จิต : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 4 / 498

…หมคะ คุณครูไม่ใหญ่ ผิวพรรณของมนุษย์แบ่งออกเป็น ๓ ประเภทดังกล่าว ก็ขึ้นอยู่กับเหตุหลายอย่าง คือ กรรม จิต อุตุ (อากาศ) อาหาร ภาวะ แวดล้อม เป็นต้น ๒๖ ) ที่นี่มีคำตอบ 26

…์แบ่งออกเป็น ๓ ประเภท ได้แก่ ผิวขาว ผิวเหลือง และผิวดำ ความแตกต่างนี้เกิดจากเหตุหลายอย่างรวมถึงกรรม จิต อากาศ อาหาร และภาวะแวดล้อม เนื้อหาอภิปรายถึงผลกระทบที่อาจมีต่อพฤติกรรมของมนุษย์ เช่น การมักโกรธตามป…

…้วยวาจา และด้วยใจ กุสลสฺสูปสมฺปทา นี้ครอบคลุมพระสุตตันตปิฎกทั้งหมด หากจัดเข้าใน ไตรสิกขาก็จะตรงกับ “จิตสิกขา” (3) การทำจิตของตนให้ผ่องใส มาจากภาษาบาลีว่า สจิตฺตปริโยทปนํ หมายถึง ทำจิตใจ ของตนให้ผ่องใส สจ…

บทความนี้กล่าวถึงไตรสิกขาซึ่งประกอบด้วยข้อปฏิบัติ 3 ประการ ได้แก่ ศีล จิต และปัญญา โดยอธิบายถึงการไม่ทำบาป การทำกุศลให้ถึงพร้อม และการทำจิตให้ผ่องใส ทั้งยังกล่าวถึงระดับของไ…

…ท้จริงนั้น จะต้องอยู่บนรากฐานของธรรมะแม่บทในการ ปลูกฝังคุณสมบัติของคนดีที่ได้แสดงไว้แล้วประการหนึ่ง จิตวิทยาการเรียนรู้อีกประการหนึ่ง ความรู้ในเชิงจิตวิทยาการเรียนรู้ หมายถึงอะไร และในการฝึกอบรมก็จะต้องม…

…ึงความสำคัญของกิจกรรมที่ต้องไม่เป็นผลเสีย เช่น การพนันและการเสพติด รวมทั้งอธิบายกระบวนการเรียนรู้ของจิตมนุษย์ที่มีขั้นตอน รับ, จำ, คิด และรู้ ตั้งแต่ช่วงเด็กจนเติบโตขึ้น พร้อมแสดงให้เห็นถึงบทบาทของความเข…

ความสัมพันธ์ของจิตกับใจ จิตกับใจนั้นเป็นคนละอย่างกันโดยจิตเป็นส่วนหนึ่งของใจจากที่กล่าวแล้วว่าใจประกอบ ด้วย เวทนา คือ …

เนื้อหานี้มีการกล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตกับใจ โดยทำให้ชัดเจนว่าจิตเป็นส่วนหนึ่งของใจ ซึ่งประกอบด้วย เวทนา (จุดรู้สึก), สัญญา (การจำ), สังขาร…

ระวังอารมณ์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีสติอยู่เสมอ โดยเฉพาะ อย่างยิ่ง สติที่ตรึกเข้าไปในกาย เวทนา จิต ธรรม ๑๑) ปัญญา คือ ความรอบรู้ในกองสังขาร เพราะมอง เห็นตามความเป็นจริง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีความร…

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นผู้ทรงมีสติอยู่เสมอ โดยเฉพาะในด้านกาย เวทนา จิต และธรรม ทรงมีปัญญารอบรู้ในกองสังขาร สามารถมองเห็นความเป็นจริงได้อย่างถูกต้อง พร้อมทั้งทรงผ่านรูปฌาน…

