หน้าหนังสือทั้งหมด

งานธรรมอารฺ วาสนาวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
33
งานธรรมอารฺ วาสนาวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
…ัวถึงสัตว์อันตายไปแล้ว ไม่เป็นการดีสำหรับสมณะ (ข.ซา. 59/1074/263 แปล มจร, 27/107/275 แปล มจร) 2.21 คาถาที่กล่าวตอบท้วงสักกา38 - no.4104 และตรงกับ no.3722 (samyāsena) มี Sakka manussassa migassa39 ว่า,…
…และอภิปรายเกี่ยวกับข้อความจากพระไตรปิฏก ที่เกี่ยวข้องกับการไม่ครองเรือนและการปล่อยวางจิตใจ ในส่วนของคาถาต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับท้าวสักกาและบทเรียนจากชีวิตสัตว์ ทำให้ผู้อ่านเข้าใจถึงความสำคัญของการปฏิบัติ…
คำสอนของฮยาเตยเกี่ยวกับความรักและความเศร้าโศก
34
คำสอนของฮยาเตยเกี่ยวกับความรักและความเศร้าโศก
…อาจจะจะไม่เศร้ าโศกถึงสัตว์อันเป็นที่รักนั้นได้ (ช.ซา. 59/1075/263 แปลมมร, 27/108/275 แปลมจร) 2.22 คาถาที่ว้าวสักกะกล่าวเตือนสติแก่ผู้อ่าน - no.410⁵ และตรงกับ no.372³ มาตาม 👁️‍🗨️ marissam rodanti ve…
…ึงความรักที่เกิดขึ้นในใจของมนุษย์และสัตว์จากการอยู่ด้วยกันและความเศร้าโศกเกี่ยวกับสัตว์ที่รัก รวมถึงคาถาที่ฮยาเตยได้กล่าวเตือนสติเกี่ยวกับความรู้สึกและบทเรียนจากการมีสัมพันธภาพกับสิ่งมีชีวิตอื่น แสดงให้…
คาถาที่ท้วงสักกะและบทสรุปจากพระพุทธเจ้า
35
คาถาที่ท้วงสักกะและบทสรุปจากพระพุทธเจ้า
ร้องให้วเป็นโมฆะ (บู.ซา. 59/1076/263 แปลม.จ, 27/109/275 แปลม.จ) 2.23 คาถาที่ท้วงสักกะกล่าวเตือนสติแก่ฤาษี - no.4106 และตรงกับ no.3724 - ชากะ (生経) kanditena hav…
เนื้อหาแบ่งออกเป็นสองส่วน ส่วนแรกเกี่ยวกับคาถาที่ท้วงสักกะซึ่งเตือนสติแก่ฤาษี รวมถึงการกล่าวถึงประเพณีการร้องให้เมื่อมีผู้เสียชีวิต ส่วนที่สองเป…
ธรรมธารา - วาสนาวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
37
ธรรมธารา - วาสนาวิชาการทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
…ขั้นหักกระดูก ปลิดชีวิต ชิงโค่าม้าและทรัพย์สมบัติ ใจดีแน่น แคว้นจงเย็น ก็ยังกลับสามัคคีกันได้ 2.25 คาถาที่พระพุทธเจ้าสงเคราะห์สรุปเนื้อเรื่อง - no.4288 sace labetha nipakaṃ sahāyam saddhimcaram sādhuv…
เอกสารนี้เป็นการวิเคราะห์พระวินัยส่วนและพระวินัยสีส่วนในพระพุทธศาสนา พร้อมคาถาที่พระพุทธเจ้าสงเคราะห์ สะท้อนถึงหลักการและแนวคิดที่สำคัญของพระพุทธศาสนา การประพฤติปฏิบัติและการอย…
การพึ่งพาและการเดินทางร่วมกับเพื่อนที่ดี
38
การพึ่งพาและการเดินทางร่วมกับเพื่อนที่ดี
