หน้าหนังสือทั้งหมด

พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
120
พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
… โภเค ติ เทวตา รกฺขติ ธมฺมคุตต์ พหุสสติ สีลวตูปปนน ธมฺเม ฐิติ น วิชหาติ กิตติ ។ ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺน สงฺจวาที หิรีมน์ เนกข์ ชมโพนทสุเสว โก ต์ นินทิตมรห เทวาปี น ปสนฺติ บัดนี้ พรหมุนาปิ ปส์สโตติ ។ ฉลองพระ…
…ระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ซึ่งสะท้อนถึงพระพุทธภิรัตนตรัยและกุศลบารมีของพระองค์ วัตถุประสงค์ของการจัดงานในครั้งนี้ไม่เพียงเพื่อเฉลิมพระชนมายุเท่านั้น แต่ยังแสดงถึงการบูชาพระพุทธศาสนา และประเ…
พระมงคลวิเสสกถาในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา
126
พระมงคลวิเสสกถาในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา
…ค ติ เทวตา รกฺขติ ธมฺมคุตต์ พหุสสติ สีลวตูปปนน ธมฺเม ฐิติ น วิชหาติ กิตติ ។ ๑๓๐ ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺน สงฺจวาที หิรีมน์ เนกข์ ชมโพนทสุเสว โก ต์ นินทิตมรห เทวาปิ น ปสนฺติ พรหมุนาปิ ปส์สโตติ ។ บัดนี้ จักรับพ…
พระมงคลวิเสสกถาเป็นการถวายวิสัชนาในพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย ซึ่งมีการสักการบูชาพระพุทธาทิรัตนตรัย โดยสมเด็จพระญาณสังวร สมเด็จพระสังฆราช สกลมหาสังฆปริณายก ในวันที่ 5 ธันวา
พระมงคลวิเสสกถา ในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา
132
พระมงคลวิเสสกถา ในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา
…ิ สีลวตูปปนน ธมฺเม ฐิติ น วิชหาติ กิตติ ។ ๑๓๖ ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺน เนกข์ ชมโพนทสุเสว เทวาปิ น ปสนฺติ สงฺจวาที หิรีมน์ โก ต์ นินทิตมรห พรหมุนาปิ ปส์สโตติ ។ จักรับพระราชทานถวายวิสัชนาในพระมงคลวิเสสกถา ฉลอด…
…ฉลิมพระชนมายุของพระราชสมภารเจ้าด้วยการบำเพ็ญพระราชกุศล พร้อมด้วยการถวายภัตตาหารและไทยธรรมให้กับภิกษุสงฆ์ ซึ่งมีความสำคัญในทางศาสนาและวัฒนธรรม. บทความนี้นำเสนอถึงพระราชพิธีที่สำคัญและการถวายพระมงคลวิเสสก…
พระราชธรรมจากสมเด็จพระญาณสังวร
133
พระราชธรรมจากสมเด็จพระญาณสังวร
…หูสูต มีอรรถและธรรมได้สดับมาประกอบด้วยศีลาจารวัตร สถิตในธรรม ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺนํ เนกข์ ชมโพนทสุเสว สงฺจวาที หิรีมน โก ต์ นินทิตมรห ใครควรจะนินทาบุคคลนั้น ผู้ตั้งอยู่ในศีลธรรม ถึงพร้อมด้วยศีล มีปกติกล่า…
สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ได้ทรงพระราชทานอุทิศส่วนพระราชกุศล แก่เทวดามนุษย์เป็นเทวดาพลี เพื่อขอให้ประชาชนทุกหมู่เหล่าได้มีสุขสมบัติและความเจริญ โดยการทรงบำเพ็ญพระราชธรรมและบุญ
ความสุขและสมาธิในพระพุทธศาสนา
144
ความสุขและสมาธิในพระพุทธศาสนา
สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ๑๔๘ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ สงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม บรรลุ ปฐมฌาน มีวิตก มีวิจาร มีปีติ และสุขอันเกิดจากวิเวก (ความสงัด) อยู่บร…
