หน้าหนังสือทั้งหมด

ความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม
74
ความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม
…ะโลกอื่นให้แจ้งด้วยปัญญาอันยิ่งเองแล้ว สอนผู้อื่นให้รู้แจ้งตาม ไม่มีในโลก คนเราตายแล้วสูญหมด คงเหลือแต่กระดูกและเถ้าเป็นที่สุด ไม่มีการเกิดขึ้นซ้ำอีก มีแต่คนเขลาขี้ปดมดเท็จเท่านั้นที่บัญญัติว่า การทําทาน…
เนื้อหาเกี่ยวกับความเข้าใจในธรรมชาติของชีวิตและกรรม ผ่านการสนทนาระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูกับครูทั้งสอง ซึ่งเสนอแนวคิดว่าเมื่อคนตายแล้วสูญหายไป การทำทานไม่มีผลปรากฏ และเป็นการสื่อสารระหว่างศาสนาและความเช
การสนทนาของพระเจ้าอชาตศัตรูและครูทางศาสนา
75
การสนทนาของพระเจ้าอชาตศัตรูและครูทางศาสนา
…อมใสศรัทธา ๔ ครั้งที่ห้า พระเจ้าอชาตศัตรูได้เสด็จไปยังสำนักของครู นิครนถนาฏบุตร ทรงถามปัญหาเดียวกัน แต่กลับได้รับค่าตอบ เรื่องสังวร ๔ อันเป็นความเชื่อในลัทธิของครูท่านนั้น มีประเด็น สำคัญสรุปได้ว่า “คนเร…
…วามเชื่อในลัทธิของครูเหล่านั้น การสนทนานี้ชี้ให้เห็นถึงแนวทางและการค้นหาความจริงในทางศาสนา โดยที่ครูแต่ละคนได้เสนอความคิดเห็นที่แตกต่างกันเกี่ยวกับความบริสุทธิ์และการจำกัดอารมณ์
การสนทนาของพระเจ้าอชาตศัตรูและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
76
การสนทนาของพระเจ้าอชาตศัตรูและพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…กของครูทั้ง 5 เพื่อทรงถามปัญหาเกี่ยวกับสามัญญผล หรือ คุณค่าและประโยชน์ของชีวิตนักบวชว่าเป็นประการใด แต่ กลับได้รับค่าตอบที่ไม่ตรงคำถาม ดังนั้น พระองค์จึงทรงอุปมา กราบทูลพระสัมมาสัมพุทธเจ้าว่า “ข้าแต่พระอ…
…สด็จไปทูลถามพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งพระองค์ทรงอุปมาว่าคำตอบจากครูทั้ง 5 เป็นเหมือนการถามเรื่องมะม่วงแต่ได้คำตอบเรื่องขนุนสำปะลอ สะท้อนให้เห็นว่าครูทั้ง 5 ไม่เห็นคุณค่าของการแก้ปัญหาทางจิตใจและคุณค่านักบว…
อุจเฉททิฏฐิ: ความเข้าใจเกี่ยวกับธาตุและจิต
80
อุจเฉททิฏฐิ: ความเข้าใจเกี่ยวกับธาตุและจิต
…วกันก็เกิดเป็นวัตถุขึ้น เมื่อวัตถุสลายตัว อณูของธาตุก็ เพียงแตกกระจัดกระจายกันออกไป นั่นคือวัตถุสูญ แต่อณูไม่ สูญ เพราะเป็นสิ่งเที่ยงแท้ อณูที่อยู่ในสภาพแตกกระจัดกระจายออกไปนี้ มีอำนาจ ในตัวของมันเอง ที่…
…สำคัญในโลกนี้คือธาตุต่างๆ และจิตหรือวิญญาณ โดยครูปกุทธกัจจายนะ ได้สอนว่าแม้วัตถุจะเกิดขึ้นและสลายไป แต่สิ่งที่เป็นอณูกลับไม่สูญ และสามารถรวมตัวกันใหม่ได้ ขณะที่จิตหรือวิญญาณนั้นมีอำนาจที่ไม่มีการสลายตัวแ…
