพพาน ที่ยังมีเบญจขันธ์เหลือ และอนุปาทิเสสนิพพาน ที่ไม่มีเบญจขันธ์เหลือ นิพพานที่เกิดขึ้นอาจเกี่ยวข้องกับกายธรรมของพระอรหัน…
พระวิภังค์และพระธาตุกะถา
85
พระวิภังค์และพระธาตุกะถา
…ทูเร วา สันติเก วา ตะเทกัชฌัง อภิสัญญูหิตวา อภิสังข์ปิตวา อะยัง วุจจะติ รูปักขันโธ พระวิภังค์ (แปล) ขันธ์ 5 คือ รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ วิญญาณขันธ์ บรรดาขันธ์ทั้งหมด รูปขันธ์ เป็นอย่างไร…
พระวิภังค์อธิบายถึงขันธ์ 5 ที่ประกอบด้วยรูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และวิญญาณขันธ์ โดยเน้นว่ารูปขันธ์เป็นการร…
การครองคน-ครองงาน
51
การครองคน-ครองงาน
…ัมพุทธเจ้าจะมา บังเกิดหรือไม่ก็ตาม เขาสามารถเอาตัวรอดได้อยู่แล้ว เขาจะไม่ทำชั่ว อีก เพราะธาตุของเขา ขันธ์ ๕ ของเขา ได้บริสุทธิ์ถึง ๖๐-๗๐% ขึ้น มาแล้ว ถึงแม้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะไม่บังเกิดขึ้น เขาก็สามารถเอ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการบวชเฉพาะผู้มีปริญญาและการสนทนาเกี่ยวกับความสามารถในการเรียนรู้ของคน โดยยกตัวอย่างการเลือกคนในการสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าซึ่งมีการแบ่งประเภทคนออกเป็น 3 ประเภท ขึ้นอยู่กับการเรียนรู้
การครองคน-ครองงาน
52
การครองคน-ครองงาน
…็จะรอดตัว ไม่หลงไปทำความชั่ว แต่ว่าถ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าไม่มา บังเกิด เขาก็ไม่สามารถกลั่นธาตุ กลั่นขันธ์ให้บริสุทธิ์ขึ้นได้ แล้วก็พลาด พลั้งทำชั่ว ทำให้ชีวิตตกต่ำ พอสิ้นชีวิตก็ตกนรกไปเลย หรืออย่างน้อย ที่…
บทความนี้กล่าวถึงการแบ่งประเภทของคนตามความบริสุทธิ์ของธาตุในตัว โดยอุปมาคนสามประเภทด้วยดอกบัว คือ ผู้ที่พ้นน้ำ, ผู้ที่อยู่ผิวน้ำ และผู้ใต้น้ำ ซึ่งสะท้อนถึงโอกาสในการเข้าถึงธรรมะในสมัยพุทธกาล สำหรับคนป
การครองคนและการเลือกสอนหลักธรรม
56
การครองคนและการเลือกสอนหลักธรรม
การครองคน-ครองงาน ขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ วิญญาณขันธ์ของแกสกปรก เต็มที่ แกเลยคิดวิธีสกปรกออกมาได้ ลองเป็นเร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการคัดเลือกคนเพื่อสอนธรรมะในประเทศไทยในช่วงที่ขาดแคลนครู โดยอธิบายถึงความสำคัญของการคัดเลือกคนที่มีความสามารถมาเป็นครู เพื่อให้สามารถช่วยสอนประชาชนในอนาคต เมื่อปัญหาขาดแคลนครูน้อยลง กฎ
การสร้างสังคมดีที่โลกต้องการ
224
การสร้างสังคมดีที่โลกต้องการ
…ง นอกจากนี้ก็ควรพยายามศึกษาให้ เข้าใจความรู้พื้นฐานที่สำคัญในพระพุทธศาสนา เช่น อริยสัจ ๔ กฎแห่งกรรม ขันธ์ ๕ ไตรลักษณ์ ฯลฯ ๓. ตรวจสอบสิ่งแวดล้อมในบ้าน ทั้งสิ่งแวดล้อมที่มีชีวิตและไม่มีชีวิต สิ่งแวดล้อมที่มี…
บทนี้นำเสนอวิธีการสร้างบ้านกัลยาณมิตรเพื่อพัฒนาสังคมที่ดี โดยเริ่มจากการตรวจสอบความพร้อมของตนเอง, ศึกษาคัมภีร์กู้วิกฤตชาติ และตรวจสอบสิ่งแวดล้อมในบ้านเพื่อการสร้างบรรยากาศที่ดีในการอยู่ร่วมกันอย่างมีค
ปฏิปุจฉาพยากรณ์และเบญจกามคุณ
90
ปฏิปุจฉาพยากรณ์และเบญจกามคุณ
…หาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามี ๔ แบบ คือ ๑. เอกังสพยากรณ์ คือ การตอบปัญหาแง่เดียว ตอบโดยตรง เช่น ถามว่า ขันธ์ ๕ ไม่เที่ยงหรือ ตอบว่า ไม่เที่ยง เป็นต้น ๒. วิภัชชพยากรณ์ คือ การตอบปัญหาโดยการจำแนกแก้ แจกแจง แยกแ…
เนื้อหาเกี่ยวกับปฏิปุจฉาพยากรณ์ และวิธีการตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยจำแนกเป็น 4 รูปแบบ รวมถึงการทำบุญและผลบุญที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อมั่น และเบญจกามคุณที่ได้แก่ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ กา
