การวิเคราะห์การกระทำในอภิธรรม : หน้า 167/280

ประโยค - อภิธมฺมตฺถสงฺคหปาลียา สห อภิธรรมมาตวิภาวินีนาม อภิธมฺมตฺถสังคหฎีกา - หน้าที่ 16 ปญฺจมปริจเฉทวณฺณนา หน้าที่ 167 อิทานิ อกุสลาทิกมุมาน กายกมุมทวาราทิวเสน ปวตฺติ ต นิทเทสมุเขน จ เตสํ ปาณาติปาตาทิวเสน ทสวิธาภิเภทญฺจ ทสฺเส ตตฺถากุศลนฺติ อาทิ อารุทธ์ ฯ กายทวาร ปวตฺติ กมฺม กายกมุม ฯ เอว์ วจีกมมาที่นี่ ฯ ปาณสฺส สนิก ปติมทตฺวา อติว” ปาตน ปาณาติปาโต ๆ กายวาจาห์ อทินฺนสฺส อาทาน อทินนาทาน ฯ เมถุนวีติกฺกมสงฺขาเตสุ กาเมสุ มิจฉาจรณ์ กาเมสุมิจฉาจาโร” ฯ ตตฺถ ปาโณติ โวหารโต สตฺโต ปรมตฺถโต ชีวิตินทรีย์ ฯ ตาม ปาเณ ปาณสญฺญโน ชีวิตินทริยุปจเฉทนปโยคสมุฎฐาปีกา วธกเจตนา ปาณาติปาโต ฯ ปรภัณฑ์ ตถาสญฺญิโน ตทาทายก- ปโยคสมุฎฐาปิกา เถยฺยเจตนา อทินนาทาน ฯ อสทฺธมุมเสวนวเสน กายทวารปปวตฺตา อคนฺตพฺพฎฐานวีติกฺกมเจตนา กาเมสุมิจฉาจาโร นาม ฯ สุราปานสฺปิ เอตเถว สงฺคยฺหตีติ วทนฺติ รสสงขาเต กาเม มิจฉาจารภาวโต ฯ กายวิญญาติสงขาเต กายทวาเรต กาเยน อธิปปาย วิญญาปนโต สยญฺจ กาเยน วิญฺเญยฺยตฺตา กายวิญญาติสงขาเต อภิกุกมาท ชนกจิตฺตชวาโยธาตุวาธิกกลาปสฺส วิการภูเต สนุกมฺภนาทีน สห การการณภูเต โจปนกายภาวโต กมฺมาน ปวตฺติสุขภาวโต จ กาย- ทวารสงฺขาเต กมฺมทวาเร ฯ กิญจาปี ตกมุมสหคตจิตตุปฺปาเทเนว จ” สา วิญญาติ ชนิยติสถาปิ ตสฺสา ปวตฺตมานาย ตสมุฎฐาปก กมฺมสฺส กายกมุมาทิโวหาโร โหติ สา ตสฺส ปวตฺติมุขภาเวน ๑. อติวาติ นิปาโต สีฆตฺเถ วตฺตติ ฯ ๒. อตตสมาโสยฯ ๓. กตฺถจิ หิสทฺโท อตฺถิ ฯ ๔. โปตุเกสุ จสทฺโท นตฺถิ ฯ 166