อยู่ใหญ่ : หน้า 4/90

อยู่ใหญ่ ปกิณกธรรม เรื่อง : พระมหาเสถียร สุวณฺณฐิโต ป.ธ. ๙ / พระมหาวิริยะ ธมฺมสารี ป.ธ. ๙ / ภาพประกอบ : กองพุทธศิลป์ เข้าพรรษา รักษาอุโบสถ "ผู้มีปัญญาพึงรักษาจิตที่เห็นได้ยาก ละเอียดยิ่งนัก มักตกไปในอารมณ์ที่น่าใคร่ เพราะ ว่าจิตที่คุ้มครองแล้วน่าสุขมาให้ ต้นหญ้าเล็ก ๆ ที่อยู่ใต้ต้นไม้ใหญ่ หากขาด คนดูแล ปล่อยให้ใบไม้ทับถมหญ้าทุก ๆ วัน ทำให้ หญ้าไม่มีโอกาสได้รับออกซิเจนหญ้าสีเขียวย่อมเดี่ยว เฉาตายไปในที่สุดฉันใด จิตใจที่ถูกความโลภ โกรธ หลง ครอบงำทุกวัน โดยเจ้าตัวไม่หาโอกาสขจัดออก ไป จิตนั้นย่อมมัวหมอง ระทมทุกข์ได้ฉันนั้น ความสุขของมนุษย์เริ่มต้นจากจิตใจที่ดีงาม ใสบริสุทธิ์ ถ้าจิตบริสุทธิ์มากย่อมมีความสุขมาก พระบรมศาสดาทรงสอนให้เราหมั่นตามรักษาจิต หากไม่ฝึกฝนอบรมจิตให้ดีแล้ว จะส่งผลเสียไปถึง คนรอบตัว ธรรมชาติของจิตมีปกติดิ้นรนเหมือนลิง คือไม่ชอบอยู่นิ่ง ถ้าไม่ควบคุมให้ดี มักจะดิ้นรนชัด ส่ายไปหากิเลส ซึ่งเป็นเหตุให้ต้องเดือดร้อนอยู่ร่ำไป ผู้ปรารถนาความสุขจึงต้องเริ่มต้นที่การฝึกใจ เพราะ จิตที่ฝึกดีแล้วจึงน่าสุขมาให้ งูพิษรักษาอุโบสถ มีเรื่องเล่าว่า มีงูพิษตัวหนึ่งเลื้อยออกจากป่า ไปหาเหยื่อตามทุ่งนา ขณะเดียวกัน โคตัวหนึ่ง กำลังขวิดจอมปลวกเล่นอยู่งูกลัวจะถูกเหยียบจึงรีบ เลื้อยไปหลบอยู่ในจอมปลวก แต่เลื้อยหลบไม่พ้น จึงถูกโคเหยียบหาง มันโกรธจัด จึงฉกโคแล้วพ่นพิษ ใส่ ทำให้โคล้มตายในทันที เจ้าของเห็นโคของตนตาย ก็รู้สึกโศกเศร้าเสียใจมากจึงขุดหลุมฝังมันด้วยความ อาลัยอาวรณ์ยิ่งนัก เมื่อเจ้าของโคกลับไปแล้ว งูได้ สำนึกผิดว่า “เพราะความโกรธของเราแท้ ๆ ทำให้ โคตัวนี้ต้องตาย ผู้คนต้องมาโศกเศร้าเสียใจไปด้วย หากเราข่มความโกรธไว้ไม่ได้ เราจะไม่ยอมออกหา อาหารอย่างเด็ดขาด” จากนั้น มันได้เลื้อยเข้าไปใน อาศรมของฤๅษี นอนสมาทานอุโบสถศีลเพื่อข่มความ โกรธตามที่ตั้งใจไว้ น