หน้าหนังสือทั้งหมด

การพัฒนาจิตด้วยอรูปฌาน
105
การพัฒนาจิตด้วยอรูปฌาน
…าอากิญจัญญายตนฌานมาเป็นอารมณ์ในการบริกรรมแทน โดยบริกรรมว่า เอต์ สนฺต์ เอต์ ปณีต์ ฌานนี้สงบหนอ ฌานนี้ประณีตหนอ หรือ สนฺติ สนฺต์ ปณีต์ ปณีต์ สงบหนอ ๆ ประณีตหนอ ๆ เท่านี้ก็ได้ ที่บริกรรมว่า สงบหนอ ประณีตหนอ เพ…
ในการฝึกจิตให้อยู่ในอรูปฌาน จะต้องพยายามเลิกพะวงกับอากาสานัญจายตนฌาน โดยใช้การบริกรรม понятие นัตถิคิญจิ เพื่อช่วยให้จิตปราศจากความยินดีในอารมณ์นั้น เมื่ออากาสานัญจายตนฌานหมดไป อารมณ์ใหม่ของอากิญจัญญา
ความหมายของอรูปกัมมัฏฐาน
101
ความหมายของอรูปกัมมัฏฐาน
…ากรูปก็ต้องหยาบกว่าสมาธิที่เกิดจากสิ่งที่ไม่ใช่รูปดังนั้น สมาธิที่เกิดจากอรูปฌานต้องมีกำลังมั่นคงและประณีตมาก เพราะปรารถนาจะได้ฌานที่ ประณีตยิ่งและมีกำลังมั่นคง จึงเจริญอรูปกัมมัฏฐาน ผู้ที่จะเจริญอรูปกัมมัฏ…
อรูปกัมมัฏฐานหมายถึงการเจริญอย่างลึกซึ้งที่ไม่เกี่ยวข้องกับรูป โดยผู้ที่สามารถเจริญได้จะต้องมีความชำนาญในฌานทั้ง 5 ในบทนี้ได้กล่าวถึงความหมายของอรูปกัมมัฏฐาน ความสำคัญของฌานที่ไม่เกี่ยวกับรูป และประเภ
การเจริญอรูปฌานในพระพุทธศาสนา
100
การเจริญอรูปฌานในพระพุทธศาสนา
…ุคคลไม่ได้พิจารณาเห็นโทษของร่างกายแต่ประการใด แต่เห็นว่าสมาธิที่เกิดจากอรูปฌานนั้น มีกำลังมั่นคง และประณีตกว่าสมาธิที่เกิดจากรูปฌาน เป็นสมาธิในขั้นที่สามารถใช้ทำอภิญญา หรือหากได้สำเร็จเป็นพระอนาคามี พระอรหั…
การเจริญอรูปฌานในพระพุทธศาสนาเป็นฐานะสำคัญในวิปัสสนา หรือการเห็นที่ถูกต้อง โดยที่ผู้ปฏิบัติสามารถหลุดพ้นจากมิจฉาทิฏฐิได้ แม้ว่าจะมีบุคคลบางกลุ่มที่แม้จะบรรลุฌานก็ยังยึดติดในทิฏฐิที่ไม่ถูกต้อง การปฏิบั
อรูปกัมมัฏฐาน
97
อรูปกัมมัฏฐาน
…อากาสานัญจายตนฌาน 3.3.2 วิญญาณัญจายตนฌาน 3.3.3 อากิญจัญญายตนฌาน 3.3.4 เนวสัญญานาสัญญายตนฌาน 3.4 ความประณีตแห่งอรูปฌาน 3.5 การเจริญอรูปกัมมัฏฐานในวิชชาธรรมกาย 88 DOU สมาธิ 7 : ส ม ถ ก ม ม ฏ ฐ า น 4 0 วิธี
…ัญจายตนฌาน, วิญญาณัญจายตนฌาน, อกิญจัญญายตนฌาน, และ เนวสัญญานาสัญญายตนฌาน นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงความประณีตแห่งอรูปฌานและการเจริญอรูปกัมมัฏฐานในวิชชาธรรมกาย.
