ธรรม” : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 192 / 737

ความมืดที่เข้ามาแทนความสว่าง เพราะไฟดับฉะนั้น วันหนึ่ง ขณะที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าประทับนั่งทรงแสดง ธรรมอยู่ท่ามกลางพุทธบริษัทและพระราชาจากเมืองต่างๆ พระ เทวทัตได้เข้าไปกราบทูลขอปกครองสงฆ์แทนพระพุทธองค์

ในขณะที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงธรรม พระเทวทัตได้เข้ามาขอปกครองสงฆ์แทน โดยยกเหตุผลว่าพระพุทธองค์ทรงชราภาพ แต่ถูกปฏิเสธถึงสามครั้ง นำไปสู่ความโกรธและอาฆาตระหว่างพระเทวทัตและพระพุทธเจ้า เรื่องนี้แสดงถ

แวดล้อมพระเจ้าอชาตศัตรูเหล่านี้ก็จะเป็นเกราะกำบังอันดีเยี่ยม ด้วยว่า วิสัยของชายชาตินักรบในสมัยนั้นจะไม่รังแกหรือทํา อันตรายสตรี ในขณะเดียวกัน หมอชีวกโกมารภัจจ์ผู้เป็นพระโสดาบัน แล้วย่อมทราบดีว่า พระเ

เรื่องราวนี้พูดถึงการที่พระเจ้าอชาตศัตรูได้รับอิทธิพลจากอนันตริยกรรมจนไม่สามารถบรรลุมรรคผลได้ และบทบาทของหมอชีวกโกมารภัจจ์ในการประกาศให้มหาชนไปเฝ้าพระพุทธเจ้า การตั้งอยู่ในแนวคิดที่ว่าพระพุทธเจ้าทรงพิ

บวช ทั้งไม่รู้จุดประสงค์ของการบวช จึงพากันอธิบายถึงความ เชื่อหรือทิฏฐิของตน โดยหวังจะทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูทรง โปรด แล้วมาเป็นผู้สนับสนุนลัทธิของตน คำสอนของครูทั้ง ๖ ต่อไปนี้เป็นคำอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยว

ในเนื้อหานี้กล่าวถึงความเชื่อที่เกี่ยวข้องกับการบวชและคำสอนของครูปูรณกัสสป โดยเน้นถึงแนวคิดที่ว่าการกระทำดีหรือชั่วจะไม่มีความหมายหากไม่มีใครเห็นหรือพิสูจน์ได้ และมีความมุ่งหวังที่จะทำให้พระเจ้าอชาตศั

9 หรือ ไม่มีปัจจัย” นั่นเอง พระพุทธศาสนาจึงเรียกลัทธินี้ว่า “อเหตุกทิฏฐิ” ๓. ครูอชิตเกสกัมพล ท่านผู้นี้สอนว่า แท้ที่จริงแล้วโลก เรานี้ประกอบด้วยธาตุ ๔ คือ ดิน น้ำ ลม ไฟ ธาตุทั้ง ๔ นี้ ประกอบกันขึ้นเป็

ครูอชิตเกสกัมพลสอนว่าโลกประกอบด้วยธาตุ ๔ ได้แก่ ดิน น้ำ ลม ไฟ ซึ่งรวมกันเป็นมนุษย์ สัตว์ และสิ่งต่างๆ เมื่อแยกธาตุแล้วจะกลับสู่ธาตุ ๔ อีกครั้ง ดังนั้นเรื่องบาปและบุญจึงไม่มีผล ต่อจากนั้นครูได้กล่าวว่า

วัตถุบางชนิด ถ้าจิตเข้าครองได้ จิตก็จะเข้าครอง เมื่อ วัตถุนั้นแตกดับไปเพราะอณูสลายตัว จิตก็จะออกจากวัตถุนั้น ไปสู่สภาพเดิม เป็นอิสระเสรี ไม่ตกอยู่ในอำนาจของเทพเจ้า ใด ๆ จิตซึ่งเป็นอิสระเสรีนี้ อาจเข้า

เนื้อหาดังกล่าวอภิปรายเกี่ยวกับการเข้าถึงสัจธรรมผ่านจิตที่เป็นอิสระและความหมายของนิพพานตามข้อคิดเห็นของครูปกุทธกัจจายนะ โดยเน้นว่าจิตและอณูเป็นของเที่ยงแท้ และการทำจิตให้เป็นอิสระเป็นสิ่งสำคัญในการเข้

