หน้าหนังสือทั้งหมด

บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
41
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
…]. อุทเร ภวํ อุทรีย์ [ โภชนะ] มีในท้อง ชื่อ อุทรียะ [ โภชนะ มีในท้อง ]. ในพหุลตัทธิต ลง อายุ ปัจจัย อย่างนี้ อภิชฌา อสฺส ปกติ อภิชฌา อภิชฌา เป็นปกติ ของชนนั้น [ชนนั้น] ชื่อว่ามีอภิชฌาเป็นปกติ, อภิชฌา อสฺส พหุ…
ในหนังสือเล่มนี้ กล่าวถึงอุปาทานียะและพหุลตัทธิต รวมถึงการใช้คำว่า อภิชฌา สีติ และ ทยา ในการแสดงความปกติและความมากในแต่ละชนหรือประเทศ นอกจากนี้ยังได้อธิบายเกี่ยวกับปัจจัย 5 ตัวในเสฏฐตัทธิต รวมถึงตัวอย
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
51
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 154 6 ปัจจัย ลงในประการ หลัง ก และ อิม อย่างนี้ ก ประการไร, อย่างไร, อิตถ์ ประการนี้ อย่างนี้ และศัพท์ที่ลงอัพยยปัจจัยที่กล่าวแล้ว ในอัพยยศัพท์ [ ๕…
ในบทนี้พูดถึงประเด็นต่างๆ เกี่ยวกับไวยกรณ์บาลี และการใช้ตัทธิต โดยอธิบายถึงประการของศัพท์และการเปลี่ยนแปลงภายในศัพท์ รวมถึงการใช้ปัจจัยต่างๆ ที่ส่งผลต่อความหมายและรูปของคำศัพท์ในภาษาบาลี นอกจากนี้ยังน
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒
7
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒
…ฺขา ๒ အာ บอกอดีตกาล ไม่มีกำหนด แปลว่า 'แล้ว' อุ. เตนา - ห ภควา ด้วยเหตุนั้น พระผู้มีพระภาค ตรัสแล้ว อย่างนี้ กล่าวแล้ว. ๒ ๒ เตนา - ทุ โปราณา ด้วยเหตุนั้น อาจารย์มีในปางก่อน ท. ๒ က 0 ها ๕. นิยตฺตนี บอกอดีตกาล …
ในบทที่ 2 ของบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค หน้านี้อธิบายเกี่ยวกับอาขยาตและกิตก์ โดยเน้นถึงการบอกอดีตกาลและคำแปลที่สำคัญ เช่น 'ดึง' และ 'แล้ว' พร้อมตัวอย่างที่ช่วยในการเข้าใจนี้รวมถึงการจัดรูปแบบประโยคต่างๆ สา
วิสุทธิมรรค: การปฏิบัติในสมาธิและการหลีกเลี่ยงจิตที่ไม่สงบ
123
วิสุทธิมรรค: การปฏิบัติในสมาธิและการหลีกเลี่ยงจิตที่ไม่สงบ
…แล้วก็ไม่ต้องขวนขวาย (อะไร) ฉะนั้น พระโยคาวจรย่อมเพ่งดูจิตอยู่เฉยๆ ในสมัยที่จิตควรจะเพ่งดู อยู่เฉยๆ อย่างนี้ ( แล ) (๘) หลีกบุคคลผู้มีจิตไม่เป็นสมาธิ การสละเสียให้ไกลซึ่งบุคคลทั้งหลายผู้ไม่เคยขึ้นสู่เนกขัมมปฏ…
บทความนี้สำรวจแนวทางการปฏิบัติสมาธิในวิสุทธิมรรค โดยยกตัวอย่างการหลีกเลี่ยงบุคคลที่มีจิตไม่สงบ และการเสริมสร้างสมาธิผ่านการเข้าใกล้บุคคลที่มีจิตใจสงบ การธำรงจิตให้มั่นในสมาธิจึงเป็นสิ่งจำเป็นในการปฏิบ
