หน้าหนังสือทั้งหมด

กรรมและการให้ผลกรรมในทางปฏิบัติ
68
กรรมและการให้ผลกรรมในทางปฏิบัติ
…เลสตระกูลต่าง ๆ ตามอาการ คือ ความโลภ ความโกรธ และความหลง กิเลสทั้ง 3 ตระกูลจะหุ้มซ้อนอยู่ภายใน เห็น จำ คิด รู้ ของแต่ละ กาย เมื่อใจออกจากศูนย์กลางกายไปรับรู้รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัสหรือธรรมารมณ์ ตามฐาน…
การศึกษาเรื่องกรรมต้องเริ่มจากการทบทวนกิเลสซึ่งเป็นต้นเหตุของกรรมและวิบาก ภายในประกอบไปด้วยอวิชชาและสังโยชน์ต่างๆ กิเลสสามตระกูล ความโลภ ความโกรธ และความหลงเรียกว่าเป็นอนุสัยกิเลส คำว่า ปริยุฏฐานกิเลส
การศึกษาดาราจักรและกาแล็กซี
78
การศึกษาดาราจักรและกาแล็กซี
…ยความเร็วต่างกันตามระยะทาง พวกที่อยู่ใกล้แกนจะมีความเร็วมาก โดยใจกลาง ของดาราจักรจะมีดาวฤกษ์อยู่เป็นจำนวนมากและจะเริ่มน้อยลงเมื่ออยู่บริเวณขอบของดาราจักร นักวิทยาศาสตร์เรียกกาแล็กซีของเราว่า กาแล็กซีทาง…
… ในการศึกษาใหม่ค้นพบว่ามีกาแล็กซีอื่นใกล้เคียง เช่น อันโดรเมดาและแมกแจลแลน รวมกันทำให้เกิดเอกภพที่มีจำนวนกาแล็กซีมากกว่า 100 พันล้านกาแล็กซี
ขันธ์ 5: ความหมายและธรรมชาติ
98
ขันธ์ 5: ความหมายและธรรมชาติ
…่วยรวม ซึ่งบัญญัติเรียกว่า สัตว์ บุคคล ตัวตน เรา เขา สิ่งที่แยกกันไว้เป็นกลุ่มเป็นกอง หรือ เป็นพวกๆ จำนวน 5 อย่างนั้น คือ รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ โดยส่วนรูปเป็นรูปขันธ์ อีก 4 อย่าง คือ เวทนา สัญญา…
บทนี้นำเสนอเกี่ยวกับขันธ์ 5 ซึ่งเป็นการศึกษาในเชิงปริยัติที่ช่วยให้เข้าใจความหมายและธรรมชาติของขันธ์ 5 ว่าเป็นกลุ่มกองแห่งรูปและนามที่ประกอบกันเป็นหน่วยเดียว สัตว์ทุกชนิดไม่ว่าจะเป็นมนุษย์หรือเทวดา ล้
ความหมายของเวทนาและสัญญาขันธ์
103
ความหมายของเวทนาและสัญญาขันธ์
…อาไว้ก็เกิดเวทนา ขึ้นมาว่า เย็น ร้อน อ่อน แข็ง นิ่ง กระด้าง 5.3.3 สัญญาขันธ์ สัญญาขันธ์ หมายถึง ความจำได้หมายรู้ คือ จำรูป จำเสียง กลิ่น รส สัมผัส เกิดขึ้น เพราะกลไกการทำงานของใจที่สามารถจำหรือบันทึกข้อ…
…การได้ยินคำที่นินทา ทำให้รู้สึกทุกข์ นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงสัญญาขันธ์ ซึ่งหมายถึงความสามารถในการจำและบันทึกข้อมูลต่างๆ ที่เกิดจากการกระทบในทางประสาทสัมผัส ซึ่งรวมถึงอารมณ์และความรู้สึกต่างๆ ที่เกิดข…
ประโยชน์ของการเรียนรู้ขันธ์ 5
116
ประโยชน์ของการเรียนรู้ขันธ์ 5
…ระ ธรรมกาย แต่การเรียนรู้ขันธ์ 5 ในเชิงทฤษฎีก็ยังมีผลดี เพราะสามารถนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ใน ชีวิตประจำวันได้ ดังต่อไปนี้ 5.6.1 การทำขันธ์ 5 ให้บริสุทธิ์ คนเราเกิดมามีลักษณะรูปร่างหน้าตา ความคิด ความรู้ …
…รู้ที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น หากธาตุในร่างกายบริสุทธิ์ ความคิดและอารมณ์จะดีขึ้น ส่งผลต่อการใช้ชีวิตประจำวันในทิศทางที่ดีขึ้น การเรียนรู้ขันธ์ 5 ยังช่วยส่งเสริมการทำความเข้าใจด้านจิตวิญญาณและความเป็นธรรม.
