ปา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 157 / 440

…ตรัสว่า พาหิร ภิกขเว องคนติ กริตวา นาญ เอกงค์ สมนุปสฺสามิ ย์ เอว์ มหโต อนตฺถาย สวตฺตติ ยถยท์ ภิกขเว ปาป มิตตตา ภิกษุทั้งหลาย ทำปัจจัยภายนอกให้เป็นเหตุแล้ว เราย่อมไม่แลเห็นเหตุแม้อันหนึ่งอื่น อันเป็นไปเพ…

การคบมิตรเป็นปัจจัยสำคัญในการนำไปสู่ความเจริญหรือความเสื่อม โดยพระพุทธเจ้าตรัสถึงความสำคัญของการเลือกคบมิตรดีเพื่อร่วมกันทำความดี ขอให้พึงเลือกมิตรที่สนับสนุนและช่วยเสริมสร้างพลังให้แก่กัน เพราะความเป

…สียงเพราะความสัตย์ สมัคร สัจเจน กิตติ ปปโปติ เอกธมฺมมตีตสฺส มุสาวาทสฺส ชนฺตโน วิติณฺณปรโลกสฺส นตฺถิ ปาง อการย์ คนล่วงเสียซึ่งสัจจะเป็นธรรมอันหนึ่ง กล่าวมุสาไป ข้ามปรโลกเสียแล้ว คือไม่กลัวภัยในปรโลก บาปอ…

เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของสัจจะในบริบทของราชธรรมและการปกครองของพระราชาธิบดี โดยเน้นว่าพระราชาจะต้องรักษาสัจจะเพื่อความเชื่อมั่นของประชาชน และยังมีการอธิบายถึงผลกระทบของการละเมิดสัจจะในมุมมองของยุค

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) น หิ ธมฺโม อธมฺโม จ อธมฺโม นิรย์ เนติ ៣៦២ อุโภ สมวิปากิโน ธมฺโม ปาเปติ สุคคติ ។ ธรรมะและอธรรมะทั้งสอง หาให้ผลเสมอกันไม่ อธรรมะย่อมนำไปสู่นิรยาบายธรรมะ ย่…

เนื้อหาเกี่ยวกับผลของธรรมะและอธรรมะที่ไม่ให้เกิดผลเสมอกัน โดยธรรมะนำไปสู่นิรยาบายและอธรรมะนำไปสู่นิรยาบาย เสนอโอกาสในการพิจารณาความสำคัญของการชนะใจตน ซึ่งเหนือกว่าการชนะศัตรู รายละเอียดเกี่ยวกับการบริ

…ปกครองรัช สีมามณฑลให้สมบูรณ์สมพระราชประสงค์ โย จกฺขุมา โมหมลาปกฎโฐ สามัว พุทโธ สุคโต วิมุตโต มารสุส ปาสา วินิโมจยนฺโต ปาเปส เขม ชนต์ วิเนย์ ฯ ท่านพระองค์ใด มีพระปัญญาจักษุแจ่มใส ขจัดลทินคือโมหะเสียแล้ว …

ในงานมงคลนี้ ขอให้พระพุทธรัตนะและพระธรรมรัตนะประเสริฐ ร่วมจิตรเสนอบาตรพระราชสมภารพรพระองค์ ให้อยู่ในเกษมสุขตลอดพระชนมายุ และปกครองแผ่นดินให้อยู่ดีมีสุขไม่มีภัยอันตราย พระมหากษัตริย์ทรงมีพระปัญญาจักษุท

…ีแด่สมเด็จบรม บพิตรพระราชสมภาคเจ้า แลขออันตรายทั้งมวลจงถึงความพินาศ สทฺธมุมเสนา สุคตานุโค โย โลกสฺส ปารูปกิเลสเซตา สนฺโต สย์ สนฺตินิโยชโก จ สวากขาตธมุม วิทิต กโรติ พระสังฆเจ้าใดเป็นเสนาประกาศพระสัทธรรม …

บทความนี้พุทธโฆษาจารย์ได้กราบทูลถึงความสำคัญของพระพุทธเจ้าและพระธรรมซึ่งช่วยปกป้องผู้คนและนำความสุขและสงบมาสู่ชีวิตของพวกเขา พระธรรมเป็นเครื่องมือที่ช่วยทำลายโมหะและลดความเดือดร้อนในโลก เมื่อมีการปฏิบ

