หน้าหนังสือทั้งหมด

ฐานกรณ์ของอักขระในบาลีไวยกรณ์
9
ฐานกรณ์ของอักขระในบาลีไวยกรณ์
…ะมี 5 คือ กณโจ คอ, ตาล เพดาน, มุทธา ศีรษะ ก็ว่า ปุ่มเหงือก ก็ว่า, ทนฺโต ฟัน, โอโจ ริม ฝีปาก, นาฬิกา จมูก, อักขระบางเหล่าเกิดในฐานเดียว บางเหล่า เกิดใน ๒ ฐาน, อ อา, ก ข ค ฆ ง, ห, 4 ตัวนี้เกิดในคอ เรียกว่า …
…ของอักขระในบาลีที่ถูกแบ่งออกเป็น 5 ฐาน ได้แก่ กณโจ คอ, เพดาน, มุทธา ศีรษะ, ปุ่มเหงือก, ริมฝีปาก และ จมูก โดยอักขระจะแบ่งตามจุดกำเนิดที่แตกต่างกัน เช่น อักขระที่เกิดในคอ เรียกว่า กณฺฐชา และอื่นๆ รวมถึงอักข…
หน้า2
231
… - อีสติ - ๓ วรรค - ๔ วรรค - ๕ วรรค - ๖ วรรค - ๓ อย่าง - ๔ อย่าง - ๕ อย่าง - ๖ อย่าง - ฟัน - คิ้ว - จมูก - ตา - มูกา - วาโด - จมูก - ฟัน - คอ
อินทรีย์สังวร: การสำรวมช่องทางรับรู้
317
อินทรีย์สังวร: การสำรวมช่องทางรับรู้
…วกำกับ สำรวจอย่างไร ขอให้เรามาดูอย่างนี้ คนเรามีช่องทางติดต่อกับภายนอกอยู่ ๖ ทาง คือ ๑. ตา ๒. หู ๓. จมูก ๔. ลิ้น ๕. กาย ๖. ใจ เหมือนกับบ้านก็เป็นประตูหน้าต่าง เป็นทางติดต่อกับภายนอก คนเราก็เหมือนบ้านที่ม…
อินทรีย์สังวร หมายถึงการรักษาสมดุลของประสาทสัมผัส 6 ช่องทางที่มีอยู่ในตัวเรา ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ช่องทางทั้งนี้มีความสำคัญอย่างมากในการรับรู้และทำให้จิตใจสงบหรือฟุ้งซ่าน ขึ้นอยู่กับ…
หัวใจแน่นดั่งแผ่นดิน
221
หัวใจแน่นดั่งแผ่นดิน
… เป็นธรรมชาติที่ละเอียดอ่อน มีความผ่องใสในตนเอง แต่ผู้เป็นเจ้าของนักชำนาญอารมณ์ต่างๆ เข้ามาทางตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ยอมให้นันยินดีบ้าง ยินร้ายบ้าง เมื่อเห็นรูป ฟังเสียง ดมกลิ่น ลิ้มรส ถูกต้อง สัมผัส แ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการควบคุมอารมณ์และจิตใจตามหลักคำสอนของพระพุทธองค์ ซึ่งเน้นให้ระวังอารมณ์ที่เข้ามากระทบกับจิตใจ โดยมีการเปรียบเทียบว่าจิตใจควรมีความแน่นอนเหมือนแผ่นดิน เพื่อไม่ให้ถูกกระทบจากอารมณ์ต่างๆ
22 แรงบันดาลใจ จากพระไตรปิฎก
228
22 แรงบันดาลใจ จากพระไตรปิฎก
…ยความผิดหวัง ภิกษุทั้งหลาย ตราบใดที่เธอทั้งหลาย คุ้มครองอินทรีย์ (คือรักษาใจเมื่อรับอารมณ์ทางตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ) เมื่อเห็นรูป (คือ..มองเห็นสิ่งต่างๆ) ทั้งเมื่อมองโดยรวม และมองแยกส่วน ส่วนใดที่ไม่ย…
ในเรื่องราวนี้สอนให้เราเห็นถึงการควบคุมอารมณ์และการป้องกันตนเองจากความโลภและความเสียดาย ตัวอย่างเต่าที่หลบซ่อนในกระดองไม่ยอมเสี่ยง และสิ่งที่พระพุทธเจ้าได้สอนเกี่ยวกับการรักษาอินทรีย์และการระมัดระวังใ
การปล่อยวางขั้น 5 และการเจริญสมาธิ
529
การปล่อยวางขั้น 5 และการเจริญสมาธิ
…นำเป็นอุปมาอุปไมยว่าให้จัดนินทรีที่อยู่อภิธาน คนทั้งเป็น "นกอินทรี" เป็นชื่อของอายตนะภายในแก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ซึ่งเป็นอีกชื่อหนึ่งของขั้น 5 นั้นเอง (4.3.1.1) นอกจากนี้ ยังมีคำแนะนำให้เจริญลักษณ์สัญญา …
