การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในอาณาจักรพุกาม : หน้า 83/141

ต่าง ๆ ในทะเลใต้ล้วนมีศรัทธาในพระพุทธ ศาสนา มีจิตมุ่งต่อการสั่งสมบารมี ทั้งหมดนี้ ชี้ให้เห็นว่า อาณาจักรศรีวิชัยเป็นศูนย์กลาง การเผยแผ่พระพุทธศาสนามาเป็นเวลาช้านาน ในราวพุทธศตวรรษที่ ๑๔ ทางฝั่ง ตะวันออกของอ่าวเบงกอล ชนชาวพม่าเริ่มมี กำลังเข้มแข็ง รวบรวมกันเป็นปึกแผ่น สามารถ ควบคุมเขตลุ่มนํ้าเอยาวดี (อิรวดี) และชิตดาวน์ (สะโตง) รวมถึงเส้นทางการค้าระหว่างจีนกับ อินเดีย และได้สร้างเมืองพุกามขึ้นเป็นศูนย์กลาง อาณาจักรพุกาม ประวัติศาสตร์บันทึกไว้ว่า ในสมัย 10 ส่ พระเจ้าอโนรธา กษัตริย์แห่งพุกามผู้ทรง พระปรีชา ศาสนาของอาณาจักรในขณะนั้น เป็นการปนเปของหลักพระพุทธศาสนานิกาย มหายานกับการนับถืออำนาจธรรมชาติแบบ พื้นเมือง พระองค์ได้นิมนต์พระชินอรหันต์ ซึ่ง เดินทางมาจากมอญ อาณาจักรที่รุ่งเรืองด้วย พระพุทธศาสนาเถรวาท เพื่อแสดงธรรม เมื่อ จบธรรมเทศนา พระเจ้าอโนรธาทรงเกิดความ เลื่อมใสเป็นอย่างมาก และทรงยอมรับนับถือ พระพุทธศาสนาเถรวาท ทรงให้ประชาชนเลิก นับถือผีสางเทวดา ให้หันมานับถือพระพุทธ ศาสนา ต่อมาพระองค์ทรงประสงค์จะเผยแผ่ พระพุทธศาสนาให้กว้างไกลออกไปอีก พระ ชินอรหันต์จึงแนะนำให้อัญเชิญพระไตรปิฎก และพระบรมสารีริกธาตุจากเมืองสะเทิม (สุธรรมวดี) มาไว้ที่พุกาม 11 สมัยนั้น พระเจ้ามหา กษัตริย์มอญ ที่เมืองสะเทิม ทรงส่งเสริมพระพุทธศาสนา 10 พ.ศ. ๑๕๘๗-๑๖๒๐ หม่องทินอ่อง, หน้า ๓๒ 12 หม่องทินอ่อง, หน้า ๓๗ 13 Polonnaruva เป็นอย่างมาก เมื่อพระเจ้าอโนรธาทรงส่ง พระราชสาส์นพร้อมกับทูตมายังเมืองสะเทิม เพื่อขอพระไตรปิฎกและพระบรมสารีริกธาตุนั้น พระเจ้ามนุหาทรงปฏิเสธ พระเจ้าอโนรธาจึง ทรงยกทัพประชิดเมืองสะเทิม เมื่อชนะศึก ก็ทรงจับพระเจ้ามนูหาเป็นเชลยและอัญเชิญ พระไตรปิฎกและพระบรมสารีริกธาตุกลับไป พุกาม พร้อมกับกวาดต้อนช่างฝีมือต่าง ๆ จากมอญไปด้วย พุกามจึงได้รับการถ่ายทอด ศิลปวัฒนธรรมและวิทยาการจากมอญเป็น อย่างมาก พระเจ้าอโนรธาทรงสร้างพระมหาเจดีย์ และประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุที่ได้มา ไว้ที่พระมหาธาตุเจดีย์ชเวสิกอง พระองค์ยังทรงมีอุปการะต่อพระพุทธ ศาสนาในศรีลังกา โดยทรงส่งกองทัพเข้าช่วย พระเจ้าวิชัยพาหุที่ ๑ กู้อาณาจักรคืนจากพวก โจฬะที่ไม่ได้นับถือพระพุทธศาสนา พระองค์ ยังทรงส่งพระภิกษุออกไปอุปสมบทให้ชาวลังกา และตรวจสอบชาระพระไตรปิฎกของพุกาม 12 กับพระไตรปิฎกของลังกา เพื่อความบริสุทธิ์ ของพระธรรมคำสอน พุกามได้เป็นศูนย์กลาง การเผยแผ่พระพุทธศาสนา ในเวลานั้น ความ มั่งคั่งของอาณาจักรสะท้อนให้เห็นได้ด้วยจํานวน พุทธสถานในเมืองพุกามประมาณ ๕,๐๐๐ แห่ง ซึ่งยังปรากฏอยู่จนถึงปัจจุบันนี้ ราวพุทธศตวรรษที่ ลังกาได้ย้าย เมืองหลวงลงมาอยู่ที่โปลนนารุวะ พระเจ้า ปรากรมพาหุทรงส่งเสริมพระพุทธศาสนาเป็น อันมาก ทรงรวมคณะสงฆ์ที่เคยแยกเป็นคณะ ต่าง ๆ เข้าด้วยกัน พระสงฆ์ในลังกามีวินัยเป็น . ๑๗ 13 กุมภาพันธ์ ๒๕๕๙ อยู่ในบุญ ๘๑