โทส : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 9 / 50

… วา อนมติ อนิจจิต วา วัตถุ อตฺต...หรติ คณหติ ตสฺส ชนสฺส อทินนาทาน...โหติ เวร....หรนฺตสฺส อทินนาทานํ โทสมูเลน โหติ นิติ...ราชน์ สพพ์ อิท ธน พรา...ทินน์ เตสํ ปน พราหมณาน สพพ...อาทิน วจนาน วาวา สก... กิญจิ …

เนื้อหานี้ครอบคลุมคำอธิบายเกี่ยวกับอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา และแนวคิดที่สำคัญในพระพุทธศาสนา เช่น อภิธมฺม, ปัญจิกา, และแนวทางในการเข้าใจข้อปฏิบัติทางพระพุทธศาสนา โดยเน้นการทำความเข้าใจในเนื้อหาที่เกี่ยวข้อ

…เลส ฉินฺทนตีติ ฉินฺทนฺตา เย ปุคฺคลา ฯ มลนฺติ กิลสฺสนฺติ เอเตน กิเลเสน สตฺตาติ มโล ฯ ทุสนฺติ สตฺเตติ โทสา เย กิเลสา ฯ ขีณา โทสา กิเลสา เยส์ ปุคคลาน เต ขีณโทสา ฯ จสทฺโท จุตโร จาติ โยเชตพฺโพ ฯ พาธกฤติ อาทิ …

ในเนื้อหานี้ได้กล่าวถึงอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา ที่อธิบายการเข้าใจธรรมและการแยกแยะสัจจาที่สำคัญต่อการบรรลุนิพพาน นำเสนอความสำคัญของการพิจารณาสัจจาและกิเลส โดยเฉพาะการมองเห็นความจริงในการดำเนินชีวิตและการข

…ฺมตฺถวิภาวินิยา ปญฺจิกา นาม อตฺถโยชนา (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 453 อภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา หน้า 454 เอว์ โทส....ปีติ ฯ เอวนฺติ อุปเมย์ ฯ โทส...ปีติ ลิงฺคตฺโถ ๆ โทสจริตา อาทิ เยส์ โมหจริตาทีน เต โทสจริตา- ทโย …

บทความนี้นำเสนอแนวคิดสำคัญในอภิธมฺมตฺถวิภาวินิยา โดยเน้นเรื่องความเข้าใจในโทสและปีติ พร้อมประเด็นที่กล่าวถึงจริตและการสงเคราะห์บุคคลในสังคม โดยยกตัวอย่างจากอุทาหรณ์ที่เกี่ยวข้อง…

…ัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 111 [สังคหคาถา] เหตุที่เป็นอกุศลมี ๓ คือ โลภะ ๑ โทสะ ๑ โมหะ ๑ เหตุที่เป็นกุศล และอัพยากฤตก็มี ๓ เหมือนกัน คือ อโลภะ ๑ อโทสะ ๑ อโมหะ ๑ ท่านกล่าวจิตที่เป…

…นี้อธิบายถึงประเภทต่างๆ ของอกุศลและกุศล โดยระบุตัวอย่างของจิตที่ถูกแบ่งตามเหตุและกิจต่างๆ เช่น โลภะ โทสะ โมหะ รวมถึงกิจที่สัมพันธ์กับจิตประเภทต่างๆ และรายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับการจำแนกจิตตามฐานต่างๆ อ…

…ีกา - หน้าที่ 234 ทั้งหลาย พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้แล้วในหมวดธรรมอันทัสสนะ พึงละ อย่างนี้ว่า "ราคะ โทสะ โมหะ และกิเลสที่รวมอยู่แห่งเดียว กันกับราคะเป็นต้นนั้น ยังสัตว์ให้ไปสู่อบาย ? " แก้ว่า "คำนั้นไม่พ…

…หน้าที่ 234 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี พบว่าพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงธรรมอันทัสสนะที่ควรละ โดยเฉพาะราคะ โทสะ โมหะ และกิเลส อีกทั้งการภาวนาเกี่ยวกับจิตตุปบาทที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ ซึ่งการตรัสเช่นนี้ชี้ให้เห็นว่…