ธาตุวิญญาณและการรับรู้ในพระพุทธศาสนา
144
ธาตุวิญญาณและการรับรู้ในพระพุทธศาสนา
…ายไม่ดี 5 อย่าง รวมเป็นจิตอีก 10 ชนิด 7.3 ประเภทของธาตุ 18 7.3.1 แบ่งตามหน้าที่ ธาตุทั้ง 18 นี้เมื่อจำแนกเข้าในชุดเดียวกัน ทำหน้าที่ด้วยกัน จำแนกออกเป็น 6 หมวด คือ 134 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐา…
…และการเข้าถึงสภาวะธรรม องค์ธรรมที่เกี่ยวข้องประกอบด้วยจิตและสภาวะทางธรรมที่แตกต่างกันออกไป รวมถึงการจำแนกประเภทต่าง ๆ ของธาตุ 18 ชนิดตามหน้าที่และอารมณ์ที่เกี่ยวข้อง. อนึ่ง ธรรมะและการรับรู้ในแต่ละประเภ…
บทที่ 8 อินทรีย์ 22
158
บทที่ 8 อินทรีย์ 22
…่ ชิวหา ปสาทรูป เป็นรูปธรรม พระราชวรมุนี (ประยุทธ์ ปยุตฺโต), พจนานุกรมพุทธศาสตร์, ด่านสุทธาการพิมพ์ จำกัด, 2528, หน้า 419 148 DOU สมาธิ 8 วิ ปั ส ส น า กัมมัฏฐาน
ในบทนี้ได้ศึกษาอินทรีย์ 22 ซึ่งหมายถึงธรรมชาติที่เป็นใหญ่ในแต่ละหน้าที่ที่แตกต่างกัน เช่น ตาเป็นใหญ่ในการเห็น, หูในการฟัง, และอื่นๆ โดยอินทรีย์ทั้งหมดมีหน้าที่เฉพาะที่ไม่แทรกแซงกัน อธิบายองค์ประกอบของ
สัทธาและวิริยินทรีย์ในพระพุทธศาสนา
164
สัทธาและวิริยินทรีย์ในพระพุทธศาสนา
สัทธา ความเชื่อ ความเลื่อมใสในคุณของพระรัตนตรัย จำแนกออกเป็น 7 คือ 1. ปสาทสัทธา ความเชื่อความเลื่อมใสตามปกติของบุคคลทั่วไป เช่น เชื่อต่อ พระปัญญาการตร…
บทความนี้นำเสนอการจำแนกสัทธาเป็น 7 ประเภท โดยเริ่มจากปสาทสัทธาสู่โวสสัชชนสัทธา ซึ่งสะท้อนถึงระดับความเชื่อที่ลึกซึ้งในพร…
นิโรธอริยสัจในพระพุทธศาสนา
194
นิโรธอริยสัจในพระพุทธศาสนา
…นที่มีความปราณีตกว่า แต่ก็ยังมีทุกข์ ก้าวพ้นจากรูปภพนั้นไปถึงอรูปภพ ซึ่งมีความสุขประณีตจนพวกพรหมเป็นจำนวนมากมีความเข้าใจว่าเป็นพระนิพพานแต่แม้กระนั้น ที่นั่นก็ยังมีความทุกข์อยู่ ความทุกข์อันเกิดจากตัณหา…
ในทัศนะพระมงคลเทพมุนีว่าตัณหาที่เกิดขึ้นในภพ 3 ทำให้มนุษย์ยังคงทุกข์ แม้จะหลุดพ้นจากกามภพไปสู่รูปภพและอรูปภพก็ยังพบความทุกข์ได้อยู่ นิโรธหมายถึงการดับทุกข์ด้วยการสงบกิเลส ซึ่งมี 5 ขั้นตอน นิโรธที่กล่า
สมาธิและอริยมรรคในการปฏิบัติธรรม
200
สมาธิและอริยมรรคในการปฏิบัติธรรม