…างดีเด่นแน่น ก็พึงเทียวไป [กับเขา] ในทุกแห่งหน มีจิตยินดีพอใจ [การไปเช่นนั้น] อยู่เนื่องนิษฐ์ 2.26 คาถาที่พระพุทธเจ้าสรรเสริญเนื้อเรื่อง - no.428 no ce labetha nipakaṃ sahāyam saddhīmcaraṃ sādhuvihārīd…
เนื้อหานี้พูดถึงการพึ่งพาผู้มีปัญญาและธรรมอันงามเป็นเครื่องอยู่ในการเดินทางร่วมกัน โดยเน้นถึงความสำคัญของการมีสติและการเดินทางไปยังสถานที่ต่างๆ อย่างมีความสุข จิตใจเต็มไปด้วยความยินดี การร่วมทางกับเพื
ธรรมธรรม วรรณวิภาวีทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
39
ธรรมธรรม วรรณวิภาวีทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
…างเด็ดเดี่ยวแน่วแน่โดย ตลอด ละบ้านเมืองแว่นแคว้น ปลอดเรื่องกังวล เหมือนช้าง ป่าเช่นนั้น 2.27 คาถาที่พระพุทธเจ้าสงสารสมเด็จเรื่อง - no.42810 ekassa caritám seyo, นัถทธิ บาเล sahayáta, eko…
บทความนี้เสนอแนวคิดทางพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับการดำเนินชีวิต โดยกล่าวถึงความสำคัญของเพื่อนร่วมทางที่มีธรรมอันงาม และการประพฤติธรรมโดยลำพังเมื่อไม่พบสหายที่มีปัญญา ส่งเสริมการเดินทางของชีวิตอย่างเด็ดเดี่ย
การเที่ยวไปผู้เดียวในทางธรรม
40
การเที่ยวไปผู้เดียวในทางธรรม
…กรรมอยู่ผู้เดียว ก็ไม่ยอมคบคนพาลเป็นสหาย ควรเที่ยวไปผู้เดียวและไม่ทำบาป เหมือนช้างป่าบนยอดเขา 2.28 คาถาที่พระราชาตรัสเตือนสติเตือนคน - no.431³ (Haritajataka) adu paṇṇa kimatthika nipuṇā sādho incanti,…
เนื้อหานี้พูดถึงการเที่ยวไปคนเดียวในทางธรรม โดยเน้นถึงความสำคัญของการไม่คบหากับคนชั่ว และรักษาความดีให้มั่นคง แม้จะต้องอยู่ตามลำพังก็ตาม การเชื่อมโยงไปยังพระธรรมคำสอนที่เตือนสติให้ทบทวนการกระทำของตนเอ
เศรษฐภาพและปัญญาในพระพุทธศาสนา
41
เศรษฐภาพและปัญญาในพระพุทธศาสนา
…248/448 แปลมมจ., 27/42/307 แปลมจร) ไม่ทราบว่าปัญญาอยู่ไหน ทั้งได้พิจารณาดีช่วยอยู่หรือ หากว่าใจมีราคาเกิดขึ้น ไม่อาจจะแจกออกไปให้หมดดอกดังเดิมให้รึ 2.29 คาถาที่พระญางสุทธิสัตตุณามพระราชา - no.502¹⁴ (…
…อหาในบทความนี้วิเคราะห์ความหมายและความสำคัญของปัญญาในบริบทของเศรษฐภาพตามพระพุทธศาสนา รวมถึงการตีความคาถาที่กล่าวถึงพระราชาและการดูแลอาณาจักรเมื่อพระองค์ทรงสอนคนให้มีปัญญาและอบรมดูแลอาณาประชาราษฎร์. ข้อค…
การปกครองโดยธรรม
42
การปกครองโดยธรรม
…ดีหรือ พระองค์ทรงปกครอง[บ้านเมือง]โดยธรรม หรือ (ขุ.ชา. 61/2133/100 แปลมจร, 27/146/495 แปลมจร) 2.30 คาถาที่พระราชาตอบพุทธอัญญะโสพิสัตว์ - no.50215 ซึ่งตรงกับ no.53359 และ no.53477 kusalam c’eva me haṁs…
พระองค์ผู้ทรงพระเจริญ ทรงพระพลานามัยสมบูรณ์ และทรงปกครองประเทศโดยธรรม นอกจากนี้ยังมีการอ้างอิงไปถึงคาถาจากพระราชาที่ตอบพุทธอัญญะโสพิสัตว์ซึ่งเน้นถึงการบรรลุธรรมด้วยการปฏิบัติ โดยการปกครองที่มีคุณธรรมแล…