…ิเสสนะ เหลือไว้แต่อักษรตัวหน้า อย่างนี้ " กุจนิตา ทิฏฐิ - กุทิฏฐิ ทิฏฐิอันบัณฑิตเกลียด, ปธาน วจน์ = ปาวจน์ คำเป็นประธาน, สนฺโต ปุริโส = สปฺปุริโส บุรุษ ระงับแล้ว " แม้ถึงอย่างนี้ ก็เป็น วิเสสนบุพพบทแท้,…

บทนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับกัมมธารยสมาสในภาษาบาลี โดยชี้แจงการสร้างคำที่มีนามศัพท์สองบท ซึ่งสามารถประธานและวิเสสนะ มีกระบวนการย่อคำและการเปลี่ยนแปลงเพื่อสร้างความหมายที่หลากหลาย เช่น การใช้คำว่า 'มห' เพ

…มี อุ. อย่างนี้ " นโร สีโห อิว-นรสีโห พระเพียงสีหะ, ญาณ์ จกฺขุ อิว-ญาณจักขุ ญาณเพียงดังจักษุ, ปญฺญา ปาสาโท อิว-ปญฺญาปาสาโท ปัญญา เพียงดังปราสาท." สัมภาวนบุพพบท มีบทหน้าอันท่านประกอบด้วยอิติศัพท์ บท หลัง…

บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับวิเสสนะในบาลีไวยกรณ์ รวมถึงบทเฉพาะเช่น วิเสสโนภยบทและวิเสสโนปมบท โดยได้อธิบายตัวอย่างที่ชัดเจนและการประยุกต์ใช้ในประโยค นอกจากนี้ยังกล่าวถึงสัมภาวนบุพพบทที่มีความสำคัญในการแสดง

…าสและตัทธิต - หน้าที่ 116 เหตุนั้น [ สิ่งนั้น] ชื่อว่าทับตน [ เอา อธิ เป็น อรุณ ในพยัญชนะสนธิ ] ๔ นิปาตปุพพกะ มีนิบาตอยู่ข้างหน้า อย่างนี้ " วุฑฒาน ปฏิปาฏิ ยถาวุฑฒิ ลำดับ แห่งคนเจริญแล้ว ท. ๒ ชื่อว่าตาม…

เนื้อหานี้อธิบายถึงโครงสร้างและการใช้งานของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องวจีวิภาคและสมาส รวมถึงความแตกต่างระหว่างสมาสทั่วไปและตัปปุริสสมาส นอกจากนี้ยังมีการอธิบายตัวอย่างต่างๆ เพื่อให้เห็นภาพการนำไปใช้ใ

…ณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 124 ของทหาร [คนรบ] ใด ทหาร นั้น ชื่อว่ามีดาบในมือ အ ๖ ๔ ๕ ฉัตต์ ปาณิมหิ ยสฺส โส จตฺตปาณี ปุริโส ร่ม [มี] ในมือ ๒ ๔ & ๖ ของบุรุษใด บุรุษ นั้น ชื่อว่ามีร่มในมือ ๒ ๓ ๖ ๔…

บทนี้นำเสนอการวิเคราะห์เรื่องบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ผ่านตัวอย่างต่าง ๆ เช่น การเปรียบเทียบคำที่มีความหมายแตกต่างกันในรูปเอกวจนะและพหุวจนะ การใช้คำว่า 'มี' ในบริบทต่าง ๆ เ

๔. ทาสีทาส ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 132 ทาสีและทาส ๕. ติโรปาการ์ ภายนอกแห่งกำแพง ๖. กณหเนตฺโต มีตาดำ ๒. จิตเปโต ๘. อุปวน์ มีความรักตั้งอยู่ ที่ใกล้เคียงแห่งป่า …

เนื้อหานี้นำเสนอศัพท์บาลีที่มีความสำคัญและการใช้งานในชีวิตประจำวัน รวมถึงการอธิบายความหมายของคำ ความเชื่อมโยงระหว่างคำต่างๆ ในบริบทของวิชาการและวรรณกรรม เพื่อช่วยให้ผู้เรียนเข้าใจและใช้งานอย่างถูกต้อง

ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 145 ศัพท์ที่ลง ตม ปัจจัย อย่างนี้ ปาปตโม เป็นบาปที่สุด, ปณฺฑิตตโม เป็นบัณฑิตที่สุด, หีนตโม เลวที่สุด, ปณีตตโม ประณีตที่สุด ศัพท์ที่ลง อิ…

…โดยเฉพาะการใช้ปัจจัยต่างๆ เช่น ตม, อิสสก, อึย และ อิฏฐ เพื่อสร้างคำคุณศัพท์และอภิวิเสสคุณศัพท์ เช่น ปาปตโม และ ปาปิสสโก รวมถึงการแสดงคำวิเคราะห์ในบริบทต่างๆ ผลลัพธ์ของการใช้คำที่มีปัจจัยที่แตกต่างกันทำใ…

ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 146 นอกจาก ปาปิสสโก ที่ท่านยกขึ้นแสดงเป็นอุทาหรณ์ ในคัมภีร์ ศัพทศาสตร์นั้น ๆ. ในตทัสสัตถิตัทธิต มีปัจจัย ๔ ตัว คื…

บทนี้นำเสนอเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยอธิบายถึงปัจจัยต่างๆ ที่มีในแต่ละคำพร้อมทั้งใช้ตัวอย่างประกอบเช่น เมธา, มายา และตโป เพื่อให้เห็นถึงความหมายและการใช้งานของศัพท์ในภาษาบาลี สาม

… น้ำผึ้ง ของขนมนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ขนมนั้น] ชื่อว่า มีน้ำผึ้ง (มีรสหวาน 1. มุข อสส อตฺถิ-ติ มุขโร ปาก ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ชนนั้น] ชื่อว่า มีปาก [ คนปากกล้า ]. ศัพท์ที่ลง วนต ปัจจัย อย่างนี้ คุโ…

เนื้อหาด้านหน้าของบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค บทนี้เน้นการวิเคราะห์ศัพท์ที่ลงท้ายด้วยปัจจัยต่างๆ เช่น อี, ร, และ วนต โดยอธิบายความหมายและการประยุกต์ใช้ในประโยค ที่ทำให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างคำและความหมาย

…พลง ของชนนั้น มีอยู่ เหตุนั้น [ชนนั้น] ชื่อว่า มีความโพลง ในสัททนีติ ว่า ศัพท์ คือ ปุตติมา ชนมีบุตร ปาปิมา ชนมีบาป [ มาร]ลง อิมนฺตุ ปัจจัย ศัพท์ที่ลง ณ ปัจจัย อย่างนี้ สทฺธา อสฺส อตฺถิ-ติ สทฺโธ ศรัทธา ข…

บทเรียนนี้อธิบายเกี่ยวกับศัพท์ในภาษาบาลีที่ประกอบด้วยปัจจัยต่างๆ เช่น มนฺตุ และ ณ รวมถึงการวิเคราะห์ความหมายของคำและประโยคในบริบทต่างๆ เพื่อเสริมสร้างความรู้ด้านภาษาและไวยกรณ์ของบาลี บทเรียนสำรวจคำศัพ

…ษย์ ชื่อ มนุสสัตตะ, ในทัพพะ, ทณฺฑิโน ภาโว ทณฑิตต์ ความเป็น แห่งคนมีไม้เท้า ชื่อ ทัณฑิตตะ, ในกิริยา, ปาจกสส ภาโว ปาจกฤติ ความเป็น แห่งคนหุง ชื่อ ปาจกัตตะ, ในคุณ, นิลสุส ภาโว นีลตต์ ความเป็น แห่งของเขียว …

เนื้อหาเกี่ยวกับวิภาคตัทธิตมีปัจจัย 2 ตัว ได้แก่ ธา และ โส ที่ใช้ในการสร้างและจำแนกคำศัพท์ เช่น เอกธา, ทวี, ปทโส และ สุตฺตโส ซึ่งมีความสำคัญในการทำความเข้าใจบริบทและความหมายของคำ นอกจากนี้ยังมีภาวตัทธ

…ิงค์ มานโว, วาสิฏฐี, ณว ปัจจัย มานวิกา, วาสิฏฐิ. มานวิก. ณิก ปัจจัย นาวิโก, นาวิกี, นาวิก ตร ปัจจัย ปาปตโร, ปาปตรา, ปาปตร์, วี ปัจจัย เมธาวี, เมธาวินี, เมธาวิ คุณวา, วนฺตุ ปัจจัย คุณวดี, คุณว์ หรือ คุณว…

