หน้าหนังสือทั้งหมด

การตรัสรู้และปฏิจจสมุปบาทของพระพุทธองค์
211
การตรัสรู้และปฏิจจสมุปบาทของพระพุทธองค์
…อการขวนขวายน้อยที่จะไม่แสดงธรรมโปรดเวไนยสัตว์ เพราะ ทรงดำริว่า “ธรรมที่เราได้บรรลุนี้ลึก เห็นได้ยาก รู้ตามได้ยาก เป็นธรรมสงบ ประณีต หยั่งไม่ได้ ด้วยความตรึกละเอียดรู้ได้แต่บัณฑิต ส่วนหมู่สัตว์นี้เป็นผู้ย…
พระพุทธองค์ทรงเห็นว่าธรรมที่ตรัสรู้มีความลึกซึ้งและยากแก่การเข้าใจ ดังนั้นจึงใช้เวลาหลังตรัสรู้ถึง 7 สัปดาห์ในการพิจารณา นอกจากนี้ ทรงพ…
ความเข้าใจเกี่ยวกับเวทนาและตัณหา
215
ความเข้าใจเกี่ยวกับเวทนาและตัณหา
4. ความรู้สึกเป็นทุกข์ทางใจ (โทมนัสเวทนา) 5. ความรู้สึกเฉย ๆ คือ รู้สึกเป็นกลางๆ ไม่สุข ไม่ทุกข์ (อุเบกขาเวทนา…
เนื้อหาในบทนี้สรุปความรู้สึกทางใจและการแยกแยะตัณหาที่เกิดจากความอยากมีความสุขหรือความทุกข์ การวิเคราะห์เวทนาที่แบ่งเป็น 2 ชนิ…
อวิชชาและการทำดี-ชั่วในพระพุทธศาสนา
220
อวิชชาและการทำดี-ชั่วในพระพุทธศาสนา
…มชั่วทางกาย ทางวาจา และทางใจ โดยเริ่มต้นมาจากความชั่วทางใจเป็นพื้นฐาน โดยมีอวิชชาเป็นปัจจัย เพราะไม่รู้จึงทำชั่ว ทั้ง ทางกาย วาจา และใจ อวิชชาเป็นปัจจัยแก่การทำชั่วหรือบาปอันส่งผลให้เกิดความทุกข์ และยังผ…
อวิชชาหรือความไม่รู้เป็นปัจจัยที่ทำให้คนทำชั่ว โดยเริ่มจากความชั่วทางใจซึ่งส่งผลให้เกิดการทำผิดทางกายและวาจา ความชั่วทำใ…
การดับสังขารและวิญญาณ
229
การดับสังขารและวิญญาณ
…งจะได้ไป เกิดในสวรรค์ หวังให้ได้ลาภ เป็นต้น 3. ดับวิญญาณได้ นามรูปจึงดับ ดับวิญญาณ หมายถึง ดับการรับรู้ต่างๆ ได้แก่ ดับวิญญาณ 6 คือ ดับการรับรู้ทางตา ดับการรับรู้ทางหู ดับการรับรู้ทางจมูก ดับการรับรู้ทาง…
การดับสังขารคือการดับความคิดที่ปรุงแต่งทั้งดีและชั่ว ส่วนการดับวิญญาณเกี่ยวข้องกับการดับการรับรู้จากประสาทสัมผัสทั้ง 6 เช่น การเห็น การได้ยิน การดมกลิ่น และอื่นๆ ซึ่งนำไปสู่การดับนามรูปที่เกี่ยวข้อ…
การดับตัณหาและอุปาทานในพระพุทธศาสนา
230
การดับตัณหาและอุปาทานในพระพุทธศาสนา
…วิตหรือวิธีดับปฏิจจสมุปบาท จะพบว่า เป็นการเริ่มต้นดับ ที่อวิชชาก่อน เมื่ออวิชชาดับไปแล้ว วิชชา (ความรู้แจ้ง) ก็เกิดขึ้นแทน วิธีดับปฏิจจสมุปบาทหรือ ปัจจยาการนี้ เป็นวิธีเดียวกันกับการดับตัณหาในอริยสัจ 4 เ…
…้ว วงจรชีวิตจะไม่มีการเกิดซ้ำอีกผ่านการเข้าใจและปฏิบัติตามหลักการของปฏิจจสมุปบาทนี้ ไม่ว่าจะเป็นความรู้แจ้งหรือการดับอวิชชา
ขันธ์ 5 ส่วนกลาง
238
ขันธ์ 5 ส่วนกลาง
…ตุและวิญญาณธาตุเป็นส่วนของนามโดยดวงวิญญาณธาตุจะอยู่ในอากาศธาตุ และดวงวิญญาณธาตุนั้นจะมี เห็น จำ คิด รู้ ที่รวมเรียกว่า ใจ ดวงเห็น จะมีขนาดประมาณเท่ากับกระบอกตา ธาตุเห็นอยู่ในกลางดวงนี้ มีหน้าที่รับ อารมณ…
