หน้าหนังสือทั้งหมด

การฝึกฝนเพื่อเป็นปริสัญญูในพระพุทธศาสนา
178
การฝึกฝนเพื่อเป็นปริสัญญูในพระพุทธศาสนา
แนวคิด 1. พระภิกษุผู้ศึกษาธรรมะขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและได้ฝึกฝนอบรมตนเอง มามากจนได้ชื่อว่าเป็นธัม…
ในบทนี้แสดงให้เห็นความสำคัญของการเป็นปริสัญญูในฐานะกัลยาณมิตรที่สามารถสอนและเผยแผ่ธรรมะให้ผู้อื่นได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยเน้นการเข้าใจในวัฒนธรรมและกลุ่มบุคคล 4 กลุ่ม ได้แก่ กษัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี แล
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
179
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
บทที่ 8 ขั้นตอนที่ 6 ปริสัญญ 8.1 การเป็นปริสัญญ จากบทที่ผ่านมา เมื่อพระภิกษุได้ศึกษาธรรมะ จนรู้ทั่วถึงธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เกิ…
บทที่ 8 กล่าวถึงขั้นตอนที่ 6 ของการเป็นปริสัญญาที่พระภิกษุต้องฝึกอบรมตนเองให้เป็นกัลยาณมิตร ฝึกตามวิธีการ 5 ขั้นตอนในธัมมัญญสูตร การฝึกนี้ทำให้พระภิกษุรู้จักบริษัทต่างๆ และมีความเข้าใจในธรรมะของพระสัม
ความหมายและความสำคัญของปริสัญญู
180
ความหมายและความสำคัญของปริสัญญู
…งพิมพ์มหามกุฏราชวิทยาลัย หน้าวัดบวรนิเวศวิหาร พระนคร 2527). บท ที่ 8 ขั้ น ต อ น ที่ 6 ปริสัญญู DOU 169
บทความนี้อธิบายความหมายของปริสัญญู ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญสำหรับพระภิกษุในการรู้จักกลุ่มบุคคลทั้ง 4 คือ กษัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี และสมณะ โดยการรู้จักเข้าหาและวางตัวอย่างเหมาะสมจะทำให้เกิดการยอมรับและศรัทธาจา
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
181
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
8.4 บริษัท 4 8.4.1 บริษัท 4 คือใคร บริษัท ก็คือกลุ่มคน ในอดีตพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแบ่งกลุ่มคนออกเป็น 4 กลุ่ม ได้แก่ 1
บทความนี้ชี้ให้เห็นถึงบริษัท 4 ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แบ่งกลุ่มคนออกเป็นสี่กลุ่ม ซึ่งมีผลสำคัญต่อการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในอดีตและปัจจุบัน โดยทั้งสี่กลุ่มได้แก่ กษัตริย์, พราหมณ์, คฤหบดี และสมณะ ต่างมี
การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
183
การเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ
…าวรี พราหมณ์พาวรี เป็นผู้มีลักษณะมหาบุรุษ 3 ประการ เรียนจบไตรเพท มีลูกศิษย์มากมายคือมี ศิษย์ผู้ใหญ่ 16 คน แต่ละคนปกครองศิษย์ 1,000 รวมกันมีถึง 16,000 คน วันหนึ่งมีเหตุให้พราหมณ์พาวรี เกิดความกังวลใจ เท…
