หน้าหนังสือทั้งหมด

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
290
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ากจะเป็น : โก ปูช กรีติ เอกสาฏโกติ ๆ เป็นอันใช้ได้แล ความไทย : ท่านต้องการภิกษุที่รูป ภิกษุทุกๆ รูป พระเจ้าข้า : กิตตเกหิ ปน ภิกขูหิ อตฺโถติ ฯ สัพเพ ภิกขุ ภนฺเตติ ฯ (๕/๑๖) เป็น ไม่ใช่ ความไทย เป็น หรือเป็น :…
คู่มือวิชานี้นำเสนอวิธีการแปลประโยคต่าง ๆ จากภาษาไทยเป็นมคธ รวมถึงการใช้คำภาษามคธในบริบทต่าง ๆ เช่น การสื่อสารเกี่ยวกับภิกษุและคำอนุญาตให้ของใช้ ตามแนวทางที่สัมพันธ์กันในภาษา ตลอดจนข้อควรระวังในการแปล
หลักการแต่งภาษาไทยเป็นมคธ
315
หลักการแต่งภาษาไทยเป็นมคธ
…าษาไทย หรือแปลเป็นภาษาไทยตามแบบของ ภาษามคธ ตัวอย่างเช่น สํานวนไทย : ทรงเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จ พระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่หนึ่ง สํานวนมคธ : ปฐมสฺส ขตฺติยสฺส โอรโส อโหสิ ฯ : ปรเม ขตฺติเย โอรโส อโหสิ ฯ ไม่ใช…
…ามคธเป็นหลัก โดยเมื่อแปลกลับจะต้องถูกต้องตามภาษไทย เช่น การเขียนว่า 'ทรงเป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่หนึ่ง' จะต้องแปลตามสำนวนนั้น ไม่ใช่แปลตามหลักภาษาไทย ตัวอย่างเช่น 'หมอรักษาโรค' ไม่…
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
338
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ปมามาพูด) สเจ หิ เตน ปิตา ฆาติโต นาภวิสฺส, ตสฺมีเยวาสเน โสตาปนฺโน อภวิสฺส ฯ (มงคล ๑/๔๒) (เรื่องจริง พระเจ้าอชาติศัตรูปลงประชนม์พระราชบิดา และ มิได้เป็นโสดาบัน) ภิกฺขเว สจาย์ เอกสาฏโก ปฐมยาเม มยุห์ ทาตุ อสกขิ…
คู่มือนี้จัดทำขึ้นเพื่อการศึกษาและการแปลภาษาไทยเป็นมคธ โดยรวบรวมแนวคิดและตัวอย่างจากบทเรียนต่างๆ ที่สำคัญในพระไตรปิฎก มีเนื้อหาพูดถึงความจริงในประวัติศาสตร์ เช่น การครบรอบการบริจาคและสอนให้เข้าใจในวิธ
การพัฒนาและเผยแผ่พระพุทธศาสนา
20
การพัฒนาและเผยแผ่พระพุทธศาสนา
…ห้กว้างขวาง พระสาวกรุ่นหลัง องค์อุปถัมภ์พระพุทธศาสนาในรุ่นหลังๆ ก็ปฏิบัติภารกิจนี้เช่นเดียวกัน เช่น พระเจ้าอโศกมหาราชได้ส่งพระธรรมทูตไปยังประเทศต่างๆ รวมทั้งสุวรรณภูมิ ประเทศ ซึ่งได้แก่บริเวณประเทศไทยและพม่า…
