หน้าหนังสือทั้งหมด

ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ และความเจริญของจิต
136
ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ และความเจริญของจิต
…จ้า ตั้งแต่ครั้งก่อนที่จะเป็นพระโพธิสัตว์ และขณะ ที่เป็นพระโพธิสัตว์ บำเพ็ญทศบารมีอยู่ในช่วงเวลาที่เสวยพระชาติต่างๆ อันยาวนาน ที่พระองค์ตรัสเล่าไว้ ดังมีปรากฏอยู่ในชาดกที่สำคัญ เช่น เวสสันดรชาดกนั้น ล้วน…
เนื้อหาเกี่ยวกับปุพเพนิวาสานุสสติญาณซึ่งเป็นญาณที่ทำให้ระลึกชาติแต่หนหลัง โดยมีการเปรียบเทียบความเจริญทางจิตที่บริสุทธิ์ เช่นเดียวกับการจากบ้านไปกลับ การมีสมาธิในจิต ช่วยให้เห็นการเกิดและการตายของสัตว
เจโตปริยญาณและการระลึกชาติในพระพุทธศาสนา
135
เจโตปริยญาณและการระลึกชาติในพระพุทธศาสนา
…ั้งขึ้นใหม่) ว่าในภพโน้นเรามีชื่ออย่างนั้น มีโคตรอย่างนั้น มีผิวพรรณอย่างนั้น มีอาหารอย่างนั้น แล้วเสวยสุขเสวยทุกข์ อย่างนั้น มีกำหนดอายุเพียงเท่านั้น ครั้นจุติจากภพนั้นแล้ว ได้ไปเกิดในภพโน้น แม้ในภพนั้น…
การพัฒนาจิตให้บริสุทธิ์และสมาธิเป็นสิ่งสำคัญในพระพุทธศาสนา ด้วยการบริหารจิตให้เป็นหนึ่ง ทำให้สามารถระลึกถึงชาติในอดีตและเข้าใจใจของผู้อื่นได้อย่างชัดเจน โดยการฝึกฝนและพัฒนาจิตใจอย่างต่อเนื่องตามคำสอนข
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
120
การเข้าถึงฌาน 4 ระดับในพุทธศาสนา
…น ย่อมเกิดปราโมทย์ เมื่อปราโมทย์แล้วย่อมเกิดปีติ เมื่อมีปีติ ในใจ กายย่อมสงบ เธอมีกายสงบแล้วย่อมได้เสวยสุข เมื่อมีสุข จิตย่อมตั้งมั่น เธอสงัดจากกาม สงัดจากอกุศลธรรม บรรลุ “ปฐมฌาน” มีวิตก มีวิจาร มีปีติ แ…
พระธรรมเทศนาเรื่องฌานทั้ง 4 ระดับอธิบายถึงการปฏิบัติภาวนาโดยเฉพาะการบรรลุฌานต่างๆ ผู้ปฏิบัติจะสามารถละนิวรณ์ทั้ง 5 ได้ ทำให้กายสงบและจิตตั้งมั่นเป็นสมาธิอย่างสูงสุด จากการบรรลุแต่ละฌาน ส่งผลให้เกิดควา
นิวรณ์และการเจริญภาวนา
116
นิวรณ์และการเจริญภาวนา
…ย่อมเกิด ปราโมทย์ เมื่อปราโมทย์แล้วย่อมเกิดปีติ เมื่อมีปีติในใจ กายย่อมสงบ เธอมี กายสงบแล้ว ย่อมได้เสวยสุข เมื่อมีสุข จิตย่อมตั้งมั่น เธอสงัดจากกาม สงัด จากอกุศลธรรม” 7.2 ละนิวรณ์ได้ ใจย่อมเป็นสมาธิ จากพ…
เนื้อหานี้พูดถึงนิวรณ์ 5 ประการที่เป็นอุปสรรคต่อการเจริญภาวนา สำหรับพระภิกษุที่ประพฤติปฏิบัติอย่างเคร่งครัด แม้จะมีศีลและสติปัญญา แต่หากยังไม่สามารถละนิวรณ์ได้ ก็ไม่สามารถสงัดจากกามและอกุศลธรรมได้ โดย
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมจิตใจ
104
การเจริญสมาธิภาวนาและการควบคุมจิตใจ
…งไร้สาระอยู่ เรื่อยไป สำรวมระวังมนินทรีย์ไม่ได้ ย่อมเปิดโอกาสให้อภิชฌาและโทมนัสเข้าครอบงำ ทำให้ต้องเสวย ทุกขเวทนา เพราะความคิดฟุ้งซ่าน หรือเพราะพฤติกรรมทุศีลของตนเองอยู่ร่ำไป อนึ่ง เมื่อพระภิกษุบำเพ็ญอิน…
การเจริญสมาธิภาวนาถือเป็นเครื่องมือที่สำคัญในการควบคุมจิตใจ เพื่อไม่ให้จิตคิดฟุ้งซ่านและถูกอภิชฌาและโทมนัสเข้าครอบงำ กล่าวได้ว่าความสำเร็จในด้านศีลอยู่ที่การมีศรัทธาและสติ การที่จิตควรมีความสงบไม่ให้ค
การอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ
103
การอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ
…ำรวมไม่ถูกเสียแล้ว... เมื่อตากระทบรูป ฉาดเข้าให้ มันก็แลบแปลบเข้ามาถึงใจ ถ้าใจไม่หยุด ก็ บอกว่า เอา สวยยิ่งเหลือเกิน ถ้าใจหยุด ก็บอกว่า อ้ายนี่เป็นพิษแก่ข้า ข้าไม่ เอา หยุดเสียอย่างเก่า ไม่ขยับเขยื้อนทีเ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการอบรมจิตตามคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำ โดยเน้นที่การสำรวมศีลและการตั้งใจที่ศูนย์กลางกาย เพื่อป้องกันอภิชฌาและโทมนัส จากการกระทบเปลี่ยนแปลงทางด้านต่างๆ เช่น รูป เสียง และกลิ่น ซึ่งจะทำ
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
102
การสำรวมมนินทรีย์และความสุขที่แท้จริง
…ายมีจักษุเป็นต้น แท้ที่จริงแล้ว ก็เพื่อรักษามนินทรีย์คือ ใจ ให้ปลอดจากทุกข์ ปลอดจากกิเลสภายใน เพื่อเสวยสุขในเบื้องปลายนั่นเอง เมื่อทำความเข้าใจกับคำศัพท์ต่างๆ แล้ว ย้อนกลับไปดูพระดำรัสของพระสัมมาสัมพุทธเ…
…ความนี้ยังอธิบายว่าทุกข์อยู่ที่ใจและการรักษาใจนั้นเป็นสิ่งสำคัญเพื่อลดกิเลสภายใน ซึ่งถ้าทำได้ จะได้เสวยสุขตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
100
ทำความเข้าใจอินทรียสังวรศีล
…งำ จึงรักษามนินทรีย์ ถึงความสำรวมในมนินทรีย์ ภิกษุประกอบด้วยอินทรียสังวรอันเป็นอริยะเช่นนี้ ย่อมได้เสวยสุขอันไม่ระคน ด้วยกิเลสในภายใน มหาบพิตร ภิกษุชื่อว่าเป็นผู้คุ้มครองทวารในอินทรีย์ ทั้งหลายด้วยประการ…
เนื้อหาเกี่ยวกับคำศัพท์ต่างๆ ในการปฏิบัติธรรมที่เกี่ยวข้องกับอินทรียสังวรศีล ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ให้คำแนะนำเกี่ยวกับการสำรวมระวังอายตนะทั้ง 6 ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ โดยมีการเปิดรับอารม
ติรัจฉานวิชาและความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
99
ติรัจฉานวิชาและความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
…ล่า ย่อมรู้สึกสงบ สบาย ปราศจากความเดือดร้อน กระวนกระวาย จึงกล่าวได้ว่า พระภิกษุผู้มีศีลสมบูรณ์ ย่อมเสวยสุขทั้งทางกายและทางใจ” พึงสังเกตว่า จุลศีลและมัชฌิมศีลนั้น มีความสัมพันธ์กับปาฏิโมกขสังวรศีลและอาชีว…
บทความนี้อธิบายถึงความหมายของคำว่า "ติรัจฉานวิชา" ซึ่งหมายถึงวิชาที่ขัดกับการเป็นพระภิกษุ และความสำคัญของศีลที่ภิกษุต้องปฏิบัติตามเพื่อให้มีความสุขทั้งทางกายและใจ พระบรมศาสดาได้สอนถึงการรักษาศีลและการ
หลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม
95
หลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม
…แต่งร่างกายด้วยดอกไม้ของหอม และเครื่องประทินผิว หรือ สิ่งต่างๆ ที่นำมาตกแต่งร่างกาย เพื่อให้เกิดความสวยงาม 12. เว้นขาดจากการนั่งนอนบนที่นั่งที่นอนอันสูงใหญ่หรูหราฟุ่มเฟือยซึ่งไม่เหมาะแก่สมณะผู้สันโดษ 13.…
เนื้อหาเกี่ยวกับหลักการเว้นจากการพรากพืชคามและภูตคาม รวมถึงข้อห้ามในการบริโภคและการใช้ชีวิตของสมณะ เช่น การเว้นจากการเก็บผักผลไม้ การรับเงินทองและการค้าขาย นอกจากนี้ยังมีการอธิบายประเภทของพืชคามและภูต
