หน้าหนังสือทั้งหมด

พยาบาทและวิธีแก้ไขในสมาธิ
41
พยาบาทและวิธีแก้ไขในสมาธิ
บทที่ 3 พยาบาทและวิธีแก้ไข ในแต่ละวันเรามักจะมีหลากหลายอารมณ์ที่วิ่งผ่านเข้ามาในใจของเรา ในหลายๆ อารมณ์นั้น หากเราสังเกตให้ดี จะพบว่าหลายครั้งในแต่ละวันที่เราจะมีเรื่องไม่พอใจผ่านเข้ามา ความไม่พอใจนี้
ในบทนี้กล่าวถึงอารมณ์พยาบาทที่เกิดขึ้นในชีวิตประจำวันและผลกระทบต่อการทำสมาธิ พยาบาทเป็นอุปสรรคที่ทำให้ใจไม่สงบ ซึ่งจำเป็นต้องรู้จักและกำจัดเพื่อช่วยในการเข้าถึงความสุขจากสมาธิ พระพุทธองค์ได้เปรียบเทีย
การเกิดพยาบาทในจิตใจ
43
การเกิดพยาบาทในจิตใจ
ฉะนั้น พระผู้มีพระภาคเจ้าจึงตรัสไว้ใน สังยุตตนิกาย มหาวารวรรค ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ปฏิฆนิมิต มีอยู่ การไม่ทำให้มากซึ่งโยนิโสมนสิการในปฏิฆนิมิตนั้น นี้เป็นอาหารเพื่อความเกิดแห่งพยาบาทที่ยังไม่เกิด
บทความนี้สำรวจวัฏจักรการเกิดพยาบาทที่เริ่มต้นจากความไม่พอใจ ซึ่งนำไปสู่ปฏิฆะ โกธะ และโทสะ ว่าการขัดใจส่งผลต่อความคิดและอารมณ์อย่างไร ในการทำสมาธิก็มีวิธีการแก้ไขที่สามารถช่วยให้จิตสงบและปล่อยวางจากอาร
การพัฒนาจิตด้วยเมตตาภาวนา
45
การพัฒนาจิตด้วยเมตตาภาวนา
1. การกำหนดนิมิตในเมตตาเป็นอารมณ์ 2. การประกอบเนืองๆ ซึ่งเมตตาภาวนา 3. การพิจารณาถึงความที่สัตว์มีกรรมเป็นของๆ ตน 4. การทำให้มากซึ่งการพิจารณา 5. ความมีกัลยาณมิตร 6. การพูดแต่เรื่องที่เป็นที่สบาย 3.3.
เนื้อหานี้สำรวจการกำหนดนิมิตในเมตตาเป็นอารมณ์ซึ่งสนับสนุนให้เกิดเมตตา เพื่อแก้ไขพยาบาทตามหลักคำสอนที่พระพุทธเจ้าตรัสไว้ในสังยุตตนิกาย มหาวารวรรค การประกอบเมตตาภาวนาอย่างต่อเนื่องและการแผ่เมตตาไปทั่วทิ
การพิจารณากรรมและการให้อภัยในชีวิตประจำวัน
50
การพิจารณากรรมและการให้อภัยในชีวิตประจำวัน
3.3.3 การพิจารณาถึงความที่สัตว์มีกรรมเป็นของๆ ตน คือพิจารณาถึงเรื่องกฎแห่งกรรม ว่า สัตว์โลกมีกรรมเป็นของของตน ใครสร้างกรรมอันใดไว้ ย่อมต้องรับผลกรรมนั้นๆ สืบไป การที่เราเจอ เหตุการณ์ที่ไม่ดีในครั้งนี้
บทความนี้กล่าวถึงการพิจารณาความเชื่อในเรื่องกรรม ว่าสัตว์โลกมีกรรมเป็นของตน ผลของกรรมส่งผลต่อความรู้สึกและชีวิตประจำวัน โดยเฉพาะเมื่อเกิดความไม่พอใจหรือโกรธ การให้อภัยจึงเป็นวิธีหนึ่งในการลดความทุกข์
การหลุดพ้นจากถีนมิทธะนิวรณ์
58
การหลุดพ้นจากถีนมิทธะนิวรณ์
