หน้าหนังสือทั้งหมด

หลักการแสดงธรรมที่เหมาะสม
209
หลักการแสดงธรรมที่เหมาะสม
…นอุปการะแก่การฟังธรรมติดตัวไปในภพเบื้องหน้า เนื่องจากความไม่ พร้อมของผู้ฟังที่จะรองรับธรรมะ ดังเช่น บุคคลประเภทปทปรมะดังกล่าวมาแล้ว พระสัมมาสัมพุทธเจ้า เมื่อจะตรัสสอนธรรม จึงทรงเลือกสอนธรรมที่เหมาะสมกับ…
บทความนี้กล่าวถึงการแสดงธรรมในพระพุทธศาสนาโดยอิงจากลักษณะของผู้ฟัง ทั้งสามระดับ ได้แก่ ระดับสูง กลาง และต่ำ พระภิกษุควรมีความเข้าใจในเป้าหมายของการแสดงธรรมเพื่อนำมาซึ่งการหลุดพ้นจากอาสวกิเลสและความรู้
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
210
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
…ว้ 3 แนวทาง ดังนี้ 9.3.1 เลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย จริตอัธยาศัย คือ นิสัยปกติพื้นฐานอันมีอยู่ในแต่ละบุคคล แบ่งออกได้ 6 ประเภท คือ 1. ราคจริต จะมีลักษณะรักสวยรักงาม 2. โทสจริต จะมีลักษณะหงุดหงิด รีบร้อน …
การเลือกธรรมะของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามีความสำคัญต่อการเข้าใจธรรมอย่างถูกต้อง โดยแยกตามจริตอัธยาศัยของผู้ฟังได้ 6 ประเภท ได้แก่ ราคจริต, โทสจริต, โมหจริต, สัทธาจริต, พุทธิจริต, และวิตกจริต ซึ่งแต่ละประเภ
อาทิตตปริยายสูตร และการเลือกธรรมะ
212
อาทิตตปริยายสูตร และการเลือกธรรมะ
…ละวัย หัวข้อธรรมะที่แสดงก็จะ ปรับเปลี่ยนไปตามระดับสติปัญญาด้วย แม้ว่าจริตอัธยาศัยหรือภูมิหลังเดิมของบุคคลนั้นจะยังไม่เปลี่ยนแปลง ไปก็ตาม ดังตัวอย่างโอวาทที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าพร่ำสอนแก่พระราหุล เช่น เมื…
อาทิตตปริยายสูตรอธิบายถึงความร้อนในสิ่งทั้งปวงรวมถึงสุขเวทนาและทุกขเวทนาที่เกิดจากจักษุสัมผัส อย่างไรก็ตาม ในการแสดงธรรม พระภิกษุควรทราบภูมิหลังของผู้ฟังเพื่อปรับเนื้อหาให้เหมาะสมกับผู้ฟัง เนื้อหาแห่ง
วิธีการแสดงธรรมตามแบบฉบับพระพุทธเจ้า
214
วิธีการแสดงธรรมตามแบบฉบับพระพุทธเจ้า
…งแนะนำแสดง ธรรมได้อย่างงดงาม ทั้งเบื้องต้น ท่ามกลาง และเบื้องปลาย เป็นแบบอย่างที่พระภิกษุผู้เป็นพุทธบุตรควร จะดำเนินรอยตาม แต่ก่อนจะศึกษาถึงวิธีการแสดงธรรมนั้น ควรจะมีความเข้าใจพื้นฐานที่ตรงกัน 2 ประการ…
บทเรียนเกี่ยวกับวิธีการแสดงธรรมตามพระบรมศาสดาที่เรียกร้องความพร้อมทั้งทางจิตใจและความรู้ของผู้สอน โดยเน้นความสำคัญของการเตรียมตัว การแสดงธรรมด้วยความเคารพ และไม่มองข้ามความสำคัญในการปรับเนื้อหาให้เหมา
การจูงใจและการแสดงธรรม
216
การจูงใจและการแสดงธรรม
