บุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 396 / 715

…้นเมื่อเมฆ ไปปราศแล้ว, ย่อมเปล่ง ซึ่งรัศมี ๓๑๒. พระอาทิตย์, ครั้นเมื่อฝน ตกอยู่, ย่อมเศร้าหมอง ๓๑๓. บุตร ผู้ใหญ่ ครั้นเมื่อบิดา ตายแล้ว, ย่อมได้ ซึ่งสมบัติ ของเขา. ๓๑๔. ศิษย์ ท., เมื่ออาจารย์ ของตน มาแล…

เนื้อหานี้เน้นการแปลประโยคจากภาษาไทยไปเป็นมคธ โดยมีตัวอย่างประโยคหลายประโยคที่เกี่ยวข้องกับธรรมชาติ ชีวิต และหลักธรรมต่างๆ เช่น การเกิด การตาย และความเคารพ นอกจากนี้ยังนำเสนอการใช้คำที่ถูกต้องในบริบทต

…๓. ภิกษุ ท. ๓๐ อยู่แล้ว สิ้นฤดูฝน ในเมืองสาเกต ไม่ผาสุก ๒๕๔. สมณะ ค่อย ๆ ไปอยู่ โดยปกติ จึงงาม ๓๕๕. บุรุษ ผู้มีปัญญา ย่อมรู้ ซึ่งธรรม อันพระผู้มีพระภาค แสดง แล้ว ได้ เร็ว. ๓๕๖. นอน หลับ ตลอดวัน ทั้งสิ้น…

…มะในชีวิตประจำวัน เช่น การพูดความจริงและการปฏิบัติตนอย่างมีสติต่อคำสอนของพระพุทธเจ้า เนื้อหาเสนอว่า บุรุษผู้มีปัญญาควรรู้ซึ่งธรรมอันพระผู้มีพระภาคแสดง ควรมีการสะท้อนถึงการเงินและความสัมพันธ์กับสังคม รวม…

…ังนี้. ปุญฺญตฺถกาน "อย์ โน อตฺโถ" ติ ปญฺญกรณ์ ภาโร ความกำหนดว่า "นี้ประโยชน์ ของเรา ท." แล้ว ทำ ซึ่งบุญ เป็นธุระ ของชน ผู้มีประโยชน์ ด้วยบุญ ท." ๒๒. ศัพท์กรรมที่เกี่ยวกับนามที่ออกจากกิริยานั้น ใช้ฉัฏฐี …

ในส่วนนี้ของอุภัยพากยปริวัตน์ จะกล่าวถึงการใช้กิริยาและนามในทางพระพุทธศาสนา พร้อมกับการวิเคราะห์ความหมายและการแปลบทเรียนที่สำคัญ การเข้าใจศัพท์กรรมและกฎเกณฑ์ในการใช้ภาษาจึงเป็นสิ่งที่ผู้เรียนต้องศึกษา

…ย ซึ่งวินัยด้วย ในสำนัก แห่ง พระเถระ ทุกวัน ๆ ๒๔. คำของผู้น้อยพูดกับผู้ใหญ่ แม้คนเดียว ต้องใช้มัธยม บุรุษ พหุวจนะ ประโยคเหล่านี้ ผู้เรียนจงแปลเป็นไทย ๔๔๑. เอกทิวส์ วิธโร ภิกขุ เถร อุปสงฺกมิตวา "กสฺส ปุต…

เนื้อหาในบทเรียนนี้เกี่ยวกับการประชุมของบรรพชิตในโรงธรรมและการปฏิบัติตามกฎต่าง ๆ เช่น การทำอุโบสถและปวารณาเมื่อถึงวันดังกล่าว โดยภิกษุได้รับการสั่งสอนและแนะนำจากพระเถระ และการเรียนรู้ตามวินัยในสำนักพร

… ประทาน แล้ว ถึงแล้ว ซึ่งพระอรหัต คำ ต่อไปนี้ อันเรา เล่า แล้ว แก่ท่าน ในหนหลัง ๓๓. คำพูดที่ใช้มัธยมบุรุษ ในความเคารพ จะใช้ประถม- บุรุษ เอกวจนะก็ได้ ดังนี้: สาธุ เม ภนฺเต ภควา สงฺขิตเตน ธมฺม เทเสตุ, ข้า…