ในงานนักขัตฤกษ์ ฉันใด ผู้ที่ตกอยู่ในอำนาจถีนมิทธะนิวรณ์ย่อมหมดโอกาส ที่จะได้รับรู้รสแห่งธรรมบันเทิง คือความสงบสุขอันเกิดจากฌานฉันนั้น พระพรหมโมลี(วิลาศ ญาณวโร)ท่านได้อธิบายขยายความในเรื่องนี้ไว้อย่างน
บทความนี้กล่าวถึงอาการถีนมิทธะนิวรณ์หรืออาการง่วงเหงาหาวนอนซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการปฏิบัติธรรมตามที่พระพรหมโมลี (วิลาศ ญาณวโร) ได้อธิบายไว้อย่างละเอียด เปรียบเทียบการถูกถีนมิทธะเหมือนการติดคุกที่ทำให้ผู้
อุทธัจจกุกกุจจะและวิธีแก้ไขในการทำสมาธิ
71
อุทธัจจกุกกุจจะและวิธีแก้ไขในการทำสมาธิ
บทที่ 5 อุทธัจจกุกกุจจะและวิธีแก้ไข ไม่ว่าจะเป็นนักปฏิบัติใหม่ หรือนักปฏิบัติเก่าที่ฝึกสมาธิมานานพอสมควร ต่างก็จะพบว่า อุปสรรค ตัวสำคัญตัวหนึ่ง ที่ทำให้ใจของเราไม่เคยหยุดนิ่ง เข้าถึงความเป็นสมาธิ นั่น
บทที่ 5 ของหนังสือกล่าวถึงอุทธัจจกุกกุจจะ ซึ่งเป็นอุปสรรคหนึ่งสำคัญที่ทำให้ผู้ปฏิบัติไม่สามารถเข้าสู่สมาธิ ความฟุ้งซ่านเป็นอุปสรรคที่ทำให้จิตใจไม่สงบ โดยมีลักษณะการกระจายไปในอารมณ์ต่างๆ บทนี้จะอธิบายล
อุทธัจจะและกุกกุจจะในพระอภิธรรมปิฎก
72
อุทธัจจะและกุกกุจจะในพระอภิธรรมปิฎก
ในพระอภิธรรมปิฎก ธรรมสังคิณี ได้อธิบายลักษณะของอุทธัจจะ และกุกกุจจะไว้ว่า อุทธัจจะ เป็นความฟุ้งซ่านแห่งจิต ความไม่สงบแห่งจิต ความวุ่นวายใจ ความพล่านแห่งจิต กุกกุจจะ เป็นความสำคัญว่าควรในของที่ไม่ควร ค
เนื้อหานี้อธิบายเกี่ยวกับอุทธัจจะและกุกกุจจะตามพระอภิธรรมปิฎก ซึ่งอุทธัจจะหมายถึงความฟุ้งซ่านและวุ่นวายของใจ ขณะที่กุกกุจจะเกี่ยวกับการให้ความสำคัญที่ไม่ถูกต้อง ส่วนการใช้เปรียบเทียบถึงความเป็นทาสในกา
ความกังวลใจและสมาธิในพระพุทธศาสนา
74
ความกังวลใจและสมาธิในพระพุทธศาสนา
ความสะเทือนใจ เมื่อสิ่งเหล่านี้เกิดขึ้นใจก็ไม่สงบ เหมือนกับคลื่นในมหาสมุทร ไม่สงบ มีระลอกคลื่น อยู่ตลอดเวลา ความที่ใจไม่สงบนี้เอง เป็นต้นเหตุให้ใจเกิดอุทธัจจะกุกกุจจะ ความฟุ้งซ่านและความรำคาญ 5.2.2 ปล
บทความนี้ให้ความเข้าใจเกี่ยวกับความกังวลใจที่อาจส่งผลต่อการนั่งสมาธิและการมุ่งมั่นในทางปฏิบัติ ศึกษาเครื่องกังวลที่มี 10 ประการตามคัมภีร์วิสุทธิมรรค รวมถึงข้อคิดเกี่ยวกับการต้องตัดการยึดถือจากที่อยู่
การปฏิบัติธรรมเพื่อการหยุดนิ่ง
94
การปฏิบัติธรรมเพื่อการหยุดนิ่ง