…ปรียบเทียบก็ช่วยให้เข้าใจได้ง่ายขึ้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงใช้วิธีนี้เช่นกันดังตัวอย่างที่พระมาลุงกยบุตรทูลถามปัญหาเรื่องของโลกกับ พระองค์ เช่น โลกนี้เที่ยง หรือโลกนี้ไม่เที่ยง โลกนี้มีที่สุด หรือโลกนี้…
เนื้อหาเกี่ยวกับการจูงใจให้ผู้ฟังรับรู้ธรรมะและเกิดแรงบันดาลใจในการนำไปปฏิบัติ โดยแบ่งเป็นสามส่วนคือ จูงใจ หาญกล้า และ ร่าเริง การแสดงธรรมควรมีเรื่องประกอบและการเปรียบเทียบเพื่อช่วยให้ผู้ฟังเข้าใจและอ
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
217
การสอนธรรมะผ่านอุปกรณ์ธรรมชาติ
“ดูก่อนมาลุงกยบุตร เปรียบเหมือนบุรุษต้องศรอันอาบยาพิษที่ฉาบทาไว้ หนา มิตร อมาตย์ ญาติสายโลหิตของบุรุษนั้นจึงไปหานายแ…
…เป็นประโยชน์แก่การหลุดพ้นจากทุกข์ มีการอธิบายความเห็น 10 ประการ พร้อมยกตัวอย่างการเปรียบเทียบระหว่างบุรุษที่ถูกศรและการเข้าใจในความเห็นที่ผิดเพี้ยน จนสุดท้ายอาจนำไปสู่ความตายได้ โดยเนื้อหาเชื่อมโยงกับคว…
การแสดงธรรมและการใช้เทคโนโลยีในการเผยแผ่ธรรมะ
218
การแสดงธรรมและการใช้เทคโนโลยีในการเผยแผ่ธรรมะ
…าไปนั่งกอด หรือนอนกอดกองไฟใหญ่โน้น ที่กำลังลุกโชติช่วงอยู่ กับการเข้าไปนั่งกอด หรือนอนกอดพระราชธิดา บุตรสาวพราหมณ์หรือบุตรสาวคฤหบดี ผู้มีฝ่ามือ ฝ่าเท้าอ่อนนุ่ม อย่างไหนจะประเสริฐกว่ากัน” เมื่อพระภิกษุตอ…
เนื้อหาพูดถึงการใช้เทคโนโลยีในการแสดงธรรม เช่น เครื่องฉายแผ่นใสและโปรแกรมคอมพิวเตอร์ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการเผยแผ่ธรรมะ โดยชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการประเมินผลการแสดงธรรมหลังจากการสอนเพื่อพัฒนาตนเอง
การแสดงธรรมและความบริสุทธิ์
220
การแสดงธรรมและความบริสุทธิ์
…ท่านั้น จันทูปมสูตร, สังยุตตนิกาย นิทานวรรค, มก. เล่ม 26 ข้อ 472 หน้า 550 บทที่ 9 ขั้ น ต อ น ที่ 7 บุคคล ปโร ปรัญญู DOU 209
การแสดงธรรมอันบริสุทธิ์นั้นต้องไม่ใช่เพื่อให้ผู้ฟังนับถือผู้แสดง แต่ควรเป็นเพื่อให้ผู้ฟังได้ปฏิบัติตามแนวทางของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การประเมินผลจากผู้ฟังสามารถทำได้ทั้งในรูปแบบลายลักษณ์อักษรและไม่เป็นล
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
221
การประเมินผู้ฟังในพระพุทธศาสนา
…ิริยา ท่าทาง ความสนใจของผู้ฟัง 3. ใช้แบบสอบถาม ใช้แบบทดสอบความเข้าใจ เป็นต้น 2) เพื่อพัฒนาผู้ฟัง จากบุคคลปโรปรัญญูที่แบ่งประเภทผู้ฟังไว้ 7 ประเภท นอกจากจะใช้ประโยชน์ ในการดูคนเป็นแล้ว ยังจะเป็นข้อมูลมาพ…
…ากประเภทต่างๆ ตอนแรกที่ไม่อยากเห็นพระ จนเกิดความปรารถนาในธรรมะ ซึ่งการ ฝึกพระภิกษุจะทำให้เขากลายเป็นบุคคลปโรปรัญญูตามที่กล่าวบน. ข้อมูลนี้มีประโยชน์มากต่อการอบรมในพระพุทธศาสนา.
