หน้าหนังสือทั้งหมด

การปฏิบัติปัญญะและการเข้าถึงธรรมวิเศษ
423
การปฏิบัติปัญญะและการเข้าถึงธรรมวิเศษ
…่จะเกิดแก่ผู้ปฏิบัติ ได้ชื่อว่า “ธรรมวิเศษ” ได้แก่ ปีติ 5 ประการ และอุดหนิมิต ปฏิภาคนิมิต เกิดอุปจารสมาธิ อัปปนา สมาธิและฌาน 4 อภิญญา 5 สมาบัติ 8 ได้ภูมิจักขุวิสาสะสมญาณ อนุโลมญาณ โครภญาณ อริยเคราะห์ อริย…
บทความนี้พูดถึงผลจากการปฏิบัติปัญญะที่นำไปสู่วิปสนาญาณและการเข้าถึงอรหันต์ พร้อมกับการระลึกถึงความตายในชีวิตประจำวันเพื่อไม่ประมาท และการน้อมใจไปที่พระพุทธเจ้าฯ เพื่อเห็นธรรมวิเศษ อธิบายถึงประสบการณ์ภ
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
424
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
…รมทุกในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ ก่อนการเจริญวาณา จะมีคำกล่าวขอให้ได้ดีปีติ อกฌณมิด ปฏิภาคมิด สมาธิ มาน อภิญญา อริยมรรต อริยมผล และนิปาน (มูลล.4.7-4.9, 5.3-5.5) หรืออย่างน้อยให้ได้ดีและอุปจารสมาธิ (…
เนื้อหานี้สรุปหลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณเกี่ยวกับการเจริญวาณาและข้อปฏิบัติเบื้องต้นก่อนการทำสมาธิในพระพุทธศาสนา เช่น การรักษาศีลและการบูชาพระรัตนตรี การอ้างอิงคัมภีร์ต่างๆ เพื่อการปฏิบัติธรรมอย่าง…
การเจริญภาวนาและกรรมฐานในคัมภีร์มูลลา
427
การเจริญภาวนาและกรรมฐานในคัมภีร์มูลลา
…้วทั้ง 3 เป็นที่พึงก็ละเสียได้แล ตายก็แล้วให้ปลดใจตายเป็นฉันนี้แท ก็จึงได้เห็นธรรมิวิเศษพยามมี ปีติ สมาธิ (มูลล. 22.12) ซึ่งกล่าวโดยสรุปไว้ว่า ให้เสียงของคำาวนัดง้องเข้าไปสกลางใจและให้มั่นต่อการปฏิบัติอย่…
บทความนี้นำเสนอการเจริญภาวนาเมตตามดตาพรหมวิหารและกรรมฐานตามคัมภีร์มูลลา โดยเน้นการปฏิบัติแบบเข้มข้นและตัวอย่างกายคตาว่าด้วยการพิจารณาสมองและอวัยวะต่าง ๆ ร่วมถึงกรอบแนวทาง อย่าลืมว่าการปฏิบัตินั้นมุ่งส
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ภูมิโเบน 1 ฉบับวิชาการ
428
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ภูมิโเบน 1 ฉบับวิชาการ
…าน และการรายงานผลของ ผู้ปฏิบัติที่ได้เข้า ถึงสภาวธรรมในชั้นต่างๆ ไปตามลำดับ ลำดับชั้นในการปฏิบัติ สมาธิวามของหลักสูตรทั้งสองมีดังนี้ ตารางที่ 7 หลักสูตรพระกรรมฐานแบบโบราณของกัมพูชา แบบ 11 ชั้น และ 15 …
…ทความนี้สำรวจแนวทางการสอนพระกรรมฐานที่มีมรดกทางวรรณกรรมจากคัมภีร์ภูมิโเบน โดยการอ้างอิงจากการวิจัย “สมาธิวาวนาในคัมภีร์โบราณเขมร” ของพระอปม่า รมูรติ ซึ่งระบุถึงหลักสูตรการเรียนการสอนพระกรรมฐานที่มีการแบ่ง…
ผลของการปฏิบัติในระดับโลก
431
ผลของการปฏิบัติในระดับโลก
…ษังสีแผ่รอบทิศทั้งสิบ นี้คือดวงแก้วองค์พระธรรม (มูลพล 2/1) เมื่อได้ปิติแล้วผู้ปฏิบัติจะได้ถึงอุปจารสมาธิในขึ้นนั้นสมาธิของผู้ปฏิบัตจะมั่นคงแจ่มใสไม่หวั่นไหวไม่ฟู่ไปบอารมณ์ร้าย ถึงขนาด "แม้นท่านผู้อื่นเอา…