เนื้อหาว่าด้วยความสำคัญของการพัฒนาพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างจากการเผยแผ่ของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระสาวก รวมถึงการกระจายคำสอนไปยังสถานที่ต่าง ๆ เพื่อให้พระพุทธศาสนาเจริญก้าวหน้าขึ้น และสามารถเผชิญปัญห
เรื่องราวต่างๆ ที่น่าสนใจในชีวิตประจำวัน
75
เรื่องราวต่างๆ ที่น่าสนใจในชีวิตประจำวัน
…สร้างโลกหรือแผนที่โลก 27) พูดเรื่องมหาสมุทรเป็นคำถามว่า ทำไมมหาสมุทรจึงเรียกว่าสาคร คำตอบก็คือเพราะ พระเจ้าสาครเป็นผู้สร้าง เป็นต้น 28) พูดเรื่องความเจริญและความเสื่อมว่า การกระทำดังนี้เป็นเหตุแห่งความเสื่อม…
เนื้อหานี้พูดถึงหลากหลายหัวข้อที่มีความสำคัญในชีวิตประจำวัน สร้างความเข้าใจเกี่ยวกับสิ่งต่างๆ เช่น ที่หลับที่นอน, ระเบียบดอกไม้, กลิ่นหอม, วงศ์ญาติ, ยวดยาน, หมู่บ้าน, นิคม, จังหวัด, ชนบท, ผู้หญิง, ผู้
การเริ่มต้นเรียนสมถะ
58
การเริ่มต้นเรียนสมถะ
…ผู้เจริญ ใบประดู่ลาย 2-3 ใบ ที่ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงถือด้วยฝ่าพระหัตถ์มีประมาณน้อย ที่บนต้นมากกว่า พระเจ้าข้า พระพุทธเจ้าตรัสว่า อย่างนั้นเหมือนกัน ภิกษุทั้งหลาย สิ่งที่เรารู้แล้วมิได้บอก เธอทั้งหลายมีมาก” …
สมถะเป็นการฝึกใจให้สงบ ซึ่งมีหลายระดับ ตั้งแต่เบื้องต้นจนถึงสูงสุด เป็นการเรียนรู้ที่ต้องใช้ชีวิตเรียนรู้ตลอด เจตนาของการทำสมถะคือการหยุดใจ เพื่อให้เกิดความสงบสุข ทั้งในด้านโลกและธรรม หลักการทำสมถะนั้
ธรรมชาติของความตายและชีวิต
79
ธรรมชาติของความตายและชีวิต
…้ก็ชั่วระยะเวลาที่วิบัติยังไม่ครอบงำ และขึ้นชื่อ ว่าสมบัติที่จะล่วงพ้นวิบัติรอดอยู่ได้ ย่อมไม่มี แม้พระเจ้าอโศกผู้ทรงมีสุข ได้ครอบครองแผ่นดินทั้งชมพูทวีป จ่ายพระราชทรัพย์วันละ 100 โกฏิ ในบั้นปลายแห่งพระชนม์ช…
…่านไป การระลึกถึงความตายจึงสำคัญ เพื่อให้เราซาบซึ้งถึงความผิดปกติต่างๆ ที่เกิดขึ้นกับชีวิตและสมบัติ พระเจ้าอโศกเองก็เป็นตัวอย่าง ซึ่งเมื่อใกล้ตาย ต้องเผชิญกับชะตากรรมที่น่าเศร้า แม้ว่าจะทรงมีอำนาจและสมบัติอย…
ความตายและธรรมชาติของชีวิต
80
ความตายและธรรมชาติของชีวิต
…า อันความตายนี้ได้ตกต้องผองท่านผู้มียศใหญ่ คือ ผู้มีบริวารมาก มี ทรัพย์และพาหนะพร้อมพรั่ง แม้กระทั่งพระเจ้ามหาสมมต พระเจ้ามันธาตุ พระเจ้ามหาสุทัสสนะ และพระเจ้าทัฬหเนมิ มาแล้วไม่อาจหลีกหนีไปได้ แล้วทำไมความตา…