ฆราวาส: การเป็นบุคคลปโรปรัญญู
222
ฆราวาส: การเป็นบุคคลปโรปรัญญู
9.8 ฆราวาสก็ต้องเป็นบุคคลปโรปรัญญ นอกจากพระภิกษุจะสามารถฝึกฝนตัวเอง จนมีคุณสมบัติเป็นบุคคลปโรปรัญญู มีความสามารถเป็น กัลยา…
เนื้อหาเกี่ยวกับการที่ฆราวาสสามารถฝึกฝนตนเองเป็นบุคคลปโรปรัญญูได้โดยการประยุกต์วิธีการของพระภิกษุ อาทิ การเลือกธรรมะในการสนทนา การแนะนำธรรมะในระดับที่…
วิธีการประเมินคุณธรรมสำหรับฆราวาส
224
วิธีการประเมินคุณธรรมสำหรับฆราวาส
…น้อยๆ ก็ควรมาวัดเป็นประจำทุกวันอาทิตย์ เพื่อจะได้มีโอกาส ได้รับคำแนะนำในธรรมะอื่นๆ รวมถึงเพื่อสั่งสมบุญกุศลให้ยิ่งขึ้นไป นอกจากนี้การหาเวลามาเพื่อปฏิบัติธรรม ศึกษาธรรมะให้มากขึ้น เช่น การลาพักร้อน มาปฏิ…
…ส โดยเน้นไปที่ศีลและการดำเนินชีวิตอย่างพอเพียง รวมถึงการจัดสรรเวลาให้เกิดประโยชน์สูงสุด และการรู้จักบุคคลต่างๆ เพื่อพัฒนาตนเอง นอกจากนี้ยังมีแนวทางฝึกฝนการเป็นกัลยาณมิตรและการพัฒนาคุณธรรมในชีวิตประจำวัน…
การเป็นกัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
225
การเป็นกัลยาณมิตรในพระพุทธศาสนา
ก่อนที่พระภิกษุจะไปทำหน้าที่กัลยาณมิตรนั้น ต้องรู้จักและเข้าใจธรรมเนียมปฏิบัติของกลุ่ม บุคคลสำคัญในสังคมทั้ง 4 กลุ่ม คือ กลุ่มนักปกครอง กลุ่มนักวิชาการ กลุ่มนักธุรกิจ และผู้ที่สามารถเลี้ยงต…
…ปในทิศทางเดียวกัน สามารถแนะนำธรรมะให้กับคนรอบข้างได้เหมาะสม การเรียนรู้ในธรรมมัญญสูตรทำให้สามารถเป็นบุคคลปโรปรัญญูได้ทั้งพระและฆราวาส เป็นการสะสมบุญบารมีและคุณธรรมได้
หน้า13
226
กิจกรรม หลังจากนักศึกษาได้ศึกษา บทที่ 9 ขั้นตอนที่ 7 บุคคลปโรปรัญญู จบโดยสมบูรณ์แล้ว โปรดทำแบบประเมินตนเองหลังเรียนบทที่ 9 และกิจกรรม ในแบบฝึกปฏิบัติบทที่ …
อัตถัญญูกับการสำรวมในพระปาฏิโมกข์
234
อัตถัญญูกับการสำรวมในพระปาฏิโมกข์
… ในการเริ่มต้นฝึกปฏิบัติของพระภิกษุนั้น การมีครูบาอาจารย์คอยแนะนำเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด อุปมา เหมือนบุคคลเดินทางผ่านป่าใหญ่ การมีผู้ชำนาญทางคอยพาเดินไป ย่อมดีกว่าบุกตะลุยไปแต่เพียงลำพัง เหมือนดังเรื่อง …
…ในการฝึก อุปมาเหมือนการเดินทางในป่าที่มีผู้ชำนาญคอยนำทาง, บทเรียนนี้ยกตัวอย่างเรื่องของอนุปุพพเศรษฐีบุตรเพื่อเสริมความเข้าใจในการทำกิจตามพระธรรมของพระพุทธศาสนา
การเป็นกัลยาณมิตรและการฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
241
การเป็นกัลยาณมิตรและการฝึกปฏิบัติในพระพุทธศาสนา
…รนั้น พระภิกษุสามารถอาศัยวิธีการจากธัมมัญญสูตร 2 ประการ คือ “ปริสัญญ” ความเป็นผู้รู้จักกลุ่มคน และ “บุคคลปโรปรัญญู” การรู้จักเลือกคน มาใช้ ซึ่งรายละเอียด ได้อธิบายไว้แล้วในบทที่ผ่านมา 10.5 ทาน ศีล ภาวนา…
…ราวาส รวมถึงความสำคัญของการทำทาน การรักษาศีล และการเจริญสมาธิภาวนา ซึ่งทุกขั้นตอนจะช่วยเสริมสร้างให้บุคคลสามารถตระหนักรู้ในตัวเอง ช่วยในการพัฒนาคุณธรรม และทำให้มีชีวิตที่มีความหมายมากขึ้น เช่น การทำทานท…
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