และคำเทศน์สอนของพระภิกษุที่ท่านไปเคารพกราบไหว้นั้นมี ความเหมาะสมหรือไม่ เป็นมิจฉาทิฏฐิหรือไม่ ถูกต้องตามหลัก ธรรมคำสั่งสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าหรือไม่ หากเห็นว่า พระภิกษุที่ท่านไปเคารพกราบไหว้หรือทำน

ข้อความนี้กล่าวถึงการประเมินคำเทศน์และการปฏิบัติของพระภิกษุว่ามีความเหมาะสมตามพระธรรมวินัยหรือไม่ หากพระภิกษุไม่ปฏิบัติตาม ธรรมวินัย ก็ควรมีการสละจากไปอย่างสงบเพื่อหลีกเลี่ยงการบำรุงสนับสนุนผู้ไม่ปฏิบ

To พระธรรม พระตถาคตพระองค์นั้น ทรงทำโลก นี้พร้อมทั้งเทวโลก มารโลก พรหมโลก ให้แจ้ง ชัดด้วยพระปัญญาอันยิ่งของพระองค์เอง แล้ว ทรงสอนหมู่สัตว์พร้อมทั้งสมณพราหมณ์ เทวดา และมนุษย์ ให้รู้ตาม ทรงแสดงธรรมงามใน

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทรงแสดงธรรมที่งามยิ่งในเบื้องต้น, ท่ามกลาง, และที่สุด โดยทรงเน้นพระปริยัติธรรมที่เป็นฐานการศึกษาของพระพุทธศาสนา, การปฏิบัติที่เป็นการทำจริงในศีล สมาธิ และปัญญา, รวมถึงการกลับมาถึ

ว่า “พระอรหันต์” ๒. ทรงเป็นผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “สัมมาสัมพุทโธ” แปลตามศัพท์ว่า ตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยชอบ หรือโดยถูกต้อง เมื่อพิจารณาพระบาลีในธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ที่ว่

บทความนี้อภิปรายเกี่ยวกับคำว่า ‘พระอรหันต์’ และ ‘สัมมาสัมพุทธเจ้า’ โดยอธิบายถึงความหมายที่เกิดจากการตรัสรู้ด้วยพระองค์เองอย่างถูกต้อง สัมมาสัมพุทโธแปลว่า การตรัสรู้ด้วยความเข้าใจแท้จริง โดยอิงจากบาลีใ

แม้ชีวิตมาแล้วอย่างสมบูรณ์ เพื่อการทำทาน รักษาศีล และ เจริญภาวนา ๖) หิริ คือ ความละอายต่อความชั่ว ๗) โอตตัปปะ คือ ความกลัวบาป กลัวทุจริต และความ ชั่วต่าง ๆ คุณธรรมทั้ง ๒ ประการ คือ หิริและโอตตัปปะนี้เ

เนื้อหานี้เกี่ยวข้องกับคุณธรรมสำคัญที่พระพุทธเจ้าใช้ในการดำเนินชีวิต อาทิเช่น หิริ ซึ่งแสดงถึงความละอายต่อความชั่ว และโอตตัปปะ ซึ่งแสดงถึงความกลัวบาป รวมไปถึงหลักการศึกษาที่เกี่ยวข้องกับการฟังธรรมและก

ระวังอารมณ์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีสติอยู่เสมอ โดยเฉพาะ อย่างยิ่ง สติที่ตรึกเข้าไปในกาย เวทนา จิต ธรรม ๑๑) ปัญญา คือ ความรอบรู้ในกองสังขาร เพราะมอง เห็นตามความเป็นจริง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีความรู้

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นผู้ทรงมีสติอยู่เสมอ โดยเฉพาะในด้านกาย เวทนา จิต และธรรม ทรงมีปัญญารอบรู้ในกองสังขาร สามารถมองเห็นความเป็นจริงได้อย่างถูกต้อง พร้อมทั้งทรงผ่านรูปฌานทั้ง 4 เพื่อพัฒนาจิตให้สงบและเ

