ปัญญา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 77 / 132

…็จแค่พระถกาดาเข้า ทั้งหลาย ก็ด้วยอธิผลแห่งอธิบุคคลเจ้าด้วยอธิผลแห่งอธิบุคคลทั้ง หลายเหมือนกัน) ว่า “ปัญญาเป็น ๔ อย่าง โดยเป็นปฏิสังขรณ์ ๔ ขึ้นเจ้านว่า หมายเอาปฏิสังขรณ์เหล่านี้แล [๔ ปัญญาจะพึงบำเพ็ญบูชินั่…

บทความนี้พูดถึงเหตุและปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับวิทยาธรรม โดยเน้นที่ความสำคัญของปัญญาและปฏิสังขรณ์ต่างๆ ซึ่งพระอานนท์ได้กล่าวถึงประเภทธรรมต่างๆ รวมถึงอาณตนะ ธาตุ อินทรีย์ และสังจะ ที่เป…

…ขีรติรวิภัทิ มัคามัคคาญานรัษวิภัทิ ปฎิญาณอันรวิภัทิ ญาณอันรวิภัทิ เป็นสีระ (คือเป็นคำหรือคำตั้น) ของปัญญานี้ เพราะเหตุนั้น ปัญญานั้น ภิกษุผู้ทรงสังสมความรู้โดยการเล่าเรียนและได้ถามใน ธรรมทั้งหลายที่เป็นภูม…

…ภัทิยมรรกและการทำความเข้าใจเกี่ยวกับธรรมทั้งหลายผ่านการศึกษาและสอบถาม ซึ่งเน้นถึงความสำคัญของการสะสมปัญญาและความรู้ในทางธรรม เช่น ภูมิเฉอปัญญา ที่พิจารณาคำศัพท์ที่เกี่ยวข้องกับรูป เวทนา และสัญญา รวมถึงความ…

…อันกระทบโสตเป็นลักษณะ มีความเป็นวิสัยแห่งโสต- วิญญาณเป็นรส มีความเป็นลักษณะ มีความเป็นวิสัยแห่งโสต- ปัญญา มีมากอย่าง โดยยับเป็นด่านว่าเสียงกลอง เสียงตะโพน กลิ่น มีอันกระทบมานะเป็นลักษณะ มีความเป็นวิสัยแห่ง…

ในหน้า ๒๘ ของวิทยาธรรมแปล ภาค ๑ ตอน ๑ นี้ พูดถึงความสำคัญของการรับรู้ที่มีอิทธิพลจากรูปและวิญญาณที่มีลักษณะเฉพาะ การ๋ว่างราบละเอียดเกี่ยวกับสี เสียง กลิ่น และรส ที่มีความเป็นปัจจุบันและเป็นการสัมผัสที

ประโยค - วิถีธรรมะแปล ภาค ๓ ตอน ๑ - หน้าที่ ๔๗ อังคาร (ร่วมกับโสมันัส ประกอบด้วยปัญญา ไม่มีใครจูงใจ) แต่ ว่าในภาคใด บุคคลเป็นผู้รับเลี้ยงดี คำทำความเห็นชอบให้ออกหน้า โดยนี้ที่กล่าวแล้ว …

บทความนี้สำรวจหัวข้อเกี่ยวกับวิถีธรรมะ ในภาคที่ ๓ โดยเจาะลึกถึงบทบาทของจิตที่ได้รับอิทธิพลจากการเลี้ยงดู การปฏิบัติ และบุญธรรม รวมถึงการใช้โสมันัสและความเข้าใจในสังขาร ซึ่งสะท้อนให้เห็นถึงผลกระทบที่มี

…ปปชฌติ จกขุ- วิญญาณ นั่นเอง ๓. นี้กล่าวโดยลำดับแห่งวิชิต เมื่ออาวีชะนะดิวิริยะไปปราศ คืออนุไปแล้ว ปัญญาวิญญาณจึงจะเกิด ๔. นั่นเดียวกับ เชิงอรรถ ๒

เนื้อหานี้ครอบคลุมเรื่องความสัมพันธ์ของวิญญาณห้าประการในการรับรู้ ซึ่งรวมถึงจักขุวิญญาณ โสต มาน และชิวหา โดยอธิบายถึงหน้าที่และความสำคัญของแต่ละอารมณ์ในทางพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังมีการขยายถึงการสังเคราะ

…็น ๒ เพราะ เป็นนิยตรามณฑ์ มีอารมณ์แน่นอนก็มี และอนิยมตรามัน มีอารมณ์ ๑.๒. นี้กล่าวโดยลำดับว่าดังนี้ ปัญญาธรรมล่วงเลยไปแล้ว สัมปฏิฉะ จึงเกิด ๓. ทารามมะ ในคัมภีร์อื่นใช้ ตาลำพะแน่นอนก็มี เพราะอารมมะ กับ อลำพ…

…ญญาณ ซึ่งประกอบด้วยโสมขันธ์และอุปบากา พร้อมทั้งอธิบายถึงการแบ่งแยกและคุณลักษณะต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับปัญญาธรรมในระดับต่างๆ ดั้งเดิมในวิสุทธิกามัญญา และทรรศนะทางธรรมในแง่ของความสัมพันธ์ระหว่างวิญญาณและอารมณ์…

…ย์ ทุกจินทรีย์ โลมาสินทรีย์ โมหามาสินทรีย์ อาณกจินทรีย์ สังถินทรีย์ วิริยทรีย์ สตินทรีย์ สมาธิทรีย์ ปัญญานุทรีย์ อัญญานุทรีย์ สมัทินทรีย์ อัญญามิติทรีย์ อัญญาดาวิน- ทรีย์ ชื่อว่าอินทรีย์ ที่อันนิทรีย์ ที่อ…

…แนกประเภทและบทบาทของแต่ละอินทรีย์ในกระบวนการปฏิบัติธรรม โดยชี้ให้เห็นถึงความสร้างสรรค์และการพัฒนาสติปัญญาในชีวิตประจำวัน นอกจากนี้ยังมีการวิเคราะห์อรรถแห่งอินทรีย์และการแยกประเภทตามกิจกรรมและภูมิที่เกิดขึ้…

…(๑๑) เป็นมาวจรแท้ มนินทรีย์ ชีวิตนิทรีย์ อุปจินทรีย์ และสังขินทรีย์ วิรินทรีย์ สติทรีย์ สมาธินทรีย์ ปัญญานทรีย์ (๓) เนื่องไปในภูมิทั้ง ๔ โสมมัสนทรีย์ เนื่องไปใน ๑ ภูมิ โดยเป็นกามาวจร (กามี) รูปาวจร (กามิ) …

…วมถึงเส้นทางการปฏิบัติ เพื่อที่จะเข้าใจและลดการเกิดทุกข์ในชีวิตได้ จำเป็นต้องมีการพัฒนาสติ สมาธิ และปัญญา เพื่อให้เห็นความจริงของสังขารทั้งหลาย ในการดำเนินตามหลักอริยสัจซึ่งเป็นหนทางสู่การตรัสรู้.

…็นอรรถแห่งอธิษฐาน " ดังนี้ไซร้ คำตอบ ก็พึงกล่าวว่า " สภาพใด เมื่อพระอธิษฐานทั้งหลาย เข้าไปสอบคำด้วย ปัญญาจักษุอยู่ ก็ไม่เป็นสภาพวิริต (ผิดความจริง) ไปเหมือนกล ไม่เป็นสภาพที่จะจุดผบปาก และไม่เป็นสภาพที่ใคร …

เนื้อหาต้องการให้ผู้อ่านเข้าใจเกี่ยวกับอธิษฐานและความเป็นจริงที่เกี่ยวข้อง โดยเน้นว่าสภาพการอธิษฐานนั้นไม่เป็นไปในทางที่ผิด แต่ติดตามความเป็นสภาพที่แท้จริงซึ่งเป็นอมตะ นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นว่าความเป็

…่อให้ทราบความแปลกกันแห่งธรรมทั้ง ๔ นั้น อันเป็นไปในขณะเดียวกัน [สังมาทิกิ] แท้จริง (ว่า) โดยสังมอ ปัญญาจักอุ้งอึ่งหนึ่งพระนิพพานเป็นอารมณ์ ถอนวิถาขึ้นได้ แห่งพระโยคผู้ปฏิบัติ เพื่อแทงตลอดชั่ง- ลังจะ ๗…

บทความนี้นำเสนอการวินิจฉัยเกี่ยวกับธรรม ๔ ที่สำคัญในนิโรธนิเทศ โดยเน้นถึงความสัมพันธ์ระหว่างพระนิพพานและวิถีปฏิบัติของพระโยคู สังมาทิกิ สังมาสังกัปปะ และสังมวาจา จะช่วยให้เข้าใจถึงแนวทางในการทำลายอวิช