น้อมจิตไปเพื่อ “เจโตปริยญาณ" เธอย่อม กําหนดรู้ใจของสัตว์อื่น ของบุคคลอื่นด้วยใจ คือจิตมีราคะก็รู้ว่าจิตมีรา…

เนื้อหานี้พูดถึงการน้อมจิตเพื่อเข้าใจเจโตปริยญาณ โดยการสังเกตสภาวะจิตใจที่เป็นจริง เผยให้เห็นถึงวิธีการรู้จักใจของสัตว์หรือบุค…

… การระลึกชอบ มรรคข้อนี้ ในพระบาลีมัคควิภังคสูตร อธิบายว่า การระลึกในสติปัฏฐาน 4 คือระลึกในกาย เวทนา จิต และธรรม ให้รู้ตามเป็นจริง เพื่อไม่หลงในสิ่งเหล่านั้น เพื่อเข้าใจแจ่มแจ้งในเรื่องของกาย เรื่องของควา…

…ติ หมายถึง การระลึกชอบในพุทธศาสตร์ ซึ่งได้รับการอธิบายว่าเป็นการระลึกในสติปัฏฐาน 4 ได้แก่ กาย เวทนา จิต และธรรม เพื่อการเข้าใจและไม่หลงในสิ่งเหล่านั้น สติปัฏฐาน 4 ถูกยกย่องในพระบาลีว่าเป็นทางสู่ความบริสุ…

“ภิกษุในธรรมวินัยนี้ จิตมีราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตมีราคะ หรือจิตปราศจากราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากราคะ จิตมีโทสะ ก็รู้ชัดว่าจิตม…

ในธรรมวินัยนี้ ภิกษุจำเป็นต้องรู้ชัดเกี่ยวกับสถานะของจิต ไม่ว่าจะเป็นราคะ โทสะ และโมหะ หรือสภาพอื่นๆ ผ่านการพิจารณาความจริงในจิตของตนเอง การรู้ชัดในนิวรณ์ 5…

จิตรู้การเข้ามาและออกไปของอารมณ์ ซึ่งรู้ได้ด้วยวิธีการ 2 อย่าง คือ โดยความไม่หลง และ โดยอารมณ์ 10. ย่อม…

เนื้อหานี้สอนเกี่ยวกับการทำจิตให้รู้เท่าทันการเข้ามาและออกไปของอารมณ์ผ่านการสังเกตลมหายใจและการพัฒนาสมาธิ กอปรกับการเรียนรู้เพื่อค…

…ารไหว เป็นกิจ มีการเคลื่อนย้าย เป็นอาการ 5. สมุฏฐานโต โดยสมุฏฐาน หรือโดยกำเนิดทั้ง 4 ดังนี้คือ กรรม จิต ฤดู และอาหาร โดยในส่วนของร่างกายต่างๆ 32 ส่วน อาหารใหม่ อาหารเก่า หนอง มูตร เกิด จากฤดู น้ำตา เหงื่…

…็นไปตามลักษณะจริง นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงกำเนิดของร่างกายและองค์ประกอบอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง เช่น กรรม จิต ฤดู และอาหาร ความแตกต่างระหว่างธาตุกับลักษณะและคุณสมบัติของแต่ละธาตุสามารถวิเคราะห์เพื่อเข้าใจถึงสภ…

…แนกปัจจัยธรรมของธาตุนั้น ๆ คือ ร่างกายของ สัตว์ทั้งหลายปรากฏมีขึ้นเนื่องมาจากสมุฏฐานทั้ง 4 คือ กรรม จิต อุตุ อาหาร บางส่วนมีกรรม เป็นประธานของสมุฏฐานอีก 3 อย่าง เป็นสิ่งอุดหนุนให้เกิด เรียกว่า กัมมชรูป ถ…