หลักคำสอนของลัทธินครนถ์และศาสนาเชน
82
หลักคำสอนของลัทธินครนถ์และศาสนาเชน
…ย คือ เห็นว่า “ความจริงมีหลายเงื่อน หลายแง่” เช่น เหตุการณ์หนึ่ง เมื่อพิจารณาในแง่นี้อาจจริงถูกต้อง แต่เมื่อพิจารณาอีกแง่หนึ่ง ก็ไม่จริง ไม่ถูกต้อง เป็นต้น ในบรรดาลัทธิทั้ง 5 นี้ มีลัทธินี้เพียงลัทธิเดีย…
ลัทธินครนถ์เป็นลัทธิที่มีการกวดขันต่อร่างกายอย่างเคร่งครัด รวมถึงการอดข้าว อดน้ำ เพื่อเข้าถึงสภาวะทิฆัมพร ปัจจุบันยังมีผู้นับถือศาสนาเชนในอินเดียหลายล้านคน โดยมุ่งเน้นที่คำสอนอันหลากหลายมุมมอง "อเนกาน
พระเจ้าอชาตศัตรูและการค้นหาความจริง
84
พระเจ้าอชาตศัตรูและการค้นหาความจริง
ในอกุศลกรรมที่ทรงก่อไว้ ไม่ทรงปล่อยพระองค์ให้ถลำลึกลงไป ในวังวนแห่งอกุศลกรรมอีกต่อไป แต่ทรงพยายามขวนขวาย แสวงหาทางแก้ไข โดยเสด็จไปหาความจริงจากเจ้าลัทธิต่าง ๆ มีสํานักครูทั้ง 5 ดังกล่าวแล้…
เนื้อหานี้เกี่ยวกับการที่พระเจ้าอชาตศัตรูไม่ทรงปล่อยตัวเองให้จมอยู่ในอกุศลกรรมและพยายามหาทางออก โดยการเปิดหูเปิดตาฟังคำสอนที่หลากหลายจากเจ้าลัทธิต่าง ๆ พร้อมทั้งเลือกวิเคราะห์ด้วยปรีชาชาญ ผลที่ได้ทำให
พระเจ้าอชาตศัตรู และการค้นหาสัจธรรม
86
พระเจ้าอชาตศัตรู และการค้นหาสัจธรรม
…ั้นอนันตริยกรรมแล้ว แม้พระองค์จะได้ครองราช บัลลังก์เป็นผู้มีอำนาจสูงสุดแห่งแคว้นมคธอันยิ่งใหญ่ไพศาล แต่พระองค์ก็หาได้ทรงมีความสุขสงบอยู่ในอำนาจนั้นไม่ กลับ ทรงดิ้นรนแสวงหาสัจธรรม ซึ่งเป็นเหตุให้พระองค์ได…
บทความนี้กล่าวถึงพระเจ้าอชาตศัตรูผู้ซึ่งแม้ได้ตรัสรู้ในอำนาจสูงสุด แต่ยังคงค้นหาสัจธรรม และได้เสด็จเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การไม่รุกรานนักบวชที่มีมิจฉาทิฏฐิถือเป็นแนว…
ปฏิปุจฉาพยากรณ์และเบญจกามคุณ
90
ปฏิปุจฉาพยากรณ์และเบญจกามคุณ
…นผู้มีความซื่อสัตย์จงรักภักดี ต่อมหาบพิตรเสมอมา ทั้งปฏิบัติหน้าที่ของตนอย่างสมบูรณ์ ไม่มีข้อบกพร่อง แต่บุรุษผู้นี้มีความเชื่อมั่นในเรื่องผลของบุญ เชื่อมั่นว่าถ้าตนตั้งหน้าตั้งตาทำบุญ ต่อไปในภายหน้าก็ย่อม…
เนื้อหาเกี่ยวกับปฏิปุจฉาพยากรณ์ และวิธีการตอบปัญหาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยจำแนกเป็น 4 รูปแบบ รวมถึงการทำบุญและผลบุญที่เกี่ยวข้องกับความเชื่อมั่น และเบญจกามคุณที่ได้แก่ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ กา
การบวชเป็นสมณะและการยกสถานภาพในสังคม
