หน้าหนังสือทั้งหมด

การระลึกถึงความตายและความหมายของกาย
82
การระลึกถึงความตายและความหมายของกาย
…ไร้ความอายปราศจากความกลัว มุ่งแต่จะย่ำยีสัตว์ ทุกถ้วนหน้าจักไม่มาครอบงำเอาสัตว์เช่นเราเข้าเล่า เมื่อนักปฏิบัตินั้น เปรียบเทียบตนกับคนอื่นๆ ผู้ถึงพร้อมด้วยความใหญ่มีความเป็นผู้มี ยศใหญ่โดยภาวะเป็นต้น คือความมีมร…
…ป็นที่อยู่อาศัยของชีวิตต่างๆ โดยเฉพาะกิมิชาติ ซึ่งทำให้รู้ว่าความตายเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นต่อทุกชีวิต. นักปฏิบัติพึงระลึกถึงความตายเพื่อเสริมสร้างสมาธิในระดับที่สูงขึ้น.
ความหมายของชีวิตและการตาย
85
ความหมายของชีวิตและการตาย
…ก็มี เพราะอย่างนี้ สัตว์โลกจึงหมุนเวียนไปใน 5 คติ 1 ดุจโคที่เขาเทียมไว้ในยนต์เดินเวียนอยู่อย่างนั้น นักปฏิบัติพึงระลึกถึงความตาย โดยชีวิตไม่มีนิมิต ดังกล่าวมาแล้วอย่างนี้ 3.4.7. อทฺธานปริจเฉทโต ระลึกโดยชีวิตมีก…
บทความนี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับความตายว่าไม่มีนิมิตแน่นอน สัตว์ทั้งหลายสามารถตายได้ในสถานที่และเวลาที่แตกต่างกัน รวมถึงข้อคิดเกี่ยวกับอายุขัยที่สั้น และความสำคัญในการทำกุศลเพื่อเตรียมพร้อมสำหรับชีวิตหล
การปฏิบัติทางจิตเพื่อทำลายความสำคัญของร่างกาย
101
การปฏิบัติทางจิตเพื่อทำลายความสำคัญของร่างกาย
…เวลาที่ใช้การท่องอย่างเป็นแบบแผนนี้รวมทั้ง 6 หมวดแล้ว เป็นเวลา 5 เดือนกับ 15 วัน สำหรับการท่องสำหรับนักปฏิบัติเพื่อเป็นแนวทางในการปฏิบัตินั้น อาจจะไม่ต้องท่อง ตามแบบแผนที่มีมาก็ได้ แต่ให้ทำการท่องด้วยวาจา 100 ค…
…ดการตระหนักรู้ในจิตใจ เพื่อทำลายความสำคัญของร่างกาย และเปลี่ยนแปลงความคิดเกี่ยวกับความงามของร่างกาย นักปฏิบัติสามารถเลือกที่จะท่องเป็นภาษาที่ตนสะดวก เพื่อให้ใจมั่นคงและไม่ขัดแย้งกัน นอกจากนี้ยังกำหนดให้ท่องจำใน…
การวิเคราะห์ลักษณะของอุจจาระและขนในเด็ก
105
การวิเคราะห์ลักษณะของอุจจาระและขนในเด็ก
…ัวหลวงและดอกบัวสายที่เกิดในที่ไม่สะอาดมีคูเมือง เป็นต้น นี้เป็นความปฏิกูลโดยโอกาสแห่งผมทั้งหลายนั้น นักปฏิบัติพึงกำหนดความปฏิกูล 5 ส่วน โดยสี สัณฐาน กลิ่น ที่อาศัย และโอกาส แห่งอาการทั้ง 32 ทั้งหมด เช่นเดียวกับ…
บทความนี้สำรวจถึงลักษณะของอุจจาระเด็กเล็กและขนในร่างกาย โดยเปรียบเทียบถึงสีและสัณฐานที่ไม่เป็นปฏิกูล แม้จะมีลักษณะไม่รังเกียจแต่มีกลิ่นที่ไม่พึงประสงค์ บทความยังชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการกำหนดความปฏ
พุทราพันธุ์อินเดียและลักษณะหนังในร่างกาย
107
พุทราพันธุ์อินเดียและลักษณะหนังในร่างกาย
…ังเสื้อปิดคอ หนังหน้ามีช่องใหญ่น้อย มีสัณฐานดังรังตั๊กแตน หนังศีรษะ สัณฐานดังถลกบาตร วิธีกำาหนดหนัง นักปฏิบัติผู้จะกำหนดเอาหนังเป็นอารมณ์ พึงพิจารณาขึ้นเบื้องบน ตั้งแต่ริมฝีปากบน แล้วกำหนดหนังที่หุ้มอยู่รอบปากก…
…างๆ ของร่างกาย เช่น หนังนิ้วมือ หนังแขน และส่วนต่างๆ ของร่างกาย รวมถึงวิธีการมุ่งเน้นการกำหนดหนังโดยนักปฏิบัติ นอกจากนี้ยังอธิบายถึงการแบ่งประเภทหนังตามทิศและโอกาสต่างๆ ของร่างกายด้วย ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญสำหรับ…
การศึกษาเกี่ยวกับน้ำมูกและไขข้อ
123
การศึกษาเกี่ยวกับน้ำมูกและไขข้อ
…ียบเหมือนคนห่อนมส้มไว้ในใบบัวแล้วใช้หนามแทงเบื้องล่าง เมื่อนั้น หยาดนมส้มใสก็จะพึงหยดออกจากช่องนั้น นักปฏิบัติผู้กำหนดน้ำมูก จึงกำหนดตามที่มันขัง อยู่จนเต็มช่องจมูกนั่นเอง โดยปริจเฉท : กำหนดด้วยส่วนของน้ำมูก มี…
…ตุกำเริบจากอาหารและฤดู ส่วนไขข้อเป็นซากมีกลิ่นที่ช่วยหล่อลื่นข้อต่อกระดูก โดยมีจำนวนข้อต่อ 180 แห่ง นักปฏิบัติสามารถกำหนดน้ำมูกตามที่ซึ่งมันขังอยู่ในช่องจมูก ขณะที่ไขข้อถูกกำหนดโดยส่วนเฉพาะที่มีอยู่ในร่างกายเท่…
การเจริญภาวนาในป่า
138
การเจริญภาวนาในป่า
…รนไปมาแต่ก็ไม่อาจ หนีไปไหนได้ ในที่สุดก็จะเหนื่อยและหมดพยศนอนหมอบอยู่ที่หลักนั่นเอง ในทำนองเดียวกัน นักปฏิบัติ ผู้ต้องการทรมานจิตที่คุ้นเคยอยู่กับอารมณ์ต่าง ๆ ภายนอก มานาน มีรูป เสียง กลิ่น รส เป็นต้น ต้องพรากจ…
บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการเลือกสถานที่เพื่อการเจริญอานาปานสติ โดยเสนอให้เลือกเสนาะสนะที่เป็นป่า โคนไม้ หรือเรือนว่าง ซึ่งเป็นที่สงัด ปราศจากสิ่งรบกวน ทำให้การฝึกสมาธิง่ายขึ้น เหตุผลที่แนะนำมี 3 ประการ
เทคนิคการนับหายใจในอานาปานสติ
145
เทคนิคการนับหายใจในอานาปานสติ
ออกจากคอกเร็ว เนื่องจากลำบากเพราะอยู่ในคอกที่แคบทั้งคืน ก็จะนับเร็วไปด้วยว่า 3, 4, 5- 10 นักปฏิบัติก็เช่นเดียวกันช่วงหลังเมื่อลมชัดเจนแล้ว เห็นลมหายใจเข้าออกถี่ขึ้น ก็ให้เปลี่ยน มานับเร็วขึ้นตามลมหาย…
การนับหายใจเป็นเทคนิคหนึ่งในการปฏิบัติอานาปานสติ โดยมีการนับเร็วเพื่อเสริมสร้างความแน่วแน่ของจิต โดยนับจาก 1 ถึง 10 และย้อนกลับ โดยไม่ต้องคำนึงถึงลมที่เข้าออกเมื่อมีการนับอย่างรวดเร็วนี้ช่วยทำให้มีควา