…ล่อยวางขั้น 5 จากพระไตรปิฎกและคัมภีร์สำคัญต่างๆ โดยมีการอธิบายถึงการจัดการกับอายตนะภายใน เช่น ตา หู จมูก ลิ้น กาย ที่ถูกเปรียบเปรยว่าเป็น ‘นกอินทรี’ ซึ่งมีการแนะนำให้เจริญลักษณ์สัญญาและมรสัญญา รวมถึงการเส…
การรักษาศีลและการป้องกันข้าศึกต่อการกุศล
91
การรักษาศีลและการป้องกันข้าศึกต่อการกุศล
…กออกไปข้างนอกวัด อยากออกไปใช้ชีวิตเหมือนชาวโลกทั่วไป ไป ไม่ว่าจะเป็นสิ่งที่เข้ามาระทมทางตา ทางหู ทางจมูก ทางลิ้น ทางกาย ทางใจ เราควรรระวัง หมุนเตือนตัวเองอยู่เสมอว่าเราเป็นเสมือนนักบวช ต้องรักษาศีล 8 ให้บ…
…ะพฤติพรหมจรรย์ โดยเฉพาะสิ่งที่เกิดจากการประพฤตินิสัยร้ายหรืออิทธิพลจากสิ่งภายนอก เช่น การใช้ตา, หู, จมูก, ลิ้น, กาย, ใจ การรักษาศีล 8 เป็นสิ่งสำคัญเพื่อต้านทานอิทธิพลเหล่านี้ และรักษาความบริสุทธิ์ของร่างก…
การสำรวมอินทรีย์: แนวทางการควบคุมใจให้สงบ
94
การสำรวมอินทรีย์: แนวทางการควบคุมใจให้สงบ
…่นแหและรักษาความสงบภายในของเราได้ใจของเรา ก็จะใสและหยุดนิ่งได้ พระนิรคลศรีโอตตโร คือการสำรวม ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ซึ่งเราควรตั้งสติ ตรีกระสิกนถึงความไม่ เหมาะไม่งาม ไม่ฟังประสงค์ต่าง ๆ ที่จะเกิดขึ้น…
การสำรวมอินทรีย์ คือ การควบคุมสิ่งที่เข้ามากระทบใจเพื่อป้องกันไม่ให้เกิดความฟุ้งซ่านและอารมณ์ลบ ทั้งนี้ควรมีสติในการรับรู้สิ่งรอบตัว โดยไม่ให้หลงใหลไปกับสิ่งที่กระทบและทำให้ใจคร่ำหมอง เมื่อกระทำได้อย่
Understanding Desire and Its Impact on Life
20
Understanding Desire and Its Impact on Life
…อ่อนยาจากภาพเก่า ปฏิสนธิจิต (ปฏิสันธิญาณ) ย้อมพาเอานามรูปไปปฏิสนธิในใหม่ และก่อนเกิดอายตนะคือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ตามควรแก่ภูมินั้นๆ เป็นเหตุให้เกิดผัสสะ เวทนาให้ได้รับวิบาก (ปวัตติวิบาก) ทางตา หู จมูก…
บทความนี้กล่าวถึงกิเลสที่ฝังตัวอยู่ในใจมนุษย์ตั้งแต่แรกเกิด โดยเปรียบเทียบกับเชื้อโรคซึ่งทำให้เกิดความเจ็บป่วยในร่างกายเมื่อมีสุขภาพอ่อนแอ กิเลสจะมีบทบาทในการก่อให้เกิดพฤติกรรมที่ไม่ดี ทำให้จิตใจย่ำแย
คำสอนหลวงพ่อทัตตชีโว
134
คำสอนหลวงพ่อทัตตชีโว
…ม่ทานการพัฒนานิสัยบิดดีดีมิตรแท้ ข้อเตือนใจ ขณะทำกิจกรรมแต่ละชนิด 1. ควรทำด้วยความสำรวมระวัง ตา-หู-จมูก-ลิ้น-กาย-ใจ 2. ควรทำด้วยความรู้ประมาณในอาหาร 3. หากมีการพักค้างนอกสถานที่ ก็ต้องทำด้วยความรู้ประมาณ…
…เตือนใจในการทำกิจกรรมต่างๆ โดยเสนอแนวทางการทำด้วยความระมัดระวังและความรู้ประมาณ ได้แก่ การดูแลตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ และการทำกิจกรรมอย่างเต็มใจในเวลา นอกจากนั้นยังมีการเน้นเรื่องการปฏิบัติตนให้สมดุลในการพ…
การรับรู้และการสัมผัสของมนุษย์