ในบทนี้พูดถึงประเด็นต่างๆ เกี่ยวกับไวยกรณ์บาลี และการใช้ตัทธิต โดยอธิบายถึงประการของศัพท์และการเปลี่ยนแปลงภายในศัพท์ รวมถึงการใช้ปัจจัยต่างๆ ที่ส่งผลต่อความหมายและรูปของคำศัพท์ในภาษาบาลี นอกจากนี้ยังน

…ปุโรหิต. ๒๑.โสก [ เนื้อ] ของสุกร. ๒๒.สุตฺตโส ๒๓.ขตฺติยชาติโย ๒๔.ปณฺณรสี ๒๕.นาครตา ๒๖.รุจิริ บุปผ ๒๗.ปาหุเนยโย โดยความจำแนกโดยสูตร ชนเกิดแล้วโดยชาติแห่งกษัตริย์ [ ดิถี ] ที่ ๑๕. ประชุมแห่งชาวเมือง. ดอกไม…

เนื้อหานี้อธิบายความหมายของคำในภาษาบาลี เช่น คำว่า 'รชนีย์' เล่าถึงความสำคัญในการผลิตและการกำหนัด, 'โลหมย์' ซึ่งเกี่ยวข้องกับการทำเหล็กและการประกอบอาชีพ, และ 'ปณฺฑโว' ซึ่งมีความหมายถึงชนชั้น ลักษณะของ

ประโยค๑ - บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์ - หน้าที่ 157 อุ. เถโร คามิ ปิณฺฑา ปาวิส, พระเถระ เข้าไปแล้ว ๒ ๔ ๔ สู่บ้าน เพื่อบิณฑะ, เอวรูป์ กมฺม อกาสึ. [ข้า] ได้ทำแล้ว ๒ ซึ่งกรรม มีอ…

บทนี้อธิบายเกี่ยวกับการใช้บาลีไวยากรณ์ในส่วนของ วจีวิภาค โดยเฉพาะในเรื่องของอนาคตกาล และวิธีการบอกอนาคตกาลในปัจจุบันและอดีต โดยมีตัวอย่างการใช้คำในบาลี เช่น 'จัก' ในการบอกอนาคตกาล นอกจากนี้ยังพูดถึงกา

… ภูยเต เป็นต้น ในเหตุกัตตุวาจก ลงปัจจัย ๔ ตัว คือ เณ ณย, ณาเป ณาปย. ตัวใดตัวหนึ่ง อุ ดังนี้ :- เณ = ปาเจติ, สพฺเพติ, ณย = ปาจยุติ, สพฺพยติ, ณาเป= ปาจาเปติ, สพฺพาเปติ, ณาย = ปาจาปกติ, ลิพฺพาปยติ, เป็นต้น…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ พูดถึงการใช้ปัจจัยต่าง ๆ ในการประสมคำในภาษาบาลี ซึ่งรวมถึงการนำเสนอการจัดประเภทของระดับคำ ว่าด้วย การใช้ ย ปัจจัยในกัมมวาจก และวิธีการใช้เหตุปัจจัยในแต่ละกรณี เช่น เณ, ณย

…) แจก ปจ ธาตุ ลง เณ และ ณฺย ปัจจัย เป็นตัวอย่าง ๑. วตฺตมานา ๒. ปญฺจมี ปุริส. เอก. พหุ. เอก. พหุ. ป. ปาเจติ. ปาเจนติ. ปาเจตุ. ปาเจนตุ. ม. ปาเจส. ปาเจถ. ปาเจริ. ปาเจถ. Q. ปาเจมิ. ปาเจม. ปาเจมิ. ปาเจม.

เนื้อหาในบทนี้มีการแจกแจงเกี่ยวกับหลักการในกัมมาวาจก เช่น การใช้ ย-ปัจจัย และการซ้อนพยัญชนะในกัมมาวาจก อีกทั้งยังมีการยกตัวอย่างของการแจก ปจ ธาตุ ด้วย ทั้งนี้เพื่อให้เข้าใจในหลักการใช้งานต่างๆ ที่เกี่