พระผู้มีพระภาค : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 51 / 81

…า เพราะเหตุนี้ ประกอบแรก เมื่อธรรมมีโลก เป็นต้นเหล่านั้นเป็นไปแล้ววิทวาสก็เป็นอนมัยอญ อีกปรการหนึ่ง พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่า "ความเกิดขึ้นแห่งวิทวาสอ่อนมีเพราะความเกิดขึ้นแห่งอาสวะ" ดังนี้ ก็ธรรมทั้งหลายมากมีโล…

เนื้อหาในบทนี้พิจารณาถึงอวิชชาที่เป็นต้นเหตุแห่งความทุกข์ในชีวิต โดยเหตุผลจากพื้นฐานการเข้าถึงธรรมะและคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ว่าด้วยการเกิดขึ้นของวิทวาสที่เกิดจากอาสวะ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงความสัมพันธ

…ปสย เป็น "กุณู" ฯ ปู่ ฯ ชรามณี ฯ ฯ ชรามณะ" นี้ ในบาลีสัมมนาสัญญานี้ [อภิญญาญาณเทคนิค] แท้จริง ขอนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ตรัสไว้ในอภิญญญานิเทวว่า * ข. ป. ๑๓/๓๖

…ที่เกี่ยวข้องกับจิตใจ เช่น อาวุธ, วิญญาณ, เวทนา ฯลฯ รวมทั้งเทคนิคต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับอภิญญาญาณซึ่งพระผู้มีพระภาคได้ตรัสไว้ในอภิญญานิเทว

…ื่อฝนมีครภตกลงมา จะพึงเห็นดอนน้ำ ใหญๆ บนหลังน้ำ ซึ่งเกิดขึ้น ฯ แล้ว พลันแตกไปโดยเร็วว่านั้น แท้จริง พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ทรงหมายถึงพระโยควารเห็นนานนี้ ตรัส ไว้ว่า "มัจฉารายอ่อน (หาด่) ไม่พบ ซึ่งบุคคล ผูมองดูโลก (คื…

…วามแปรปรวนของโลกและการเกิดขึ้น ตั้งอยู่ และดับไปของขันธ์ โดยเปรียบเปรยกับภาพที่มองดูม้าหรือพยับแดด. พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงหมายถึงการมองเห็นความแตกต่างของธรรมชาติ รวมถึงความสำคัญของบุญปัญญาและอนิสงส์ในการดำรงชีวิต. ค…

…แนะนำดีนี้ ก็เพราะความที่ โลกลครุครกุลทั้งหลายมีบาในลำดับ (แห่งตน คือให้ผลทันหรอะไร คันมั้ย) นับเอง พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสไว้ว่า “สมาชิกนบุตรี- กุณมมห-บัณฑิตทั้งหลายกว่ามิ (ในมรรค?) ได้ว่า เป็น อนันตริยะ (ให้ผลใ…

ในภาคจบของวิญญาณยมวรรณแปลนี้ เนื้อหาเกี่ยวกับการเข้าถึงญาณที่สัมโพชนารและประโยชน์ของการบรรลุอานิสงส์หลายอย่างจากการปฏิบัติตามหลักธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า จะเห็นได้ว่า การมีญาณที่ถูกต้องนำมาซึ่ง

…๘๖ อย่างเดียว ธรรมทั้งหลายนี้ก็ชื่อว่า เป็นอันเธอได้มาแจ้งแล้ว เหมือนกัน เพราะเหตุนี้นั่นแหละ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้ว่ "อุกเภอกทั้งหลาย สิ่งทั้งปวง อภิญญูพึงทำให้แจ้ง" เป็นอันว่า คำบาลเมื่อลอิกกล่าวไ…

เนื้อหาในบทนี้กล่าวถึงการทำให้แจ้งพระนิพพานผ่านวิถีทางต่างๆ อาทิ ทัสสนาจินกิริยาและวนาสัจจกิริยา ซึ่งพัฒนาโดยอำนาจของสมณะชาการที่มีศีล ธรรมที่พระโพธิจาคต้องการทำให้แจ้ง ช่วยให้เข้าถึงความจริงในพระนิพพ

…ม่ เช่น อุ ว่า ชิน, สุปื่น. ชิน เป็นชิ ธาตุ ในนิวชนะ ลง อิน ปัจจัย ลง อิ ชี เสีย ว่า ชินที-ดี ชิน.(พระผู้มีพระภาคเจ้าใด) ย่อมชนะ เหตุนัน (พระผู้มีพระภาคเจ้าอื่น) ชื่อว่า ผู้ชนะ เป็นกัตตรูป กัตสุวรรณ.

บทความนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับปัจจัยในภาษาบาลีที่ปรากฏในแบบไวยกรณี โดยมีการยกตัวอย่างปัจจัยต่างๆ ที่ใช้บ่อย เช่น อาริ และ อิน โดยมีการอธิบายถึงวิธีการใช้ในบริบทต่างๆ เพื่อนำเสนอความรู้แก่ผู้ต้องการเ

…ดฺุโณ เคํ อคาถิ. [ภิญฺญูปุจฺฉบญ ๖/๑๘๐] ได้ยินว่า พราหมณ์เก่าเขาว่าเมืองสาเกต คนหนึ่ง ออกนาคนครในสถา พระผู้มีพระภาค อันภิญฺญสงเคราะ ล้อม เสด็จเข้าไปสู่เมืองสาเกต เพื่อบิณฑบาต ฯลฯ ได้าพระ สดฺดาไปสู่เรือนของคน. คุณพาก…

เนื้อหาเกี่ยวกับวากยสัมพันธ์และเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในสาเกตเมื่อพระผู้มีพระภาคเสด็จเข้าไปบิณฑบาต พร้อมการพูดถึงคำสอนของพระศาสดาที่สามารถนำไปตีความและศึกษาต่อได้ นอกจากนี้ยังมีการ…

ประโยค - อธิบายความสัมพันธ์ เล่ม ๑ - หน้า 128 สัญญาวิสนา อุ:- กสุสุโ ภควา . [ อมตรปรุส. ๑/๑๒ ] 'พระผู้มีพระภาค ถาศนะ: กสุสุโ สัญญาวิสนาของ ภควา. ราชา ปเสนทิโกศล, [ จุฬาสาฏุก ๕/๒ ] พระราชา ปเสนทิโกศล สัญญาวิสนาข…

ในหน้านี้มีการอธิบายถึงความสัมพันธ์และคำสอนจากพระพุทธเจ้าและหลักธรรมที่สำคัญ สาระสำคัญครอบคลุมถึงสัญญาวิสนาที่เชื่อมโยงกับความหมายและประวัติศาสตร์ในพระพุทธศาสนา รวมถึงการกล่าวถึงชื่อบุคคลและสถานที่ในบ

…ฺ อภิวาเททวา เอกมนุติ นิสิสฺสุ; เอกมนุติ นิสิเนน่า โภ เt ภิกฺขุ ควรฺนตฺ เอกนตวิโจ [ สามาวติ. ๒/๖๐ ] พระผู้มีพระภาค

…ฑวาและกถฎวา เพื่อชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการรู้จักอรรถและกิตฺญูในบริบททางธรรม เมื่อมีการกล่าวถึงถึงพระผู้มีพระภาคและคำสอนที่มีการยกระดับในพุทธศาสนา

…ิตติ; อด ยา พุกธาน สานกุงสิกา ธรรมเทวนา, ด ปกาเสติ ทุกข์ สมุทิย์ นิโรธ มัธติ.[มาวรค. ๔/๓o] "ในกาลใด พระผู้มีพระภาคได้ทรงทราบแล้ว ซีงกุลบุตรชื่อ ยสะ ว่ามีจิตอ่อน มิจิตปราศจากนิวรณ์ มิจิตเบาบาน มิจิต เลื่อนใสแล้ว ; ใ…

…้กล่าวถึงความสัมพันธ์ระหว่างจิตและธรรมในพุทธศาสนา โดยเน้นถึงคุณธรรมที่สำคัญ เช่น สมุทิย์และนิโรธ ที่พระผู้มีพระภาคทรงสอนว่าจิตที่บริสุทธิ์และอิสระจากนิวรณ์จะสามารถเข้าถึงธรรมชาติที่แท้จริงได้ เพิ่มสร้างความเข้าใจใน…