การทำความเข้าใจความเพียรในพระพุทธศาสนา
121
การทำความเข้าใจความเพียรในพระพุทธศาสนา
…งหลายสุดสิ้นไป (ด้วยธรรมใด ธรรมอันเป็นเหตุละสังโยชน์ เป็นเหตุสินอนุสัย) นี้เรียกว่าธรรมวิเศษ ธรรม ๓ อย่างนี้ มิได้เป็นอารมณ์ของจิตดวงเดียวกัน แต่ธรรม อย่างนี้ จะเป็นสิ่งที่พระโยคีไม่รู้ก็หามิได้ จิตเล่าก็มิได…
บทความนี้เน้นการอธิบายหลักการของความเพียรในพระพุทธศาสนา โดยกล่าวถึงการฝึกกายและจิตเพื่อการละอุปกิเลสและการเข้าถึงธรรมวิเศษ ทั้งสามอย่าง ได้แก่ ปธาน ประโยค และธรรมวิเศษ จะช่วยให้ภิกษุสามารถพัฒนาตนเองได
วิถีธรรมฉบับเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๑
204
วิถีธรรมฉบับเปล่า ภาค ๓ ตอนที่ ๑
…03 และ ถอดวิธีทุจริตขึ้นเสียดายแห่งพระโฆษผู้อยู่ (ด้วยสัมมาทิฏฐิ) และคริฏฐอยู๋ (ด้วยสัมมาสังกัปปะ) อย่างนี้ ชื่อสัมมาวาจา สัมมาวาจา-วาจานี้มีความหมายกำหนดคืออา (คือประมวลสัมมฤทธิ์ธรรมไว้) เป็นลักษณะ มีความละ…
เนื้อหาเกี่ยวกับสัมมาวาจา ซึ่งหมายถึงคำพูดที่ถูกต้องและมีความหมายที่ดี เพื่อความละเว้นจากสิ่งที่ไม่ดี โดยเฉพาะการทุจริต รวมถึงการสร้างสัมมามันตะและสัมมาอาชะโพ ซึ่งเป็นวิถีที่นำไปสู่การมีคุณธรรมที่สูงข
ปฏิจจัยสมันตปลา สากลกาแปล ภาค ๒ - หน้าที่ 121
121
ปฏิจจัยสมันตปลา สากลกาแปล ภาค ๒ - หน้าที่ 121
…ฏิจจัยสมันตปฏิจจายมิ" ไม่ใช่เป็นการบอก บอกด้วยคำไวพนต์ การบอกลักษณา ย่อมมีได้ด้วยคำไวพนต์แห่งอุตุ อย่างนี้ คือ :- ภิกขุปฏิจจสมุง ปฏิจจามิ ข้าพเจ้าบอกคืนภิกขุปฏิจจสมุง ภิกษุปฏิจจสมุถ์ " " ข้าพเจ้าบอกคืนภิก…
ในหน้าที่ 121 ของเอกสารนี้มีการอธิบายเกี่ยวกับการบอกและการสื่อสารในกรอบของปฏิจจัยสมันตปลา โดยได้แนะนำถึงการใช้คำไวพนต์อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อให้การสื่อสารทำได้รวดเร็วและตรงประเด็น การใช้รูปแบบต่างๆ ใ
ปฐมสมุนไพรสักษาแฉ ภาค ๒ - หน้าที่ 363
363
ปฐมสมุนไพรสักษาแฉ ภาค ๒ - หน้าที่ 363
…าค ที่เป็นครุภัณฑ์ ทรงแสดงกุฏิลังจัยและทุกๆ ไว โดยความต่างกันแห่งวัตถุ ด้วยอาการ ทั้ง ๒ อื่นอาการ ๕ อย่างนี้ [อาการ ๖ อย่างที่ให้ภิกษุต้องอาบัติปราชญ์] แม่นาว่าน ๓ ที่ท่านตรัสไว้ โดยนัยเป็นต้นว่า "อหาการริก"…
