ประมวลปัญหาและถลายลำไอทรู้ร (สำหรับเปรียญธรรมตรี)
… เหลือไว้แต่ ย และ แล้ว
พุกิทิหนอณ ณ ปัจจัย ในนักธิด หรือแปลงพยัญชนะที่สุดฐานก ย
เป็นพยัญชนะ ต่าง ๆ ดังนี้ :-
การิณ กร ธาตุ พุทธี อ เป็นอา,อิอาม ลบ ณ.
เนยู่ นิ ธาตุ พุทธี อ เป็นเอ,ลบ ณ ซ้อน ย.
เทยย ทา ธาตุ …
ข้อความนี้กล่าวถึงการลงปัจจัยในภาษาไทย โดยอธิบายถึงวิธีที่ปัจจัยเมื่อลงแล้วจะต้องถูกลบออก รวมถึงตัวอย่างของศัพท์ที่ลงปัจจัยและวิธีการเปลี่ยนแปลงคำที่เกี่ยวพัน กับการใช้งานของคำในบริบทต่างๆ เช่น คำกริย