เนื้อหาได้อธิบายถึงการเผยแผ่พระพุทธศาสนาในแคว้นมคธที่เริ่มเมื่อพระเจ้าพิมพิสารยอมรับศาสนา ทำให้ชาวเมืองเดินทางมาทำบุญและฟังธรรม ตามมาด้วยการมีส่วนร่วมของพราหมณ์พาวรีและศิษย์ผู้ใหญ่ที่บรรลุธรรม รวมถึงก
นางวิสาขามหาอุบาสิกา
184
นางวิสาขามหาอุบาสิกา
…ื่อจบพระธรรมเทศนา นางพร้อมด้วยบริวาร 500 คน ก็บรรลุธรรมเป็นพระ โสดาบันทั้งหมด เมื่อนางวิสาขาอายุได้ 16 ปี ได้แต่งงานกับปุณณวัฒนกุมาร และย้ายมาอยู่ในตระกูลของสามีใน กรุงสาวัตถีต่อมาสามารถเป็นกัลยาณมิตรใ…
นางวิสาขามหาอุบาสิกา เป็นธิดาของธนัญชัยเศรษฐี หนึ่งในผู้ที่มีบทบาทสำคัญในการเผยแพร่พระพุทธศาสนา ในวัยเด็กนางได้บรรลุธรรมเป็นพระโสดาบันจากพระธรรมเทศนาของพระพุทธเจ้า เมื่อโตขึ้นได้สร้างวัดบุพพารามและให้
ชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
185
ชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระพุทธศาสนา
…ษย์ 300 คน และคยากัสสปะ มี ลูกศิษย์ 200 คน ก็เลื่อมใสตามชฎิลผู้พี่ได้อย่างง่ายดาย จนในที่สุดทั้งหมด 1,003 คน ก็บรรลุธรรมเป็น พระอรหันต์ได้ทั้งหมด เมื่อบวชแล้วก็ตามเสด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเข้าสู่เมืองรา…
…สนาให้หยั่งรากในแคว้นมคธ โดยเริ่มต้นจากการโปรดชฎิล 3 พี่น้อง ซึ่งนำไปสู่การบรรลุธรรมของลูกศิษย์กว่า 1,000 คน หลังจากบวช พระองค์นำพวกเขาเข้าสู่เมืองราชคฤห์ ส่งผลให้ประชาชนหันมาเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ขนบ…
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
186
ความถือดีในสังคมตามพระสูตร
…่ม อันได้แก่ กษัตริย์ พราหมณ์ คฤหบดี และ สมณะแล้ว มีตัวอย่างในสมัยพุทธกาล ที่จะยกมากล่าวดังต่อไปนี้ 1) ความถือดีของกลุ่มกษัตริย์ ว่าด้วยความถือดี มีทิฏฐิมานะ ที่มีในกษัตริย์ นอกจากเรื่องทรัพย์ ปัญญา กำ…
บทความนี้กล่าวถึงความแตกต่างของกลุ่มบุคคลในสังคมตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสไว้ เช่น ความถือดีของกษัตริย์ ที่มีทิฏฐิมานะ ซึ่งมีผลต่อการปกครองและความสัมพันธ์ระหว่างชนชั้นต่างๆ เรื่องราวต่างๆ เช่น พ
เรื่องราวของวิฑูฑภะและความถือดีของกลุ่มพราหมณ์
187
เรื่องราวของวิฑูฑภะและความถือดีของกลุ่มพราหมณ์
…ี ไม่นานจากนั้น นางประสูติพระโอรส ผู้มีผิวพรรณประดุจทองคำ มีนามว่า วิฑูฑภะ เมื่อวิฑูฑภะกุมารอายุได้ 16 ชันษา ได้ขอพระมารดาและกราบทูลพระราชบิดา เพื่อไปเยี่ยมพระ ญาติที่เมืองกบิลพัสดุ์เมื่อไปถึงแล้ว แม้เ…
เรื่องราวของวิฑูฑภะผู้มีผิวพรรณดั่งทองคำที่ถูกดูแคลนโดยเจ้าศากยะ ทำให้เกิดความแค้นที่นำไปสู่วิสัยทัศน์แห่งการแก้แค้นเมื่อเขาได้ขึ้นครองราชย์ ในขณะเดียวกัน การมีอำนาจของกลุ่มพราหมณ์ในสมัยพุทธกาล เป็นอี