บทที่ 363 ของ 'ปฐมสมุนไพรสักษาแฉ' กล่าวถึงความสำคัญของปัญหาการริกและองค์ ๕ ที่เกี่ยวข้องกับการถืออรรถพย์ โดยให้ความรู้เกี่ยวกับอาการ ๕ ที่เกี่ยวข้องกับทรัพย์อันผู้อื่นหวงแหน รวมถึงอาการ ๖ ที่ภิกษุต้อง
กรรมฐานและการปรากฏของสัญญา
58
กรรมฐานและการปรากฏของสัญญา
…อกเป็นอารมณ์ ก็อย่างหนึ่ง จิตที่มีนิมิตเป็นอารมณ์ ก็อย่างหนึ่ง. จจริงอยู่ กรรมฐาน ของภิกขุปมิธรรม ๓ อย่างนี้ ย่อมไม่ถึงอปานา ไม่ถึงอุปาวะ ส่วน กรรมฐานของภิกษุผู้มีธรรม ๓ อย่างนี้ ย่อมถึงอปานาและอุปปามะด้วย สม…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับกรรมฐานและการปรากฏแตกต่างของสัญญา การที่กรรมฐานมีรูปแบบต่างๆ และการแสดงออกของจิตที่มีต่อสัญญา การฝึกสมาธิที่สร้างความแตกต่างในประสบการณ์ทางจิตวิญญาณนั้นสำคัญใ
ปฐมมัณฑปสถากกภาค ๑ ตอนที่ 181
182
ปฐมมัณฑปสถากกภาค ๑ ตอนที่ 181
… ตราสตุลูกนัยไว้ ๒๙. แม้ปัญลลูกนัยเป็นต้น ผู้ศึกษาก็ควรลอดอย่างระน่ำ แล้วทราบจนกระทั่งถึงดีสมลูกนัย อย่างนี้. แต่ในปฐะ ท่าน่อมแม้ชื่อของนัยเหล่านี้นับเข้าแล้ว แสดงเฉพาะ ดิตงสมลูกอันเดียวว่า "นี่เป็นสมูลทั้งหม…
ในบทความนี้มีการกล่าวถึงการศึกษาทางพระธรรมที่เชื่อมโยงกับการเข้าใจในแง่มุมต่าง ๆ ของความเป็นอยู่ โดยเฉพาะการวิเคราะห์และทำความเข้าใจในนัยต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการปฏิบัติในพุทธศาสนา โดยเน้นการติดตามจิ
การโจทภิกษุในพระพุทธศาสนา
146
การโจทภิกษุในพระพุทธศาสนา
…้ยินคำของภิกษุนั้น จึงไปบอกแก่อภิบาล ตัวอกนี้ ภิกษุปั้น จึงไปหาท่าน กล่าวว่ากว่า "ได้ยินว่า ท่านพูด อย่างนี้ ๆ ถึงผมแล้ว?" เธอจึงตอบว่า "ผมไม่รู้การจะเป็น อย่างนี้ แต่ในขณะทีพูด มีอ้อคำที่ผมพูดไม่เจาะจง หากผม…
บทความนี้กล่าวถึงแนวทางการโจทภิกษุในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการสนทนาและการรับฟังคำพูดจากภิกษุรูปอื่นๆ พร้อมทั้งระบุว่าสิ่งที่พูดนั้นควรไม่มีเจตนาที่จะทำร้ายผู้อื่น ทั้งนี้ยังระบุถึงความสำคัญของศีลและการรั
ราชการไทยในภาคี สายงาน
222
ราชการไทยในภาคี สายงาน
…นิยมิตดี ถึง อรุณสุดดีดี และตั้งแต่ เอกนสุสุดดี ถึง อรุณสุดดี แจกตามแบบ อ การันต์ ในอดีลิงค์ (รติ). อย่างนี้ เอก. ป. เอกนิยมิตดี ท. เอกนิยมิตดี ต. เอกนิยมิตยา จ. เอกนิยมิตยา ปัญ. เอกนิยมิตยา ฉ. เอกนิยมิตยา ส…
เนื้อหาเกี่ยวกับระบบราชการไทยในภาคี สายงาน ตั้งแต่เอกนิยมิตดีถึงอรุณสุดดีดีและเอกนสุสุดดีถึงอรุณสุดดี โดยมีการแจกตามแบบ การันต์ ในอดีลิงค์ รวมข้อมูลเกี่ยวกับตำแหน่งต่างๆ เช่น เอกนิยมิตดี เอกนสุสุดดี แ