อันประเสริฐ และเป็นอมตะตลอดไป ดังพระบาลีว่า เขม ทิส คจฺฉมาโน แปลว่า ไปสู่แดนอันเกษม คือ นิพพาน ในขณะทรง มีพระชนม์อยู่ ก็เข้าสอุปาทิเสสนิพพาน หรือ นิพพานเป็น ซึ่งอยู่ ในศูนย์กลางของธรรมกาย และเมื่อจะดั

เนื้อหาว่าด้วยพระนามของพระพุทธเจ้า แสดงถึงความมั่นคงและอุดมคติ การเข้าถึงนิพพานแบบต่างๆ รวมถึงการเสด็จไปสู่แดนอันเกษมและการดำเนินชีวิตของพระองค์ ในฐานะที่ทรงพระเป็นผู้รู้แจ้งโลก ดึงดูดผู้ที่สงสัยให้เข

ขันธ์ ๕ ๓) โอกาสโลก หมายถึง โลกภายนอก คือ แผ่นดิน มหาสมุทร จักรวาลทั้งปวง ซึ่งสัตว์ทั้งหลายที่อาศัยขันธ์ ๕ ก็ อาศัยอยู่ในโอกาสโลกนี้อีกชั้นหนึ่ง ที่ว่าพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นผู้รู้แจ้งโลก จึงหมาย ถ

เนื้อหาเกี่ยวกับขันธ์ ๕ และการเข้าใจโลกภายนอก โดยมีการอธิบายถึงการรู้แจ้งของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับจริต, อัธยาศัย, อินทรีย์, กรรม, ทิฏฐิ และธรรมที่เป็นไปตามกฎแห่งไตรลักษณ์ รวมถึงการเป็นสารถีฝึกบุ

จึงมีความหมายว่า เมื่อนำคำ “อนุตตโร” และ “ปุริสทัมมสารถี” มารวมกัน พระองค์ทรงพระคุณอันประเสริฐอย่างหาใคร เสมอเหมือนมิได้ จึงทรงสามารถฝึกอบรมผู้ที่ควรฝึก ให้มีคุณ ธรรมและมีดวงตาเห็นธรรม แม้บุคคลที่ผู้อ

พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงมีพระคุณอันประเสริฐ ซึ่งสามารถฝึกอบรมผู้ที่ควรฝึกให้มีคุณธรรมและมีดวงตาเห็นธรรม แม้ผู้ที่ผู้อื่นไม่สามารถฝึกได้ พระองค์ก็ยังทรงสอนให้เข้าใจได้ จึงมีพระนามว่า 'สารถีฝึกบุรุษที่ควร

ธรรมวินัยได้โดยบริบูรณ์ กรณีเช่นนี้ย่อมเอื้ออำนวยให้พระภิกษุ ห่างไกลจากกามคุณได้มากทีเดียว ซึ่งจะยังผลให้การประพฤติ พรหมจรรย์นั้นบริบูรณ์บริสุทธิ์ได้ กล่าวอีกนัยหนึ่งก็คือ ชีวิต นักบวชมีโอกาสสร้างบุญก

เนื้อหานี้กล่าวถึงธรรมวินัยที่มุ่งสร้างโอกาสให้พระภิกษุห่างไกลจากกามคุณ อันส่งผลให้การประพฤติพรหมจรรย์บริบูรณ์ และเป้าหมายในการบวชของสาวกพระพุทธเจ้าที่ชัดเจน ไม่ใช่เพื่อหากิน โดยเน้นข้อปฏิบัติต่างๆ ที

และความทุกข์ ๑๐. วิมุตติญาณทัสสนกถา คือ ถ้อยคำที่ชักนำให้ สนใจและเข้าใจเรื่องความรู้ความเห็นในภาวะที่หลุดพ้นจาก กิเลสและความทุกข์ บุคคลที่บริบูรณ์พร้อมด้วยกถาวัตถุ ๑๐ ประการนี้ ถือว่า เป็นโคจร เป็นผู้

บทความนี้สำรวจหลักการของวิมุตติญาณทัสสนกถา ซึ่งเป็นหลักที่เน้นการเข้าใจและเข้าถึงสภาวะที่หลุดพ้นจากกิเลสและความทุกข์ โดยเน้นความสำคัญของโคจรที่ควรได้รับการรักษาและใส่ใจในเชิงมรรยาทของพระภิกษุ ทั้งยังก