…มที่ทำให้เป็นมนุษย์ที่ฐานที่ 6 มีศูนย์ประกอบด้วยดิน น้ำ ลม ไฟ วิญญาณ และอากาศธาตุ ดวงเห็น จำ คิด และรู้ อยู่ในดวงวิญญาณธาตุ โดยมีขนาดที่แตกต่างกันเพื่อทำหน้าที่ในการรับรู้และควบคุมอารมณ์ ซึ่งเป็นส่วนประก…
ธรรมชาติและจิต: ความเชื่อมโยงแห่งขันธ์ 5
240
ธรรมชาติและจิต: ความเชื่อมโยงแห่งขันธ์ 5
…ป็นต้น ในขันธ์ทั้ง 5 คือ รูปขันธ์ เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ และวิญญาณขันธ์ ก็มี เห็น จำ คิด รู้ ทังสี ทั้งสี่อย่าง เจืออยู่ด้วยทุกขันธ์ อธิบายว่า ขันธ์ในส่วนหยาบแต่ละขันธ์ก็จะมีขันธ์ ในส่วนกลางทุ…
เนื้อหาพูดถึงธรรมชาติทั้ง 4 ที่สัมพันธ์กันเหมือนข่ายใยแมงมุม โดยเฉพาะการทำหน้าที่ของจิตซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของขันธ์ 5 ที่แสดงถึงอารมณ์ที่ส่งผลต่อจิตใจ การเปลี่ยนแปลงของจิตตามอารมณ์ต่างๆ เช่น โลภะ โทสะ แล
การทำงานของใจและอารมณ์
246
การทำงานของใจและอารมณ์
…าตุ ก็มีมโนวิญญาณธาตุ ซึ่งใส สะอาดบริสุทธิ์กว่า และเล็กกว่ามโนธาตุ ซ้อนอยู่ข้างในเข้าไปอีก สำหรับให้รู้แจ้งอารมณ์ที่มากระทบนั้นว่าเกี่ยวกับ เรื่องอะไร และมีสายใยสีขาว ใสบริสุทธิ์ หยั่งลงไปจรดรวมอยู่ที่กล…
บทความนี้พูดถึงการทำงานของมโนธาตุและอารมณ์ภายในจิตใจ โดยเฉพาะการรู้เท่าทันอารมณ์และการปล่อยวางจากความทุกข์และความสุขที่เกิดขึ้นจากการกระทบของสิ่งต่างๆ จากภายนอก ผู้เขี…
ดวงอินทรีย์ในมนุษย์
247
ดวงอินทรีย์ในมนุษย์
… ชีวิตินทรีย์ เป็นตัวสำคัญที่ทำให้ดวงธรรมที่ทำให้เป็นกายมนุษย์ตั้งขึ้นและทำให้ ธาตุธรรม เห็น จำ คิด รู้ ของกายนั้นมันเนื่องกัน และรักษาสภาพอื่นๆ ในร่างกายทุกส่วนให้ เป็นอยู่ ถ้าชีวิตดับ สภาพอื่น ๆ ทุกส่ว…
บทความนี้เจาะลึกถึงดวงอินทรีย์ 6 ดวง และ 3 ดวงในมนุษย์ที่มีบทบาทสำคัญในการควบคุมประสาทสัมผัสต่าง ๆ เช่น ตา หู ลิ้น กาย และใจ โดยอธิบายลักษณะของดวงอินทรีย์ที่แสดงถึงเพศชายและเพศหญิง รวมถึงบทบาทของชีวิต
การพิจารณาอินทรีย์และดวงธรรมเพื่อการบรรลุธรรม
249
การพิจารณาอินทรีย์และดวงธรรมเพื่อการบรรลุธรรม
…่งเป็น ตัวกำหนดความแก่อ่อนของธาตุธรรม คือ ตั้งแต่ธาตุดิน น้ำ ลม ไฟ วิญญาณธาตุ อากาศธาตุ เห็น จำ คิด รู้ของบุคคลนั้น ดวงธรรมทั้ง 5 ดวงนี้ ถ้ายังมีขนาดไม่เท่ากัน เล็กบ้าง ใหญ่บ้าง แสดงว่า อินทรีย์ของผู้นั้…
…โตของดวงธรรมขึ้นอยู่กับการสั่งสมบุญบารมี นอกจากนี้ยังอธิบายเกี่ยวกับดวงธรรม 3 ดวงที่แสดงถึงระดับความรู้และการบรรลุธรรมขั้นต่างๆ
อริยสัจ 4
250
อริยสัจ 4