…งสอุปาทิเสส นิพพานเป็นต้นฯ พระนิพพานที่ชื่อว่าสุญญะนั่นแล ชื่อว่าสุญญตะ เพราะเป็นธรรมชาตว่างจากราคะ โทสะ และโมหะ โดยอารมณ์และ โดยสัมประโยค ชื่อว่าอนิมิตตะ เพราะเว้นจากนิมิตมีราคะเป็นต้น โดยอาการอย่างนั้น…

…ายละเอียดต่าง ๆ เช่น อุปาทิเสส และสอุปาทิเสส โดยอรรถที่เชื่อมโยงกับธรรมชาติของนิพพาน ที่ว่างจากราคะ โทสะ และโมหะ การให้ความหมายของนิพพานผ่านคำนิยามที่สะท้อนธรรมชาติที่ไม่มีสิ่งหลุดพ้น และคำพรรณนาถึงพระพุ…

…คละกัน อย่างนี้คือ ในหมวด จริต ๓ มีราคจริตเป็นต้น มีหมวด ๒ แห่งจริตหมวดเดียวอย่างนี้ ได้แก่ ราคจริต โทสจริต โมหจริต ราคโทสจริต ราคโมหจริต โทสโมหจริต ราคโทสโมหจริต และแม้ในหมวดจริต ๓ ที่มีสัมธาจริตเป็นต้น…

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงจริตที่มีทั้งหมด ๓ หมวด โดยมีจริตที่แตกต่างกันคือราคจริต, โทสจริต, และโมหจริต พร้อมด้วยการแบ่งประเภทและตัวอย่างของจริตแต่ละประเภท ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในหลักอภิธรรม …

…ชนในการปกครองบ้านเมืองและ กล่าวโดยเฉพาะข้อที่พระมหากษัตริยาธิราชเจ้ามีพระราชหฤทัยกล้าหาญอดทนต่อโลภะ โทสะ โมหะ ที่เกิดขึ้นเพราะได้ประสบอารมณ์ที่มายั่วให้เกิด ทรงอดทนต่อเวทนา มีเย็นร้อน เป็นต้น ทรงตรากตรำอ…

…หานี้กล่าวถึงการปฏิบัติขันติราชธรรมของพระมหากษัตริย์ที่มีพระราชหฤทัยกล้าหาญและอดทน ต่ออารมณ์ของโลภะ โทสะ โมหะ เป็นตัวอย่างของการมีเมตตาในปฏิบัติการณ์ต่างๆ เพื่อประชาชน และอธิบายความสัมพันธ์ระหว่างขันติแล…

…ู้ตั้งอยู่ใน ธรรม อีกข้อหนึ่ง ตรัสหลักคือความไม่ลุอำนาจแหล่งอคติไว้ในสิงคาโลวาทสูตร เป็นต้นวา ฉันทา โทสา ภยา โมหา นีหียติ ตสฺส ยโส โย ธมุม อติวตฺตติ กาฬปกเขว จนฺทิมา ។ ผู้ใดหาประพฤติล่วงธรรม เพราะรัก เพร…

เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการพิจารณาธรรมตามพระพุทธศาสนา โดยเน้นความสำคัญของการไม่ลงความเห็นอย่างเร่งรีบ และการรักษาธรรมชาติของผู้ดำเนินชีวิต อีกทั้งยังมีการชี้แจงถึงความเสื่อมและความเจริญของยศในสังคมตามกา

…ุณอัน เผาผลาญบาปธรรมเป็นอย่างยิ่ง ขันติในที่นี้ หมายถึงความอดทนต่อเหตุแห่งทุกข์เป็นที่ตั้งแห่ง โลภะ โทสะ โมหะ ครบทั้ง ๓ ประการ, หนาว ร้อย หิวระหาย เป็นเหตุแห่งทุกข์ที่ตั้งแห่ง โทสะ, ทุกขเวทนาอันแรงกล้า เ…

เนื้อหาพูดถึงขันติในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในพระราชประวัติของสมเด็จพระพุทธเจ้า ที่ทรงแสดงความอดทนและมีใจเมตตาต่อผู้มีอิทธิพลที่ประสงค์ทำร้ายพระองค์ ทั้งในคำสอนเกี่ยวกับขันติและความอดทนต่อความทุกข์ ภิกษุ