การเจริญอุเบกขาและฌาน
85
การเจริญอุเบกขาและฌาน
…อกจากตติยฌานแล้ว จากนั้นพิจารณาให้เห็นโทษของเมตตา กรุณา และมุทิตา ว่า กัมมัฏฐานทั้งสามนั้น มีสภาพไม่ประณีต เนื่องจากในองค์ฌานยังประกอบด้วย โสมนัสเวทนาอยู่ จิตใจยังสาละวนวุ่นวายยินดีรักใคร่ในเหล่าสัตว์ ทั้งย…
เป็นการพูดถึงการพัฒนาความเข้าใจในด้านการเจริญอุเบกขา โดยเริ่มจากการเข้าสู่ฌานและพิจารณาถึงผลดีของอุเบกขา การพิจารณาความทุกข์และสภาพของสัตว์ และอานิสงส์จากการทำความดี โดยอยู่ในกรอบของกรรมและการปล่อยให้
การเจริญเมตตาเพื่อให้เข้าถึงพระธรรมกาย
67
การเจริญเมตตาเพื่อให้เข้าถึงพระธรรมกาย
…างเสมอเท่ากันหมดในดวงปฐมมรรคของเรา เรียกว่าเป็น “อัปปมัญญา” จริง ๆ แล้ว การเจริญเมตตาภาวนาในระดับที่ประณีตยิ่งขึ้นไปกว่านี้ยังมีอีก คือ การเจริญ เมตตาในระดับการเข้าถึงกายต่าง ๆ จนถึงการเจริญเมตตาสมาบัติในธร…
การเจริญเมตตาเริ่มจากการแผ่เมตตาจากศูนย์กลางกาย ให้ครอบคลุมตนเองและคนอื่น โดยเริ่มจากตัวเอง มองเห็นความรักและบริสุทธิ์ในใจ การขยายเมตตาออกไปยังผู้คนต่างๆ จนถึงการเห็นพวกเขาสว่างเท่ากันจะเข้าสู่ขั้นสมส
การสังเกตสรีระและการบรรลุธรรม
25
การสังเกตสรีระและการบรรลุธรรม
…ะรับคำแล้วได้ไปพิจารณาซากศพโดยให้เลิกผ้าห่มออกแล้วพิจารณาตั้งแต่ฝ่าเท้า ถึงปลายผมแล้ว พูดว่า “รูปนี้ประณีตยิ่งนัก มีสีดุจทองคำ นางจึงใส่รูปนั้นในไฟ ในกาลที่รูปนั้น ถูกเปลวไฟลวกแล้ว จึงบอกแก่อาตมา” ดังนี้แล้…
บทนี้เผยถึงการพิจารณาซากศพโดยพระเถระและความเข้าใจในธรรมชาติของสังขาร ว่าทุกอย่างไม่เที่ยง และการบรรลุธรรมของพระยสกุลบุตรที่มีอสุภสัญญาในชาติอดีต ส่งผลให้บรรลุธรรมในปัจจุบัน เมื่อท่านได้เห็นสภาพคนรับใช
อรูปกัมมัฏฐาน และอาหาเรปฏิกูลสัญญา
6
อรูปกัมมัฏฐาน และอาหาเรปฏิกูลสัญญา
…่ 3 อรูปกัมมัฏฐาน 3.1 ความเป็นมา 3.2 ความหมายของอรูปกัมมัฏฐาน 3.3 วิธีการเจริญอรูปกัมมัฏฐาน 3.4 ความประณีตแห่งอรูปฌาน 3.5 การเจริญอรูปกัมมัฏฐานในวิชชาธรรมกาย 100 87 90 92 93 28 98 บทที่ 4 อาหาเรปฏิกูลสัญญา …
บทที่ 3 และ 4 สำรวจความเป็นมา ความหมาย และวิธีการเจริญอรูปกัมมัฏฐาน รวมถึงความประณีตแห่งอรูปฌาน ในขณะที่บทที่ 4 เน้นไปที่อาหาเรปฏิกูลสัญญา และการเจริญเพื่อการเข้าถึงพระธรรมกาย พร้อมอาน…
อานาปานสติและอานิสงส์ในการเจริญสมาธิ
149