การเจริญจตุธาตุววัตถานในคัมภีร์วิสุทธิมรรคอธิบายว่า ธาตุทั้ง 4 ในร่างกายเป็นปรากฏการณ์ที่ต้องใช้ปัญญา สามารถเข้าถึงได้เพียงอุปจารสมาธิ ผู้ปฏิบัติต้องทำใจนิ่งอยู่ที่ศูนย์กลางกาย หากใช้วัตถุหรืออวัยวะเป

…ดต่อคือ กาย กาย หมายถึง ประสาทที่ได้รับสัมผัส 6. มนายตนะ หมายถึงแดนติดต่อ คือ มน หรือ ใจ ใจ หมายถึง จิต 6.3.2 ลักษณะของอายตนะภายใน 1. ประสาทตา มีดวงตาเป็นโครงสร้างใหญ่ ที่เปลือกตามีขนเล็กสีดำ (ขนตา) ส่วน…

… หู ที่สัมผัสเสียง, จมูก ที่สัมผัสกลิ่น, ลิ้น ที่สัมผัสรสชาติ, กาย ที่สัมผัสสัมผัสต่างๆ และใจ ที่คือจิตหรือมนุษย์ ประสาทต่างๆ มีโครงสร้างและหน้าที่เฉพาะเพื่อการรู้สึกและความเข้าใจโลกภายนอก ซึ่งการทำงานขอ…

…ามสภาวะ อายตนะต่าง ๆ เหล่านี้ มีการขวนขวาย พยายาม เพื่อให้ผลของตนเกิด สิ่งที่เชื่อมต่อเหล่านี้ ทำให้จิตและเจตสิกธรรมกว้างขวางเจริญขึ้น คือเมื่ออายตนะ ภายในและภายนอกมากระทบกันเข้า เกิดการรู้อารมณ์ทางทวารน…

…รได้ยิน เสียง และการรู้กลิ่น นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความสำคัญของอายตนะภายในและภายนอกในการกระตุ้นให้เกิดจิตและเจตสิกที่มีความเจริญกว้างขวางและพัฒนาขึ้นอย่างต่อเนื่อง โดยเมื่ออายตนะทั้งสองประเภทมีกระทบกัน จะเ…

…ส่วนรู้ เป็นเพียงแค่ผลงานของดวงรู้เท่านั้นเอง เห็น จำ คิด รู้ นี้เอง ที่ขยายส่วนออกมาอีกเป็น กาย ใจ จิต วิญญาณ ของมนุษย์หรือ สัตว์ทั้งหลาย 11.1.3 ขันธ์ 5 ส่วนหยาบ รูป คือ สิ่งที่มองเห็นได้ และสัมผัสได้ เ…

เอกสารนี้กล่าวถึงความแตกต่างระหว่างวิญญาณธาตุและวิญญาณขันธ์ โดยวิญญาณธาตุคือส่วนที่ประกอบด้วยความสามารถในการเห็น จำ คิด และรู้ ขณะที่วิญญาณขันธ์เป็นเพียงผลผลิตของการรับรู้เท่านั้น ขันธ์ 5 ประกอบด้วย ร

…ติ ฯ การณา หุตวา ภูตานิ การณภูตานิ ฯ วาสทฺโท วิกปุโป ฯ เอตถาติ อายตนนฺติ ฆเนตีติ อาธาโร ฯ ตต...ณาติ จิต...กาติ วิเสสน์ ฯ จิต...กาติ ฆเนติ กตฺตา ฯ เตน เตนาติ กิจเจนาติ วิเสสน์ ฯ กิจฺเจนาติ ฆเนตีติ ตติยาวิ…

…อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา โดยอธิบายถึงการกำหนดและวิเคราะห์ทฤษฎีต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับทุกข์และธรรมชาติของจิต เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจถึงความสำคัญของการศึกษาธรรมในแง่ลึก โดยเนื้อหาครอบคลุมถึงการเจริญปัญญาในการแยก…