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
79
คุณธรรมที่ทำให้เป็นผู้บริสุทธิ์
…สังข์ที่ถูกนำมาขัดทำความสะอาดจนมีสีขาวสะอาดบริสุทธิ์ และตกแต่งประดับประดาด้วยโลหะ เช่น เงินหรือทองจนสวยงาม เหมาะสำหรับใช้หลั่งน้ำพระพุทธมนต์ หรือใช้เป่า วิธีการทำสังข์ขัดนี้ยุ่งยากและซับซ้อนมากมาย * สามั…
บทที่ 6 อธิบายถึงความสำคัญของแรงจูงใจในการบวชตามหลักพระพุทธศาสนา โดยปูพื้นฐานความเข้าใจเกี่ยวกับการบูชาเพื่อสิทธิ์ของความบริสุทธิ์จากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า อธิบายถึงความแตกต่างระหว่างฆราวาสและผู้ประพฤติพ
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
61
ผลของการบวชในพระพุทธศาสนา
…ตอบของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เป็นที่กระจ่างในพระทัยของพระเจ้าอชาตศัตรูเป็นอย่างยิ่ง ทรงรู้สึกเสมือนได้เสวยน้ำอมฤต จึงกระหายที่จะได้เสวยเพิ่มขึ้นอีก พระเจ้าอชาตศัตรูจึงตรัสถามพระสัมมา 50 DOU ชี วิ ต ส ม ณ ะ
ข้อความนี้สำรวจเกี่ยวกับการบวชในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะประโยชน์และผลที่ตามมาของการบวช ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอนให้พระเจ้าอชาตศัตรูเข้าใจว่า การบวชไม่เพียงแค่มีคุณค่าทางจิตใจ แต่ยังได้รับการเคารพและอ
สามัญญผลเบื้องต้น
59
สามัญญผลเบื้องต้น
…นี้มีความเชื่อมั่นในเรื่อง ผลของบุญ เชื่อมั่นว่า ถ้าตนตั้งหน้าตั้งตาทำบุญ ต่อไปในภายหน้าก็ย่อมจะได้เสวยผลบุญ เป็นผู้มีอำนาจ วาสนา พรั่งพร้อมด้วยเบญจกามคุณ และข้าทาสบริวารมากมายเช่นเดียวกับมหาบพิตร คิดได้…
บทที่ 5 นี้เน้นที่สามัญญผลเบื้องต้นระหว่างพระเจ้าอชาตศัตรูกับพระสัมมาสัมพุทธเจ้า โดยพระองค์ใช้วิธีถามกลับเพื่อทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูเข้าใจลักษณะของความเชื่อต่อบุญและวาสนา ในการตอบปัญหา พระองค์ใช้วิธีต่
การดำเนินชีวิตและหลักคิดโยนิโสมนสิการ
18
การดำเนินชีวิตและหลักคิดโยนิโสมนสิการ
…ข์ทรมานอยู่ใน วัฏสงสารอีกมิรู้สุดรู้สิ้น ซึ่งหากพลาดพลั้งไปก่อกรรมทำเข็ญขั้นรุนแรงเข้า ก็ย่อมจะต้องเสวยผลกรรม อยู่ในนรกโดยไม่มีผู้ใดสามารถช่วยลดหย่อนให้ได้ ด้วยเหตุนี้พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจึงทรงสนับสนุนการ…
บทความนี้กล่าวถึงการดำเนินชีวิตของฆราวาสที่ขาดหลักคิดโยนิโสมนสิการ ซึ่งทำให้ผู้คนประพฤติตนตามอำนาจกิเลสและใช้ชีวิตในทางที่แคบ อธิบายถึงผลกระทบของการมีชีวิตอยู่ในสังคมที่มีทั้งคนดีและคนชั่วที่ทำให้เกิด
การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
246
การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
…ม่มีวิตก ไม่มีวิจาร มีปีติและสุขเกิดแต่สมาธิอยู่ เป็นผู้วางเฉยเพราะหน่ายปีติ มีสติสัมปชัญญะอยู่ และเสวยสุขด้วยนามกาย เข้าตติยฌานที่พระ อริยะเรียกเธอได้ว่า ผู้วางเฉย มีสติอยู่เป็นสุขอยู่ เข้าจตุตถฌาน อันไ…
เนื้อหานี้กล่าวถึงการละนิวรณ์ 5 อย่าง ซึ่งรวมถึงอภิชฌา, พยาบาท, ถีนมิทธะ, อุทธัจจกุกกุจจะ, และวิจิกิจฉา เพื่อชำระจิตให้บริสุทธิ์และเข้าถึงฌาน โดยวิธีการดังกล่าวช่วยให้สามารถพ้นจากกิเลสและเข้าถึงความสุ