การเจริญอสุภกัมมัฏฐานและการปฏิบัติ
16
การเจริญอสุภกัมมัฏฐานและการปฏิบัติ
…ภกัมมัฏฐาน ในคัมภีร์วิสุทธิมรรค ได้แนะนำถึงวิธีการในการเจริญอสุภกัมมัฏฐานหลายขั้นตอน คือ ในเบื้องต้นนักปฏิบัติจะต้องเข้าไปหาอาจารย์เรียนเอาวิธีการกำหนดอสุภะ แล้วจึงเข้าไปยังสุสาน หรือสถานที่ที่มีศพอยู่ โดยในการ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาถึงอสุภกัมมัฏฐาน ตามคัมภีร์วิสุทธิมรรค อธิบายถึงซากศพชนิดต่าง ๆ และข้อแนะนำเกี่ยวกับวิธีการไปดูซากศพอย่างเหมาะสมเพื่อไม่ให้เกิดปัญหาต่าง ๆ การทำความเข้าใจเกี่ยวกับอสุภและความสำ
การพิจารณาสภาพแวดล้อมและซากศพในอสุภกัมมัฏฐาน
17
การพิจารณาสภาพแวดล้อมและซากศพในอสุภกัมมัฏฐาน
…ป็นพุ่มเล็ก พุ่มใหญ่ สูง ต่ำ เป็นต้น การที่ พิจารณาสภาพแวดล้อมโดยรอบ ท่านกล่าวว่ามีประโยชน์ เพราะหากนักปฏิบัติมายังที่ พิจารณาอสุภะแล้ว ไม่กำหนดสภาพแวดล้อมโดยรอบ อาจทำให้ตระหนกตกใจในกรณีที่เห็น เงาคุ้ม ๆ เคลื่อ…
เมื่อเข้าถึงสุสาน ควรสังเกตสภาพแวดล้อมโดยรวมเพื่อเตรียมตัวสำหรับการปฏิบัติอสุภกัมมัฏฐาน เพื่อหลีกเลี่ยงความกลัวจากการเห็นเงาหรือสิ่งผิดปกติ การพิจารณาซากศพต้องมีระเบียบเพื่อไม่ให้เกิดความกลัวโดยการเลื
การพิจารณาอสุภะในทางปฏิบัติ
19
การพิจารณาอสุภะในทางปฏิบัติ
…แขยง) ศพลักษณะอื่น ๆ ก็เช่นเดียวกัน ใน ขณะที่บริกรรมก็ให้ตั้งจิตกำหนดลงที่ลักษณะตรงส่วนนั้น ๆ ของศพ นักปฏิบัติจึงถือเอานิมิตจากร่างศพนั้นตามวิธีการที่กล่าวมาแล้ว ลืมตาดูจับเอาเป็น นิมิต หลับตานึกถึง ร้อยครั้ง พ…
เนื้อหานี้อธิบายถึงการพิจารณาอสุภะ โดยเฉพาะการดูอาการต่างๆ ของศพ เช่น ช่องตา ช่องหู และลักษณะอื่น ๆ ที่ทำให้ผู้ปฏิบัติได้มีจิตใจที่ตั้งมั่นในอสุภะ นอกจากนี้ยังให้ข้อแนะนำในการเจริญอสุภะเพื่อนำไปสู่การ
การพัฒนาจิตด้วยอรูปฌาน
105
การพัฒนาจิตด้วยอรูปฌาน
…อารมณ์ขึ้นมาแทนจิตที่มีนัตถิกิญจิ เป็นอารมณ์ ก็คือ อากิญจัญญายตนฌาน เป็นฌานที่มีความไม่มีเป็นอารมณ์ นักปฏิบัติที่ได้ ที่ถึงอากิญจัญญายตนฌาน เรียกว่า อากิญจัญญายตนฌานลาภีบุคคล อากิญจัญญายตนฌาน เรียกว่า ตติยารุปป…
ในการฝึกจิตให้อยู่ในอรูปฌาน จะต้องพยายามเลิกพะวงกับอากาสานัญจายตนฌาน โดยใช้การบริกรรม понятие นัตถิคิญจิ เพื่อช่วยให้จิตปราศจากความยินดีในอารมณ์นั้น เมื่ออากาสานัญจายตนฌานหมดไป อารมณ์ใหม่ของอากิญจัญญา
