วินัยในพุทธศาสนา : หน้า 64/120

da ทรงห้าม ทำตามข้อที่พระองค์ทรงให้ ปฏิบัติ ข. อินทรียสังวร คือการรู้จัก สำรวม ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ไม่ให้ เพลิดเพลินไปกับอารมณ์อันน่าใคร่ อัน เกิดจากการเห็นรูป ฟังเสียง ดมกลิ่น ลิ้มรส สัมผัส และการรับรู้อารมณ์ทางใจ อะไรที่ไม่ควรดูก็อย่าไปดู อะไรไม่ควร ฟังก็อย่าไปฟัง อะไรไม่ควรดมก็อย่า ไปดม อะไรไม่ควรลิ้มชิมรส ก็อย่าไปชิม อะไรไม่ควรถูกต้องสัมผัสก็อย่าไปสัมผัส และอะไรที่ไม่ควรคิดก็อย่าไปคิด ค. อาชีวปาริสุทธิสังวร คือ การหาเลี้ยงชีวิตในทางที่ชอบ ได้แก่การ บิณฑบาต สำหรับการเลี้ยงชีวิตในทางที่ ผิด เช่น การหาลาภสักการะด้วยการใช้ หวย การเป็นหมอดูการเป็นพ่อสื่อแม่ชัก การประจบชาวบ้านจัดเป็นการกระทำที่ ผิดพระวินัย ง. ปัจจยปัจเวกขณะ คือการ พิจารณาก่อนที่จะบริโภคหรือใช้ปัจจัย ๔ ว่า สิ่งนั้นเป็นเพียงเครื่องหล่อเลี้ยงชีวิต ให้อยู่ได้ เหมือนน้ำมันหยุดเพลารถ ให้รถแล่นไปได้เท่านั้น พิจารณาดังนี้แล้ว ย่อมบรร เทาความหลง ความมัวเมาในอาหาร เครื่องนุ่มห่ม ที่อยู่ ยารักษาโรคได้ ทำ ให้กินเพื่ออยู่ ไม่ใช่อยู่เพื่อกิน เมื่อแรกเริ่ม พระพุทธศาสนายัง ไม่มีการบัญญัติวินัย เพราะพระภิกษุยัง มีจำนวนน้อย และทุกรูปต่างก็ตั้งใจ ประพฤติปฏิบัติธรรมอย่างเคร่งครัด ทราบ ดีว่าอะไรเป็นสิ่งควรทำหรือไม่ควรทำ ต่อมาเมื่อพระภิกษุมีจำนวนมากขึ้น และมีผู้ที่มีความประพฤติไม่ค่อยดีหลง เข้ามาบวชด้วย ไปทำสิ่งที่ไม่สมควรขึ้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติวินัย ขึ้นทีละข้อ วินัยทุกข้อในพุทธศาสนา จึงมีที่มาทั้งสิ้น ตัวอย่างเช่น วินัยข้อแรก ในพุทธศาสนาเกิดขึ้นเพราะพระภิกษุรูป หนึ่งชื่อสุทิน ได้ย้อนกลับไปร่วมหลับ นอนกับภรรยาเก่า เพราะบิดามารดา ขอร้อง เพื่อให้มีทายาทไว้สืบสกุล พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงทรงบัญญัติวินัย ข้อที่ ๑ ขึ้นว่า “ห้ามเสพเมถุน วัตถุประสงค์ที่พระสัมมาสัมพุทธ เจ้าทรงบัญญัติวินัย หมู่สงฆ์ ด้าน สงฆ์ ๑. A. E. เพื่อรองรับความตั้งอยู่ดีของ เพื่อข่มบุคคลผู้เก้อยากหน้า เพื่อความสุขสำราญแห่งหมู่ เพื่อความสุขสำราญแห่งภิกษุ ผู้มีศีลเป็นทีรัก ๕. เพื่อป้องกันอาสวกิเลสอันจะ บังเกิดในปัจจุบัน 5. เพื่อป้องกันอาสวกิเลสอัน จะบังเกิดในอนาคต ๗. เพื่อความเลื่อมใสของชุมชน ที่ยังไม่เลื่อมใส ๔. เพื่อความเลื่อมใสยิ่งขึ้นของ ชุมชนที่เลื่อมใสแล้ว ลัทธรรม ๔. เพื่อความดำรงมั่นแห่งพระ 00, เพื่ออนุเคราะห์พระวินัย อาคา บวินัย วินัยสำหรับคฤหัสถ์ผู้ครองเรือน ที่สำคัญคือ ศีล ๕ ติดคืออะไร? 4. แปลว่า ปกติ เป็นวินัยทาง ธรรมเบื้องต้นของคน เป็นเครื่องจำแนก คนออกจากสัตว์ ทุกสิ่งทุกอย่างจะต้องมีลักษณะ ปกติของมันเอง เช่น ปกติของม้าต้องยืน ไม่มีการนอน ถ้าม้านอนก็เป็นการผิด ปกติ แสดงว่าม้าป่วย ฤดูฝนตามปกติจะ ต้องมีฝน ถ้าฤดูฝนกลับแล้ง ฝนไม่ตก แสดงว่าผิดปกติ อะไรคือปกติของคน ๑. ปกติของคนจะต้องไม่ฆ่า ถ้า วันไหนมีการฆ่า วันนั้นก็ผิดปกติของคน แต่ไม่เข้าข่ายปกติของสัตว์ เช่น เสือ หมี ปลา ฯลฯ ซึ่งฆ่ากันเป็นปกติ เพื่อ รักษาปกติของคนไว้ ศีลข้อที่ ๑ จึงเกิด ขึ้นมาว่า คนจะต้องไม่ฆ่า ๒. ปกติของสัตว์เวลากินอาหาร มันจะแย่งกัน ขโมยกัน ถึงเวลากิน อาหารทีไร สุนัขเป็นต้องกัดกันทุกที แต่คนไม่เป็นอย่างนั้น เพื่อรักษาปกติของ คนไว้ ศีลข้อที่ ๒ จึงเกิดขึ้นว่า คนจะต้อง ไม่รัก ไม่คอร์รัปชั่น ไม่ยักยอกคดโกง ๓. ปกติของสัตว์ ไม่รู้จักหักห้าม ใจให้พอใจเฉพาะคู่ของตน ในฤดูผสม พันธุ์สัตว์ จึงมีการต่อสู้แย่งชิงตัวเมีย บางครั้งถึงกับต่อสู้กันจนตายไปข้างหนึ่ง ก็มี แต่ปกติของคนแล้ว จะไม่แย่งคู่ครอง ของใคร พอใจเฉพาะคู่ครองของตนเท่า นั้น เพื่อรักษาปกติของคนไว้ ศีลข้อที่ ๓ จึงเกิดขึ้นว่า คนจะต้องไม่ประพฤติล่วง ในกาม ๔. ปกติของสัตว์ไม่มีความจริงใจ ต่อใคร พร้อมที่จะทำอันตรายได้ทุกเมื่อ แต่ปกติของคนนั้น เราพูดกันตรงไปตรง มา มีความจริงใจต่อกัน ถ้าใคร โกหกหลอกลวงก็ผิดปกติไป เพื่อรักษา ปกติของคนไว้ ศีลข้อที่ ๔ จึงเกิดขึ้น Kalyanamitra.org