11.5 อริยสัจ 4 อริยสัจ คือ ความจริงอันประเสริฐ เป็นหลักธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้ และ เป็นหลักธรรมที่สำคัญของพระพุทธศาสนา ซึ่งนำไปสู่การพ้นทุกข์ 11.5.1 ลักษณะของอริยสัจ 4 อริยสัจมี …
อริยสัจ 4 ประกอบด้วย ทุกข์ สมุทัย นิโรธ และมรรค ซึ่งอธิบายถึงความทุกข์ที่เกิดขึ้นในชีวิตและวิธีการดับทุกข์ การเข้าใจอริยสัจสามารถช่วยให้เราเข้าถึงการพ้นทุกข์และนิพพาน ด้วยการปฏิบัติตามมรรคที่ถูกต้อง โ
อุปาทานในขันธ์ 5 และความทุกข์
252
อุปาทานในขันธ์ 5 และความทุกข์
…เตน ปญฺจุ ปาทานกฺขนฺธา ทุกขา ซึ่งแปลความว่า ความเข้าไปยึดถือขันธ์ 5 เป็นทุกข์ ซึ่งก็คือ เห็น จำ คิด รู้ นั่นเองที่เข้าไปยึดถือในขันธ์ 5 จึงเป็นทุกข์ ະ ตง อนึ่ง ทุกข์ที่เกิดขึ้นก็ได้แต่เพียงกำหนดรู้ไว้ว่า…
บทความนี้กล่าวถึงอุปาทานในขันธ์ 5 ที่เป็นสาเหตุของทุกข์ โดยอธิบายว่าความยึดถือขันธ์ 5 ส่งผลให้เกิดทุกข์ ต้องการรอยัลเพื่อเข้าใจเกี่ยวกับทุกข์และสมุทัย ตลอดจนสาเหตุของทุกข์ที่ซ่อนไว้ในใจกลางของขันธ์ 5
การพิจารณานิโรธอริยสัจ
254
การพิจารณานิโรธอริยสัจ
หุ้มรู้นั้นก็กลับเป็นตัววิชชา ให้รู้แจ้งในสัจธรรมขึ้นมาทันที เห็น จำ คิด และรู้ จึงเบิกบานเต็มที่ ขยายโตขึ้…
บทความนี้นำเสนอการพิจารณานิโรธอริยสัจ ซึ่งเป็นกระบวนการนำไปสู่การดับทุกข์ เมื่อตระหนักรู้ในสัจธรรมสามารถเข้าถึงสภาวะที่อยู่เหนือทุกข์ได้ ผ่านการบรรลุญาณต่าง ๆ ของพระธรรมกาย การพัฒนาศีล สมาธ…
เวทนาและการเกิดตัณหา
261
เวทนาและการเกิดตัณหา
…ับการที่เราเห็นน้ำในภาชนะตกตะกอน เมื่อมี อะไรมากระทบจึงทำให้ตะกอนพุ่งขึ้น เช่น เมื่อถูกกระทบจึงทำให้รู้สึกทุกข์ สุข ไม่สุข ไม่ทุกข์ กระตุ้นให้กิเลสในใจฟุ้งขึ้นมา บางทีขยายส่วนมาหุ้มต่ออีก หุ้มต่อในใจจากเ…
บทความนี้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างเวทนาที่กระตุ้นให้เกิดตัณหา ซึ่งก่อให้เกิดอุปาทานและต่อเนื่องไปยังภพและชาติ การเกิดเวทนาในปัจจุบันส่งผลกระทบต่อกิเลสในใจและการกระทำที่ผิดและถูก รวมทั้งการเห็นจริงใน
ข้ามภพข้ามชาติปัจจุบันสู่อนาคต
263
ข้ามภพข้ามชาติปัจจุบันสู่อนาคต
…า ความดีเป็นสิ่งที่เกิดจากการกระทำของเราในทุกๆ อย่าง ที่ตรงนี้มีเกิดจากการ ทำงานของกายและใจ เมื่อรับรู้รส กลิ่น รส เสียง สัมผัส เกิดเวทนาในใจ มองลงไปเราเห็นกิเลสฟุ้ง ขุ่นตลอดเวลาเหมือนน้ำขุ่น ถูกกวนให้ตะ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการสัมพันธ์ระหว่างตัณหา อุปาทาน และกรรมในการเกิดดับของจิตที่เกิดอย่างรวดเร็วในทุกขณะ โดยคำว่า ชาติ ชรา มรณะ ไม่ใช่ภพชาติใหม่ แต่หมายถึงกระบวนการเกิดดับของจิตในทุกขณะ ผ่านการศึกษาธรรมกั
การต้อนรับอย่างมีมงคล
5
การต้อนรับอย่างมีมงคล