การวิเคราะห์ธาตุในร่างกาย
131
การวิเคราะห์ธาตุในร่างกาย
…ส และปริเฉท แต่ใน กายคตาสติ ต้องตั้งจิตไว้ทางปฏิกูล ในธาตุววัฏฐานนี้ต้องตั้งจิตไว้ทางธาตุเพราะฉะนั้นนักปฏิบัติ ครั้นพิจารณาอาการทั้งหลายมีผมเป็นต้น อย่างละ 5 ส่วน โดยสีเป็นต้นแล้ว ในที่สุดควรพิจารณา แต่ละโกฏฐาส…
…ารพิจารณาองค์ประกอบต่างๆ ตามลำดับเพื่อเข้าใจถึงการมีอยู่และการทำงานร่วมกันของธาตุเหล่านี้ในร่างกาย. นักปฏิบัติต้องพินิจพิจารณาธาตุทั้งหลายและพัฒนาสมาธิเพื่อการปฏิบัติที่ถูกต้อง. โดยเฉพาะการพิจารณาโกฏฐาสในบริบทข…
การวิเคราะห์ธาตุในร่างกายและการปฏิบัติธรรม
142
การวิเคราะห์ธาตุในร่างกายและการปฏิบัติธรรม
…วามคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไม่มีวิญญาณ มีอาการกระพือไปมา เป็นวาโยธาตุ ธาตุทั้งหลายย่อมจะปรากฏแก่นักปฏิบัตินั้น ผู้มีมนสิการเป็นไปอย่างนี้ เมื่อเธอ พิจารณาซึ่งธาตุเหล่านั้น แล้ว ๆ เล่าๆ อุปจารสมาธิย่อมจะเกิด…
บทความนี้สำรวจลมในร่างกายที่เป็นโกฏฐาสซึ่งไม่มีความคิดและวิญญาณ โดยแบ่งออกเป็นหลายกลุ่มตามลักษณะของธาตุ เพื่อพัฒนาสมาธิและการเจริญธรรมต่างๆ ผู้ปฏิบัติต้องพิจารณาลักษณะของธาตุต่างๆ อย่างละเอียด เพื่อให
การพิจารณาธาตุในโกฏฐาส 42
143
การพิจารณาธาตุในโกฏฐาส 42
…่ซึมซาบได้ในโกฏฐาส 6 นั้นแหละว่า ธาตุน้ำ จึงกำหนดเอาลักษณะที่ร้อนในโกฏฐาส 6 นั้นแหละว่า ธาตุไฟ เมื่อนักปฏิบัตินั้นกำหนดไปอย่างนั้นธาตุทั้งหลายย่อมจะปรากฏอุปจารสมาธิย่อมจะ เกิดขึ้นแก่เธอพิจารณาธาตุทั้งหลายนั้นแล…
…กลิ่น และการชิมเป็นสัญญาณในการพิจารณาธาตุ การเจริญสมาธิผ่านการพิจารณาทั้งนี้เพื่อให้เกิดอุปจารสมาธิ นักปฏิบัติต้องทำการพิจารณาอย่างสม่ำเสมอเพื่อเข้าใจอาการต่างๆ ของธาตุในร่างกายและสามารถเข้าถึงการรู้ในธรรมชาติข…
ธรรมะเพื่อประชา: มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๘ (แก้ปมปริศนา)
393
ธรรมะเพื่อประชา: มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๘ (แก้ปมปริศนา)
ธรรมะเพื่อประชา มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๘ (แก้ปมปริศนา) ออกไปไม่มีที่สิ้นสุด ตามความละเอียดของกายธรรมที่ขยายไป อย่างไม่มีที่สิ้นสุด อยากรู้เรื่องอะไรก็รู้ได้หมด เหมือนอย่าง พระบรมศาสดาของเราที่ทรงได้รับการ
ในบทความนี้จะพูดถึงมโหสถบัณฑิต ซึ่งเป็นตัวอย่างที่ดีในการพัฒนาปัญญาและการตื่นรู้ นักปฏิบัติจะสามารถเข้าถึงปัญญาญาณที่สามารถสอนตัวเองและช่วยให้มีชีวิตที่มีคุณภาพ ไม่ประมาทในชีวิต เพื่อหลีกเลี่…