85
การรับรู้และการสัมผัสของมนุษย์
ภายนอก รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส คน สัตว์ สิ่งของ อินทรีย์ ๕ ตา กระทบรูป หู กระทบเสียง จมูก กระทบกลิ่น ลิ้น กระทบรส กาย กระทบสัมผัส ระบบประสาท ส่งคลื่นเห็นของรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ไปยังส…
เนื้อหาเน้นการอธิบายการทำงานของประสาทสัมผัสทั้ง 5 ได้แก่ ตา, หู, จมูก, ลิ้น และกาย โดยมีระบบประสาทเป็นตัวกลางในการส่งข้อมูลไปยังสมองที่ประมวลผลและส่งต่อให้กับใจ เรียนรู้…
พระโพธิสัตว์และการบำเพ็ญเพียร
57
พระโพธิสัตว์และการบำเพ็ญเพียร
…กมาทั้ง 2 ข้าง ภายในก็ระอุนะรยะไม่สงระวัง ต่อมาพระโพธิสัตว์จึงเปลี่ยนเป็นกิเลสสัมผัสจากใจออกทาง ปาก จมูก และลิ้น ผลก็คือ สมใจนั้นเปลี่ยนเป็นเทพพระฤาษีเหมือนกันให้เท้าหงาย หรือแม้แต่เขาออกหนังเทพอรัสฯ กายน…
บทความนี้สำรวจการเปลี่ยนแปลงของพระโพธิสัตว์ ที่เกิดจากการสัมผัสกับอารมณ์และกิเลสต่างๆ ซึ่งนำไปสู่การพัฒนาตนและการบรรลุธรรม พระโพธิสัตว์ยังคงมีความเพียรในการบำเพ็ญ เพื่อสร้างความสงบและทำให้จิตใจถูกต้อง
การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้ง 5
73
การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้ง 5
…ังลิ้นในการลิ้มรส สำรวมระวังภายในในการสัมผัส และสำรวมใจในอารมณ์ที่มารกระทบ ซึ่งทวารทั้ง 5 คือ ตา หู จมูก ลิ้น และกาย เมื่อรับอารมณ์ต่าง ๆ ที่ผ่านมาทางรูปลักษณ์ เสียง กลิ่น รส และสัมผัส แน่นอนว่าในท้ายที่ส…
การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้ง 5 คือ ตา หู จมูก ลิ้น และกาย เพื่อป้องกันไม่ให้บาปและอัตสรรธรรมเข้ามาในใจ เปรียบเสมือนเมืองที่ต้องมีการป้องกันที่ดี,…
การฝึกจิตเพื่อเข้าถึงธรรมกาย
186
การฝึกจิตเพื่อเข้าถึงธรรมกาย
…ับหมด พอ หยุดได้ก็ ๑. เบื้องหน้ายในรูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ธรรมารมณ์ ๒. เบื้องหนายในปรุงทางตา รู จมูก ลิ้น กาย ใจ ๓. เบื้องหนายในปรุงทางตา รู จมูก ลิ้น กาย ใจ จึงต้องเอาใจให้หยุดอยู่ ณ ศูนย์กลางกาย จา…
เนื้อหานี้อธิบายถึงการหยุดใจเพื่อเข้าถึงธรรมกาย โดยการนำใจมาหยุดอยู่ที่ศูนย์กลางกาย การฝึกตนให้เกิดปัญญา และการถอนตัวจากอารมณ์กิเลสเพื่อต่อสู้กับความผันผวนในชีวิต เรียนรู้ว่า วิธีการคือการทรงตัวให้มั่
การเปรียบเทียบสัตว์และมนุษย์
78
การเปรียบเทียบสัตว์และมนุษย์
…อไป สิ่งทั้งปวงในโลกนี้มีอยู่ เป็นอันมากที่อยู่นอกเหนือความสังเกต ของสามัญชน สัตว์บางชนิดอาจมีตา หู จมูก ลิ้น กายอันว่องไวกว่ามนุษย์ เพราะความจำเป็นในการดำรงอยู่ แห่งชีวิต และพืชพันธุ์ของมัน เช่นสัตว์ บาง…
…อไป สิ่งทั้งปวงในโลกนี้มีอยู่ เป็นอันมากที่อยู่นอกเหนือความสังเกต ของสามัญชน สัตว์บางชนิดอาจมีตา หู จมูก ลิ้น กายอันว่องไวกว่ามนุษย์ เพราะความจำเป็นในการดำรงอยู่ แห่งชีวิต และพืชพันธุ์ของมัน เช่นสัตว์ บาง…