…ฺม ฯ กาเยน ปฏิพัทธ์ จีวร กายปฏิพัทธ์ ฯ เปตวาติ ฐิตาติ วิเสสน์ ฯ วิสุ วิสันติ ฐิตาติ กิริยาวิเสสน์ ฯ จิต....ทีนนฺติ อวินาสนาติ สมพนฺโธ ฯ จีวร อาทิ ยสฺส ปตฺตาทิโน โส จีวราทิ ฯ สรีรูปปวตฺติเหตุ ปริกโรติ ปวต…

…ุคคลผ่านแนวทางการวิปัสสนาและการปฏิบัติธรรม โดยเน้นความสำคัญของการยอมรับและเข้าใจในธรรมชาติต่าง ๆ ของจิตและกายเพื่อให้เกิดการพัฒนาและเข้าถึงปัญญาที่แท้จริง. เรียนรู้เกี่ยวกับกาม สมถานและการอยู่ในสภาวะตามท…

…โย ภาโค) - หน้าที่ 575 อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา หน้า 576 กฺขาโร ฯ เคโห อาทิ ยสฺส กุฏิอาทิโน โส เคหาทิ ฯ จิต จีวราทิปริกขาโร จ เคหาทิ จ จิต...เคหาทโย ฯ อคคิอาทินาติ อวินาสนาติ กรณ์ ฯ อคฺคิ อาทิ ยสฺส โจราทิโน …

…ทนี้ครอบคลุมถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา และการวิเคราะห์แนวคิดต่างๆ ในการศึกษา พุทธศาสนา ที่เกี่ยวข้องกับจิตและปฏิบัติการต่าง ๆ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการบำรุงและการรักษาคุณธรรมซึ่งเป็นพื้นฐานที่สำคัญทั้งทางลักษ…

…- อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 1 อภิธัมมัตถสังคหบาลีแปล (ปริเฉทที่ ๑ ชื่อจิตตสังคหวิภาค 0 ขอความนอบน้อมจงมีแด่พระรัตนตรัย อภิธัมมัตถสังคหบาลี คาสถาเริ่มต้นปกรณ์ ข้าพเจ้า (ชื่ออ…

…ะสำรวจอภิธัมมัตถสังคหบาลี ซึ่งเป็นปกรณ์ที่สำคัญในพระอภิธรรม โดยมีการอภิปรายถึงองค์ประกอบหลัก ได้แก่ จิต เจตสิก รูป และนิพพาน นอกจากนี้ยังมีการนำเสนออย่างเคารพต่อพระรัตนตรัยและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า รวมทั้งก…

๑. ประโยค - อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวินีฎีกา - หน้าที่ 9 (โลกุตตรจิต) บัณฑิตถือเอาในความต่าง แห่งฌานมีปฐมฌานเป็นต้น ฉันใด แม้ อรูปฌาน ท่านก็ถือเอาในฌานที่ ๕ ฉันนั้น) ฯ …

บทเรียนประจำหน้านี้กล่าวถึงความแตกต่างทางจิตและฌาน โดยแบ่งแยกประเภทของจิต ได้แก่ รูปฌาน อรูปฌาน และกุศลจิต พร้อมสถิติจำนวนจิตต่างๆ โดยจบที่ประเด…

…ถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 20 คัดค้านด้วยบทว่า มีการรู้อารมณ์เป็นลักษณะนั้น ๆ อนึ่ง ธรรมชาติที่ ชื่อว่าจิต เพราะอรรถว่าเป็นเหตุให้สัมปยุตธรรมรู้อารมณ์ ฯ อีกนัยหนึ่ง เพียงแต่ความคิด ชื่อว่าจิตฯ แท้จริง เพียง…

เนื้อหาเกี่ยวข้องกับความเข้าใจในอภิธรรมว่าด้วยจิตและอารมณ์ พระอาจารย์ได้อธิบายว่าจิตเป็นธรรมชาติที่ทำให้การรู้อารมณ์เกิดขึ้น และมีการสืบค้นสิ่งที่เป็…