3. วางใจนิ่งๆ ในกลางท้องที่เรามั่นใจว่า คือ ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 ถ้าหากว่า นึกถึงภาพดวงแก้วแล้ว มันอดลุ้น อดเร่ง อดเพ่ง อดจ้องไม่ได้ ทั้งๆ ที่มันอดได้ แต่ว่า ไม่ยอมอด ทำให้ปวดหัว ปวดศีรษะ ปวดไปทั้งเนื
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของการหยุดนิ่งและฝึกใจในการปฏิบัติธรรม เพื่อให้รู้สึกถึงความสุขและลดความเครียดในการนั่งสมาธิ การเรียนรู้ที่จะมุ่งความสนใจไปที่การหยุดแทนการมองเห็นภาพจะช่วยให้เกิดประสบการณ์ที่ด
การทำใจให้สบาย
36
การทำใจให้สบาย
นอกจากความสบายทั้ง 2 ระดับนี้ ถ้ายังรักษาความหยุดความนิ่งเฉย ที่เจือไปด้วยความโล่ง โปร่ง เบา สบายต่อไปอีกโดยวิธีการเดิม ก็จะสบายเพิ่มขึ้นไปอีก คือ อาการที่ โล่ง โปร่ง เบา สบาย ก็ละเอียด ลงไปเรื่อยๆ ขย
การทำใจให้สบายเริ่มจากการปล่อยวางความคิดและสิ่งต่างๆ รอบตัว ที่ทำให้เกิดความเครียด เมื่อเราทำใจให้ว่างปุย เราจะรู้สึกถึงความสบาย ซึ่งจะส่งผลให้ร่างกายและจิตใจของเรานิ่งและสงบมากยิ่งขึ้น ไม่ต้องพยายามใ
การทำสมาธิอย่างสม่ำเสมอ
46
การทำสมาธิอย่างสม่ำเสมอ
5) การทำอย่างสม่ำเสมออย่างที่พระพุทธเจ้าท่านใช้คำว่า ภาวิตา พาหุลีกตา นึกบ่อยๆ คิดบ่อยๆ ทำเนืองๆ สมาธิจะค่อยๆ ก่อตัวขึ้นทีละเล็กทีละน้อยอย่างที่เราไม่รู้สึกตัวเลย เมื่อสมาธิเต็มเปี่ยม ใจจะหยุด ถูกส่วน
การทำสมาธิอย่างสม่ำเสมอเป็นสิ่งสำคัญในการสร้างความสงบภายใน โดยพระราชภาวนาวิสุทธิ์ได้สอนว่าควรปฏิบัติทุกวันแม้ในอารมณ์ที่แตกต่างกัน การฝึกนี้จะช่วยให้ร่างกายและจิตใจแข็งแรง รวมถึงสร้างสุขภาวะที่ดี การน
การทำสมาธิเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย
47
การทำสมาธิเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย
“ไม่ว่าเราจะมีภารกิจอันใดก็ตาม อย่าให้สิ่งนั้นมาเป็นข้ออ้าง เป็นข้อแม้เงื่อนไขที่เราจะปฏิเสธใน การนั่งสมาธิ” และเป็นธรรมดาที่การตรึกนึกถึงดวงแก้ว องค์พระ หรือการนำใจมาวางไว้ที่ศูนย์กลางกาย อาจ จะเป็นเ
การทำสมาธิเป็นเครื่องมือสำคัญในการเข้าถึงพระธรรมกาย โดยต้องหมั่นฝึกฝนและตั้งใจให้เห็นคุณค่าของการทำสมาธิ แม้ในช่วงแรกอาจจะต้องใช้ความพยายาม แต่เมื่อทำอย่างสม่ำเสมอ จิตใจจะละเอียดลึกซึ้งขึ้น และสามารถล
ประเภทของบุคคลที่ฟังธรรม
57
ประเภทของบุคคลที่ฟังธรรม