… ๓๑ นับ เข้าในสมุทธิสิ่ง นิรโสลังไม่อ่อป (กับอะไร) โดยมุ่ง (หัวหน้า) คือสมมาทิฏฐิ วิ่งสิทธิธินา ปัญญาเทียร ปัญฺญาาและธรรมวิจัย- สมโพชงค์ นับเข้าในมรรคสัจ โดยอุปสรรค (ข้ออ้าง) คือสมมาจ- สงับปะ วิภา …

…ของธรรมชาติของโลก และอุปสรรคที่มีต่อการตระหนักรู้ถึงความจริง บทความชี้ให้เห็นถึงการสำรวจด้านกิเลสและปัญญาในเส้นทางแห่งการรักษาศีลเพื่อไปสู่จุดหมายสูงสุด โดยเฉพาะอย่างยิ่งในธรรมที่เกี่ยวข้องกับสมาธิและความม…

…ละสติเป็นธรรมที่น่าสงเคราะห์เข้าโดยรยาก (คือเป็นธรรมอุดหนุนสมาธิ) แม้ในสัมมาธิซึ่งและสัมมาสงบปะสาลา ปัญญามีอาจตัดสิน อารมณ์ว่าไม่เที่ยงเป็นบุคคติเป็นอัตตาโดยธรรมคงคนได้ ต่อเมื่อ วัตถุและ ๆ ให้ถึงอา ข้ออย่า…

เนื้อหานี้กล่าวถึงการเปรียบเทียบการเก็บดอกไม้กับการฝึกฝนธรรม เช่น สัมมาวายามะและสติ โดยใช้ตัวอย่างจากกลุ่มสัตว์ที่อาศัยกันเพื่อสื่อสารแนวคิดเรื่องการพัฒนาจิตใจและการนำมาใช้ในชีวิตประจำวัน โดยสามารถเห็

…หรียญ) มีอาจใช้เปล่าตากพลิก (คู) ได้เลย ต่อ ใช้นิ้วนมือ (จับ) พลิกไปมา จึงอาจดูส่วนนี้ส่วนได้ ฉันใด ปัญญาก็ฉันนั้นเหมือนกัน มือจัดสินอารมณ์โดยไม่เที่ยงเป็นตัน โดยธรรมของตนได้ ต่อวิถีซึ่งมีการปัก (จิต) ลงไป…

เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาและวิเคราะห์วิถีธรรมกรรมและองค์ธรรมในมรรคทั้ง ๓ และ ๔ ซึ่งเน้นการปฏิบัติด้วยปัญญา ระบุถึงสัมมาทิฐิและสัมมาสังกัปปะเป็นส่วนสำคัญในการพิจารณาถึงอารมณ์และการตัดสินใจต่างๆ โดยอ้างอิงถึง…

ประโยค - วิทยาธรรมเปนภาค ๓ ตอนที่ 221 ปัญญาภูมิเทศ เพราะเหตุในธรรมทั้งหลาย ที่เป็นภูมิแห่งปัญญานั้น ที่ท่านกล่าวไว้ว่า "ธรรมทั้งหลายดังโจชนิ อต…

ในบทความนี้ได้กล่าวถึงการสังวรรณนาเกี่ยวกับปัญญาภูมิและปฏิสนธุมบาที่เป็นพื้นฐานแห่งปัญญา พร้อมอธิบายธรรมต่าง ๆ เช่น อตานะ ธาตุ อินทรีย์ และปัญญาสมบู…

… วันนี้ใคร่จะกล่าวพรรษนาปัจจอาการ (ทั้ง ๆ ที่) ยังไม่ได้ (นัยอันเป็น) ที่ตั้ง (ที่อาศัย ด้วยกำลัง ปัญญาดาน) ดังกล่าวลงสู่ครยงไม่ได้ที่เหยียบยบ ฉะนัน ก็แต่คำสอนข้อนี้เป็นคำสอนที่ประดับ ๑. ปฐะพิมพ์เป็น อ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการเรียนรู้วิชาธรรมะ โดยเสนอธรรม ๔ ประการ คือ สติ สัตว์ ปฏิรูป และปัจจยาการ ซึ่งเป็นข้อที่หาได้ยาก และยากที่จะอธิบาย เรื่องการทำอรรถสงวรณาในปฏิจจสมุปบาทถูกนำเสนอ พร้อมกับการเน้นความสำค