…โดยเน้นการปฏิบัติสมาธิซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการสร้างสุขทางใจ โดยรวมถึงการบรรลุฌาน 4 ขั้นที่ส่งผลต่อความสงบสุขของภิกษุ รวมถึงการเชื่อมโยงระหว่างปัญญากับฌาน ในการเข้าถึงนิพพาน สะท้อนถึงการปฏิบัติของสมเด็จพระ…
พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
152
พระมงคลวิเสสกถา ในงานเฉลิมพระชนมพรรษา
…ีลวตูปปนน ธมฺเม ฐิติ น วิชหาติ กิตติ ។ ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺน เนกข์ ชมโพนทสุเสว เทวาปิ น ปสนฺติ บัดนี้ สงฺจวาที หิรีมน์ โก ต์ นินทิตมรห พรหมุนาปิ ปส์สโตติ ។ จักรับพระราชทานถวายวิสัชนาในพระมงคลวิเสสกถา ฉลอด…
…้นในงานพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา ณ พระที่นั่งอมรินทรวินิจฉัย มีการสักการบูชาและถวายภัตตาหารแก่ภิกษุสงฆ์ ในบรรยากาศที่เต็มไปด้วยความสันติและศรัทธา โดยมีพระบรมราชโองการส่งเสริมความความเจริญของพระราชสมภาร…
พระราชกุศลและธรรมะจากสมเด็จพระญาณสังวร
153
พระราชกุศลและธรรมะจากสมเด็จพระญาณสังวร
…หูสูต มีอรรถและธรรมได้สดับมาประกอบด้วยศีลาจารวัตร สถิตในธรรม ธมฺมฏฺฐ์ สีลสมฺปนฺนํ เนกข์ ชมโพนทสุเสว สงฺจวาที หิรีมน์ โก ต์ นินทิตมรห ใครควรจะนินทาบุคคลนั้น ผู้ตั้งอยู่ในศีลธรรม ถึงพร้อมด้วยศีล มีปกติกล่…
…ติคุณของบุคคล รวมถึงความสำคัญของการอยู่ร่วมกับผู้อื่นด้วยความเมตตาและเกื้อกูลกัน ไปจนถึงการสร้างความสงบสุขในสังคมทั้งมวล.
จักกวัตติวัตรและการปกครองตามหลักธรรม
158
จักกวัตติวัตรและการปกครองตามหลักธรรม
…กลมหาสังฆปริณายก สมเด็จบรมบพิตรพระราชสมภารเจ้าได้ทรงตั้งอยู่ในทศพิธราชธรรม และบารมีธรรมโดย พระราชประสงค์ ซึ่งมีข้อศีลรวมอยู่ด้วยแล้ว ชื่อว่าได้ทรงปฏิบัติพระองค์อยู่ในวรรณวัฑฒนธรรม พร้อมด้วยอายุวัฑฒนธรรม…
เนื้อหาเกี่ยวกับจักกวัตติวัตรที่เป็นวิธีการปกครองอาณาจักรตามหลักธรรมของสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราช โดยยกหลักธรรมที่ต้องปฏิบัติ เพื่อสร้างความมั่นคงและความผาสุกให้กับแผ่นดิน เน้นถึงการเคารพธรรมใน
พระอุปนิสัยของสมเด็จพระญาณสังวร
232
พระอุปนิสัยของสมเด็จพระญาณสังวร
…ี่น่าปรารถนา และไม่น่า ปรารถนาต่าง ๆ ต่อบุคคลและเหตุการณ์ต่าง ๆ ทรงประกอบด้วยความเข็มแข็งอดทน ทนทาน สงบพระราชหฤทัยเป็นปรกติได้ ในสถานการณ์ทั้งปวง จึงทรงเป็นที่ตั้งรับที่มั่นคงพระขันติที่ทรง บำเพ็ญจึงยิ่…
…ฏิบัติตนซึ่งเข้ากับหลักการของมัททวะและขันติ การที่พระองค์ดำรงตนในลักษณะนี้มีความสำคัญต่อการสร้างความสงบเรียบร้อยและความเป็นธรรมให้เกิดขึ้นในสังคม นอกจากนี้ ยังมีการเชื่อมโยงความหมายระหว่างวิริยะและมัททว…
คำสอนเกี่ยวกับความสามัคคีและการเคารพในชุมชน
286
คำสอนเกี่ยวกับความสามัคคีและการเคารพในชุมชน
…ึ้นในหมู่ใด ก็ยังความเจริญให้เป็นไปในหมู่นั้น สม ด้วยพนจประพันธ์ราชสุภาษิตในพระราชลัญจกรว่า สพฺเพส์ สงฺฆภูตาน สามคฺคี วุฑฒิสาธิกา สามัคคีย่อมยังความเจริญให้สำเร็จแก่ชนทั้งหลาย ผู้เป็นหมู่กันทุกเหล่า ดัง…