…กิดพูลนิมิตภายใน' ที่ปรากฏอยู่ในทุกระดับของการปฏิบัติ. ปีติเป็นประสบการณ์ที่ทำให้ผู้ปฏิบัติถึงอุปจารสมาธิ ซึ่งมีสมาธิที่มั่นคงและแจ่มใสไม่หวั่นไหว. บทความยังอ้างอิงถึงงานวิจัยที่เกี่ยวข้องซึ่งสามารถศึกษาร…
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ทุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
432
หลักฐานธรรมาภายในคัมภีร์ทุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…ว้าดุนและใจคอปเพื่อบันไหวดี ดูธรรมและกรรมฐาน ก็ดูแจ้งใส” (มูลล. 25.14) ประสบการณ์ภายในจากการปฏิบัติสมาธิภาวนาบางอย่าง เช่น พรหมวิหาร กายคตาสติ อาหารเรปฏิกิริยา ฯลฯ ฯ และมธนานุสติ มีกล่าวต่อไปถึงอุปนามาสม…
เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักฐานธรรมภายในคัมภีร์ทุทธโบราณ โดยเน้นประสบการณ์ภายในจากการปฏิบัติสมาธิภาวนา ที่มีบทบาทสำคัญเช่น พรหมวิหาร และกายคตาสติ การพัฒนาขั้นอุปนาสสมาธิ รวมถึงการเข้าถึงอธิญาณและข…
การเจริญสมาธิภาวนาในพระพุทธศาสนา
461
การเจริญสมาธิภาวนาในพระพุทธศาสนา
เนื้อหาการเจริญสมาธิภาวนาในคัมภีร์ธีือค่อยธรรมที่พบในคัมภีร์อัษฐานและคัมภีร์ใบงานเขม ให้ข้อสรุว่า หลักการในภาพรวมเกี่ยว…
เนื้อหาเกี่ยวกับการเจริญสมาธิภาวนาได้ถูกนำเสนอในคัมภีร์ธีือค่อยธรรม และแสดงความสอดคล้องของหลักการในพระไตรปิฎก โดยเฉพาะในส่วนของพ…
การหาแก้วและทางสู่นิพพาน
465
การหาแก้วและทางสู่นิพพาน
…งจะทําดังซึ่งเป็นเสมือนเหย่อให้หลงติดมีห่วงผูกพันอยู่ในวัฏสงสาร และให้เร่งเดินตาม “ขันธ์สาม” คือลีล สมาธิ ปัญญา อันเป็นทางมุ่งตรงสู่มหานิพพาน การบรรลุ” กิจสมุท” ก็ถือระจรรลุอิผลทั้งสี่ภายในนั้นเอง 92 …
…ปฏิบัติที่ถูกต้องในการมุ่งสู่พระนิพพาน โดยการค้นหาคุณค่าใน “แก้ว” ผ่านขั้นตอนการปฏิบัติที่ประกอบด้วยสมาธิ ปัญญา ในระยะเวลาที่สั้นสุด การทำความเข้าใจถึงการหลุดพ้นจากกาม และการทำให้จิตไม่กลัวหรือไม่ติดอยู่ใ…
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
466
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…ิ ธรรมรัตนะนี้โรจนะอันประดิษฐ์ ด้วยสัญจะจากนี้ ขอความสุขดังมี พระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด ทรงสรรเสริญสมาธิว่าเป็นธรรมอันสะอาด เหล่าบันฑิตกล่าวถึงสมาธิว่าให้ผลในลำดับสิ่งอื่นจะเสมอด้วยสมาธินั้นย่อมไม่มี แม้…
บทความนี้สำรวจความละเอียดประณีตของธรรมรัตนะและความสำคัญของสมาธิในพระไตรปิฎก พร้อมกับการศึกษาเกี่ยวกับคติธรรม “เกิดมาแก้ว” และนัยยะของ “ดวงแก้วที่ขามา” ที่แสดงถึงก…
โยคาวจรและการรักษาชีวิตมนุษย์
471
โยคาวจรและการรักษาชีวิตมนุษย์
…ชีวิตต้องแสวงหา (ดู 4.3.1.1) 4.3.1.4. ขนาดของแสงสว่างภายใน หรือดวงสว่าง กับโครงต^รธรรม98 การปฏิบติสมาธิธวกนที่ประสบความสำเร็จอาจรับรู้ (recognize) ได้ด้วยความสว่างภายใน ในทางโยคาวจร ผลการปฏิบัติในขั้นโล…
…รรม' หรือ 'น้ำพระธรรม' ที่สำคัญต่อการดำเนินชีวิตในภายใต้การคิด พูด และกระทำ ขณะเดียวกัน ในการปฏิบัติสมาธิ เรายังสามารถรับรู้ถึงความสว่างภายในซึ่งบ่งบอกถึงความสำเร็จของการปฏิบัติในโยคาวจร รายละเอียดเพิ่มเต…