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
188
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
…เป็นต้น เรียบเรียงจาก “เรื่องโกสิยเศรษฐีผู้มีความตระหนี่”, อรรถกถา ขุททกนิกาย คาถาธรรมบท, มก. เล่ม 41 หน้า 49 บท ที่ 8 ขั้ น ต อ น ที่ 6 ปริสัญญู DOU 177
บทความนี้กล่าวถึงความกังวลใจของพราหมณ์เมื่อเจอพระพุทธองค์ และความกลัวการถูกดูหมิ่น ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการรักษาหน้าตาในสังคม แม้จะมีความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ในส่วนที่สองกล่าวถึงความถือดีของคฤหบดี ที่ม
เศรษฐีกับความตระหนี่
189
เศรษฐีกับความตระหนี่
…ัย หรือมีความเห็นไปในทางเดียวกันให้คล้อยตามกันไปได้ง่ายนักบวชจึงเป็นเหมือนผู้นำทางจิตวิญญาณของผู้คน 178 DOU แม่บทการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา
ในเรื่องนี้ เศรษฐีต้องต่อสู้กับความตระหนี่ของตนเอง แม้จะมีความต้องการที่จะกินขนมเบื้องแต่เขาก็เกรงว่าจะมีคนอยากกินด้วย จนท้ายที่สุดเขาก็ได้เรียนรู้ถึงการทำบุญและใช้ทรัพย์ในการกุศล เมื่อพระมหาโมคคัลลาน
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระศาสนา
190
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องและการเผยแผ่พระศาสนา
…ชฎิล 3 พี่น้อง, พระวินัยปิฎก มหาวรรค, มก. เล่ม 6 หน้า 87 บ ท ที่ 8 ขั้ น ต อ น ที่ 6 ปริ สั ญ ญ DOU 179
เรื่องราวของชฎิล 3 พี่น้องเป็นตัวอย่างที่ชัดเจนในการเผยแผ่พระศาสนา เมื่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงนิมิตและปาฏิหาริย์เพื่อเข้าถึงใจของชฎิลอุรุเวลากัสสปะ แม้จะประสบกับทิฏฐิมานะ ทำให้พระองค์ต้องใช้เวลาเพ
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
191
วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม
8.6 วิธีการวางตัวกับบุคคลทั้ง 4 กลุ่ม 8.6.1 วางตัวอย่างไรให้เหมาะสม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงการวางตัวกับกลุ่มคนทั้ง 4 กลุ่ม ไว้ 5 ลักษณะ คือ …
เนื้อหาเกี่ยวกับการวางตัวของพระภิกษุต่อกลุ่มคน 4 กลุ่ม โดยอธิบายถึง 5 ลักษณะการกระทำที่เหมาะสม ได้แก่ การเข้าไปหา การยืน การกระทำ การนั่ง และการนิ่ง โดยยกตัวอย่างจากการบิณฑบาตของพระภิกษุซึ่งต้องเข้าไป
วัตรของภิกษุผู้เที่ยวบิณฑบาต
192
วัตรของภิกษุผู้เที่ยวบิณฑบาต
…พระองค์ทรงให้หลักใน การตัดสินไว้ว่า หากบ้านใดมีลักษณะทั้ง 9 ประการต่อไปนี้ พระภิกษุไม่ควรเข้าไป คือ 1. เขาไม่ต้อนรับด้วยความพอใจ 2. ไม่กราบไหว้ด้วยความพอใจ 3. ไม่ให้ที่นั่งด้วยความพอใจ 4. ซ่อนของที่มีอ…
บทนี้เน้นถึงวัตรปฏิบัติของภิกษุผู้เที่ยวบิณฑบาต โดยให้ปฏิบัติตนอย่างเรียบร้อยเมื่อเข้าสู่บ้าน เพื่อไม่ให้เกิดการตำหนิ และยังมีการชี้แจงถึง 9 ประการที่ภิกษุไม่ควรเข้าไปในบ้านที่ไม่ต้อนรับ นอกจากนี้ยังม