พระธรรมเทศนาและการศึกษาของหลวงพ่อธัมมชโย
169
พระธรรมเทศนาและการศึกษาของหลวงพ่อธัมมชโย
… พระธรรมเทศนาของท่านจึงไพเราะลึกซึ้ง ทั้ง เบื้องต้น ท่ามกลางและที่สุด เป็นที่ยอมรับของนักปริยัติและ นักปฏิบัติ ต่อมา เมื่อพระเดชพระคุณหลวงพ่อธัมมชโยได้อุปสมบท ณ วัดปากน้ำ ภาษีเจริญ เมื่อวันที่ ๒๗ สิงหาคม พุทธศั…
พระธรรมเทศนาของหลวงพ่อธัมมชโยมีความไพเราะและลึกซึ้ง สมาชิกที่มาบวชที่วัดพระธรรมกายได้เดินทางไปศึกษาที่วัดปากน้ำซึ่งหลวงพ่อได้อุปสมบท ที่นี่พวกเขาเรียนภาษาบาลีและศึกษาธรรมจากพระอาจารย์ นอกจากนี้ยังมีกา
อรูปภพและอรูปพรหม
438
อรูปภพและอรูปพรหม
…ปกายเพราะตระหนักว่าร่างกาย นี้มีทุกข์โทษนัก จึงอธิษฐานเอาอากาสบัญญัติซึ่งไม่มีที่สิ้นสุด เป็นอารมณ์ นักปฏิบัติผู้ได้จตุตถฌาน ท่านจะภาวนาว่า “อากาโส อนนฺโต” เฝ้าภาวนาอยู่อย่างนี้เรื่อยไป ด้วยใจที่ประกอบไปด้วย
ในบทนี้ ได้อธิบายเกี่ยวกับการบำเพ็ญธรรมของผู้ที่มีอำนาจฌานสูง ซึ่งเมื่อออกจากจตุตถฌานแล้ว จะเกิดความปรารถนาในความไม่มีรูปกาย และจะได้สำเร็จอรูปฌาน อรูปพรหมที่เกิดจากการบำเพ็ญสมถกัมมัฏฐาน โดยอรูปพรหมเห
พลังของสมาธิและอรูปพรหม
439
พลังของสมาธิและอรูปพรหม
…่านี้ล้วนแต่ได้ สําเร็จอรูปฌานที่ ๒ มาแล้วทั้งนั้น วิธีการที่จะให้ได้มาบังเกิดในอรูปพรหมชั้นนี้ คือ นักปฏิบัติธรรมทั้งหลาย เมื่อได้สำเร็จอากาสานัญจายตนฌาน ซึ่งเป็นอรูปฌานที่ ๑ แล้ว ต่อมาก็พิจารณาต่อไปว่า อากาสา…
ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงพลังของสมาธิที่แน่วแน่ซึ่งนำไปสู่การสำเร็จอากาสานัญจายตนฌาน เมื่อสำเร็จแล้วผู้ปฏิบัติก็สามารถเข้าถึงอรูปพรหม โดยมีอายุที่ยืนนานและเสวยสุขที่ประณีต นอกจากนี้ ยังได้พูดถึงวิธีการพ
ธรรมะเพื่อประชาชน
152
ธรรมะเพื่อประชาชน
…ากมายในโลกนี้ รัตนะนั้นทั้งหมด เทียบไม่ได้กับพุทธรัตนะ ดังนั้น ขอความสุขสวัสดีจงมีแก่ ท่านทั้งหลาย” นักปฏิบัติธรรมผู้มีใจหยุดนิ่งดีแล้ว จะมีแต่พระรัตนตรัย ภายในเป็นสรณะที่พึ่งที่ระลึกอันสูงสุด ส่วนผู้ถึงความเต็…
…การเกิดมาเป็นมนุษย์ รัตนะทั้งสามมีอยู่หลายระดับ การทำใจให้หยุดเป็นกุญแจสำคัญในการเข้าถึงพระรัตนตรัย นักปฏิบัติธรรมที่มีใจหยุดจะเป็นพึ่งที่ระลึกสูงสุดในชีวิต ขณะเดียวกัน พระเจ้าจักรพรรดิสามารถมีรัตนะ ๗ ประการเป็…