บทนี้เล่าถึงประสบการณ์ของผู้หนึ่งที่เห็นความพินาศของสัตว์ในนาและเกิดความเบื่อหน่ายในสมบัติ ก่อนจะเลือกบวชและเรียนรู้ธรรมจากพระผู้มีพระภาคที่โคนต้นไม้ พร้อมทั้งได้รับโอวาทและการอนุญาตในการอุปสมบท โดยเน

…ล่า ๆ ในอารมณ์ทั้งหลายมีรูปเป็นต้น โดยเป็นไปในทั้งอารมณ์ ชั้นต่ำและอารมณีชั้นสูง: ก็ตัณหานี้นั้น เทพบุตรเรียกว่า "ชัฏทั้งภายใน ชัฏทั้งภายนอก" เพราะมันเกิดขึ้นทั้งในบริขารของตน และบริขารของผู้อื่น ทั้งใน…

…และสูง พร้อมทั้งอ้างอิงถึงพระบาลีเพื่อเสริมสร้างความเข้าใจในธรรมชาติของตัณหาที่ไม่จำกัดอยู่ในฐานะของบุคคล ไม่ว่าจะเป็นพรหม เทวดา หรือมนุษย์ ตัณหาสามารถเกิดขึ้นได้ตามความพอใจและความยินดีของแต่ละบุคคล ทำใ…

…ห่งวิสุทธินั้น ในพระบาลีลางแห่งทรงแสดงเนื่องด้วย ธรรมเพียงวิปัสสนาอย่างเดียว ดังที่ตรัสว่า "เมื่อใด บุคคลเห็นด้วยปัญญาว่าสังขารทั้งปวง ไม่เที่ยง เมื่อนั้น เขาย่อมหน่ายในทุกข์ นั่นทาง แห่งวิสุทธิ:." ลางแ…

…นว่าการเข้าถึงพระนิพพานนั้นไม่เกี่ยวกับสายโลหิตหรือทรัพย์สิน แต่เกี่ยวข้องกับความรู้และการปฏิบัติของบุคคลเอง โดยเฉพาะการมีปัญญาและศีลที่ดีและการทำความเพียร

…ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 19 ประการนี้ อานิสงส์ ๕ เป็นไฉน ? ดูกรคฤหบดีทั้งหลาย บุคคลใน โลกนี้เป็นผู้มีศีล ถึงพร้อมด้วยศีล ย่อมได้ประสบกองแห่งโภคะใหญ่ มีความไม่ประมาทเป็นเหตุ นี้เป็น…

บทความนี้กล่าวถึงอานิสงส์ของศีลในพระพุทธศาสนา มีการอธิบายอานิสงส์ 5 ประการ ได้แก่ การประสบโชคลาภ ความมีชื่อเสียงที่ดี ความกล้าเข้าร่วมบริษัทต่าง ๆ การไม่หลงทำกาลกิริยา และการเข้าถึงสวรรค์หลังความตาย น

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 23 คำในบททั้ง ๒ นั้น บุคคลทั้งหลายย่อมประพฤติในศีลนั้น คือดำเนิน (กายวาจา) ไป โดยความเป็นผู้ทำให้บริบูรณ์ในศีลทั้งหลาย เพรา…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการสำรวจศีลในแง่มุมต่างๆ โดยเน้นที่จาริตศีลและวาริตศีล ซึ่งเป็นเครื่องมือในการรักษาหมายและเป็นข้อปฏิบัติที่สำคัญในทางพระพุทธศาสนา ศีลแบ่งเป็น ๒ ประเภท คือ จาริตศีลที่สำเร็จด้วยศรัทธา

…่ ลาภ ยศ ญาติ อวัยวะ และชีวิตเป็นที่สุด ตรงกันข้าม ชื่อว่าอปริยันตศีล จริงอยู่ แม้พระธรรมเสนาบดีสารีบุตร ก็กล่าวคำนี้ไว้ในคัมภีร์ปฏิสัมภิทาว่า "(ถามว่า) ศีลมีที่สุดนั้น เป็นไฉน ? ตอบว่า ศีลมีลาภเป็นที่ส…

เนื้อหาเกี่ยวกับศีลในพระพุทธศาสนาแบ่งเป็นสองประเภท คือ สปริยันตศีล ที่มีลาภ ยศ ญาติ อวัยวะ และชีวิตเป็นที่สุด และอปริยันตศีล ซึ่งมีความหมายว่าความคิดที่จะไม่ละเมิดสิกขาบทนั้นถูกกระตุ้นจากลาภ ศีลดังกล่