บทความนี้พูดถึงคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ในด้านความสามัคคีและการเคารพในชุมชน โดยเน้นถึงความสำคัญของการรักษาธรรมและการดูแลเอาใจใส่กันในกลุ่มคน การรักษาประโยชน์แก่กันและกันจะก่อให้เกิดพหุปปิยตา โดยท
สหกรณ์และการบำรุงรัฐในพระพุทธศาสนา
305
สหกรณ์และการบำรุงรัฐในพระพุทธศาสนา
…น ๆ เรียกว่า สาชีวสมาปนฺโน ผู้ถึงพร้อมด้วยสาชีพ กล่าวคือเป็นผู้ถึงพร้อมด้วยสหกรณ์รูปหนึ่ง. กิจการของสงฆ์จักสำเร็จแห่ง ภิกษุผู้เนื่องในสงฆ์ ทรงแสดงอานิสงส์สนับสนุนสหกรณ์ว่า ยาวกวญฺจ ภิกฺขเว ภิกขู สมคคา ส…
บทอธิบายเกี่ยวกับบทบาทของสหกรณ์ในประวัติศาสตร์ไทยและพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะการที่พระมหาวิชิตราชใช้สหกรณ์ในการสนับสนุนการทำงานและสร้างความแข็งแกร่งในรัฐ พร้อมทั้งอธิบายว่าแม้กระทั่งในการประพฤติธรรม สหกรณ
สหกรณ์และความสงบในพระพุทธศาสนา
306
สหกรณ์และความสงบในพระพุทธศาสนา
…เว ภิกขุน ปาฏิกงฺขา โน ปริหาน แปลว่า ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุทั้งหลายยังจักพรักพร้อมกันทำกรณียะแห่งสงฆ์เพียงใด ความเจริญนั่นเที่ยว จักเป็นผลอัน ภิกษุทั้งหลายพึงหวังได้ ความเสื่อมจักไม่มีเพียงนั้น สมเด็…
เนื้อหานี้พูดถึงบทเรียนจากพระพุทธโฆษาจารย์เกี่ยวกับสหกรณ์และความสำคัญของการอยู่ร่วมกันอย่างสงบในสังคม โดยเน้นที่การทำงานร่วมกันของพระสงฆ์ในการประกาศธรรมและรักษาความสงบในแต่ละสังคม เพื่อสร้างประ…
ความสงบแห่งจิตและพระราชธรรม
308
ความสงบแห่งจิตและพระราชธรรม
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๑๓ สงบแห่งจิต มิให้คิดตื่นเต้นฟุ้งซ่าน. การบำเพ็ญปัญญาสิกขา คือการศึกษาทางปัญญาได้แก่การ จำเริญวิปัสสนา ก…
การบำเพ็ญปัญญาสิกขาคือการศึกษาเพื่อต่อสู้กับกิเลสและนำไปสู่ความสงบภายใน บทสรุปเหล่านี้ย้ำถึงความสำคัญของความสงบในจิตใจและความสุขที่เกิดจากการทำสมาธิ นอกจากนี้ยังมีกา…
การบำรุงรัฐสมบัติและความสงบในสังคม
309
การบำรุงรัฐสมบัติและความสงบในสังคม
…อว่า จาเปยย์ อีกประการหนึ่ง เมื่อประชาชนทุกจำพวก ได้รับทำนุบำรุงให้มีกำลังเลี้ยงตนได้แล้ว ประเทศย่อมสงราบคาบจากโจรภัย มีเรื่องเล่าว่า พระเจ้ามหาวิชิตราชทรงพระราชดำริจะระงับ โจรผู้ร้าย ในพระราชอาณาเขต ทร…
…รมและพาณิชยกรรม พระมหากษัตริย์มีบทบาทสำคัญในการสนับสนุนราษฎร์ให้มีความสามารถเลี้ยงชีพ ส่งผลให้ประเทศสงบและเจริญรุ่งเรือง การพูดจาและการสนับสนุนพาณิชยกรรมมีความสำคัญต่อการสร้างความเชื่อมั่นในราชอาณาจักร …
บทบาทและความสำคัญของพระสารีบุตรในพระพุทธศาสนา
329
บทบาทและความสำคัญของพระสารีบุตรในพระพุทธศาสนา
(เจริญ ญาณวรเถร) ๓๓๔ สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ จึงโปรดให้สงฆ์สมมติพระสารีบุตรเข้าไปทำปกาศนียกรรมในกรุงราชคฤห์ว่า แต่ก่อนพระเทวทัตต์ มีปกติอย่างหนึ่งนี้มีปกติอย…
…ื่องราวเกี่ยวกับพระเทวทัตต์ที่อาจเกิดปัญหาในอนาคต พระพุทธเจ้ายังทรงเห็นถึงการเตรียมการเพื่อมิให้เกิดสงครามช่วงชิงพระสารีริกธาตุหลังจากที่ทรงดับขันธปรินิพพาน เนื้อหาแสดงถึงความสำคัญของการใช้ปัญญาและการเล…
พระอัฐิธาตุและชีวิตของพระพุทธเจ้า
330