91
การบวชเป็นสมณะและการยกสถานภาพในสังคม
…านะเดิม” นั่นคือ แม้จะเป็นเพียงทาสหรือกรรมกร ซึ่งอยู่ในวรรณะศูทรอันเป็นวรรณะที่ต่ำต้อยที่สุดในสังคม แต่ สามัญญผลสูตร ที. ส. ๙/๑๐๐/๓๘ คิลานปัจจัย ได้แก่ ปัจจัยสําหรับคนไข้ ๘๙
…นความสำคัญของการบวชที่ทำให้สถานภาพของผู้บวชสูงขึ้น แม้จะมาจากวรรณะที่ต่ำที่สุดในสังคม การบวชไม่เพียงแต่ช่วยให้คนมีความสงบสุข แต่ยังช่วยให้ได้รับความเคารพจากสังคม.
คุณธรรมพื้นฐานในการบวชเป็นบรรพชิต
92
คุณธรรมพื้นฐานในการบวชเป็นบรรพชิต
…่น เห็นว่า ทําดีต้องได้ดี ทําชั่วต้องได้ชั่ว โลกนี้โลกหน้ามีจริง บุญ-บาปมี จริง บุญให้ผลเป็นความสุข แต่บาปให้ผลเป็นความทุกข์ทั้งโลก นี้และโลกหน้า ดังนี้เป็นต้น ๒. ผู้บวชต้องเข้าใจว่า วัตถุประสงค์ของการบว…
เมื่อบวชเป็นบรรพชิต พระองค์ยังต้องเคารพและทำความเข้าใจคุณธรรมพื้นฐาน เช่น สัมมาทิฏฐิ ที่เกี่ยวกับการกระทำดีและชั่ว รวมถึงการเข้าใจว่าวัตถุประสงค์ของการบวชคือการสร้างบุญบารมีในชีวิตเพื่อชาติ การให้ทานแ
การเจริญก้าวหน้าในทางโลกและทางธรรม
93
การเจริญก้าวหน้าในทางโลกและทางธรรม
…ให้ชีวิตคนเราตกต่ำลงเรื่อย ๆ ๓. เมื่อบวชแล้วต้องสำรวม กาย วาจา ใจ ไม่ปล่อย ใจให้คิดในทางบาปอกุศล คิดแต่ในทางบุญกุศล ท่าแต่บุญกุศล เท่านั้น ๔. เมื่อบวชแล้วต้องอยู่อย่างสันโดษ คือ พอใจใน ปัจจัยอันเป็นเครื่…
…ละสำรวมในกาย วาจา ใจ หลังจากการบวช สิ่งเหล่านี้ส่งผลต่อการดำเนินชีวิตว่าไม่ควรปล่อยใจให้คิดในทางบาป แต่ต้องมุ่งมั่นไปในทางบุญกุศล และการอยู่แบบสันโดษเพื่อฝึกจิตให้มีสมาธิ นอกจากนี้ยังยกตัวอย่างกรณีพระเจ้…
การบวชและผลที่ได้จากการบวชในพระพุทธศาสนา
94
การบวชและผลที่ได้จากการบวชในพระพุทธศาสนา
ส่วนการที่เจ้าลัทธิทั้ง 5 ไม่สามารถตอบพระองค์ได้ว่า ผลดีของการบวชมีอะไรบ้าง ก็ย่อมจะชี้ชัดถึงภูมิปัญญาของเจ้า ลัทธิทัง ๖ ว่า ๑. ไม่รู้วัตถุประสงค์ในการบวชอย่างแท้จริง ๒. ไม่รู้คุณธรรมพื้นฐานของนักบวช
…ะสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถามพระเจ้าอชาตศัตรูเกี่ยวกับผลของการบวชและพระเจ้าอชาตศัตรูตอบว่ามีผลในปัจจุบัน แต่ยังมีสามัญญผลอื่น ๆ ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าต้องการให้เขาค้นคว้าเพิ่มเติม เพื่อจุดประกายความกระหายใคร่…
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
95
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