…ว สมัยที่ยังเป็นนิสิตอยู่ ได้ไปเรียนธรรมะ กับคุณยายที่บ้านธรรมประสิทธิ์ ได้เห็นการ ต้อนรับของคุณยาย รู้สึกอบอุ่น ประทับใจ และ มีความสุขใจเป็นอย่างยิ่ง
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการต้อนรับที่อบอุ่นและมีมงคล ซึ่งสามารถชนะใจผู้มาเยือนตั้งแต่แรกเริ่ม คุณยายที่บ้านธรรมประสิทธิ์ เป็นตัวอย่างที่สร้างแรงบันดาลใจในการต้อนรับอย่างชาญฉลาด เพื่อให้ทุกครั้งที่ม
แรงบันดาลใจในชีวิตและการใช้ทรัพย์
37
แรงบันดาลใจในชีวิตและการใช้ทรัพย์
…ด” ชาวนาได้คติจากข้อปฏิบัติของพญานก จึงตั้งใจทำบุญกุศลตั้งแต่นั้นมาจนตลอดชีวิต นกแขกเต้า ผู้มีปัญญา รู้ว่าควรบริหาร จัดการทรัพย์สินอย่างไร จึงจะเกิดประโยชน์สูง สุด ทั้งต่อตนเอง ต่อครอบครัว และต่อสังคม นั…
…าประมาทน้อยลงและสั่งสมกุศล ด้วยการทำทานและดูแลผู้สูงอายุ ชาวนาเปลี่ยนแปลงชีวิตด้วยการทำบุญตลอดชีวิต รู้จักบริหารจัดการทรัพย์เพื่อเกิดประโยชน์สูงสุดทั้งต่อตนเอง ครอบครัว และสังคม การใช้ทรัพย์อย่างชาญฉลาดช…
แรงบันดาลใจในการบรรลุธรรม
45
แรงบันดาลใจในการบรรลุธรรม
…ช่นเคย คืนหนึ่งท่านรำพึงถึงโชคชะตาของตน ที่อุตสาห์ทำความเพียรถึงเพียงนี้แล้ว ก็ยังไม่ บรรลุธรรมอะไร รู้สึกเสียใจมากถึงกับร้องไห้ ออกมา ขณะที่ท่านกำลังร้องไห้ ด้วยความ เสียใจอย่างยิ่งนั้น ก็มีเสียงร้องไห้…
เรื่องราวเกี่ยวกับการตั้งใจบรรลุธรรมของบุคคลที่อุตสาหะมากในการทำปฏิบัติธรรม แต่พบว่าหลังจากผ่านไปนานปี ท่านยังไม่สามารถบรรลุได้ ซึ่งนำไปสู่อารมณ์เสียใจอย่างมาก และความคิดเห็นเกี่ยวกับชะตากรรมของตัวเอง
แรงบันดาลใจในการบรรลุธรรม
48
แรงบันดาลใจในการบรรลุธรรม
…สติ ประคองความเพียร ด้วยอารมณ์สบาย จิตท่านก็ตั้งมั่นในอารมณ์ที่ เป็นกุศล เพียงอารมณ์เดียว เกิดปัญญา รู้แจ้ง เห็นแจ้ง บรรลุเป็นพระอรหันต์ ณ ที่นั้นเอง
…าม ซึ่งมีความสำคัญในการเตือนสติพระเถระให้ตระหนักถึงความไม่มั่นคงของจิต เมื่อท่านมุ่งมั่นมากเกินไปและรู้สึกผิดหวังก็ทำให้จิตไม่เป็นกลาง การกลับสู่ความสงบและตั้งมั่นในอารมณ์ที่ดีช่วยให้ท่านเกิดปัญญา และนำไ…
ธรรมะเพื่อประชา
21
ธรรมะเพื่อประชา
…ัติตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อย่างแท้จริง คำสอนในพระพุทธศาสนา เป็นคำสอนที่นำไปสู่ การปฏิบัติให้รู้แจ้งเห็นจริงด้วยตนเอง และนำไปสู่ความบริสุทธิ์ หลุดพ้นจากความทุกข์ทั้งมวล แม้เราได้ศึกษาคําสอนมา มากม…
การทำใจให้หยุดนิ่งคือขั้นตอนสำคัญในการปฏิบัติตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เพื่อการเข้าถึงความรู้แจ้งและความบริสุทธิ์ การศึกษาเฉพาะภาคทฤษฎีไม่เพียงพอ ต้องมีการฝึกฝนและลงมือปฏิบัติด้วย หากต้องการเป็…