ที่มีผลต่อการฟังธรรมไว้ดังนี้ คือ 1) อุคฆฏิตัญญูบุคคล คือ บุคคลที่ตรัสรู้ธรรม ขณะที่ท่านยกหัวข้อขึ้นแสดงธรรม หมายถึง บุคคล ที่เพียงแค่ยกหัวข้อธรรมขึ้นแสดง โดยที่ยังไม่ได้ทำการอธิบายในรายละเอียด ก็สามา
การฟังธรรมแบ่งออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่ อุคฆฏิตัญญูบุคคล ซึ่งสามารถเข้าใจธรรมได้จากการยกหัวข้อเพียงเล็กน้อย เช่น ตัวอย่างพระพาหิยเถระที่บรรลุธรรมได้ทันทีจากพระดำรัสสั้น ๆ, วิปจิตัญญูบุคคล ต้องการการอธิบ
การทำสมาธิที่ถูกวิธีและผลลัพธ์
71
การทำสมาธิที่ถูกวิธีและผลลัพธ์
ไม่ปรุงแต่ง ใจก็จะเริ่มหยุด นิ่ง เฉย ในเรื่องของการดูนี้ หลวงพ่อวัดปากน้ำเล่าให้ฟังว่า “ตอนที่ท่านเริ่มต้นใหม่ๆ นั่งหลับตาไป เห็นใบไม้ ภูเขา ผู้คน เกิดขึ้น ท่านก็ดูเรื่อยไป ไม่หยุด ดูเรื่อยไป จะเป็นต้
การทำสมาธิเป็นเรื่องสำคัญที่ช่วยให้จิตใจหยุดนิ่งและเข้าถึงภาวะที่ลึกซึ้ง หลวงพ่อวัดปากน้ำได้สอนวิธีการทำสมาธิที่ถูกต้อง เช่น การใช้ภาพที่เกิดขึ้นขณะนั่งสมาธิเพื่อสังเกตจิตใจ การปฏิบัติตามวิธีการนี้นำไ
การเห็นภาพภายในผ่านความใจเย็น
74
การเห็นภาพภายในผ่านความใจเย็น
5) อาการของจิตที่คิด หากมีความคิดเกิดขึ้น ให้คิดว่า ความคิดอะไรเกิดขึ้นมาก็ช่าง เราอย่าไปฝืน ไปต้านสิ่งนั้น เราอยากได้ปลาแต่กลับได้ อยากเห็นดวงธรรมแต่กลับเห็นต้นไม้ อยากเห็นองค์พระกลับ เห็นคน ทำใจของเ
บทความนี้กล่าวถึงวิธีการเห็นภาพภายในด้วยความใจเย็น ผู้ปฏิบัติธรรมควรเรียนรู้ที่จะยอมรับความคิดและประสบการณ์ต่าง ๆ โดยไม่ต้านทาน ควรฝึกให้มีความพอใจกับสิ่งที่เกิดขึ้น ซึ่งจะช่วยให้ใจเป็นกลาง ไม่รู้สึกว
คุณยายและการปฏิบัติธรรม
97
คุณยายและการปฏิบัติธรรม
คุณยายยอมตน ไปคอยดูแลเอาใจใส่คุณยายทองสุก เพื่อจะให้เขาสอนแนะว่า การปฏิบัติธรรมะ คุณยายท่านเข้าไปเอาเสื้อผ้ามาซักให้ รีดให้ ดูแลที่หลับที่นอนให้คุณยายทองสุก เวลาท่านไปพักที่บ้านคหบดี จนกระทั่งคุณยายทอ
เนื้อหาเกี่ยวกับการที่คุณยายทองสุกได้คอยดูแลและได้รับการสอนธรรมะที่มีจุดศูนย์กลางที่ฐานที่ 7 โดยทำให้ท่านสามารถเข้าถึงธรรมกายได้ แม้จะต้องแบกรับภารกิจงานบ้านหลายอย่าง โดยท่านยังคงหาเวลาสำหรับการปฏิบัต
การทำสมาธิและการเข้าถึงพระธรรมกาย
99
การทำสมาธิและการเข้าถึงพระธรรมกาย
