อย่างนี้ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 85 / 179

…้าชื่ออัพยยีภาวสมาส ๆ มี ๒ อย่าง คือ อุปสคฺคปุพฺพโก, นิปาตปุพพโก อุปสัคคปุพพกะ มีอุปสัคอยู่ข้างหน้า อย่างนี้ " นครสุส สมี อุปนคร ที่ใกล้เคียง แห่งเมือง ชื่อใกล้เมือง 0 ทรถสฺส อภาโว นททรถ ความไม่มี แห่งความกระ…

บทนี้เสนอเนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะการวิเคราะห์วจีวิภาค สมาส และตัทธิต รวมถึงวิธีการใช้และตัวอย่างที่ชัดเจนในการศึกษาภาษา โดยแสดงให้เห็นถึงบทวิเสสนะและการใช้อุปสัคหรือนิบาตกับสมาสต่างๆ พร้อม

…นั้น [ สิ่งนั้น] ชื่อว่าทับตน [ เอา อธิ เป็น อรุณ ในพยัญชนะสนธิ ] ๔ นิปาตปุพพกะ มีนิบาตอยู่ข้างหน้า อย่างนี้ " วุฑฒาน ปฏิปาฏิ ยถาวุฑฒิ ลำดับ แห่งคนเจริญแล้ว ท. ๒ ชื่อว่าตามคนเจริญแล้ว. ๔ ชีวาส ยตฺตโก ปริจเฉท …

เนื้อหานี้อธิบายถึงโครงสร้างและการใช้งานของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องวจีวิภาคและสมาส รวมถึงความแตกต่างระหว่างสมาสทั่วไปและตัปปุริสสมาส นอกจากนี้ยังมีการอธิบายตัวอย่างต่างๆ เพื่อให้เห็นภาพการนำไปใช้ใ

… ๕ ๒ พราหมณ์ใด บูชาแล้ว พราหมณ์ นั้น ชื่อว่ามีไฟอันบูชาแล้ว." 0 ๖ ๔ อีกอย่างหนึ่ง บทวิเสสนะอยู่หลัง อย่างนี้บ้าง " อคฺคิ อาหิโห เยน โส อคยาหิโต พราหมโณ [แปลเหมือนแบบก่อน ]." "วิส ปีติ เยน โส วิสปีโต สโร ยาพิษ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการของบาลีไวยกรณ์ที่รวมถึงการใช้วจีวิภาค สมาส และตัทธิตในรูปแบบต่างๆ พร้อมกับตัวอย่างการใช้อย่างชัดเจน เพื่อความเข้าใจในการประยุกต์ใช้ในบริบทต่างๆ เช่น การบูชาพราหมณ์และการถือปฏิ

…ا เกิดพร้อมแล้ว." ๖ ๔ ๕ ปัญจมีพหุพพิหิ เอาบทที่เป็นปัญจมีวิภัตติ ในวิเคราะห์ เป็น ประธาน แห่งบทสมาส อย่างนี้ " นิคคตา ชนา ยสฺมา โส นิคคตชโน คาโม ชน ท. ๒ ด ๔ ๕ ๖ ๒ ออกไปแล้ว จากบ้านใด บ้าน นั้น ชื่อว่ามีชนออกไ…

เนื้อหาที่นำเสนอเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ ที่รวมถึงวจีวิภาค สมาส และตัทธิต เช่น กตทัณฑกมุโม, ความสังเวช รวมถึงการวิเคราะห์บทสมาสต่างๆ อย่างละเอียดเพื่อความเข้าใจที่ลึกซึ้งในภาษา และการตีความที่เกี่ยวข้องศึ

…ียงดังเสียงแห่งพรหม." 0 สัตตมีพหุพพิหิ เอาบทที่เป็นสัตตมีวิภัตติ ในวิเคราะห์ เป็น ประธาน แห่งบทสมาส อย่างนี้ " สมฺปนฺนาน สสสานิ ยม โส สมปนุนสสฺโส ชนปโท 0 ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ข้าวกล้า ท. ในชนบทใด ถึงพร้อมแล้ว ชนบท นั้น …

หนังสือเล่มนี้ศึกษาและวิเคราะห์เกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในด้านวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ที่มีตัวอย่างการใช้และการวิเคราะห์บทประธานและบทวิเสสนะ รวมไปถึงการนิยามและการประยุกต์ใช้ในบริบทต่างๆ เพื่อให้เ