ดวงศีลและการปฏิบัติสมาธิภาวนา
481
ดวงศีลและการปฏิบัติสมาธิภาวนา
…มภีร์ฐาน ภาษาขมร กล่าวถึงดวงศีลซึ่งมีลักษณะเป็นดวงกลมและมีรัศมีที่แตกต่างกันในแต่ละชั้นของการปฏิบัติสมาธิภาวนา เช่น ในชั้นปฐม 5 คำว่า 1. เมื่อพระฤทกทุกปีบังเกิดขึ้นภายในกาย ผู้ปฏิบัติรู้สึกขนลุก กายเย็นช…
บทความนี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับดวงศีล ที่อธิบายในโยคาวจร รวมถึงความสำคัญในบทบาทของการปฏิบัติสมาธิภาวนา โดยเริ่มจากลักษณะและความหมายของดวงศีล ที่ประจักษ์ในคัมภีร์ลุพพระคัมภีร์ฐาน ภาษาขมร ซึ่งมีการบ…
มนุษย์ กับการปฏิบัติสมาธิวาวนา
485
มนุษย์ กับการปฏิบัติสมาธิวาวนา
4.3.2. มนุษย์ กับการปฏิบัติสมาธิวาวนา นอกจากการกล่าวถึงดวงส่วง ดวงแก้ว และดวงสติ เป็นพื้นแล้ว คำมีรของโยคาวจร ยังกล่าวถึงประเด็นอื่…
…ัน รวมถึงการกล่าวถึงบทบาทของผู้หญิงและผู้ชายในกระบวนการนี้ ข้อมูลนี้นำมาจากการศึกษางานวิจัยเกี่ยวกับสมาธิวาวนาในคัมภีร์อิทธิธรรม ซึ่งให้ข้อมูลเชิงลึกเกี่ยวกับการเกิดของมนุษย์และการปฏิบัติด้านจิต.
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
486
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…ขนาดเล็กเพียงเท่า เมล็ดโพเมล็ดไทรเท่านั้น เป็นชายก truyềnผ่านเข้าโดยทางจมูกขาว 108 นำมาจากงานวิจัย "สมาธิวาณในคัมภีร์ไบบนานเขมร" (พระปอม่า รมมณีโต 2557) 454 | ดร.ชนิดา จันทร์ศรีโสฬ
บทความนี้เสนอการศึกษาหลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ โดยเน้นถึงกระบวนการเกิดของมนุษย์ในครรภ์มารดา ทั้งในแง่ของเพศชายและหญิง รวมถึงหลักแห่งฐานธรรมที่พระมงคลเทพมุนีแสดงไว้ ซึ่งสื่อถึงดวงธรรมอันบริสุทธิ
การเข้าใจทางพระสมาธิปัจเจกในพุทธศาสนา
489
การเข้าใจทางพระสมาธิปัจเจกในพุทธศาสนา
…ว" ดวงแก้วในที่นี้คือ "ดวงแก้วที่ข้างมา" หรือดวงแก้วดำนวนดำเนินนั้นเอง สิ่งที่มีอิทธิพลยิ่งกว่าการทำสมาธิคือการได้ผลโลกุตตรธรรมหรือพระธรรมซึ่งหมายถึงการเข้าไปในพระเมืองนิพพาน และยิ่งกว่าการได้โลกุตตรธรรมค…
บทความนี้สำรวจแนวคิดทางพระสมาธิปัจเจก ซึ่งเป็นเส้นทางสู่การเข้าถึงนิพพาน โดยเน้นความสำคัญของการทำสมาธิและการมุ่งมั่นสู่ความเป็นหนึ…
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
492
หลักฐานธรรมในคัมภีร์พุทธโบราณ
…ในกรณีของบรมโพธิสัตว์ผู้จะตรัสรู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงจะอยู่ในครรภ์มารดาอย่างมีความสุข นั่งขัดสมาธิพร้อมกับภาวนา “นิสสวาด”118 คือการไม่มีระแสสมาหายใจให้โยคาจารย์เจ้าทั้งหลายพึงดูด เมื่ออยู่ในท้องแม่…
…องเด็กในครรภ์และการปรับสภาพของบรมโพธิสัตว์ที่เกิดมาในสภาพที่มีความสุข โดยมีการกล่าวถึงระแสการหายใจ, สมาธิ, และการมองเห็นความตายจากมุมมองของผู้ปฏิบัติธรรม. การศึกษาเชิงลึกในงานวิจัยที่อ้างถึงทำให้เราเข้าใจ…
การพบพระพุทธเจ้า และการเข้าถึงไตรสรณคมน์