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
211
เรื่องของพระนางเขมาเทวี
…็จไปยังสำนักของพระศาสดาจนกระทั่งพระเจ้าพิมพิสาร คิดอุบาย ด้วยการให้นักแต่งเพลง แต่งเพลงพรรณนาถึงความสวยงามของวัดเวฬุวัน จนพระนางได้ฟังก็อยาก เสด็จไป พระศาสดาทรงทราบการเสด็จมาของพระนาง จึงทรงนิรมิตหญิงรูป…
พระนางเขมาเทวีเป็นพระอัครมเหสีของพระเจ้าพิมพิสาร ผู้มีพระรูปงดงามน่าเลื่อมใส เมื่อได้รับฟังธรรมจากพระศาสดา จึงเกิดความตระหนักถึงความไม่จีรังของความงาม เมื่อตระหนักถึงธรรมนี้ พระนางจึงบรรลุเป็นพระโสดาบ
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
210
หลักการเลือกธรรมะตามจริตอัธยาศัย
…ตอัธยาศัย คือ นิสัยปกติพื้นฐานอันมีอยู่ในแต่ละบุคคล แบ่งออกได้ 6 ประเภท คือ 1. ราคจริต จะมีลักษณะรักสวยรักงาม 2. โทสจริต จะมีลักษณะหงุดหงิด รีบร้อน 3. โมหจริต จะมีลักษณะเขลา งมงาย 4. สัทธาจริต จะมีลักษณะ…
การเลือกธรรมะของพระสัมมาสัมพุทธเจ้ามีความสำคัญต่อการเข้าใจธรรมอย่างถูกต้อง โดยแยกตามจริตอัธยาศัยของผู้ฟังได้ 6 ประเภท ได้แก่ ราคจริต, โทสจริต, โมหจริต, สัทธาจริต, พุทธิจริต, และวิตกจริต ซึ่งแต่ละประเภ
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
194
การกระทำที่เหมาะสมและการนั่งตามหลักในพระพุทธศาสนา
…ระหัตถ์พระราชา แล้วขึ้นนั่งบนบัลลังก์ พระราชาทรงน้อมถวายอาหารทุก ชนิดคือข้าวต้ม ของควรเคี้ยว และข้าวสวย ที่เขาเตรียมไว้เพื่อประโยชน์แก่พระองค์ แก่สามเณร จากเรื่องตัวอย่างของสามเณรนิโครธ จะเห็นว่าเมื่อได้…
ในพระพุทธศาสนา การกระทำที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับสถานการณ์ ตัวอย่างจากสามเณรนิโครธที่ทำให้พระเจ้าอโศกเกิดความเลื่อมใส และเป็นผลให้พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรือง สามเณรนิโครธมีอาการงดงาม จนทำให้พระราชานิมนต์มาใ
เศรษฐีกับความตระหนี่
189
เศรษฐีกับความตระหนี่
…งธรรมจนเศรษฐีเลื่อมใส และได้พาเศรษฐีกับภรรยาไปถวายขนมเบื้องแด่ พระบรมศาสดาและพระภิกษุ 500 รูป เมื่อเสวยเสร็จพระพุทธองค์ทรงแสดงธรรม จนเศรษฐีและภรรยา ได้บรรลุเป็นพระโสดาบันทั้งสองคน ตั้งแต่นั้นมา เศรษฐีและ…
ในเรื่องนี้ เศรษฐีต้องต่อสู้กับความตระหนี่ของตนเอง แม้จะมีความต้องการที่จะกินขนมเบื้องแต่เขาก็เกรงว่าจะมีคนอยากกินด้วย จนท้ายที่สุดเขาก็ได้เรียนรู้ถึงการทำบุญและใช้ทรัพย์ในการกุศล เมื่อพระมหาโมคคัลลาน
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
188
ความเคารพและความถือดีในทางพระพุทธศาสนา
…ุทธเจ้าพร้อมเหล่าพระสาวก โสณทัณฑพราหมณ์เข้าไปนั่งในอาสนะที่ต่ำกว่า กราบทูลความประสงค์ของตนว่า เมื่อเสวยเสร็จ “หากตนกำลังอยู่ในท่ามกลางชุมนุมชน แล้วลุกจากอาสนะไปกราบพระองค์ ก็เกรงว่าชุมนุมชนนั้น จะดูหมิ่น…
บทความนี้กล่าวถึงความกังวลใจของพราหมณ์เมื่อเจอพระพุทธองค์ และความกลัวการถูกดูหมิ่น ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการรักษาหน้าตาในสังคม แม้จะมีความเลื่อมใสในพระพุทธศาสนา ในส่วนที่สองกล่าวถึงความถือดีของคฤหบดี ที่ม