… ผู้ตั้งอยู่ในธรรม อีกข้อหนึ่ง ตรัสหลักคือความไม่ลุอำนาจแห่งอคติไว้ในสิงคาโลวาทสูตรเป็นต้นว่า ฉนฺทา โทสา ภยา โมหา นิหียติ ตสฺส ยโส โย ธมฺม อติวตฺตติ กาฬปกเขว จนทิมา ฯ ผู้ใดประพฤติล่วงธรรมเพราะรัก เพราะยั…

เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาธรรมและอรรถคดีที่สมดุล ไม่ผลุนผลัน โดยยกตัวอย่างตรรกะอันสำคัญที่สอนไว้ในศาสนา และเสนอแนวทางการควบคุมความขัดแย้งในสังคมไทย โดยอรรถบทจากสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์และวินัยในสงฆ์ แสด

…ป็น ฉเฬว จริยา เวทิตพฺพา ฯ จริยา ปกติ อุสสนุนตาติ อตฺถโต เอก ๆ ตาส์ วเสน ฉเฬว บุคคลา โหนติ ราคจริโต โทสจริโต โมหจริโต สัทธาจริโต พุทธิจริโต วิตกกจริ โตติ ฯ ตตฺถ ยสฺมา ราคจริตสฺส กุสลปปวตฺติ สมเย สุทธา พล…

…ปในทิศทางที่ดีหรือไม่ดี การอธิบายตั้งอยู่บนพื้นฐานของกุศลและอกุศล การแยกแยะออกจากราคจริตต่าง ๆ เช่น โทสจริตและโมหจริต ชี้ให้เห็นว่าการระมัดระวังในทางเข้าถึงความรู้และสติสามารถนำไปสู่วิตกที่ดีได้ โดยเนื้อ…

… จ ทิฏฐิยา ทิฏฐิจริยา โมหจริยเมว อนุปตติฯ ตา ปเนตา จริยา นิทานา กาญจ ชานิตพพ์ อย บุคคโล ราคจริโต อย โทสาที่สุ อญฺญตรจริโตติ ก็จริตสุส จ บุคคลสส ที่ สปปายนฺติ ฯ ตตฺร ปุริมา ตาว ติสฺโส จริยา ปุพพาจิณณนิทาน…

เนื้อหาทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับกรรมและผลของกรรม โดยพิจารณาถึงจริยาที่เกิดจากการมีทะนาวิตกและอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับการกระทำ ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญในทางวิสุทธิมคฺค เพื่อความเข้าใจในทุกข์และการปฏิบัติธรรม.

… อญฺญตร์ ปาปุณาติ ฯ ยถาห์ ฯ ฉอชฌาสยาว" โพธิสตฺตา โพธิปริปากาย สวตฺตนฺติ อโลภชฌาสยา จ โพธิสตฺตา โลเก โทสทสฺสาวิโน อโทสชฌาสยา จ โพธิสตฺตา โทเส โทสทสฺสาวิโน อโมหชฌาสยา ๑. ม. ฆิเสนฺโต ฯ ๒. ม. อุปรุมภิตวา ฯ ๓…

เนื้อหานี้พูดถึงการวิเคราะห์กมฺมฎฐาน และหลักการที่เกี่ยวข้องกับสุขและทุกข์ในพระพุทธศาสนา การพิจารณาเกี่ยวกับนิยยาและความหมายของกมฺมฎฐาน พร้อมทั้งอธิบายการบรรลุอรหัตต์และคุณธรรมที่ต้องมีสำหรับนักปฏิบัต

…ฺตนเตน ปคุณปฐมฌานโต วุฏฐาย อย สมาปตฺติ อาสนุนนีวรณปจฺจตฺถิกา วิตกกสฺส โอฬาริกตา องค์ทุพพลาติ จ ตตฺถ โทส์ ทิสวา ทุติยฌาน สนฺตโต มนสิกริตวา ปฐมชฌาเน นิกนต์ ปริยาทาย ทุติยาธิคมาย โยโค กาตพฺโพ ฯ อถสฺส ยทา ปฐ…

เนื้อหาพูดถึงหลักการสำคัญเกี่ยวกับวิสุทธิมคฺคที่มีการอธิบายถึงการฝึกจิตในระดับต่างๆ ซึ่งรวมถึงความสำคัญของปฐมชฌานและทุติยฌาน ในการพัฒนาความเข้าใจและการปฏิบัติธรรมเพื่อเข้าถึงความสุขที่แท้จริง ทั้งนี้บ