การใช้คำเรียกในภาษาอาวุโส
327
การใช้คำเรียกในภาษาอาวุโส
… และสำหรับบรรดิ์เรียกฤดู เช่น อู มา อาวุโส เอ้อ อาวุ ฯ คำแปล อาวุโส (ท่าน) ท่านอย่าได้กล่าวแล้ว อย่างนี้ ฯ เริ, อเริ นิยมทั้ง 2 ตัวนี้ เป็นคำสำหรับร้องเรียกคน เคารพงาม ตรงกับภาษาไทยของเราว่า "เฟ่ย, โ…
ในภาษาอาวุโสมีการใช้คำเรียกที่แตกต่างจากภาษาไทยทั่วไป เช่น 'อาวุโส' ใช้เพื่อเรียกท่านที่มีอาวุโสกว่า ในขณะที่ 'เริ, อเริ' ใช้สำหรับการเรียกคนเคารพ ส่วน 'เห' ใช้เชิญคนเถา และ 'เช' สำหรับเรียกหญิงสาว คำ
คติสมันปาสักกิร อรรถาธิบายยัยมหาวรรค ตอน ๑
177
คติสมันปาสักกิร อรรถาธิบายยัยมหาวรรค ตอน ๑
…ยัยมหาวรรค ตอน ๑ หน้า 170 "เจ้าเข้า พึงระวัง ภูเขานั้น เป็นนิมิต; พึงกำหนดนิมิตให้ได้ กำหนดไว้ที่แรกอย่างนี้แล้ว จึงค่อยหยุด จริงอยู่ ด้วยการกำหนด อย่างนี้ นิมิตกับนิมิตจึงกล่าวถึงกัน ครั้งกำหนดนิมิตอย่าง นี้…
ในตอนนี้เนื้อหาได้กล่าวถึงนิมิตและการกำหนดนิมิตในพุทธศาสนา โดยแสดงว่าภูเขามีทั้ง 3 ชนิดและการใช้ในการกำหนดนิมิต เป็นการชี้แจงทางการปฏิบัติที่ถูกต้องตามการสอนของพระองค์. การกำหนดนิมิตนั้นต้องมีการสมมติ
คติสมุนไพรในทิกา อรรถาธิบายพระวินัยมหาวรรค ตอน ๑
224
คติสมุนไพรในทิกา อรรถาธิบายพระวินัยมหาวรรค ตอน ๑
…ารปิดกาฆ ตามประทีป ตั้งน้ำบ่าใช้ พร้อมทั้งปลูก อาสนะเหล่านี้ เรียกว่า บุพพกิริยา ของอุโบสถ." กรรม ๔ อย่างนี้ ท่านเรียกว่า "บูพพกิริยา" ด้วยประกาะนะนี้ นำนันทะปราสาทิ บอกดู นับภิกษุ สอนนางภิกษุณี เหล่า นี้ เรี…
บทความนี้นำเสนอการอธิบายพระวินัยมหาวรรค ตอนที่ ๑ โดยเน้นที่การทำบุญในวันอุโบสถและความสำคัญของบุพพกิริยา ซึ่งเป็นกิจกรรมที่ต้องกระทำก่อนการปฏิบัติอื่นๆ ในวันอุโบสถ นอกจากนี้ยังพูดถึงความสำคัญของการบำรุ
ความเข้าใจเกี่ยวกับการถวายทานและผลกุศล
207
ความเข้าใจเกี่ยวกับการถวายทานและผลกุศล
…โบส- ธรรม ย่อมเป็นกุศลมผลใหญ่" ดังนั้น" [๑๑๑] ภัตทั้ง ๒ แม้นั้น มีคติอย่างสากลลักษณะกัน. ภัตทั้ง ๓ อย่างนี้ ไม่ควรแก้กุศลอิฏฐปิถีปาดัรีง ก่อม ทำความทำมาห่างดังรณัษที่จะเป็นแท้ ด้วยประการฉะนี้. [อาคันตุกถิติ…
เนื้อหานี้อธิบายความสำคัญของการถวายทานในวันปฏิบัติ โดยกล่าวถึงผลกุศลที่เกิดขึ้นจากการถวาย การแบ่งปันภัตต่างๆ รวมทั้งแนวทางในการสร้างบุญกุศลในกิจกรรมทางศาสนา เช่น การถวายภัตตาหารให้แก่ภิกษุสงฆ์ และกล่า