…ื่น ๆ นอกจากแบบเล่าเรียน ผู้อ่านผู้ฟังจะได้เข้าใจความได้ ง่าย ๆ ผู้ศึกษาควรจะเข้าใจวิธีแปลหนังสือ ๒ อย่างนี้ ในวิเคราะห์แห่งสมาสใด บททั้งหลายมีวิภัตติต่างกัน ท่าน เรียกสมาสนั้นว่า กินนาธิกรณพหุพพิหิ อุทาหรณ์อ…

ในบทนี้ได้พูดถึงหลักการแปลคำในภาษาบาลีซึ่งมี 2 วิธี คือ แปลตามพยัญชนะและแปลตามความ โดยเสนอแนวทางในการใช้แต่ละวิธีเพื่อให้เหมาะสมกับการเรียนรู้และการแปลเอกสารทางวิชาการ ต่างกันไปตามวัตถุประสงค์การศึกษา

…คราะห์ที่แสดงมานี้ เป็นแต่รูปเอกวจนะอย่างเดียว ถ้า ประสงค์ความเป็นพหุวจนะ จะแสดงเป็นรูปพหุวจนะก็ได้ อย่างนี้ " กติ กุสล เยหิ เต กตกุสลา ชนา กุศล ท. ใด ๒ ๓๔ ๕ ๖ ทำแล้ว ชน ท. นั้น ชื่อว่ามีกุศลอันทำแล้ว 0 ๒ Q. …

บทนี้นำเสนอการวิเคราะห์เรื่องบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น การเปรียบเทียบคำที่มีความหมายแตกต่างกันในรูปเอกวจนะและพหุวจนะ การใช้คำว่า 'มี' ในบริบทต่าง ๆ เ

…บกำหนดของผู้แลกศึกษา พหุพพิหิที่แสดงมานี้ เป็นแต่ชั้นเดียว พหุพพิหิบางอย่าง มี สมาสอื่นเป็นท้อง อุ. อย่างนี้ " ธมฺโม เอว จกฺก ธมฺมจกุก จักรคือธรรม กัม, อว. ปวร์ ธมฺม จาก= ปวรธมฺมจกฺก ธรรมจักรบวร กัม, วิ. ปวตฺ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยกล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกอนุบทของสมาสให้ชัดเจนขึ้น เช่น การอธิบายสมาสต่าง ๆ ที่มีความหมายเหมือนกันและการตีความต่าง ๆ ที่เกิดจากสมาส รวมถ

ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 130 มีความสนเท่ห์อยู่อย่างนี้ จึงไม่สามารถที่จะจัดไว้ในสมาสไหนได้ ใน คัมภีร์ทั้งหลาย ท่านแบ่งสมาสต่าง ๆ กัน ตามมติของท่าน หาตรงกั…

ในบทนี้พูดถึงการจัดประเภทสมาสในบาลีและความไม่แน่นอนในการอธิบายที่แตกต่างกันของคัมภีร์ต่าง ๆ ซึ่งชี้ให้เห็นถึงความซับซ้อนของการใช้ภาษาในบาลี นอกจากนี้ ยังมีการยกตัวอย่างการแจกสมาสด้วยการพิจารณาตามหลักก

ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 140 ในราคาที่ตัทธิต ลง ณ ปัจจัย อย่างนี้ กลาเวน รตฺติ วตถ์ กาสาว ผ้า [อันบุคคล] ย้อมแล้ว 0 ๒ ๔ ๒ ด้วยรสฝาด ชื่อกาสาวะ (ผ้าอันบุคคลย้อมแล้วด้…

เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการและตัวอย่างของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในหัวข้อของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต เช่น การตั้งชื่อและคำจำกัดความของสิ่งต่างๆ ในแว่นแคว้นมคธ โดยมีการอธิบายถึงคุณสมบัติและรูปแบบของภ

… คงแต่ ปัณฑิต แล้วเอาพยัญชนะที่สุดศัพท์ ซึ่งมีสระอัน ลบเสียแล้วนั้น กับ ย ปัจจัย อาเทศตามสถานที่ควร อย่างนี้ :- อ [Q] เอา ตุ้ย เป็น จ [L] เอา ลุย เป็น ดุล [m] เอา ณย เป็น ญฺญ [๔] เอา ทย เป็น ชฺช นอกนั้น เอาเป…