495
การพบพระพุทธเจ้า และการเข้าถึงไตรสรณคมน์
4.3.2.4. การพบพระพุทธเจ้า กับการเข้าถึงไตรสรณคมน์123 หนึ่งในจุดมุ่งหมายแห่งการปฏิบัติสมาธิภาวนา คือ การพบเห็นพระพุทธเจ้า คำภิรโภคาวจรกล่าวว่าการได้ถึงเมืองนิพพาน แล้วได้พบพระพุทธเจ้成为การตัด…
บทความนี้กล่าวถึงการพบพระพุทธเจ้าในบริบทของการปฏิบัติสมาธิภาวนา โดยยกตัวอย่างคำสอนจากพระมงคลเทพมุนี และเน้นถึงความสำคัญของการเข้าถึงไตรสรณคมน์ ซึ่งเป็นการสำเ…
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
502
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…่าสังฆาริฟไว้ นิ่ง อยู่ให้ดีสิเทออคือได้ผลสิทึ่เป็นดังว่ามาแต่ภายหลังนั้นแล คืออนโลมปฎิม ด้วยญาณสถิตสมาธิทุกเมื่อแล้วจึงได้ชื่อว่าวารนั่งไตรสรณคมน์ทั้งสามจริง แด (ญาณน. 12.4) mandั้นในโควดาว การเข้าถึงพ…
บทความนี้สำรวจหลักฐานทางธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ โดยวิเคราะห์การเห็นแสงเดือนและดาวว่าเป็นสัญลักษณ์ของการเข้าถึงธรรม และการทำความเข้าใจในนัยที่ลึกซึ้งของพระอภิธรรม รวมถึงการเห็นพระอริยสงฆ์ตามหลัการปฏิ
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
532
หลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ
…ยืนอยู่ในทุกยุคสมัยของพุทธ วรรณธรรมสายปรัชญาปรมิตา (3.2.1.1-3.2.1.3) และในคัมภีร์มหายาน อื่น ๆ เช่น สมาธิศาสตร์ที่กล่าวถึงการปฏิบัติพุทธมนต์ (3.2.1.4) หลักการที่พระพุทธองค์ทรงเป็นธรรมภายในหรือเป็นพุทธะ มี…
บทความนี้นำเสนอการศึกษาหลักฐานธรรมภายในคัมภีร์พุทธโบราณ ที่ชี้ให้เห็นถึงข้อเท็จจริงในธรรมที่สืบทอดมาของพระพุทธองค์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการเชื่อมโยงระหว่างธรรมภายในและการตรัสรู้ ซึ่งพระองค์ไม่เป็นเพียงแค่
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
534
หลักฐานธรรมชาติในคัมภีร์พุทธโบราณ 1 ฉบับวิชาการ
…จสืบย้อนไปถึงอายุของต้นฉบับที่เรียบเรียงได้ถึงระวังพุทธศาสนาระที่ 10-16 และหลังจากนั้น ๓ งานวิจัย “สมาธิภาวนาในคัมภีร์ไบนลามเจมส์” (พระปอหม่า ธฤมิตโต 2557) ระบุว่า พระพุทธศาสนาเดินทางเข้ามายังสุรปุรณ์ณภู…
…น้นที่พระพุทธศาสนาในเอเชียอาคเนย์และต้นฉบับต่าง ๆ ที่เผยแพร่จากทั้งอินเดียและศรีลังกา ตลอดจนการศึกษาสมาธิภาวนาในคัมภีร์ที่ต่าง ๆ ที่บันทึกโดยผู้วิจัยในยุคต่าง ๆ ทำให้เห็นถึงพัฒนาการและความหลากหลายของพระพุ…
ธรรมกายและแบบแผนการสอนภาวนา
543
ธรรมกายและแบบแผนการสอนภาวนา
…ุปเกี่ยวกับแบบแผนในการสอนภาวนา จากแบบแผนในการสอนภาวนา จะเห็นได้ว่า ในเรื่องของกิจเบื้องต้น ก่อนเจริญสมาธิภาวานั้น (5.3.2.1.ก) พระมงคลเทพมุนีได้นำแบบขอบับของ โบราณาจารย์ที่ปฏิบัติสืบต่อกันมาใช้ (ดูเปรียบเท…
บทความนี้สรุปเนื้อหาเกี่ยวกับธรรมกายที่ประกอบด้วยกายภายในและการเจริญสมาธิภาวนาภายใต้แบบแผนการสอนที่สืบทอดมา แม้ในเรื่องการใช้คำภาวนาและการใช้บริการมนิมิตก็จะแสดงให้เห็นความ…