…ญ ไม่แน่น แต่มีวิถีถุงตัว ฐานและกิจก็ไม่ตาย ตัวแล วิญญาณ ๑๓ ดวง พึงทราบว่า ย่อมเป็นไปในส่วนปัจจติ ในปัญญาโวากรภาพเท่านั้น ดังกล่าวมาย่อกว่านี้ก่อน ในวิญญาณ ๑๔ ที่เหลือเล่า วิญญาณอะไร ๆ ไม่เป็นไปโดย ปฏิสันธ…

…ง ที่มีการทำงานผ่านทวารและอามญ โดยมุ่งเน้นที่ความไม่แน่นอนของจิตและการดำเนินกิจกรรมต่าง ๆ ในบริบทของปัญญา โวากรภาพ ซึ่งทำให้เกิดความเข้าใจที่ลึกซึ้งเกี่ยวกับการมีอยู่ของจิตใจและการทำงานของวิญญาณ นอกจากนี้ย…

…น หาย แล้ว เรื่อย ๆ กาม ปาทาน ดัง นี้ ก็ สรุป ได้ว่า ต้น หา เป็น อุปาทาน เป็น อันเดียวกัน ดั่ง นั้น ปัญญา หวา เมื่อ เป็น อันเดียวกัน แล้ว จะ ว่า ฐานหา เป็น ปัจจัย แห่ง อุปาทาน อย่าง ไร กัน ? ก็ อาจารย์ นี้…

เนื้อหานี้กล่าวถึง ปัจจัยที่เป็นต้นเหตุของการมีอารมณ์และทุกข์ โดยการเปรียบเทียบกับการยึดเอาอารมณ์และผลที่ตามมา ซึ่งนำไปสู่การเข้าใจเกี่ยวกับอุปาทาน ทั้งนี้ยังมีการพูดถึงชนิดและประเภทของอุปาทานที่เกิดจ

… ๒ นั้น อุปปัณฑภเป็นในาน กามภพ รูปภพ อรูปภพ สัญญาภพ อัสนญาภพ เนวสัญญาสัญญาภพ เอกโวภารา ซึ่งโวภารภาพ ปัญญาโวภารภาพ นี้เรียกว่า อุปปัณฑภ"- ในภาพเหล่านั้น ภาพที่นับว่ามา ชื่อภาพ (ความหมาย) ในรูปภาพและอรูปภาพซ…

บทนี้สำรวจความสัมพันธ์ระหว่างกรรมภพและเจตนาในวัฒนธรรมไทย โดยกล่าวถึงบุญญาสังฆาร อัญญาสังฆาร และอนุญาสังฆาร พร้อมกับการอธิบายอุปปัณฑภที่แสดงถึงการแบ่งประเภทของสถานะทางจิตและกรรมที่ส่งผลต่อชีวิตของสัตว์

…ี้มืออย่างเดียว เหตุนี้ ภาพนั้น จึงชื่อ เอกโวการภาพ (แปลว่าพิมโวการเดียว) (ความหมาย) ในจุด- โวการภาพปัญญาโวการ ก็นี้คือจุดโวการเอง ก็แปลว่า ภาพ มีโวการ ๕ ปัญญา โวการแปลว่า ภาพมีโวการ ๕ ในภาพนั้นกามภาพ ได้แ…

…าพ ซึ่งเกี่ยวข้องกับอุปาทานขันธ์ ๕ และแสดงถึงการเข้าใจในธรรมชาติของภาพ โดยให้ความสำคัญกับโวการภาพและปัญญาโวการในด้านการสอนวิชาความรู้พื้นฐานเพื่อให้ผู้เรียนสามารถเข้าใจและวิเคราะห์ได้ดียิ่งขึ้น

…จัยรวมกัน (คือเป็นผล) ธรรมทั้งหลายนันเป็นปัจจัยสมบูรณ์ (ด้วยกันด้วย เพราะ อวฆชาก็มิปัจจัยเหมือนกัน) ปัญญาในการกำหนดจับปัจจัยโดยนัย ดังนี้เป็นต้น ชื่อว่าธรรมภิขญาน (รู้ที่ตั้งแห่งธรรม คือรู้ปัจจัยธรรม ?)" (…

…ามเข้าใจในธรรมชาติและปัจจัยของสังขาร โดยพระสารีบุตรได้กล่าวถึงความไม่เที่ยงของทุกสิ่งและความสำคัญของปัญญาในการจับความหมายของธรรมต่างๆ อิทธิพลของอวฆชาทำให้เห็นถึงความสัมพันธ์ของสังขารและความทุกข์ ความรู้ที่…