…าโรคหายเด็ดขาดไม่เกิดขึ้นอีก 4. ปัจจเวกขณญาณ การพิจารณากิเลสที่ละได้แล้ว และกิเลสที่ยังไม่ได้ละว่ามีจำนวน เท่าใด สำหรับพระอริยบุคคล 3 จำพวกแรก ส่วนพระอรหันต์พิจารณาเฉพาะกิเลสที่ละได้แล้ว อย่างเดียว ไม่ต…
เนื้อหาของข้อความนี้พูดถึงสมาธิที่ถูกอธิบายในมรรคมีองค์ 8 โดยเฉพาะอัปปนาสมาธิหรือสมาธิในฌาน 4 ตามพระบาลีมัคควิภังคสูตร ซึ่งเมื่อรวมกันจะนำไปสู่สัมมาญาณและยถาภูตญาณทรรศนะ ความรู้นี้แบ่งเป็น 9 ประการที่
ปฏิจจสมุปบาท: ความหมายของธรรมและทุกข์ในพระพุทธศาสนา
209
ปฏิจจสมุปบาท: ความหมายของธรรมและทุกข์ในพระพุทธศาสนา
…ถาคตย่อมตรัสรู้ ย่อมตรัสรู้ทั่วถึงธาตุอันนั้น ครั้นแล้ว ย่อมตรัสบอก ทรงแสดงบัญญัติ แต่งตั้ง เปิดเผย จำแนก กระทำให้ตื้น และตรัสว่า ท่านทั้งหลาย จงดูดังนี้ เพราะอวิชชาเป็นปัจจัย จึงมีสังขาร ภิกษุทั้งหลาย …
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสถึงความเกี่ยวข้องและผลที่เกิดจากธรรมต่างๆ ที่อาศัยกันเพื่อก่อให้เกิดทุกข์ โดยอธิบายถึงปฏิจจสมุปบาทซึ่งมีชื่อเรียกอื่นๆ และบทบาทของอวิชชาในปัญหาความทุกข์ รวมถึงการดับทุกข์ซึ่ง
การพิจารณาอริยสัจ 4 เป็นพระอริยบุคคล
256
การพิจารณาอริยสัจ 4 เป็นพระอริยบุคคล
11.5.2 การพิจารณาอริยสัจ 4 เป็นพระอริยบุคคล ในการพิจารณาอริยสัจ 4 เพื่อก้าวเข้าสู่อริยภูมิ จำเป็นต้องเข้าถึงพระธรรมกาย และใช้ พระธรรมกายพิจารณาอริยสัจ 4 ในกายต่าง ๆ ดังนี้ คือ 1. ใช้ตา (ญาณ) พร…
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาอริยสัจ 4 เพื่อเข้าสู่อริยภูมิ โดยเริ่มจากการใช้ตาจิต (ญาณ) พระธรรมกาย พิจารณาอริยสัจในแต่ละระดับของพระอริยบุคคล อาทิ พระโสดาบัน พระสกิทาคามี พระอนาคามี และพระอรหันต์ เมื่อผู
การปฏิสนธิวิญญาณและการเกิดของมนุษย์
260
การปฏิสนธิวิญญาณและการเกิดของมนุษย์
…ดวงธรรม ที่ทำให้เป็นกายมนุษย์หุ้มจุดเล็กๆ ใสๆ นั้นเอาไว้ ดวงนั้นประกอบด้วยธาตุดิน น้ำ ลม ไฟ และเห็น จำ คิด รู้ ใหม่ของกายมนุษย์ที่เกิดขึ้นในกลางนั้น ตรงนั้นเป็นจุดเริ่มต้นของ นามรูป จากนั้นจึงเคลื่อนจาก…
เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิสนธิวิญญาณซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของการเกิดมนุษย์ โดยอธิบายถึงการรวมของธาตุหยาบและวิญญาณ รวมทั้งการเจริญเติบโตของกายมนุษย์จากจุดเล็กๆ ในกลางกาย การมีอายตนะและผัสสะ รวมถึงเวทนาที่เกิด
ธรรมะเพื่อประชา: การบำเพ็ญบารมี (๒)
25
ธรรมะเพื่อประชา: การบำเพ็ญบารมี (๒)
…ามยึดมั่นถือมั่นในกายนี้ ทรัพย์ คืออริยมรรค และกุศลธรรมของเราก็จักสูญเสียไป เพราะ ฉะนั้นจึงควรที่เราจำต้องละทิ้งกายนี้ ที่เปรียบเสมือนมหาโจร แล้วเข้าไปยังมหานครคือนิพพาน อันเป็นแดนเกษมจากโยคะ” ให้ทุกท่า…
…คือการเปลี่ยนทรัพย์สินที่มีอยู่ให้เป็นอริยทรัพย์ที่จะติดตามเราไปในอนาคต สุเมธบัณฑิตได้สื่อสารถึงความจำเป็นในการออกบวชเพื่อค้นหาความหลุดพ้นจากทุกข์และการใช้ชีวิตที่มีความหมายมากขึ้น.
ธรรมะเพื่อประช: การบำเพ็ญบารมี
40
ธรรมะเพื่อประช: การบำเพ็ญบารมี
…ตว์เดรัจฉาน เปรต อสุรกายหรือสัตว์นรกได้ ทําให้หมดโอกาสในการสร้างบารมีอย่างเต็มที่ เมื่อมีเสบียงแล้ว จำเป็นต้องได้อัตภาพที่เหมาะสมต่อ การสร้างบารมีด้วย ศีลจะเป็นเกราะแก้วคุ้มกันภัยที่จะทำให้ ไม่ตกไปในอบา…
เนื้อหาว่าเพื่อสร้างบารมีอย่างเต็มที่นั้น ศีลมีความสำคัญในการป้องกันการตกไปในอบายภูมิ และช่วยให้สามารถรักษาต้นทุนการเกิดเป็นมนุษย์ไว้ได้ การบำเพ็ญศีลบารมีเป็นสิ่งที่ช่วยป้องกันการเบียดเบียนทั้งตนเองแล
ธรรมะเพื่อประช: การบำเพ็ญบารมี(๔)
42
ธรรมะเพื่อประช: การบำเพ็ญบารมี(๔)
…้ ไม่ให้สลัดหลุดออกจากภพทั้งสามไปได้เช่นนี้แล้วการที่จะใช้เวลา กำลังกาย กำลังสติปัญญา ที่มีอยู่อย่างจำกัดในแต่ละชาติ สั่งสมบารมีให้เต็มที่ได้นั้น จึงจําเป็นจะต้องบำเพ็ญเนกขัมมบารมี เพื่อสลัดออกจากกามให้…
บทความนี้พูดถึงการที่กามคุณครอบงำสัตว์ให้ติดในภพ แม้จะมีโภคทรัพย์และอัตภาพมนุษย์ แต่หากใช้เวลาไปกับการเสวยเบญจกามคุณก็จะไม่สามารถบำเพ็ญบารมีได้อย่างเต็มที่ ดังนั้นการประพฤติพรหมจรรย์จึงเป็นแนวทางหนึ่ง
ธรรมะและการบำเพ็ญบารมี
57
ธรรมะและการบำเพ็ญบารมี
…ทธิ์เพื่อใจ จะได้มาหยุดเป็นจุดเดียวกัน เมื่อพิจารณาบารมีทั้ง ๑๐ ทัศครบแล้ว สุเมธดาบสได้ สอนตนเองว่า จำเดิมแต่นี้เป็นต้นไป จะต้องบำเพ็ญบารมีทั้ง ๑๐
บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดการบำเพ็ญบารมี โดยมีศูนย์กลางอยู่ที่การฝึกฝนเมตตาต่อผู้อื่น และการพัฒนาอุเบกขาบารมีที่เป็นสิ่งสำคัญในการดำรงชีวิตเพื่อเข้าถึงธรรมะและเป็นพระพุทธเจ้า บารมีทั้ง 10 ประการจะต้องถูก
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๔ (พระราชทาน ช้างมงคล)
109
เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๔ (พระราชทาน ช้างมงคล)
…ล้ง เกิด ทุพภิกขภัยข้าวยากหมากแพงไปทั่ว แม้พระราชาจะสมาทาน อุโบสถศีลแล้ว ก็ยังไม่สามารถทำให้ฝนตกได้ จำเป็นต้องส่ง พราหมณ์ทั้งแปด ไปขอช้างมงคลของพระเวสสันดร พราหมณ์ ทั้ง ๘ ท่าน ชื่อ รามะ ธชะ ลักขณะ สุชาต…
…ี่โรงทานของพระเวสสันดร เมื่อถึงจึงถูกตรัสถามเกี่ยวกับการขอช้าง และเล่าถึงสถานการณ์ความขัดแย้งและความจำเป็นที่จะต้องนำช้างมงคลกลับไปยังเมืองของตน เพื่อช่วยเหลือประชาชนในยามเดือดร้อน โดยสามารถศึกษารายละเอ…
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอน ที่ 6
145
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอน ที่ 6
…ชโอรสและพระราชธิดา ฝ่ายพระเวสสันดร บรมโพธิสัตว์ ทรงขอพรกับพระนางมัทรีว่า “แน่ะพระน้องมัทรี ผู้เจริญ จำเดิมแต่นี้ เราทั้งสองชื่อว่าเป็นบรรพชิตแล้ว ขึ้นชื่อว่า หญิงเป็นมลทินของพรหมจรรย์ ตั้งแต่นี้ไปเธออย่…
…ในการอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุขและความเมตตา ภายใต้การบำเพ็ญเนกขัมมบารมี การไม่เบียดเบียนกันในชีวิตประจำวันสื่อถึงอานุภาพของเมตตา ซึ่งได้เปลี่ยนบรรยากาศในอาศรมให้น่าอยู่ยิ่งขึ้น.
การบำเพ็ญทานบารมีของพระเวสสันดร
210
การบำเพ็ญทานบารมีของพระเวสสันดร
๒๔ เว ส ส น ด ร ช า ด ก ต อ น ที่ ๑ ๖ (เชิญ พระเว ส ส น ด ร ก ลั บ พ ร ะ น ค ร ) ดูก่อนสุเมธดาบส จำเดิมแต่นี้ไป ท่านพึงบำเพ็ญ ทานบารมีข้อแรกให้เต็ม หม้อน้ำที่คว่ำแล้ว ย่อมคาย ออก ไม่เหลือ ไม่น่ากลับเ…
ในตอนที่พระเวสสันดร ได้กล่าวถึงแนวทางการบำเพ็ญทานบารมีว่า ผู้ที่มุ่งหมายที่จะเป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้น ต้องไม่ยึดติดกับทรัพย์สิน, ยศ, และครอบครัว การที่ไม่เหลียวแลในสิ่งเหล่านี้จะทำให้เกิดความสามารถ