244
คณกโมคคัลลานสูตร: การศึกษาและการปฏิบัติ
…้วอย่างนี้ :- สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ที่ปราสาทของอุบาสิกาวิสาขามิคารมารดา ในพระวิหาร บุพพาราม กรุงสาวัตถี ครั้งนั้นพราหมณ์คุณกโมคคัลลานะเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคเจ้า ทักทายปราศรัย กับพระผู…
ในบทสนทนานี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความสำคัญของการศึกษาและการปฏิบัติตามลำดับซึ่งสามารถนำมาประยุกต์ใช้ในธรรมวินัย โดยใช้ตัวอย่างจากแต่ละวิชาชีพ เช่น การคำนวณ การใช้อาวุธ และการศึกษา โดยในท้ายที่สุดจ
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
247
การเดินทางสู่กรุงราชคฤห์และนิพพาน
…นชำนาญทางไปกรุงราชคฤห์มิใช่หรือ ค. แน่นอน พระเจ้าข้า พ. ดูก่อนพราหมณ์ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน บุรุษผู้ปรารถนาจะไปกรุงราชคฤห์จึงมาใน สำนักของท่าน เข้ามาหาท่านแล้วพูดอย่างนี้ว่าท่านผู้เจริญขอท่านจงช…
ในการสนทนา พระโคดมได้อธิบายถึงความยากลำบากในการบรรลุนิพพาน แม้มีทางไปและบุคคลที่ชี้แนะก็ตาม โดยอธิบายว่าผู้ที่ปรารถนาจะไปกรุงราชคฤห์บางคนอาจหลงทาง ในขณะที่บางคนกลับไปถึงได้อย…
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
249
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
…เป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ เป็นผู้ควรของคำนับ ฯลฯ เป็นนาบุญของ โลก ไม่มีนาบุญอื่นยิ่งกว่า ธรรม 7 ประการเป็นไฉน ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นธัมมั…
ธัมมัญญูสูตรว่าด้วยการฝึกฝนและพัฒนาตนเองเพื่อเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ ซึ่งภิกษุต้องรู้จักธรรม อัตถะ และตน รู้จักกาลและสังคม เพื่อให้บรรลุถึงความเป็นมนุษย์ที่มีคุณธรรม โดยเนื้อหาจะกล
มัตตัญญูและธรรมวินัย
250
มัตตัญญูและธรรมวินัย
…ธัมมัญญู อัตถัญญู อัตตัญญู มัตตัญญู กาลัญญู ปริสัญญู ด้วยประการฉะนี้ ฯ 7. ปุคคลปโรปรัญญู ก็ภิกษุเป็นบุคคลปโรปรัญญอย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เป็นผู้รู้จักบุคคลโดยส่วน 2 คือ บุคคล 2 จําพวก คือ พวกหนึ่งต้…
บทความนี้อธิบายถึงคุณลักษณะของภิกษุในธรรมวินัย ได้แก่ มัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักประมาณในการรับสิ่งต่างๆ กาลัญญู ที่หมายถึงการรู้จักกาลในการปฏิบัติ และปริสัญญาที่เป็นการเข้าใจบริษัทและการแสดงตัวอย่า
ความนำแห่งสามัญญผลสูตร
15
ความนำแห่งสามัญญผลสูตร
…นักบวชจะพึงได้รับนั้น ย่อมเกิดขึ้นโดยลำดับ ที่เห็นได้ชัดเจนในทันทีก็คือ การได้รับความ เคารพยกย่องจากบุคคลโดยทั่วไป นอกจากนี้ การเป็นนักบวชยังทำให้เป็นผู้มีความสงบ กาย วาจา ใจ มี สติสัมปชัญญะ มีปัญญาพิจา…
…งใจที่จะบรรลุมรรคผลนิพพาน ซึ่งคือเป้าหมายสูงสุดในชีวิต และแม้ยังไม่สามารถบรรลุได้ในชาตินี้ การสั่งสมบุญและประสบการณ์ก็ไม่สูญเปล่าและสามารถนำไปสู่ผลที่ดีในภพชาติถัดไป ตามแนวคิดที่ว่า บุญสามารถสั่งสมได้ที…