…ยที่ทุกชีวิตต้องเผชิญ พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงความตายว่าเป็นวิบัติสูงสุด ซึ่งไม่มีใครหลีกหนีได้ แม้พระเจ้าหรือเศรษฐีก็ย่อมประสบอำนาจของความตาย การเตือนสติในความตายจะช่วยให้รู้จักคุณค่าของชีวิตและเตรียมพร้อม…
แรงบันดาลใจจากพระอานนท์
28
แรงบันดาลใจจากพระอานนท์
…ระนางพร้อมหญิงเหล่านั้นเกิดความ เลื่อมใสในธรรมอย่างยิ่ง จึงบูชาธรรมด้วยการ ถวายผ้า รวม ๕๐๐ ผืน ครั้นพระเจ้าอุเทนทรงทราบเรื่องนี้เข้า ก็ไม่พอพระทัย เกิดความสงสัยว่า เหตุใดพระ อานนท์รับเอาผ้าไปมากมายนัก จึงรีบ…
…ได้แสดงธรรมแก่พระนางสามาวดีและหญิงบริวาร จนเกิดความเลื่อมใสในธรรม และบูชาธรรมด้วยการถวายผ้า 500 ผืน พระเจ้าอุเทนไม่พอพระทัยและสงสัยเหตุผลที่พระอานนท์ต้องรับผ้าจำนวนมาก พระอานนท์ชี้แจงว่าเพียงเก็บผ้าไว้ใช้ 1 …
การบริหารความโกรธและกรรม
49
การบริหารความโกรธและกรรม
…ม่สามารถบันดาลให้สำเร็จสมบัติอย่างใดอย่างหนึ่งในบรรดาสมบัติ ทั้งหลาย เช่น ความเป็นพระพรหม พระอินทร์ พระเจ้าจักรพรรดิ และพระเจ้าประเทศราชได้เลย ตรงกันข้าม กรรมของเรานี้ มันจะขับไล่ไสส่งให้เราออกจากพระศาสนาแล้…
ในเมื่อศัตรูนำเราไปสู่ความโกรธไม่เกิดประโยชน์ แล้วทำไมจึงต้องอยู่ในสภาพนั้น? การถอนความโกรธสำคัญมากเมื่อความโกรธเกิดขึ้นจากขันธ์ 5 ที่ไม่มีความผิด การทำความเข้าใจในกรรมจะช่วยให้อารมณ์สงบลง การโกรธส่งผ
ความโกรธและกรรมในชีวิต
50
ความโกรธและกรรมในชีวิต
…ม่สามารถบันดาลให้สำเร็จสมบัติอย่างใดอย่างหนึ่งในบรรดาสมบัติ ทั้งหลาย เช่น ความเป็นพระพรหม พระอินทร์ พระเจ้าจักรพรรดิ และพระเจ้าประเทศราชได้เลย ตรงกันข้าม กรรมของเรานี้ มันจะขับไล่ไสส่งให้เราออกจากพระศาสนาแล้…
บทความนี้พูดถึงความโกรธที่มีผลย้อนกลับสู่ผู้ที่โกรธเอง และกรรมที่ส่งต่อผลแห่งความโกรธให้เกิดความฉิบหาย การทำกรรมของแต่ละบุคคลไม่สามารถนำไปสู่ความสำเร็จในชีวิต หรือความสุขที่แท้จริงได้ นอกจากนี้ยังมีกา
พระหฤทัยแห่งความอดทนในชาดก
51
พระหฤทัยแห่งความอดทนในชาดก
…ม้ในศัตรูทั้งหลายผู้พยายามประหัตประหารพระองค์อยู่ในชาตินั้น ๆ มี เรื่องปรากฏอยู่หลายประการคือ เรื่องพระเจ้าสีลวะ ในสีลวชาดก พระโพธิสัตว์เสวยพระชาติเป็นพระเจ้าแผ่นดินทรงพระนามว่า พระเจ้า สีลวะอำมาตย์ผู้ใจบาปห…
เนื้อหาเกี่ยวกับการประสบการณ์ของพระเจ้าแผ่นดินซึ่งมีความอดทนและไม่โกรธเคืองต่อศัตรูในชาตินั้น ผ่านเรื่องราวของพระเจ้าสีลวะและขันติวาทีดาบส …