อานาปานสติและอานิสงส์ในการเจริญสมาธิ
…ได้ตรัสอานิสงส์ของอานาปานสติไว้ว่า อานาปานสติสมาธิบุคคลทำให้มากเจริญให้มากแล้ว เป็นธรรมที่ละเอียดและประณีต เป็น ธรรมสามารถตัดซึ่งวิตก เช่น กามวิตก เป็นต้น อานาปานสติสมาธิ ย่อมทำความฟุ้งซ่านให้ หมดไปจากจิต ท…
ในข้อความนี้กล่าวถึงประโยชน์ของการปฏิบัติอานาปานสติ ที่ช่วยให้เกิดรูปฌานและเป็นบาทแห่งมรรคผล โดยเชื่อมโยงกับการทำสติปัฏฐาน 4 ดำเนินไปสู่โพชฌงค์ 7 และวิชชา รวมถึงผลการป้องกันวิตกและการรับรู้วันตาย โดยค
การฝึกอานาปานสติเพื่อความสงบ
143
การฝึกอานาปานสติเพื่อความสงบ
…วเองให้พ้นจากทุกข์โทษภัยไปอยู่ใน ความดับ คือ นิพพาน เราสำเหนียกอย่างนี้แล้วบรรลุความสุข ความสงบ ความประณีต บัณฑิต ทั้งหลายพึงเข้าใจอย่างนี้ว่า สังขารทุกอย่างถูกนำไปสู่ความระงับกิเลสทุกอย่างถูกละทิ้งไป ตัณหา…
การเจริญอานาปานสติเพื่อให้จิตสงบถึงระดับอัปปนาสมาธิ จำเป็นต้องเลือกสถานที่ที่สงบและหลีกเลี่ยงเสียงรบกวน ในระหว่างการนั่งสมาธิควรตั้งกายให้ตรงและหายใจอย่างช้า ๆ ตระหนักถึงลมหายใจเข้าออก การนับลมหายใจแล
การเจริญอานาปานสติและความหมาย
137
การเจริญอานาปานสติและความหมาย
“ภิกษุทั้งหลาย อานาปานสติสมาธินี้แล ที่บุคคลเจริญแล้ว ทำให้มากแล้ว ย่อมเป็น สภาพสงบ ประณีต สดชื่น เป็นธรรมเครื่องอยู่เป็นสุข และยังอกุศลธรรมชั่วร้ายที่เกิดขึ้นแล้วๆ ให้อันตรธานสงบไปโดยพลันเป…
การเจริญอานาปานสติเป็นวิธีการที่สำคัญในการเข้าถึงความสงบภายใน โดยการตั้งสติอยู่ที่ลมหายใจเข้าและออก ซึ่งพระพุทธเจ้าทรงสอนให้ผู้ปฏิบัติหาโอกาสอยู่ในที่สงบ เพื่อทำความเข้าใจลมหายใจ ทั้งนี้จุดเด่นของการฝ
การบริจาคทานและจาคานุสติ
65
การบริจาคทานและจาคานุสติ
…กว่า สละแล้วไม่พ้น สละไม่หลุดหรือ บางคนบริจาคทานแล้วไม่พอใจเพราะมีคนบริจาคมากกว่าตน หรือบริจาคทานที่ประณีตกว่าตน การบริจาคในลักษณะดังกล่าวและบริจาคโดยหวังผลตอบแทน เช่น หวังโภคสมบัติ หวังสวรรค์ สมบัติ ไม่จัด…
ในภายภาคหน้า การมีอายุ วรรณะ สุขะ พละ จะเกิดจากอานิสงส์ของการบริจาคทานที่ดี โดยไม่มีมัจฉริยะ การบริจาคทานต้องทำด้วยใจต้องการช่วยเหลือ ไม่หวังสิ่งตอบแทน จะนำไปสู่การพัฒนาบารมีและการชำระจิต บรรพชิตควรปฏ
จิตวิทยาและการทำงานที่สะอาดเรียบร้อย
102
จิตวิทยาและการทำงานที่สะอาดเรียบร้อย