เนื้อหานี้เน้นการวิเคราะห์หลักทางไวยกรณ์บาลี โดยนำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับสมณสุส ภาโว ซึ่งสื่อถึงความเป็นของสมณะ พร้อมทั้งอธิบายเกี่ยวกับคำต่างๆ ที่มีความหมายและการใช้ปัจจัยในการสร้างศัพท์ เช่น โสหัชชะ, โป

… หน้าที่ 156 เป็นที่ตั้งแห่งความกำหนัด เป็นวิการแห่งเหล็ก ชนเป็นเหล่ากอแห่งบัณฑ ๑๘.อิตถ์ ประการนี้, อย่างนี้. ๑๙. โอลิมปิโก ผู้ข้ามด้วยพ่วง. ๒๐.โปโรหิจจ์ ความเป็นปุโรหิต. ๒๑.โสก [ เนื้อ] ของสุกร. ๒๒.สุตฺตโส ๒…

เนื้อหานี้อธิบายความหมายของคำในภาษาบาลี เช่น คำว่า 'รชนีย์' เล่าถึงความสำคัญในการผลิตและการกำหนัด, 'โลหมย์' ซึ่งเกี่ยวข้องกับการทำเหล็กและการประกอบอาชีพ, และ 'ปณฺฑโว' ซึ่งมีความหมายถึงชนชั้น ลักษณะของ

…านจำแนกไว้เพื่อเป็นเครื่องหมายให้รู้ กาล บท วจนะ บุรุษ, จัดเป็น 4 หมวด, ในหมวดหนึ่ง ๆ มี ๑๒ วิภัตติ อย่างนี้ :- ๑. วตฺตมานา ปรสฺสปท์ อตฺตโนปท ปุริส. ป. เอก. พหุ. เอก. พหุ. 3D ต. อนุติ : เต. อนเต. ม. สิ ถ. เส.…

เนื้อหาของเอกสารในส่วนของอาขยาตและวิภัตติในภาษาบาลี โดยอธิบายเกี่ยวกับศัพท์กล่าวกิริยาและการจำแนกแต่ละวิภัตติเพื่อเป็นเครื่องหมายรู้แสดงถึงกาล บท และวจนะ. เนื้อหาแบ่งออกเป็นหมวดต่าง ๆ และอธิบายถึงวิภั

…ดยย่อหรือ พิสดารนี้ ในเวลาพูดหรือแต่งหนังสือ อ่านหนังสือ ต้องหมายรู้ด้วย วิภัตติ ๘ หมู่ที่กล่าวแล้ว อย่างนี้ :- บอกปัจจุบันนกาล. ๑. วตฺตมานา ๑) ปัจจุบันแท้ แปลว่า "อยู่ อุ. ภิกฺขุ ธมฺม เทเสติ ภิกษุ แสดงอยู่ ซ…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการจัดแบ่งกาลทั้งสาม ได้แก่ อดีต ปัจจุบัน และอนาคต โดยเฉพาะการแยกปัจจุบันออกเป็น ๓ ชนิด และอดีตออกเป็น ๓ ชนิด การอธิบายนี้มีความสำคัญในการศึกษาและเข้าใจถึงวิธีการใช้ในภาษาบาลี อี

…ังคับ, ความหวัง, และความอ้อนวอน, เป็นต้น. ๑) บอกความบังคับ แปลว่า 'จง' อุ. เอวํ วเทห์. [เจ้า] จงว่า อย่างนี้ ด ๒ ها ๒) บอกความหวัง แปลว่า 'เถิด' อุ. สพฺเพ สตฺตา อเวรา โหนตุ, สัตว์ ท. ทั้งปวง เป็น ด ๒ ๔ ๒ ด ๔ …

ในภาคที่ ๒ ของบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค นำเสนอการบอกความบังคับ แสดงถึงการใช้คำคำสั่งตามแบบภาษาบาลี โดยเฉพาะอย่างยิ่ง มีการอธิบายถึงการใช้คำที่แสดงความหวังและความอ้อนวอน เช่น 'จง' และ 'เถิด' ขอยกตัวอย่างกา