…จริงอยู่ พระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้น ศรัศรี คือ ทรงรู้ทั้วธรรมชาติแห่งสิ้น ต่างโดยสงคราม และสงครามธรรม. พระผู้มีพระภาคตรัสว่า 'เรายิ่งโดยตนเองแล้ว พึงยกใครขึ้น (ว่าเป็นศาสตร์) อย่างไรเล่า." โฆษณา [๑/๔๕] ว่า ยอดี ปฐว. …

บทนี้จากเล่ม ๒ อธิบายถึงความสัมพันธ์ในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการเสวนาเกี่ยวกับธรรมชาติแห่งการรับรู้และการอธิบายถึงความเข้าใจต่าง ๆ ของคำสอนในพระอภิธรรม การตีความอย่างลึกซึ้งเกี่ยวกับความหมายของคำสอนโดยเฉ

…าเหล่านี้ คำว่า " อุตตะ เยนะ ยถา ยมะ" นี้ ท่านอาจารย์กล่าวหมายเอาคำนี้อย่างนี้ก่อนว่า "โดยสมมัยนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าประทับอยู่ (ณ โคนต้นไม้ละเดออันเพราะอิงสิง สถิต) ใกล้เมืองเวริยะ" เพราะคำนี้ยังใช้เป็นคำที่อาจให…

ในเนื้อหานี้มีการอธิบายถึงความสำคัญของพระวินัยปิฏก โดยการอ้างอิงคำกล่าวของท่านพระอุบาลีเถร ซึ่งเป็นขั้นตอนสำคัญในประวัติศาสตร์การสืบทอดพระพุทธศาสนา ผ่านการวิเคราะห์คำและแสดงเนื้อความแห่งพระวินัย เพื่อ

…ละพระวินัย ซึ่งจะเป็นวิธีที่พระศาสดานี้จะยังดำรง มันตั้งอยู่บนกานาน. อันยัง โดยเหตุที่เราเป็นอู้อื่นพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสว่า "กัสสป! เธอกำรงผ้าขาวสะอาดอันคำว่าปานของเรา ซึ่ง เราใช้ง่นหมดแล้วหรือ" ดังนี้ แล้วทรงอุท…

ในบทนี้กล่าวถึงความสำคัญของพระธรรมและพระวินัยที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ โดยยืนยันว่าธรรมและวินัยจะเป็นศาสดาของพระเธอตลอดไป พระศาสดาได้สอนให้รักษาความบริสุ…

…าสดาไว้ที่ไหน จึงมแล้ว" ก็เมื่อพระเถระไปถึงกรุงสาวัดดีโดยลำดับ มีการร้องไห้รำไรมากมาย เหมือนในวันที่พระผู้มีพระภาคเจ้าเสด็จปรินิพพานฉนั้น. [พระอานนท์ที่ต่อจากเสนาสนะที่เคยประทับ] ได้ทราบว่า ในกรุงสาวัดดีนั้น ท่านพร…

…ื่อเห็นท่าน สถานที่ที่พระอานนท์ไปถึงนั้นมีเสียงร้องไห้ดังทั่ว เป็นการสะท้อนถึงความรักและความเคารพต่อพระผู้มีพระภาคเจ้าในยามที่ท่านได้ปรินิพพานแล้ว พระอานนท์ยังได้ให้ข้อคิดและปลอบโยนประชาชนด้วยธรรมะภายในกรุงสาวัดดี …

…-ปฐมมิติฉาสากานปะกาสา ภาค ๑ หน้า 34 ทิฏฐิวิจฉินิวุฏฺฎาก เพราะการคลายทิฏฐิอันเป็นปฏิพัทธ์ต่อทิฏฐิ ๒ พระผู้มีพระภาคตรัสไว้ในปฐมมิติฉาสากานว่า นามรูป ปริเจกฉากก เพราะการกำหนดนามรูปจําเป็นปฏิพัทธ์ต่อกลาส มี ภาคะเป็นต้…

…ัน โดยเฉพาะในปฐมมิติฉาสากาน แสดงให้เห็นความสำคัญของการกำหนดนามและรูปในบริบทของธรรม ทั้งยังอ้างอิงถึงพระผู้มีพระภาคและการศึกษาของพระธรรมในบริบททางพุทธศาสนา โดยเนื้อหายังเกี่ยวข้องกับความรู้ทางพระธรรมและการละทิฏฐิ เพ…