อีกท่านหนึ่งเป็นคนงานในวัดพระธรรมกาย ตอนที่เริ่มสร้างวัดใหม่ๆ วันหนึ่งเกิดฝนตกลงมา ทำให้เขาทำงานไม่ได้ เขาจึงไปหลบฝนในบ้านพักเพิงหมาแหงน สักพักหนึ่งเขาก็ออกมาหาหลวงพ่อ เขาบอกว่า หลวงพี่ฝนตกทำงานไม่ได้
บทความนี้เล่าถึงประสบการณ์การทำสมาธิของเด็กและผู้ใหญ่ โดยเน้นคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ว่า "อกาลิโก" ไม่จำกัดช่วงเวลา และการเรียนรู้จากเด็กๆ ที่มีจิตใจบริสุทธิ์สามารถเข้าถึงธรรมได้ง่าย ทั้งยังได้แ
อิริยาบถและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
28
อิริยาบถและสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
2. กำหนดอิริยาบถ คือ เมื่อยืน เดิน นั่ง นอน หรือ ร่างกายอยู่ในอาการอย่างไร ก็รู้ชัดในอาการ ที่เป็นอยู่นั้นๆ ดังพุทธพจน์ว่า “ภิกษุเมื่อเดินก็รู้ชัดว่า เราเดิน เมื่อยืน ก็รู้ชัดว่า เรายืน เมื่อนั่ง ก็รู
เนื้อหาเกี่ยวกับการกำหนดอิริยาบถและสัมปชัญญะในการปฏิบัติธรรมตามคำสอนของพระพุทธเจ้า ประกอบไปด้วยการรับรู้ในอาการที่เกิดขึ้นขณะยืน เดิน นั่ง และนอน รวมถึงการสัมปชัญญะในการเคลื่อนไหวต่างๆ โดยการพิจารณาร่
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
31
การพิจารณาจิตตามธรรมวินัย
“ภิกษุในธรรมวินัยนี้ จิตมีราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตมีราคะ หรือจิตปราศจากราคะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากราคะ จิตมีโทสะ ก็รู้ชัดว่าจิตมีโทสะหรือจิตปราศจากโทสะ ก็รู้ชัดว่า จิตปราศจากโทสะ หรือจิตมีโมหะ ก็รู้ชัดว่า
ในธรรมวินัยนี้ ภิกษุจำเป็นต้องรู้ชัดเกี่ยวกับสถานะของจิต ไม่ว่าจะเป็นราคะ โทสะ และโมหะ หรือสภาพอื่นๆ ผ่านการพิจารณาความจริงในจิตของตนเอง การรู้ชัดในนิวรณ์ 5 ประการ เช่น กามฉันทะ พยาบาท หรือวิจิกิจฉา ท
โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
33
โพชฌงค์และอริยสัจในพระพุทธศาสนา
4. โพชฌงค์ คือ รู้ชัดในขณะนั้นๆ ว่า โพชฌงค์แต่ละอย่าง คือ สติ ธัมมวิจยะ วิริยะ ปิติ ปัสสัทธิ สมาธิ และอุเบกขา โพชฌงค์แต่ละอย่างมีอยู่ในจิตใจตนหรือไม่ ที่ยังไม่เกิด เกิดขึ้นได้อย่างไร ที่เกิดแล้ว เจริญ
บทความนี้นำเสนอเนื้อหาเกี่ยวกับโพชฌงค์ 7 อย่าง ซึ่งประกอบด้วย สติ ธัมมวิจยะ วิริยะ ปิติ ปัสสัทธิ สมาธิ และอุเบกขา หัวข้อแต่ละหัวข้อได้ชี้ให้เห็นความสำคัญและการประยุกต์ใช้อย่างเป็นระบบเพื่อให้รู้ชัดในจ