…เอกวจนะตาม, ถ้านามศัพท์เป็นพหุวจนะ ก็ ต้องประกอบกิริยาศัพท์เป็นพหุวจนะตาม, ให้มีวจนะเป็นอันเดียวกัน อย่างนี้ :-

เนื้อหานี้กล่าวถึงการศึกษาไวยากรณ์ภาษาบาลี โดยเน้นกิริยาที่เป็นกัตตุวาจก และอัตตโนบท ซึ่งช่วยทำให้ผู้เรียนเข้าใจความหมายและการใช้คำในบริบทต่าง ๆ เช่น ตัวอย่างการใช้กิริยาในประโยค การแยกประเภทคำ เช่น เ

…นปุริสสัพพนาม, ถ้าปุริสสัพพนามใด เป็นประธาน ต้องใช้กิริยาประกอบวิภัตติให้ถูกต้องตามปุรสสัพพนาม นั้น อย่างนี้ :- โส ยาติ เขา ไป, ตัว ยาสิ เจ้า ไป, อห์ ยามิ ข้า ไป. ในเวลาพูดหรือเรียนหนังสือ แม้จะไม่ออกชื่อ ปรุ…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงกฎเกณฑ์ของการใช้กิริยาในภาษาบาลี โดยเฉพาะในการใช้วิภัตติ ซึ่งมีการจำแนกบุรุษออกเป็น 3 ประเภท ได้แก่ ประถมบุรุษ, มัธยมบุรุษ และอุตตมบุรุษ การเลือกใช้กิริยาและวิภัตติให้ถูกต้องตามบุร

…วาจก ๑๐ ตัว คือ อ, เอ, ย, ณ, ณา, นา, ณหา, โอ, เณ, ณย. ปัจจัยทั้ง ๑๐ ตัวนี้ แบ่งลงในธาตุ 4 หมวด นั้น อย่างนี้ :- อ, เอ. ปัจจัย ลงในหมวด ภู ธาตุ และในหมวด รุธ ธาตุ แต่ในหมวด รุธ ธาตุ ลงนิคคหิตอาคม หน้าพยัญชนะที…

บทนี้พูดถึงความสำคัญของการใช้วาจกอย่างถูกต้องในการสื่อสาร และเสนอว่ากุลบุตรจะสามารถกำหนดวาจกทั้ง 5 ได้โดยอาศัยปัจจัยที่จัดอยู่ใน 5 หมวด รวมถึงการแบ่งปัจจัยในกัตตุวาจก 10 ตัว ที่มีผลต่อการใช้ธาตุในวาจา

…ึ่งเป็นไปในความ มี, ความ เป็น, อยู่หน้า แปลงวิภัตติทั้งหลายแล้ว ลบพยัญชนะต้นธาตุบ้าง ที่สุดธาตุบ้าง อย่างนี้ :- ติ เป็น ตฺถิ อนุติ คงรูป ลบต้นธาตุ ลบที่สุดธาตุ สำเร็จรูปเป็น อตฺถิ. สำเร็จรูปเป็น สนฺติ

เนื้อหาเกี่ยวกับอาขยาตและกิตก์ในบาลีไวยากรณ์มีการอธิบายอย่างละเอียดเกี่ยวกับการใช้กิริยาศัพท์และการเปลี่ยนแปลงของธาตุ ตลอดจนวิธีการแสดงผลที่สามารถเข้าใจได้ทั่วไป ข้อมูลดังกล่าวมีพรรณนาในคัมภีร์ศัพทศาส

… เป็นอยู่ ไม่พึงได้ ซึ่งสุข. ๒๘. สจา - ห์ เอวํ อชานิสส์, ติ นา - ภวิสฺส. ถ้าว่า [ข้า] จักได้รู้แล้ว อย่างนี้ไซร้, สิ่งนั้น จักไม่ได้มีแล้ว ๒๙. ยนนูนา - หำ ทุกฺขา มุญเจยฺย์, ไฉนหนอ [ข้า) จึงพ้นได้ จากทุกข์. ๓๐…

บทที่ ๒ ของบาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค เน้นการศึกษาเกี่ยวกับอาขยาตและกิตก์ ประกอบไปด้วยการกล่าวถึงหลักการที่สำคัญ เช่น การไม่ยึดติดในสุข การมีความรู้ที่ทำให้พ้นทุกข์ และการไม่เป็นผู้มีความเดือดร้อนในภายหลัง