…ม่เคยฟัง ทำสิ่งเคยฟังแล้วให้แจ่มแจ้ง ข้ามความสงสัยเสีย ได้ ทำความเห็นให้ตรง ทำจิตใจให้ผ่องใสได้ หรือบุคคลศึกษา ตามกัลยาณมิตรใดอยู่ ย่อมเจริญด้วยศรัทธา ย่อมเจริญด้วยศีล สุตะ จาคะ ปัญญา กัลยาณมิตรนี้เรียก…

ในวิสุทธิมรรคภาคแรกนี้ กล่าวถึงการศึกษาและปฏิบัติธรรมที่สำคัญต่อการพัฒนาจิตใจและศรัทธา โดยเฉพาะการข้ามความสงสัยและทำจิตใจให้ผ่องใส ทั้งยังพูดถึงอารักขโคจรที่มีหลักการในการปฏิบัติที่มุ่งเน้นการระมัดระว

…ห็นรูป เพราะ จักษุไม่มีจิต แม้จิตก็ไม่เห็นรูป เพราะจิตไม่มีจักษุ แต่เมื่อทวาร กับอารมณ์กระทบกันเข้า บุคคลย่อมเห็นรูปด้วยจิตมีจักษุประสาท เป็นที่ตั้ง" ก็คำพูดเช่นนี้ชื่อว่า สสัมภารกถา เหมือนกถาในคำว่า ยิ…

บทที่กล่าวถึงการมองเห็นรูปด้วยจักษุในบริบทของปาฏิโมกขสังวรศีล และการวิเคราะห์เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างจักษุกับวิญญาณ เป็นการศึกษาเกี่ยวกับการเห็นที่มีทั้งองค์ประกอบและเหตุผลต่าง ๆ เมื่อจักษุกระทบอา

… ยตฺวาธิกรณเมน เป็นต้น มีวินิจฉัยว่า ธรรม ทั้งหลายมีอภิชฌาเป็นต้นเหล่านั้น จึงไหลไปตาม คือพึงติดตาม บุคคลนั้นผู้สำรวมจักขุนทรีย์ คือเป็นผู้มีจักษุทวารอันไม่ปิด ด้วย บานประตูคือสติอยู่ เพราะเหตุใด คือเพร…

เนื้อหาเกี่ยวกับการบรรลุพระอรหัตของพระเถระที่ยืนอยู่ในที่นั้นและการถามหาหญิงที่เดินไป เรื่องราวเกี่ยวกับการสำรวมจักขุนทรีย์ และวิธีการปิดจักขุนทรีย์ด้วยบานประตูคือสติ ว่าด้วยความสำรวมในจักขุนทรีย์และก

…น ก็เป็นอันไม่ได้คุ้มครอง (ไปตามกัน) เปรียบเหมือนอะไร ? เปรียบเหมือนเมื่อประตูพระนครทั้ง 4 ด้าน อัน บุคคลไม่ระวังแล้ว แม้ถึงภายในเรือน ซุ้มประตูและห้องเป็นต้น อัน บุคคลระวังดีแล้ว ถึงอย่างนั้นสิ่งของภาย…

บทความนี้กล่าวถึงปรัชญาในวิสุทธิมรรคที่เกี่ยวข้องกับจิตและการควบคุมอารมณ์ โดยเฉพาะในเรื่องของการเกิดและดับของรูปารมณ์ผ่านกระบวนการของจักษุและมโนธาตุ พร้อมยกตัวอย่างการควบคุมการไม่สำรวมในจิต ตัวอย่างกา

…คสูปตา เหมือนอย่างถั่ว เมื่อต้มมันไป มันย่อม (มีที่) ไม่สุก บ้างเล็กน้อย นอกนั้นสุก ฉันใด ในคำพูดของบุคคลใด คำจริงมีเพียง เล็กน้อย นอกนั้นเป็นคำพล่อย ๆ (ทั้งสิ้น) ก็ฉันนั้น บุคคลนี้ท่าน เรียกว่า บุคคธูป…

บทในวิสุทธิมรรคแปลนี้นำเสนอเรื่องของการพูดผูกมัดและเปรียบเทียบกับชีวิตประจำวัน โดยมีการยกตัวอย่างการพูดของภิกษุและอุบาสกว่ามีลักษณะอย่างไร โดยเฉพาะการพูดเพื่อประทับใจซึ่งกันและกัน บทนี้ยังอธิบายถึงลัก