ธรรมา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
43
ธรรมา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2
…นนี้ก็อุดมสมบูรณ์ เราปกครอง[บ้านเมือง]โดยธรรม (ช.ซา. 61/2134/100 แปล.มมร, 27/147/495 แปล.มจร) 2.31 คาถาที่หลังลำเพื่อขอร้องนายพราน - no.533 (Cullahamsajātaka) พระวินัยสบทธ (๕) 大王毛脂肉, 我等等無異, อรอพระปา…
เนื้อหาในฉบับนี้นำเสนอวิชาการที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะคาถาที่มีความสำคัญ และแนวคิดการปกครองบ้านเมืองภายใต้หลักธรรม นอกจากนี้ยังมีข้อมูลเกี่ยวกับพระวินัย และ…
คาถาที่พระนางจุฬาจารักษ์ทรงชฎาเทพพระเจ้าอังคตี
46
คาถาที่พระนางจุฬาจารักษ์ทรงชฎาเทพพระเจ้าอังคตี
คาถาที่พระนางจุฬาจารักษ์ทรงชฎาเทพพระเจ้าอังคติ - no.54481 (Mahānāradakassapajātaka)55 suve pannaraso d…
เนื้อหาคาถานี้กล่าวถึงการบูชาพระนางจุฬาจารักษ์ที่มีพระเกียรติในศาสนา การขอพระราชทรัพย์และการให้ทาน รวมถึงความ…
ธรรมธารา: นิกายทางพระพุทธศาสนา
49
ธรรมธารา: นิกายทางพระพุทธศาสนา
…ัก แล้วยังนำเนื้อหาจากคัมภีร์ของอีก 4 นิกาย คือ มหาสังฆี สฤตวิตากายและมหาสังฆา เข้าประมวลรวมได้ด้วย คาถาเหล่านี้ส่วนปริภูในคัมภีร์ตั้งแต่สองนิกายขึ้นไป จึงสันนิษฐานได้ว่ามีปริมาณอย่างซ้ำที่สังเกตตั้งแต่…
… พร้อมเสนอหลักฐานจากคัมภีร์อันหลากหลายที่ใช้อ้างอิงในการวิเคราะห์ความเก่าแก่ของเนื้อหาพุทธประวัติและคาถาภายในคัมภีร์ต่างๆ ที่ถูกนำมาศึกษาอย่างละเอียด เช่น สังยุทธคามพากย์จีน และเนื้อหาจากพระมหาพงศ์ศักดิ…
การศึกษาเปรียบเทียบชาดกจีน
50
การศึกษาเปรียบเทียบชาดกจีน
คาคากาชากานนี้ซึ่งมีความสงบคล้ายกันกับกาดานมานี้ ศึกษาดคอรบเปรียบเทียบ The Chinese Jataka's Stanzas th…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาเปรียบเทียบชาดกบาลีกับชาดกจีน โดยอธิบายถึงการมีอยู่ก่อนหน้าสังคายนาครั้งที่ 2 รวมถึงคาถาที่มีความสำคัญในคัมภีร์ต่างๆ เช่น มหาสังคะ และการเปรียบเทียบความหมายของคาถาใ…
การแปลคาถาบาลีเป็นภาษาจีนและข้อจำกัดในการแปล
51
การแปลคาถาบาลีเป็นภาษาจีนและข้อจำกัดในการแปล
ธรรมาภิ วาดสาววิชาชีพทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมเล่มที่ 9) ๒๕๖๒ แตกต่างกันกับคาถาบาลีอยู่แล้ว หรือฉบับที่ใช้ในการแปลเป็น ภาษาจีนมีความหมายเหมือนกับคาถาบาลีทุกประการ แต่ท่านผู้แปล …
การศึกษาเกี่ยวกับการแปลคาถาบาลีเป็นภาษาจีนที่มีการเปรียบเทียบความหมาย และข้อจำกัดที่เกิดจากการเลือกใช้คำในลักษณะของร้อยกรองจี…
การศึกษาเสียงและความหมายในคาถา
52
การศึกษาเสียงและความหมายในคาถา