การปฏิบัติตนในพระพุทธศาสนา
193
การปฏิบัติตนในพระพุทธศาสนา
…มีลักษณะตรงกันข้าม ก็ทรงแนะนำให้เข้าไป เมื่อเข้าไปแล้ว ยังให้รักษากิริยาอาการที่ดี อีก 5 ประการ คือ 1. อย่าถือวิสาสะกับสาธุชนที่เราไม่คุ้นเคย 2. อย่าบงการ หรือเจ้ากี้เจ้าการให้เขาทำนั่นทำนี่ให้ 3. อย่า…
เนื้อหานี้นำเสนอแนวทางการปฏิบัติตนที่เหมาะสมในพระพุทธศาสนา เน้นการใช้กิริยาวาจาในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นอย่างเคารพ และเคล็ดลับในการแสดงออกในสถานการณ์ต่างๆ เช่น การยืน การนั่ง การพูด รวมถึงข้อห้ามที่ควรห
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
194
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
…า พระองค์ตรัสว่า “จึงนั่งอย่างนี้” ซึ่งอาการนั่งที่ถูกต้องนั้น ควรเว้นจาก ลักษณะ 6 อย่าง ดังนี้ คือ 1. นั่งไกลเกินไป ปฐมสมันตปาสาทิกา อรรถกถาพระวินัยปิฎก, มก. เล่ม 1 หน้า 84 มหานิทานสูตร, อรรถกถา ทีฆนิ…
ในพระพุทธศาสนา การกระทำที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสถานการณ์ ตัวอย่างจากสามเณรนิโครธที่ทำให้พระเจ้าอโศกเกิดความเลื่อมใส และเป็นผลให้พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรือง สามเณรนิโครธมีอาการงดงาม จนทำให้พระราชานิมนต์มาใ
การนิ่งและกิริยาอาการในพระพุทธศาสนา
195
การนิ่งและกิริยาอาการในพระพุทธศาสนา
…นกับพระภิกษุทั้งหลายที่พระพุทธองค์ตรัสแนะนำไว้ ว่า หากมาประชุมพร้อมกัน ก็ควรทำกิจเพียง 2 ประการ คือ 1. กล่าวธรรมีกถา หรือ 2. เป็นผู้นิ่งอย่างพระอริยะ ซึ่งหมายความว่า หากต้องพูด ให้พูดแต่เรื่องธรรมะ ถ้า…
การนั่งอย่างถูกต้องในพระพุทธศาสนาควรมีระยะที่เหมาะสม รวมถึงการนิ่งที่สง่างามซึ่งแบ่งออกเป็นการนิ่งเพราะรู้และไม่รู้ การนิ่งที่สง่างามจะเป็นการแสดงออกที่น่าเลื่อมใส ควรพูดแต่เรื่องธรรมะหรือทำตัวนิ่งเหม
การวางตัวแบบฆราวาสในสังคมไทย
196
การวางตัวแบบฆราวาสในสังคมไทย
…มในต่างชาตินั้น ก็คงต้องศึกษา ขนบธรรมเนียมประเพณีเพิ่มเติม บ ท ที่ 8 ขั้ น ต อ น ที่ 6 ปริสัญญู DOU 185
บทความนี้นำเสนอการวางตัวของฆราวาสในสังคมไทย โดยยกตัวอย่างการประพฤติตนตามกิริยามารยาทที่เหมาะสม เช่น การแต่งตัวให้เรียบร้อย การรักษาระยะห่างทางสังคม และการเคารพผู้ใหญ่ รวมถึงการศึกษาขนบธรรมเนียมของชาวต
หน้า19
197
…โปรดทำแบบประเมินตนเองหลังเรียนบทที่ 8 และกิจกรรม ในแบบฝึกปฏิบัติบทที่ 8 แล้วจึงศึกษาในบทที่ 9 ต่อไป 186 DOU แม่บทการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา
หน้า20
198
บทที่ 9 ขั้นตอนที่ 7 ปุคคลปโรปรัญญ บทที่ 9 ขั้ น ต อ น ที่ 7 บุคคล ปโร ปรัญญู DOU 187