…อธิบายในพระบาลีม กล่าวว่า " คำอภิญญาทั้งหลาย บุคคล ๔ จำพวกนี้ มีอยู่ จะได้อยู " ดังนี้ ย่อมถืออาผิด พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงหมายตราสีว่า " บุคคล มีธรรมอันตื่นผิดแล้ว ย่อมกล่าวคู่ร่างทั้งหลายด้วย ย่อมบุตคนเอง ด้วย ย่อม…

…งผู้ปฏิบัติที่มีความสำคัญในการบรรลุมิติภัทรและอภิญญา. ผู้ปฏิบัติที่ไม่มีในพระวินัยถือว่าทำโทษมิได้. พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงหมายถึงการกระทำที่อาจทำอันตรายแก่ผู้อื่น. การอธิบายถึงอภิญญาและความเป็นอยู่ของบุคคลที่มีธรรมผ…

…งบุคคลบ้าง " ดังนี้ เป็นต้น ซึ่งเป็นที่สุดแห่งคำอธิษฐานอย่างนี้ว่า " ดูก่อนอาจอ โอภา ! ปฐมปราชญ์ พระผู้มีพระภาคเจ้า ทรงบัญญัติแล้ว ณ ที่ไหน ? " เป็นต้น คำถามนั่นท่านพระอธิฑฐาธร ประสงค์จะให้พิสดารตั้งแต่ ต้น แล…

บทความนี้กล่าวถึงการพูดคุยเกี่ยวกับปฐมสมันต์ปาฐกถาด้วยการตั้งคำถามเกี่ยวกับวัตถุและนิทานต่างๆ บทนี้ได้บันทึกการสนทนาระหว่างท่านพระมหาสมดัสกับท่านพระอธิฑฐาธร โดยมีการอธิบายถึงเหตุผลในการบัญญัติและเนื้อ

…็นเพื่อนท่านด้วย." ถามว่า "ก็เพราะเหตุไร ไหว้ลักษณะจึงได้ตรัสอย่างนั้น?" แก่ว่า "เพราะได้ยินว่า พระผู้มีพระภาคเจ้า ตรงตราสัจจะโลก ด้วยพุทธบูชา ที่ควรแห่งโพธิพฤกษ์นั้นเอง ได้ทอดพระเนตรเห็น สมิติแห่งเกาะนี้ใน…

ในเนื้อหานี้มีการพูดถึงพระผู้มีพระภาคเจ้าที่ทรงเห็นอนาคตเกี่ยวกับเกาะ และได้พูดคุยกับท้าวลักษณะเกี่ยวกับการร่วมเป็นเพื่อนในอนาคต และการเด…

…าวเมืองสร้างพระเจดีย์ ที่ปฏิหาราม บรรจุมกรนั้นไว้ข้างใน. พระมหาเทวะได้สั่งสอน ชาวเกาะ. ส่วนในกลางของพระผู้มีพระภาคเจ้าพระนามว่า โกณฑมฺมิ ทวิป นี้มิชื่อว่า วรวีป. พระราชาทิพระนามว่า สมภิ. เมืองหลวงชื่อว่า วัตตามน. บ…

เนื้อหาในหน้าที่ 145 ของปฐมสัมผัสแสดงถึงการช่วยเหลือของพระผู้มีพระภาคเจ้าต่อสัตว์ที่เผชิญปัญหาอาหารด้วยการโปรดด้านธรรมโบรด โดยมีชาวเมืองสร้างพระเจดีย์เพื่อบรรจุมกรและพระ…

ประโยค(สรุป) - ปฐมสัมผัสตำสิกานแปล ภาค ๑ - หน้า 146 แย่งกัน ย่อมถึงความวิบัติฉิบหาย. พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงพระนามว่า กัสสป ทรงตรวจดูสัตว์โลกด้วยพุทธวิถี ได้ทอดพระเนตรเห็นสัตว์ เหล่านั้นผู้ถึงความวิบัต…

ในหน้าที่ 146 ของพระปฐมสัมผัสตำสิกานแปล ภาค ๑ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงเห็นสัตว์ที่ถึงความวิบัติและทรงแสดงธรรมโปรดแก่พวกเขาจนมีสัตว์จำนวน 54,000 ตัวได้รับการแก้ไข. …