เรื่องธรรมปาลกุมารและพญาช้างฉัททันตะ
52
เรื่องธรรมปาลกุมารและพญาช้างฉัททันตะ
เรื่องธรรมปาลกุมาร การที่พระโพธิสัตว์เป็นผู้ใหญ่แล้วดำรงอยู่ในเพศบรรพชิตสามารถอดกลั้นได้เหมือน พระเจ้าสีลวะและขันติวาทีดาบสนั้นยังไม่ใช่เรื่องอัศจรรย์ในจุฬธัมมปาลชาดก พระโพธิสัตว์เสวย พระชาติเป็นธรรมบาล…
เรื่องนี้ว่าด้วยการอดกลั้นและการให้อภัยของพระโพธิสัตว์ในชาติต่างๆ โดยเฉพาะพระโพธิสัตว์ธรรมปาลกุมารที่ต้องเผชิญกับการกระทำทารุณกรรมจากพระบิดาและผู้คนรอบข้าง แม้ในสภาพที่ทุกข์ทรมานอย่างหนัก พระโพธิสัตว์
ความเข้าใจเกี่ยวกับความเป็นปฏิกูลของอาหารในร่างกาย
119
ความเข้าใจเกี่ยวกับความเป็นปฏิกูลของอาหารในร่างกาย
…ืนเข้าไปในร่างกาย แล้วต้องมีดี เสมหะ หนอง เลือด ออกมาคลุกเคล้าปะปน แม้พระพุทธเจ้า พระปัจเจกพุทธเจ้า พระเจ้าจักรพรรดิ ซึ่งถือว่าเป็นผู้บริสุทธิ์สะอาดก็ยังต้องมีสิ่งเหล่านี้อย่างใดอย่างหนึ่ง ส่วนคน ธรรมดาย่อมม…
เนื้อหานี้เน้นการพิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหารที่เราเข้าไปบริโภค ซึ่งก่อให้เกิดส่วนประกอบที่ไม่สะอาดในร่างกาย มีการเน้นย้ำว่าท้องของเราคล้ายมหาสมุทรที่จะต้องรับสิ่งสกปรกต่าง ๆ อาหารที่เรากินเข้าไปจะมี
การเวียนเกิดและกรรมในพระพุทธศาสนา
92
การเวียนเกิดและกรรมในพระพุทธศาสนา
…านนท์ ก็กรรมที่อำนวยผลให้อรูปธาตุจักไม่มีแล้ว อรูปภพจึง ปรากฏบ้างหรือหนอ” พระอานนท์ “ไม่พึงปรากฏเลย พระเจ้าข้า” พระสัมมาสัมพุทธเจ้า “ดูก่อนอานนท์ เหตุนี้แล กรรมจึงชื่อว่าเป็นไร่นา วิญญาณ ชื่อว่าเป็นพืช ตัณหา…
บทสนทนาระหว่างพระอานนท์และพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในเรื่องกรรมและการเกิดใหม่ การเข้าใจถึงกรรมที่เป็นเหตุในการเกิดในภพใหม่ และการเดินทางในเหล่าจิตวิญญาณที่ไม่มีที่สิ้นสุดนับตั้งแต่การปฏิสนธิจนถึงความตาย รวม
แรงบันดาลใจจากการทำงานหนัก
16
แรงบันดาลใจจากการทำงานหนัก
…บยัง ไม่แห้งสนิท จึงไม่สมดุลย์ ส่วนล้อข้างที่ใช้เวลา เกือบ 5 เดือนทำด้วยไม้ที่แห้งสนิทดี จึงสมดุลย์ พระเจ้าข้า”
เรื่องราวนี้แสดงให้เห็นถึงความแตกต่างของล้อรถที่ทำจากวัสดุที่มีคุณภาพและระยะเวลาที่ใช้ในการสร้าง นายช่างแสดงให้พระราชาเห็นว่าล้อที่ใช้เวลานานทำให้ได้ความสมดุลที่ดีกว่า ขณะที่ล้อที่ทำเร็วกลับไม่มีความแ
ปาฏิหาริย์แห่งพระผู้มีพระภาคเจ้า
84
ปาฏิหาริย์แห่งพระผู้มีพระภาคเจ้า