…ล่าว คำนี้ไว้ว่า สัตว์ทั้งหลายเหล่านี้ โดยนิยามแห่งเหตุในปางก่อน ย่อม เป็นผู้หนาด้วยโลภะก็มี หนาด้วยโทสะก็มี หนาด้วยโมหะก็มี มาก ด้วยอโลภะก็มี มากด้วยอโทสะก็มี มากด้วยอโมหะก็มี จริงอยู่ ในขณะพยายามทำกรรม…

…สนอการวิเคราะห์ตามความเห็นของอรรถกถาจารย์เกี่ยวกับจริยาของสัตว์และเหตุที่ส่งผลต่อพฤติกรรม เช่น โลภะ โทสะ และโมหะ ซึ่งส่งผลต่อกายและจิตใจของบุคคลในขณะที่ทำกรรม ทั้งนี้มีการแบ่งประเภทของบุคคลตามแรงกดดันจาก…

…ยก่อนเหมือนกัน ย่อมจะเป็น คนโลภด้วย ฉุนเฉียวด้วย ลุ่มหลงด้วยส่วนผู้ใด ในขณะพยายาม ทำกรรม มีอโลภะ และโทสะโมหะกล้า นอกนั้นอ่อน บุคคลนั้น โดยนัยก่อนเหมือนกัน ย่อมจะเป็นคนไม่โลภและมีกิเลสน้อย เห็น อารมณ์แม้เ…

…ิของอโลภะที่มีบทบาทสำคัญต่อกรรมของบุคคล และความสัมพันธ์ระหว่างจิตใจและการกระทำที่เกี่ยวข้องกับอโลภะ โทสะ และโมหะซึ่งมีผลต่อสภาพจิตใจและลักษณะของบุคคล นอกจากนี้ยังเสนอว่าสิ่งเหล่านี้มีความเชื่อมโยงกับกรรม…

…่?) โดยที่ความร้าเป็นต้น เป็นอุปัทเหตุเนื่อง ๆ ที่เดียว เช่นนี้ จึงได้อนุสัย [มลาย] ธรรม ๓ คือโลภะ โทสะ โมหะ ชื่อว่า มละ (มลิน) เพราะ ตัวเองก็ไม่สะอาดด้วย เพราะทำความไม่สะอาดแก่ธรรมอื่น ด้วย เหมือนน้ำมั…

…ฉพาะอนุสัย ซึ่งประกอบด้วยกามารมณ์ สมานา และวิญญาณ การทำความสะอาดจิตใจ รวมถึงมลายที่เชื่อมโยงกับโลภะ โทสะ และโมหะ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงธรรม 10 ข้อที่เป็นทางแห่งทุกข์ และบทความนี้จะช่วยให้ผู้อ่านเข้าใจแนวทา…

…ว (วิจารณ์) ว่า "หากว่ากิเลสทั้งหลาย ที่เป็นปัจจุบันใช้ ถ้ากระนั้น คนกำหนัด ก็ระงับ คนขัดเคือง ก็ละ โทสะ คนหลง ก็ละโมหา คนหัวดี ก็ละมานะ คนดิบมัน ก็ละทิฐิ คนมิจฉาทิฏฐิพุ่งๆ ไป ก็ละอุจริจจะ คนปลดใจไม่ตก ก…

…กับสถานภาพของกิเลสในปัจจุบันและอนาคต แม้ว่ากิเลสที่ดำรงอยู่จะสามารถมองเห็นการหยุดยั้งจากความปรารถนา โทสะ ความหลง และอื่นๆ แต่ก็มีการตั้งคำถามเกี่ยวกับการตรัสรู้ธรรมที่อาจไม่มีอยู่เลยเมื่อไม่มีการเข้าใจปั…

…โต วนโน อาท โสมานุ สุคาส ฯ ปจฺเจย โล อาวโล วิลาส ลวานนาย ปฏิมานุสโย อนุเสติติ วนโน โวฏฺติ โทมานสฺโส โทสสุต๺ โทสสุต

สารนี้กล่าวถึงการใช้สมุนไพรในฤดูหนาวและประโยชน์ต่างๆ ที่สามารถนำมาช่วยในการดูแลสุขภาพ ซึ่งช่วยเสริมสร้างความเป็นอยู่ที่ดีและลดอาการเจ็บปวดต่างๆ โดยมีการอธิบายถึงสมุนไพรและวิธีการใช้ ที่เน้นถึงผลดีที่ไ