เป็นผู้สันโดษ มักน้อย ไม่ปรารถนาจะรับสิ่งของใด ๆ เพื่อท่าให้ ทายกนึกนิยมสรรเสริญตนและคิดว่า ถ้าจะหาเครื่องไทย ธรรมมาถวายพระภิกษุรูปนี้ก็จะได้บุญมาก ครั้นเมื่อทายกนำ สิ่งของมาถวาย ก็จะเสแสร้งกล่าวว่า ค

เนื้อหานี้กล่าวถึงพฤติกรรมของพระภิกษุที่แสร้งทำเป็นผู้สันโดษ เพื่อให้ทายกเห็นคุณค่าและนำสิ่งของมาถวาย แต่ในความเป็นจริงแล้วมีเจตนาที่ต่างออกไป นอกจากนี้ยังมีการพูดเป็นเลศนัยเพื่อให้คนเข้าใจว่าตนบรรลุธ

ไม่ถือ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เห็นรูปด้วยจักษุแล้ว ไม่ถือ นิมิต ไม่ถืออนุพยัญชนะ เธอย่อมปฏิบัติเพื่อ สํารวมจักขุนทรีย์ (สํารวมตา) ที่เมื่อไม่สำรวม แล้วจะเป็นเหตุให้อกุศลธรรมอันลามก คือ อภิชฌา และโทมนัสคร

ภิกษุในธรรมวินัยนี้ต้องไม่ถือรูปลักษณ์หรือเสียงใดๆ เพื่อหลีกเลี่ยงอกุศลธรรม เช่น อภิชฌาและโทมนัส ด้วยการสำรวมและปกป้องอินทรียทั้งหลาย เพื่อการมีความสุขที่ปราศจากกิเลส ความสำรวมในอินทรีย์จะช่วยให้ผู้ปฏ

จากพระดำรัสที่ยกมานี้ มีคำศัพท์ที่พึงทําความเข้าใจอยู่ หลายคำ คือ “ทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย” หมายถึง “อายตนะภาย ใน ๖” เหตุที่ใช้คำว่า “ทวาร” ซึ่งแปลว่า ประตู ก็เพราะอายตนะ ภายในทั้ง 5 คือ ตา หู จมูก ลิ้

บทความนี้เกี่ยวกับการทำความเข้าใจคำศัพท์ที่สำคัญในพระดำรัส ซึ่งพูดถึงอายตนะภายในและภายนอก รวมถึงคำว่า 'ทวาร' ที่หมายถึงประตูรับรู้ของอารมณ์ทั้งห้า การเห็นรูปด้วยจักษุจะต้องประกอบด้วยจักษุ รูป และใจ กา

ดังนั้นเมื่อพระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า “เห็นรูปด้วยจักษุ ย่อมหมายถึง “เห็นรูปด้วยจักษุวิญญาณ” ในทำนองเดียวกัน เมื่อพระองค์ตรัสว่า “ฟังเสียงด้วย โสต” ย่อมหมายถึง “ฟังเสียงด้วยโสตวิญญาณ” “ดมกลิ่นด้วยมาน

บทความนี้กล่าวถึงการรับรู้สิ่งต่างๆ ด้วยวิญญาณในมุมมองของพระพุทธเจ้าซึ่งเน้นให้เห็นความสำคัญของการเห็นได้ด้วยจักษุวิญญาณและไม่ถือนิมิตเพื่อหลีกเลี่ยงกิเลสและการติดยึดในเครื่องหมายภายนอก เช่น เพศและควา

ด สำหรับการสำรวมอินทรีย์อื่นอีก ๕ อย่างก็ปฏิบัติเช่น เดียวกัน คือ ใช้สติเป็นเครื่องคุ้มครอง ด้วยเหตุนี้โบราณาจารย์ ทั้งหลายจึงกล่าวว่า “อินทรียสังวรศีล พึงสำเร็จได้ด้วยสติ” คําว่า “อกุศลธรรมอันลามก” ไ

การสำรวมอินทรีย์อื่นอีก ๕ อย่าง ต้องใช้สติเป็นเครื่องคุ้มครอง ซึ่งมีความสำคัญในการปฏิบัติในทางพุทธศาสนา อภิชฌาและโทมนัสถือเป็นอกุศลธรรมที่ต้องระวัง เนื่องจากความโลภและความทุกข์ใจอาจนำไปสู่การกระทำที่ไ