…ันทั้งหมด เพื่อทุกคนจะได้หมดทิฏฐิมานะ เหมือนกับที่ทรงแสดงยมก ปาฏิหาริย์ทำลายทิฐิมานะของพวกเดียรถีย์ พระเจ้าสุทโธทนมหาราชทอดพระเนตรเห็นอัศจรรย์ เช่นนั้น จึงตรัสว่า “ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ในวันที่พระองค์ประสูต…
บทความนี้นำเสนอถึงอัศจรรย์ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงแสดงต่อลูกหลานของพระเจ้าสุทโธทนมหาราช โดยได้ทำปาฏิหาริย์เพื่อให้พระประยูรญาติหมดทิฐิมานะ ซึ่งตลอดเหตุการณ์นี้มีความอัศจรรย์ใ…
เวสสันดรชาดก ตอน ที่ ๑ (ปฐมเหตุ)
85
เวสสันดรชาดก ตอน ที่ ๑ (ปฐมเหตุ)
…ด้ชื่อว่าเป็นพระบิดาผู้ให้กำเนิด แต่ก็ก้มกราบพระโอรสผู้มีบุญญาธิการได้สั่งสมบุญไว้อย่างดีแล้ว” เมื่อพระเจ้าสุทโธทนะถวายบังคมแล้ว เจ้าศากยะทั้งหมด จึงไม่อาจทนนั่งนิ่งอยู่ได้ ต่างมีจิตเลื่อมใสในพระพุทธองค์ ได้…
ในบทนี้กล่าวถึงเหตุการณ์สำคัญในการเสด็จของพระพุทธเจ้า เมื่อพระเจ้าสุทโธทนะถวายบังคม พระเจ้าได้แสดงอานุภาพถึงมหาเมฆที่ฝนโบกขรพรรษให้ตกลงมา โดยมีลักษณะพิเศษที่สามารถให้…
พระนางผุสดี ขอพร ๑๐ ประการ ในเวสสันดรชาดก
90
พระนางผุสดี ขอพร ๑๐ ประการ ในเวสสันดรชาดก
…ฐาก สมัยนั้นมี พระราชาพระองค์หนึ่งส่งสุวรรณมาลาราคา 900,000 กหาปณะ กับแก่นจันทน์อันมีค่ามากมาถวายแด่พระเจ้าพันธุมราช พระเจ้า พันธุมราชมีพระราชธิดา ๒ พระองค์ จึงได้ประทานแก่นจันทน์ แก่พระธิดาองค์ใหญ่ และสุวรร…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการอธิษฐานและการทำบุญเพื่อความสำเร็จในชีวิต โดยอธิบายว่า พระมารดาของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ทำบุญกับพระวิปัสสีพุทธเจ้า ซึ่งถือเป็นบทเรียนที่สำคัญในการสั่งสมบุญเพื่อให้แรงอธิษฐานส่งผลได
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๓
99
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๓
…พกัญญารับพรทั้ง ๑๐ ประการ จาก ท้าวสักกะแล้ว นางได้จุติจากดาวดึงสพิภพมาบังเกิดในพระครรภ์ อัครมเหสีของพระเจ้ามัททราช มีพระนามว่า ผุสดี ตามนามเดิม เพราะเมื่อพระนางประสูติ มีพระสรีระราวกับว่าประพรมด้วย คุณแก่นจั…
ในบทนี้กล่าวถึงเรืองราวของพระเวสสันดรและพระนางผุสดีที่เกิดจากการอวยพรในสวรรค์ พระนางได้รับพร 10 ประการจากท้าวสักกะและตั้งใจจะได้โอรสผู้มีบุญญาธิการ ผ่านการเล่าเรื่องในอดีตเกี่ยวกับฝนโบกขรพรรษที่เคยเกิ