การเข้าใจนิโรธ: สุดท้ายแห่งโลก
111
การเข้าใจนิโรธ: สุดท้ายแห่งโลก
…ว่า “โลกวิทู” คือ “ทรงรู้แจ้งโลก” 9 นัยที่ ๒ “โลก” หมายถึงโลก ๓ ซึ่งประกอบด้วย ๑) สังขารโลก หมายถึง ขันธ์ ๕ ได้แก่ รูป เวทนา สัญญา สังขาร และวิญญาณ ๒) สัตวโลก หมายถึง สัตว์ผู้ไปเกิดมาเกิดโดยอาศัย ขจัดกิเลส…
บทความนี้พูดถึงการตีความคำว่า "นิโรธ" ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสว่าเป็น "ที่สุดแห่งโลก" โดยที่เมื่อถึงที่สุดแห่งโลกแล้ว จะไม่มีการเกิด แก่ ตาย และจะไม่ต้องหวังในโลกนี้และโลกหน้าอีกเลย ข้อความนี้จึง
ขันธ์ ๕ และ ความเข้าใจในโลกภายนอก
112
ขันธ์ ๕ และ ความเข้าใจในโลกภายนอก
ขันธ์ ๕ ๓) โอกาสโลก หมายถึง โลกภายนอก คือ แผ่นดิน มหาสมุทร จักรวาลทั้งปวง ซึ่งสัตว์ทั้งหลายที่อาศัยขันธ์ …
เนื้อหาเกี่ยวกับขันธ์ ๕ และการเข้าใจโลกภายนอก โดยมีการอธิบายถึงการรู้แจ้งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับจริต, อัธยาศัย, อ…
แนวคิดเกี่ยวกับอายุและกัปในพระพุทธศาสนา
41
แนวคิดเกี่ยวกับอายุและกัปในพระพุทธศาสนา
… ปี หยิบเอาไปทิ้งเสีย 1 เมล็ด เวลานานกระทั่งเมล็ดผักกาดหมด กระนั้นก็ยังไม่ครบเวลาของหนึ่งมหากัป 10. ขันธ์ 5 ได้แก่ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาน 11. เราย่อมรู้ชัดตามความเป็นจริง พระพุทธเจ้าได้ตรัสสอนความจร…
…วิตตามพระพุทธศาสนา รวมถึงความหมายของอสงไขยกัป และมหากัปที่มีระยะเวลายาวนาน นอกจากนี้ยังมีการกล่าวถึงขันธ์ 5 ที่ประกอบด้วย รูป เวทนา สัญญา สังขาร และวิญญาณ เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจถึงความจริงที่พระพุทธเจ้าได้ต…
การเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
37
การเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ลกทั้ง 3 มีสังขารโลก สัตวโลก โอกาสโลก สังขารโลก คือ รูป เวทนา สัญญา สังขารและวิญญาณ หรือที่เรียกว่า ขันธ์ 5 หมายถึง สังขาร ร่างกายของคนและสัตว์ทั้งหลายที่ประกอบด้วยกายกับใจ ซึ่งมีอาหารเป็นปัจจัยปรุงแต่งให้…
เนื้อหาอธิบายถึงการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นผู้ที่ถึงพร้อมด้วยวิชชาและจรณะ โดยการปฏิบัติจรณะถึง 15 ประการและสามารถกำจัดอวิชชาจนบรรลุธรรม พระองค์ทรงรักษาคุณธรรมและปฏิบัติที่ดีในทุกชาติที่เกิด ทำให้สาม
การแสดงธรรมครั้งแรกของพระพุทธเจ้า
153
การแสดงธรรมครั้งแรกของพระพุทธเจ้า
…ทานการบวชแบบเอหิภิกขุอุปสัมปทา เช่นกัน จากนั้นทรงแสดง “อนัตตลักขณสูตร” ซึ่งมีเนื้อความที่แสดงถึงว่า ขันธ์ 5 เป็นของไม่เที่ยง เป็นสิ่งที่ไม่ควรไปยึดมั่นถือมั่น ก็จะทำให้ใจพ้นจากอาสวะได้ ซึ่งการแสดงพระธรรมเท…
เมื่อพระพุทธเจ้าได้ทราบว่าอุททกดาบสได้เสียชีวิตไปแล้ว พระองค์จึงตัดสินใจแสดงธรรมโปรดปัญจวัคคีย์ในป่าอิสิปตนมฤคทายวัน ในการแสดงธรรมครั้งแรกนี้ พระองค์ได้สอนเกี่ยวกับมรรคมีองค์ 8 และอริยสัจ 4 ซึ่งนำไปสู
ความสำคัญของพระอภิธรรมปิฎกในพระพุทธศาสนา
13
ความสำคัญของพระอภิธรรมปิฎกในพระพุทธศาสนา
…รงพิจารณาปฏิจจสมุปปบาททั้ง อนุโลมและปฏิโลมจนชำนาญ ทรงทราบว่า ธรรมนี้ ชื่อสติปัฏฐาน อริยมรรคมีองค์ ๘ ขันธ์ ๕ อายตนะ ๑๒ ธาตุ ๑๘ อินทรีย์ ๒๒ อริยสัจ ๔ เหตุ ๙ อาหาร ๔ ผัสสะ ๗ เวทนา ๗ สัญญา ๗ เจตนา ๗ จิต ๗ ธรรม…
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาพระอภิธรรมปิฎกที่มีความสำคัญในพระพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงการตรัสรู้ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในช่วงแรก การพิจารณาอภิธรรมที่ทอดเวลาเป็นสัปดาห์ และการสอนให้แก่พระสาวกเพื่อให้เข้าใจในธรร