การศึกษาเกี่ยวกับปัญญาและบุญในพระพุทธศาสนา
92
การศึกษาเกี่ยวกับปัญญาและบุญในพระพุทธศาสนา
…นั้น สมควร แต่คำว่า "จิตตตุกรมาน" นี้ ท่านกล่าวหมายเอาการให้จิตกรรมที่เป็นลายรูปภาพ. จริงอยู่ ทาน ๕ อย่างนี้ โลกสมมติว่เป็นบุญจริง, but ที่แท้ หายไปบุญไม่ใช่คือเป็นอุตตลนเอง. ความเป็นผู้ใคร่เพื่ออนุเคราะห์ เร…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับปัญญาและบุญในบริบทของพระพุทธศาสนา โดยเน้นถึงคำว่า อตตติติฤตุ ที่มีความเกี่ยวข้องกับการห้ามโภชนาของภิกษุ และทบทวนความหมายของคำว่า สมุหหาน และ อุตตาณ ที่มีความสำคัญในด้าน
ความแตกต่างแห่งกรรม ๔
244
ความแตกต่างแห่งกรรม ๔
…้พร้อม เพรียง ตามนิยที่กล่าวแล้วนั้นแล้วชื่อว่ากิจกรรม กรรมที่ต้องทำด้วยอุปาสนาวน มีอนุญาตเป็นที่ ๒ อย่างนี้ คือ อุปติ ๑ อนุสาวน ๑ ตามอนุมัติของสงฆ์ผู้พร้อมเพรียง โดยอันที่กล่าว แล้วนั้นแล้ว ชื่อว่ากิจกิจกรรม…
เนื้อหาเกี่ยวกับความแตกต่างของกรรม ๔ อย่างในคัมภีร์วัดจ์ โดยมีการนำเสนอความหมายและประเภทของกรรมที่ต้องส่งผล และการอนุญาตของสงฆ์ที่มีความสำคัญในการปฏิบัติกรรมที่ถูกต้อง ประกอบด้วย บโลกนกรรม, กิจกรรม, แ
กรรมวิบัติโดยอัตตะและกรรมที่ควรทำ
246
กรรมวิบัติโดยอัตตะและกรรมที่ควรทำ
…ดงอาการไม นำเสื่อมใส. กรรมทั้งปวงนี้ ๖๐๔ พึงทราบตามบทที่เจ้ากล่าว แล้วในที่มานั้น ๆ และ. กรรมทั้ง ๕ อย่างนี้ อันดับมำแล้วไม่พร้อม หน้า ย่อมเป็นอันทำด้วยดี ไม่กำริบ. กรรมทั้งปวงที่เหลือ ควรทำพร้อมหน้ากันนั้น ค…
เนื้อหาอธิบายถึงกรรมวิบัติที่เกิดจากความไม่พร้อมกันของกรรมทั้งหลาย ตามหลักพระพุทธศาสนา โดยแบ่งกรรมออกเป็นสองประเภท ได้แก่ กรรมที่ควรทำพร้อมหน้า และกรรมที่ไม่ควรทำพร้อมหน้า ซึ่งกรณีของกรรมที่ไม่ทำพร้อม
พระยานกแก้วดำในอรรถกถาพุทธสาวกชาดก
107
พระยานกแก้วดำในอรรถกถาพุทธสาวกชาดก
…ภิกษุทั้งหลาย เราไม่เห็นแมทธรรมอัน หนึ่งอัน ซึ่งจะเป็นไปเพื่อความเลื่อนหาย เพื่อธรรมนั้นแห่งสัทธรรม อย่างนี้ เท่าความเป็นผู้ไม่สันโดษเลย ภิกษุทั้งหลาย, ภิกษุ ทั้งหลาย ความเป็นผู้ไม่สันโดษ ย่อมเป็นไป เพื่อความ…
บทความนี้ศึกษาเรื่องพระยานกแก้วดำซึ่งมีการอธิบายในอรรถกถาพุทธสาวกชาดก ผ่านการวิเคราะห์ถึงความสำคัญของความเป็นผู้ไม่สันโดษ และการมีอยู่ของพระธรรมในสัทธรรม โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญในการดำรงอยู่ทางธรรมแ