คาบากะขาวจากฉบับนี้มีความสดคล้องกับคาบากะจากปัจจุบัน (1) คาถาในถุงลาภากะดก (ดู 2.2 ประกอบ) ข้อความบางส…
บทความนี้สำรวจความเกี่ยวข้องระหว่างคาถาในถุงลาภากะดกกับพระสูตรในพุทธศาสนา การเปรียบเทียบเสียงในภาษาจีนและเสียงสันสกฤตที่เกี่ยวข้องกับวัชน…
ธรรมนธารา: เรียนรู้คาถาที่ 1 ในกุญชิปัสดก
53
ธรรมนธารา: เรียนรู้คาถาที่ 1 ในกุญชิปัสดก
ธรรมนธารา วาสนาวิชาวิถีทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมเล่มที่ 9) 2562 (2) คาถาที่ 1 ในกุญชิปัสดก (ดู 2.6 ประกอบ) ข้อความบาลี ครึ่งแรกของคาถาดังนี้ seno balāsāатamaño Lāpaм g…
ในบทความนี้เราจะทำการสำรวจคาถาที่ 1 ในกุญชิปัสดก โดยมีการเปรียบเทียบข้อความบาลีและภาษาจีน เพื่อเข้าใจถึงความหมายของคำสำคัญ พร้อม…
การวิเคราะห์คาถาบาลีในพระพุทธศาสนา
55
การวิเคราะห์คาถาบาลีในพระพุทธศาสนา
…เคราะห์วิชาความรู้ทางพระพุทธศาสนา ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 (ฉบับรวมเล่มที่ 9) ปี 2562 คำว่า “ca” (ก็) ในคาถาบาลีนี้มีปรากฏใน ม.252³ (Ce); J III: 284³ (Ee); J I: 201³ (Se) ส่วน J: 147¹⁷ (Be) ใช้เป็น “ce” (หา…
บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์การใช้คำในคาถาบาลีต่าง ๆ โดยเฉพาะคำว่า “ca” และ “jina” وการเปรียบเทียบกับคัมภีร์อื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้เข้…
การเปรียบเทียบคาถาในคัมภีร์โบราณ
56
การเปรียบเทียบคาถาในคัมภีร์โบราณ
…อบการพิจารณาเท่านั้น ในการตรวจชำระจริงยังจะต้องอาศัยข้อมูลที่ปรากฏในคัมภีร์โบราณอีกหลายฉบับ 4.3 บางคาถาใช้คำต่างกัน แต่มีความหมายเกี่ยวเนื่องกัน บรรดาคาถาที่ได้คัดเลือกมาเปรียบเทียบไว้ในหัวข้อที่ 2 นั้…
เนื้อหานี้นำเสนอการเปรียบเทียบคาถาจากคัมภีร์โบราณหลายฉบับ โดยเฉพาะความเชื่อมโยงของความหมาย แม้ว่าคำจะต่างกัน เช่นในวัฏฏกชาดกและพระนิ…
ขันติในพระพุทธศาสนาและการแปลคาถา
57
ขันติในพระพุทธศาสนาและการแปลคาถา
…ิชมมันท’ถา คัฏฉานาม, อเวรานา คัซมั็นติ, เอส ดามโห สันตนาน. (J III: 21210-11, 4889-10 EE) เทียบได้กับคาถาในมัยยามคมพากย์จีน คือ 若以誑止譽, 至究不見止, 唯忍能止譽, เปนกงอิสำนอง. (T1: 532c14-15) และเทียบได้กับคาถาในพระว…
คาถาเกี่ยวกับความไม่หวั่นในพระพุทธศาสนามีความสำคัญ การเทียบคาถาบาลีกับมัยยามคมพากย์จีนแสดงให้เห็นถึงหั…
ความหมายของคาถาสํคัญกฤษฎี
58
ความหมายของคาถาสํคัญกฤษฎี
คาถาสํคัญกฤษฎีนี้มีความหมายตามตัวอักษรตรงกันกับฉบับบดีแทบทั้งคาถา ยกเว้นคำแรกของวรรค 3 คือ "kṣantya" ซ…
คาถาสํคัญกฤษฎีมีความหมายตามตัวอักษรที่แสดงถึงความอดทน (ขันธ์) และเชื่อมโยงกับความไม่มีเวรในทางพระพุทธศ…