…จริต 5.3.2 กิจจะ การทำงาน ราคจริต ตามปกติทั่วไปจะมีความตั้งอกตั้งใจในการทำงาน ทำงานได้อย่างเรียบร้อยประณีต มี ความละเอียดรอบคอบ ละเอียดอ่อน เช่น การกวาดวัด คนราคจริตจับไม้กวาดอย่างเรียบร้อย ไม่รีบร้อน ไม่กว…
บทความนี้อธิบายความแตกต่างระหว่างประเภทของจริต เช่น ราคจริตที่มีความละเอียดในการทำงานและโทสจริตที่มักจะทำงานอย่างรีบร้อน และโมหจริตที่ไม่ชอบทำงานหรือรู้สึกเบื่อในการทำงานแต่ละอย่าง โดยการเปรียบเทียบกา
พุทธิจริตและลักษณะของจริต
96
พุทธิจริตและลักษณะของจริต
…กงาม คือ พอใจในรูปสวย เสียงไพเราะ กลิ่นหอม รสอร่อย สัมผัส นิ่มนวล ชอบความเป็นระเบียบเรียบร้อย สะอาด ประณีต มีกิริยาท่าทางเรียบร้อย ละมุนละไม น่าดู น่าชม ข้าวของเครื่องใช้สะอาดเรียบร้อย เป็นระเบียบ บ้านเรือน…
พุทธิจริตหมายถึงความประพฤติที่เกิดจากปัญญาและเป็นนิสัยส่วนตัวของแต่ละคน ซึ่งมีความแตกต่างกันตามลักษณะของจริต เช่น ราคจริตที่รักสวยรักงาม โทสจริตที่ใจร้อน โมหจริตที่เฉื่อยชา และวิตกจริตที่คิดมาก ทั้งนี
มหาปลิโพธ 10 ประการและการปฏิบัติธรรม
79
มหาปลิโพธ 10 ประการและการปฏิบัติธรรม
…งไม่กลับวัด ท่านก็ยังคิดอยู่อีกว่า “ข้าวต้มประจำไม่มีในเวลาฉันข้าวสวย คนทั้งหลายคงจะมาถวายอาหารอย่างประณีต แต่แล้ว ก็ไม่มี ท่านก็ได้อาหารที่ไปบิณฑบาตมาเพียงเท่านั้นเอง จึงทนนิ่งต่อไปไม่ไหว พูดว่า “อาวุโส! ท…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับมหาปลิโพธ 10 ประการ ซึ่งหากผู้ปฏิบัติธรรมยังข้องติดอยู่จะเป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติและความก้าวหน้าในการเจริญสมาธิ ผ่านเรื่องราวของพระเถระ 2 รูปที่มีปฏิกิริยาต่อการอยู่ในวัดและสภา
หลักการเบื้องต้นของการเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา
78
หลักการเบื้องต้นของการเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา
…ล 8 (ศีลระดับกลาง) เป็นศีลที่รักษาในวันอุโบสถหรือในโอกาสพิเศษตามที่ต้องการ เพื่อเป็นการยกระดับจิตให้ประณีตยิ่งขึ้น 3. ปาริสุทธิศีล (ศีลระดับสูง) เป็นศีลสำหรับผู้ที่มุ่งความบริสุทธิ์ เช่น พระภิกษุ เพราะเป็น …
บทนี้อธิบายถึงหลักการเบื้องต้นของการเจริญสมาธิในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างศีลที่ควรรักษา 3 ระดับ ได้แก่ ศีล 5, ศีล 8 และปาริสุทธิศีล นอกจากนี้ยังระบุถึงมหาปลิโพธ 10 ประการที่เป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติ เ