อรรถกถาจิตตฌา สูตร
77
อรรถกถาจิตตฌา สูตร
…ังนี้ “ใจ” คือ ธาตุกายสิทธิ์ชนิด สาททั้ง ๕ ด้วยอาการดังต่อไปนี้ ๕ รับ สิ่งที่มากระทบกับประสาท ตา หู จมูก เอง ได้ ลิ้น กาย และที่เกิดกับใจ * สิ่งต่าง ๆ ที่รับมาเหล่านั้นไว้ คิด อะไร ๆ ทุกอย่างที่จำได้ แล้ว…
กรรม. บทว่า สุคติ ได้แก่คติดีหรือคติ แห่งสุข เพราะฉะนั้นจึงชื่อว่า สุคติ บทว่า สคส ได้แก่เลิศด้วยดีด้วยสมบัติ มีรูปเป็นต้น เพราะฉะนั้นจึงชื่อว่า สวรรค์ ในบทว่า โลกได้แก่ผลแห่งบุญและบาป หรือชื่อว่าโลก
วินัยในพุทธศาสนา
64
วินัยในพุทธศาสนา
da ทรงห้าม ทำตามข้อที่พระองค์ทรงให้ ปฏิบัติ ข. อินทรียสังวร คือการรู้จัก สำรวม ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ไม่ให้ เพลิดเพลินไปกับอารมณ์อันน่าใคร่ อัน เกิดจากการเห็นรูป ฟังเสียง ดมกลิ่น ลิ้มรส สั…
da ทรงห้าม ทำตามข้อที่พระองค์ทรงให้ ปฏิบัติ ข. อินทรียสังวร คือการรู้จัก สำรวม ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ไม่ให้ เพลิดเพลินไปกับอารมณ์อันน่าใคร่ อัน เกิดจากการเห็นรูป ฟังเสียง ดมกลิ่น ลิ้มรส สั…
วาจาสุภาษิต
77
วาจาสุภาษิต
…ี้ก็แปลก ตา มีหน้าที่ดูอย่างเดียว ธรรม ชาติให้มา ๒ ตา หู มีหน้าที่ฟังอย่างเดียว ธรรม ชาติให้มา ๒ หู จมูก มีหน้าที่ดมกลิ่นอย่างเดียว ธรรมชาติให้มา รู แต่ปาก มีหน้าที่ถึง ๒ อย่าง คือ ทั้งกินและพูด ธรรมชาติก…
…ี้ก็แปลก ตา มีหน้าที่ดูอย่างเดียว ธรรม ชาติให้มา ๒ ตา หู มีหน้าที่ฟังอย่างเดียว ธรรม ชาติให้มา ๒ หู จมูก มีหน้าที่ดมกลิ่นอย่างเดียว ธรรมชาติให้มา รู แต่ปาก มีหน้าที่ถึง ๒ อย่าง คือ ทั้งกินและพูด ธรรมชาติก…
รหัสพันธุกรรมมนุษย์
72
รหัสพันธุกรรมมนุษย์
…องการเช็กดูว่า คนแต่ละคนที่มีเซลล์อยู่ใน ร่างกายหลายสิบล้าน ๆๆ เซลล์ และมีอวัยวะ ตับ ไต หัวใจ ตา หู จมูก คล้าย ๆ กัน หน้าตาอาจ จะต่างกันบ้าง แต่ก็มีตา ๒ ตาเหมือนกัน มีจมูก ปาก มือ เท้า มีอวัยวะภายในคล้าย …
…องการเช็กดูว่า คนแต่ละคนที่มีเซลล์อยู่ใน ร่างกายหลายสิบล้าน ๆๆ เซลล์ และมีอวัยวะ ตับ ไต หัวใจ ตา หู จมูก คล้าย ๆ กัน หน้าตาอาจ จะต่างกันบ้าง แต่ก็มีตา ๒ ตาเหมือนกัน มีจมูก ปาก มือ เท้า มีอวัยวะภายในคล้าย …
มนุษย์ไม่รู้ตัว
61
มนุษย์ไม่รู้ตัว
…ปกับการนอนเสีย ๑ ใน ๓ ของชีวิต การทำงานหรือเรียน หนังสือเสีย ๑ ใน ๓ และบำรุงบำเรอ ขันธ์ ๕ คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย เสียอีก ใน ๓ ของชีวิต ถ้าคิดเป็นรายวันจะ เห็นได้ชัดว่า ใน ๒๔ ชั่วโมง เรานอน เสีย 6 ชั่วโมง…
…ปกับการนอนเสีย ๑ ใน ๓ ของชีวิต การทำงานหรือเรียน หนังสือเสีย ๑ ใน ๓ และบำรุงบำเรอ ขันธ์ ๕ คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย เสียอีก ใน ๓ ของชีวิต ถ้าคิดเป็นรายวันจะ เห็นได้ชัดว่า ใน ๒๔ ชั่วโมง เรานอน เสีย 6 ชั่วโมง…