…สียภาษีอากร เหมือนเดิมหรือไม่ พระเจ้าอชาตศัตรูก็ทรงตอบเหมือนในข้อแรกว่า จะไม่ ทรงทําเช่นนั้นเด็ดขาด แต่จะทรงให้ความเคารพกราบไหว้ จะ ถวายการต้อนรับอย่างเหมาะสม จะบำรุงด้วยปัจจัย ๔ และจะ ถวายความคุ้มครอง ป…
ในเรื่องนี้ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสถามพระเจ้าอชาตศัตรูเกี่ยวกับความสำคัญของการบวช โดยพระเจ้าอชาตศัตรูได้ยืนยันว่าแม้ชาวนาผู้มั่งคั่งจะบวชเป็นบรรพชิตและปฏิบัติตามพระวินัยอย่างดี เขาจะยังได้รับความเค
พระพุทธคุณและการแสดงธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
97
พระพุทธคุณและการแสดงธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
To พระธรรม พระตถาคตพระองค์นั้น ทรงทำโลก นี้พร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ให้แจ้ง ชัดด้วยพระปัญญาอันยิ่งของพระองค์เอง แล้ว ทรงสอนหมู่สัตว์พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์ ให้รู้ตาม ทรงแสดงธรรมงามใน
…ึงมรรคผลนิพพานที่เป็นจุดหมายสูงสุดของผู้ปฏิบัติ แสดงถึงพระพุทธคุณอันประเสริฐที่ประกอบด้วยองค์ต่าง ๆ แต่ละองค์มีคุณค่าต่อการนำไปสู่การตรัสรู้และความหลุดพ้น
ความหมายของพระอรหันต์และพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
100
ความหมายของพระอรหันต์และพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…มิใช่รู้เฉย ๆ โดยอาศัยคำว่า จกฺขุ ญาณ ที่ว่า “เห็น” นั้น มิได้มีความหมายว่าเห็นอย่างตาคน ธรรมดาเห็น แต่พระองค์เห็นด้วยธรรมจักษุ สิ่งทั้งหลายที่ พระองค์ทรงรู้เห็นนั้นตรงตามความเป็นจริงทั้งสิ้น มิใช่คาดคะเ…
บทความนี้อภิปรายเกี่ยวกับคำว่า ‘พระอรหันต์’ และ ‘สัมมาสัมพุทธเจ้า’ โดยอธิบายถึงความหมายที่เกิดจากการตรัสรู้ด้วยพระองค์เองอย่างถูกต้อง สัมมาสัมพุทโธแปลว่า การตรัสรู้ด้วยความเข้าใจแท้จริง โดยอิงจากบาลีใ
การเข้าใจนิโรธ: สุดท้ายแห่งโลก
111
การเข้าใจนิโรธ: สุดท้ายแห่งโลก
…ารถไปถึงได้ด้วยยวดยานใด ๆ ทั้ง ยังไม่ปรากฏว่า มีบุคคลอื่นใดจะพึงทราบ จึงเห็น พึงถึงที่สุด ของโลกเลย แต่พระองค์นั้นทรงทราบชัดด้วยญาณทัสสนะอัน เกิดจากการปฏิบัติธรรม และทรงถึงที่สุดแห่งโลกแล้ว ทรงอยู่ จบพรห…
บทความนี้พูดถึงการตีความคำว่า "นิโรธ" ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสว่าเป็น "ที่สุดแห่งโลก" โดยที่เมื่อถึงที่สุดแห่งโลกแล้ว จะไม่มีการเกิด แก่ ตาย และจะไม่ต้องหวังในโลกนี้และโลกหน้าอีกเลย ข้อความนี้จึง
พระมหากรุณาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
114
พระมหากรุณาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
…ุที่ทรงพระนามว่า “สัตถา” คือ “ศาสดา” ก็เนื่องจาก พระองค์ทรงประกาศพระศาสนา และพระธรรมเทศนาที่ทรง แสดงแต่ละครั้ง ๆ แม้จะมีรายละเอียดแตกต่างกันไป แต่มีจุด มุ่งหมายเป็นแนวเดียวกัน คือ มุ่งประโยชน์ในภพนี้ ภพห…
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีพระคุณอันประเสริฐ ซึ่งสามารถฝึกอบรมผู้ที่ควรฝึกให้มีคุณธรรมและมีดวงตาเห็นธรรม แม้ผู้ที่ผู้อื่นไม่สามารถฝึกได้ พระองค์ก็ยังทรงสอนให้เข้าใจได้ จึงมีพระนามว่า 'สารถีฝึกบุรุษที่ควร
ความสำคัญของการประกาศพระพุทธคุณ
120
ความสำคัญของการประกาศพระพุทธคุณ
…ุมต่าง ๆ ในปัจจุบัน ในการประชุมสัมมนาโดยทั่วไปจะมีพิธีกรหรือผู้ดำเนินการ อภิปรายเป็นผู้แนะนำวิทยากร แต่ในกรณีที่ไม่มีผู้อื่นแนะนำให้ หรือแนะนำไม่สมบูรณ์ วิทยากรก็จำเป็นจะต้องแนะนำตนเอง ให้ที่ประชุมหรือผู…
…ในลักษณะเดียวกับวิทยากรในสัมมนา เพื่อให้ผู้ฟังรู้จักคุณวุฒิและความสามารถ สร้างศรัทธาและความเชื่อมั่นแต่แรก ช่วยให้การสื่อสารมีประสิทธิภาพมากขึ้น. ในกรณีที่ไม่มีผู้แนะนำ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงต้องแนะนำพระ…
พระพุทธคุณและความศรัทธา
122
พระพุทธคุณและความศรัทธา
ฟังจากพระโอษฐ์ของพระองค์เอง เพราะแม้ว่าหมอชีวกโกมาร ภัจจ์จะได้กราบทูลไปครั้งหนึ่งแล้ว แต่ก็ย่อมไม่มีผลเท่ากับการ ได้ฟังจากพระโอษฐ์ของพระองค์ ๕. พระพุทธองค์ทรงปรารถนาจะให้พระเจ้าอชาตศัตรู ทร…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการฟังพระโอษฐ์จากพระพุทธเจ้าและการที่พระองค์ทรงกระตุ้นพระเจ้าอชาตศัตรูให้ตั้งใจฟังและมีศรัทธาในการเข้าใจสามัญญผลเบื้องสูง การประกาศพระพุทธคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามีความสำคัญในขณะนั้
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
125
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
…ู ดังต่อไปนี้ แรงจูงใจและเป้าหมายในการบวช กุลบุตรที่เข้ามาบวชในพระพุทธศาสนา มิได้บวชเพราะ ถูกบังคับ แต่เป็นเพราะมีศรัทธาในพระธรรม และมีปัญญา ไตร่ตรองถึงสภาวะอันแท้จริงของชีวิต จึงตัดสินใจเข้ามาบวช ดังที่…
…วถึงความสำคัญของคุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์ โดยการบวชในพระพุทธศาสนาไม่ใช่เพียงการกระทำตามบังคับ แต่เกิดจากศรัทธาในพระธรรมและความเข้าใจในชีวิตที่แท้จริง เห็นได้จากคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่เน้นให้…