การรวมจิตเป็นเอกัคคตาและฌานในสมาธิ
43
การรวมจิตเป็นเอกัคคตาและฌานในสมาธิ
…ื่องแสดงภาวะจิตที่เป็นอัปปนาสมาธิ ภาวะจิตที่เป็น อัปปนาสมาธินี้ อาจเรียกได้ว่า ฌาน คือ ภาวะที่จิตสงบประณีต เป็นสมาธิแน่วแน่เหนือกว่าสมาธิ ธรรมดา' ซึ่งฌานมีหลายระดับ คือ 1) ฌานในขั้น รูปฌาน มี 4 ระดับ ได้แก่…
อาการที่เกิดจากการรวมจิตเป็นเอกัคคตาจะทำให้ผู้ปฏิบัติตกใจได้เนื่องจากไม่เคยประสบมาก่อน แต่หากสามารถประคองจิตให้เป็นกลางจะทำให้จิตรวมเป็นหนึ่งได้ โดยมีองค์ฌานต่างๆ เกิดขึ้นตามมา ความสำคัญของเอกัคคตาคือ
ลักษณะของประสบการณ์ภายในในการนั่งสมาธิ
82
ลักษณะของประสบการณ์ภายในในการนั่งสมาธิ
…ใจ ราวกับนั่งอยู่คนเดียวในโลก โดยมี ตัวของเราเป็นศูนย์กลางของสรรพสิ่งทั้งหลาย เป็นความสุขละเอียดอ่อนประณีต ที่ไม่อาจหาได้จาก ที่ใดๆ ในโลก จากนั้น ปล่อยใจให้ดื่มกับความสุขที่บังเกิดขึ้นด้วยความรู้สึกปกติ แล้…
การนั่งสมาธิช่วยให้ใจนิ่งและสบาย เมื่อสามารถบรรลุถึงสภาวะนี้ ร่างกายและใจจะรู้สึกละเอียดอ่อน โปร่งเบา และมีความสุขที่ไม่เคยมีมาก่อน โดยการหยุดนิ่งแนบแน่น โดยไม่ต้องบังคับใจจะสบายและขยายใหญ่ขึ้น ทำให้ป
การทำใจให้สบาย
36
การทำใจให้สบาย
…ูนย์กลางของสรรพสิ่งทั้งหลาย จะนิ่ง นุ่มๆ ละมุนละไม ตอนนี้สบายอย่างแท้จริง เป็นความสุขที่ ละเอียดอ่อนประณีต 2.2.4 วิธีทำใจให้สบาย 1. ทำใจหลวมๆ ให้ลืมทุกสิ่งทุกอย่าง ทิ้งไปให้หมด ความคิดต่างๆ ภารกิจการงาน การ…
การทำใจให้สบายเริ่มจากการปล่อยวางความคิดและสิ่งต่างๆ รอบตัว ที่ทำให้เกิดความเครียด เมื่อเราทำใจให้ว่างปุย เราจะรู้สึกถึงความสบาย ซึ่งจะส่งผลให้ร่างกายและจิตใจของเรานิ่งและสงบมากยิ่งขึ้น ไม่ต้องพยายามใ
ความอึดอัดและวิธีแก้ไข
110
ความอึดอัดและวิธีแก้ไข
…องนุ่งห่มไม่เหมาะสม เช่น นุ่งกางเกงยีนส์รัดเกินไป หนาเกินไป หรือสวมเสื้อผ้าสั้นเกินไป ยาวเกินไป หรือประณีตเกินไป ทำให้ต้องคอยระมัดระวังในการนั่งเสียจนไม่สามารถรวมใจให้สงบได้ 7.8.3 วิธีแก้ไข ถ้านั่งรู้สึกอึด…
บทความนี้กล่าวถึงความอึดอัดที่เกิดจากการนั่งในท่าไม่เหมาะสมหรือเพื่อในอากาศไม่ดี เมื่อรู้สึกไม่สบายหรือมีอาการเมื่อยล้า สามารถใช้วิธีการปรับเปลี่ยนท่าทาง หรือการเลือกเสื้อผ้าที่สะดวกสบายในการนั่ง รวมท