…ลทายารักษาแผล และคนไข้ ในเมื่อเกิดอาการร้อน และหนาวเป็นต้น ก็กินยาแก้อาการฉะนั้น บทว่า พฺรหฺมจริยา- บุคคหาย คือเพื่ออนุเคราะห์สาสนพรหมจรรย์ทั้งสิ้น และมรรค พรหมจรรย์ด้วย จริงอยู่ ภิกษุนี้ เมื่ออาศัยกำลั…

ข้อความนี้อธิบายถึงความหมายและการประยุกต์ใช้ของคำว่า 'สังโยชน์' ในวิสุทธิมรรค โดยการแสดงถึงเหตุผลและผลกระทบของการเสพบิณฑบาตเพื่อตั้งอยู่แห่งกาย รวมทั้งการยกตัวอย่างเพื่อเปรียบเทียบการทำงานของชีวินทรีย

…ป็น วิปลาส ๔. อธิปัญญาธัมมวิปัสสนา คำนี้มีมาในสูตรที่ ๕๒ จตุกังคุตตร หน้า ๑๒๐ ปัณณาสกะ ๒ วรรค ๔ ว่า บุคคล ๔ จำพวก คือ ผู้ได้อัชฌัตตังเจโตสมถะ แต่ไม่ได้อธิปัญญาธัมมวิปัสสนา ก็มี ผู้ได้อธิปัญญาธัมมวิปัสสน…

เอกสารนี้แสดงถึงการละทิฏฐิผิดในหลักพระพุทธศาสนา ผ่านการอธิบายการละความปักใจมั่นและความงมงายด้วยแนวคิดต่างๆ เช่น อัปปณิหิตานุปัสสนาและอธิปัญญาธัมมวิปัสสนา นอกจากนี้ยังมีการอ้างอิงถึงธรรมะแห่งโสดาปัตติม

…ทั้งไม่ (ถึงกับ) ตามนึกถึง การที่เคยหัวเราะพูดจาเล่นหัวกับมาตุคามในกาลก่อน แต่ว่าเขาเห็น คฤหบดีก็ดี บุตรคฤหบดีก็ดี ผู้อิ่มเอิบพร้อมพรั่งด้วยกามคุณ ๕ บำเรอ ตนอยู่ เขายินดีด้วยการบำเรอตนแห่งคฤหบดี หรือบุต…

…งใจให้ห่างจากความสุขชั่วคราวทั้งจากมาตุคามและพลานามัยเพื่อหลีกหนีทุกข์ การพูดถึงการไม่เห็นคฤหบดีหรือบุตรคฤหบดีที่บำเรอตน รวมถึงการประพฤติพรหมจรรย์เพื่อหวังเป็นเทพเจ้า การแสดงออกถึงความยินดีในความเป็นเทว…

…เป็นผู้ สอดส่ายบริโภค (๖) มีความประพฤติสมควรแก่ธุตธรรม มีความ เป็นผู้มักน้อยเป็นต้น และ [ คาถาสรูป] บุคคลอื่นที่ไหนเล่าจะพึงเป็นผู้มีตาทอดลง ละความสอดส่ายในภาชนะต่าง ๆ เป็นผู้มีพรต อันดี ขุดมูลแห่งรสตัณ…

บทความนี้นำเสนอการวิเคราะห์ความแตกในปัตตปิณฑิกังคะ รวมถึงอานิสงส์ที่เกิดจากการปฏิบัติแบบต่าง ๆ ของปัตตปิณฑิกภิกษุ เช่น การบรรเทาตัณหา การมีวินัยในการบริโภคอาหาร และการรักษาความสันโดษ ความสำคัญของการไม

…ุตธรรมทั้งหลาย พึงทราบการเสพธุดงค์ ว่าเป็นสัปปายะสำหรับใคร [ ธุตะ ] ในบทเหล่านั้น บทว่า ธุตะ หมายเอาบุคคลผู้มีกิเลสอันกำจัด แล้วอย่าง ๑ หมายเอาธรรมอันเป็นเครื่องกำจัดกิเลสอย่าง [ ธุตวาทะ ] ๑. ส่วนในบทว่…

เนื้อหาในบทนี้พูดถึงความสำคัญของการกำจัดกิเลสและการศึกษาธุดงค์ของภิกษุ โดยให้ความสำคัญกับข้อเท็จจริงว่า หากผู้ใดมีความละโมบในจีวร หรือไม่สามารถสละกิเลสออกไปได้ จะไม่สามารถเรียกสิ่งนั้นว่าเป็นธุดงค์ได้