พระอัฐิธาตุและชีวิตของพระพุทธเจ้า
…ริง อย่างนั้น เพราะสมเด็จพระบรมศาสดาเป็นบรมการณวสิกชน แลสาวกทั้งหลายก็เจริญรอยตาม พระบาทยุคลเช่นนี้ สงครามเนื่องด้วยพระพุทธศาสนาจึงไม่มี แม้ในกาลไหน ๆ มาจนบัดนี้ข้อ นี้น่ามหัศจรรย์เป็นอย่างยิ่ง แท้จริง …
…องพระพุทธเจ้าและข้อคิดในการบูชาซึ่งทรงสร้างขึ้นด้วยศรัทธา โดยเน้นให้เห็นถึงความสำคัญของการหลีกเลี่ยงสงครามและความรุนแรงในพระพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังเล่าย้อนเกี่ยวกับพระอานนท์และเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นระหว่าง…
ขันติ: คุณธรรมของผู้ปกครอง
336
ขันติ: คุณธรรมของผู้ปกครอง
…, สมเด็จวัชรินทร์จอมอมรชั้น ดาวดึงส์สวรรค์ ยังได้ตรัสสรรเสริญขันติไว้ดังนี้ว่า เอตเทว อห์ มญฺเญ ปร์ สงฺกุปิติ ญาวา พาลสุส ปฏิเสธน์ โย สโต อุปสมมติ เราเห็นว่า ความประพฤติของคนผู้รู้ว่า คนอื่นโกรธแล้ว มีส…
บทความนี้นำเสนอเกี่ยวกับขันติซึ่งเป็นราชธรรมที่สำคัญสำหรับผู้ปกครอง โดยยกตัวอย่างคำสอนจากสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์และท่านโกสีราช โดยเน้นความสำคัญของการมีความอดทนในการบริหารจัดการที่สุภาพและไม่ใช้ความรุนแ
ขันติและอหิ นาโคว ในพุทธศาสนา
337
ขันติและอหิ นาโคว ในพุทธศาสนา
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) อหิ นาโคว สงฺคาเม อติวากย์ ติกฺขิสส์ ๓๔๒ จาปาโต ปาติ สร์ ทุสสีโล หิ พหุชฺชโน ។ เราจักอดกลั้นถอยคำเกิน เหมือนช้าง…
…าสนา โดยเฉพาะในพระราชประวัติของสมเด็จพระพุทธเจ้า ที่ทรงแสดงความอดทนและมีใจเมตตาต่อผู้มีอิทธิพลที่ประสงค์ทำร้ายพระองค์ ทั้งในคำสอนเกี่ยวกับขันติและความอดทนต่อความทุกข์ ภิกษุสงฆ์ได้รับบทเรียนจากพระองค์ในจ…
ขันติ: การอดทนและความสงบในพระพุทธศาสนา
338
ขันติ: การอดทนและความสงบในพระพุทธศาสนา
…ิประโยชน์แก่ตนแก่ผู้อื่นทั้งสองฝ่าย เหตุดังนั้น สมเด็จพระชินสีห์จึงตรัสบรรยายไว้ ในอุปเสนธรรม ๔ ว่า สงฺขาเยกก อธิวาเสติ แปลว่า ภิกษุในพระศาสนานี้ ย่อมพิจารณาแล้ว จึงอดทนเหตุอย่างหนึ่งด้วยพระวาจานี้ ทรงแ…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของขันติในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะในการสร้างความสงบและการรักษาสามัคคี ทั้งในหมู่พระภิกษุและในชุมชน โดยยกตัวอย่างจากคำสอนของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ และเ…
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ เรื่องการปฏิบัติธรรมและบทบาทของพระสงฆ์
349
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ เรื่องการปฏิบัติธรรมและบทบาทของพระสงฆ์
…ี่ท่านยกย่องประการหนึ่งของพระสาวก ดังมีแจ้งในอนุสรณ์ปาฐะว่า อุชุปฏิปนฺโน ภคว โต สาวกสังโฆ แปลว่า พระสงฆ์สาวกของพระผู้มีพระภาคเจ้าปฏิบัติตรง ฝ่ายพระศาสดาก็ทรง ปฏิบัติตรง ๆ ต่อสาวกเหมือนกัน เมื่อตรัสรู้ให…
บทนี้นำเสนอคุณสมบัติที่สำคัญของพระสาวกและการปฏิบัติธรรมของพระพุทธเจ้า โดยเน้นถึงการต้องมีความตรงไปตรงมาในการเผยแผ่ธรรมและการสอนพระสาวก รวมถึงการแสดงธรรมในสถานที่สำคัญต่าง ๆ จังหวัดพาราณสี อธิบายถึงการ