หน้าหนังสือทั้งหมด

คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
188
คู่มือวิชาแปลไทยเป็นมคธ ป.ธ.๔-๙
…ประชุมชาดก, ประมวลชาดก ยักคิ้ว ภมุก๋ อุกขิปติ ลุกพร้อมกัน เอกปุปหาเรน อุฏฐหีสุ สนทนากัน กก สมุฏฐาเป เสวยราชย์ รชฺช์ กาเรสิ หตุถ โอตาเรติ จุ่มมือลง จูงมือไป ใส่เอวไป แล่นเรือออกทะเลไป ตีกลองป่าวประกาศ ร่วม…
เนื้อหาครอบคลุมคำศัพท์และหลักการแปลจากภาษาไทยเป็นมคธ รวมถึงแนวคิดและวิธีการในการแปลที่ถูกต้อง เหมาะสำหรับนักศึกษาและผู้สนใจในศาสตร์การแปล ทั้งนี้ ห้องเรียนจะเน้นไปที่คำที่พบในประมวลชาดกและปริยัติธรรม
ศัพท์และความหมายในบทที่ ๒๐๗
223
ศัพท์และความหมายในบทที่ ๒๐๗
…ับการกินของสัตว์ กินธัญญชาติ คือ กินข้าวต่างๆ กินของเหลว ของที่ใช้ดื่ม เช่น น้ำ ยาคู กินบุญ กินบาป (เสวย) เป็นกิริยาของผู้เกิด คือ ลูก เป็นกิริยาของผู้ให้เกิด คือ แม่ เท่ากับคำว่า “คลอด” ๑๕. โอรุยห อารุยห…
ในบทเรียนนี้มีการวิเคราะห์ศัพท์และความหมายมากมาย เช่น อุปฺปนฺโน ชาโต และอื่นๆ ที่มีความสำคัญในการเข้าใจเหตุการณ์และการเกิดในชีวิต โดยให้ความสำคัญกับการใช้ในสถานการณ์ต่างๆ เช่น การเกิดขึ้นของคนและสัตว์
สัมมาสมาธิและการเข้าถึงฌาน
32
สัมมาสมาธิและการเข้าถึงฌาน
…ะวิตกวิจารสงบไป ไม่มีวิตก ไม่มีวิจาร มีปีติและสุขอันเกิดแต่สมาธิอยู่ เธอมีอุเบกขา มีสติ มีสัมปชัญญะ เสวยสุขด้วยนามกาย เพราะปีติสิ้นไป เข้าถึงตติยฌาน ที่พระอริยะทั้งหลายสรรเสริญว่า ผู้ได้ฌานนี้เป็นผู้มีอุเ…
บทความนี้สำรวจลักษณะของสัมมาสมาธิว่าเป็นการที่จิตไม่ฟุ้งซ่านและมีความตั้งมั่น ซึ่งสามารถขจัดมิจฉาสมาธิและกิเลสต่างๆ ได้ การปฏิบัติสัมมาสมาธิทำให้ผู้ปฏิบัติเข้าถึงสภาวะที่ไม่มีทั้งสุขและทุกข์ และนำไปสู
การทำสมาธิและผลของกรรมในพระพุทธศาสนา
92
การทำสมาธิและผลของกรรมในพระพุทธศาสนา
…บ้าง หลายๆ กับบ้าง ในชาติโน้น เรามีชื่ออย่างนั้น มีโคตรอย่างนั้น มีผิวพรรอย่างนั้น มีอาหารอย่างนั้น เสวยสุขเสวยทุกข์อย่างนั้น มีอายุเพียงเท่านั้น ตายจากชาตินั้นแล้ว ได้ไปเกิดในชาติโน้น แม้ในชาตินั้นเราก็ไ…
เนื้อหานี้พูดถึงการทำสมาธิในพระพุทธศาสนา และการเป็นผลจากกรรมที่ส่งผลต่อการเกิดและการตายของสัตว์ โดยแบ่งบุคคลออกเป็นผู้มีความดีและความชั่วซึ่งจะส่งผลต่อภพภูมิที่แตกต่างกัน ทั้งนี้การทำสมาธิจะช่วยให้จิต
การรับรู้เวทนาในธรรมวินัย
30
การรับรู้เวทนาในธรรมวินัย
“ภิกษุในธรรมวินัยนี้ เสวยสุขเวทนาอยู่ ก็รู้ชัดว่า เราเสวยสุขเวทนา เสวยทุกขเวทนาอยู่ ก็รู้ชัดว่า เราเสวยทุกขเวทนา เสวยอทุกขมสุ…
เนื้อหาในบทความนี้อธิบายการรับรู้เวทนาของภิกษุในธรรมวินัย โดยมีการแบ่งประเภทของเวทนาเป็น สุขเวทนา, ทุกขเวทนา และ อทุกขมสุขเวทนา พร้อมทั้งคำอธิบายเกี่ยวกับอามิสหรือเหยื่อล่อที่เกี่ยวข้องกับความรู้สึกต่
จริตและสาเหตุที่มีความแตกต่างกันตามคัมภีร์
97
จริตและสาเหตุที่มีความแตกต่างกันตามคัมภีร์
…ให้มีจริต ที่ไม่เหมือนกันในชาติปัจจุบัน 1. ในขณะบำเพ็ญบุญกุศลจิตปรารภในการมีหน้ามีตา มีชื่อเสียง ได้เสวยมนุษย์สมบัติ ทิพยสมบัติ เหล่านี้เป็นต้น อันเป็นตัวตัณหา ราคะ ครุ่นคิดไปในการถือว่าเป็นตัวตนเราเขา อั…
เนื้อหานี้กล่าวถึงจริตในมนุษย์ที่แบ่งออกเป็นสามประเภท คือ สัทธาจริต, พุทธจริต, และราคจริต โดยแต่ละประเภทมีลักษณะและพฤติกรรมที่แตกต่างกัน โดยมีสาเหตุที่มาจากการบำเพ็ญบุญกุศล รวมถึงภพภูมิก่อนเกิดที่มีผล
อาการและความหมายของกิเลส
32
อาการและความหมายของกิเลส
…้เกิดทุกข์โทษภัยตามมาไม่มีจบสิ้น กล่าวคือ กิเลสเป็นเหตุให้ทำอกุศลกรรม และอกุศล กรรมย่อมให้เกิดวิบาก เสวยทุกข์โทษภัย เวียนว่ายตายเกิดในภพภูมิทั้งปวง หากคนเราได้เรียน รู้จักเข้าใจกิเลสไว้ก่อน ก็อาจสามารถที่…
บทเรียนนี้นำเสนออาการของโรคทางจิตที่มีลักษณะ 3 อย่าง ได้แก่ หิว ร้อน และมีด ซึ่งเป็นสัญญาณที่บ่งชี้ว่าจิตป่วย นอกจากนี้ยังพูดถึงกิเลสซึ่งเป็นต้นเหตุหลักที่ทำให้จิตเศร้าหมองและเกิดการกระทำที่ไม่ดี เช่น
ความเข้าใจเกี่ยวกับกรรม: มโนสุจริตและอกุศลกรรม
59
ความเข้าใจเกี่ยวกับกรรม: มโนสุจริตและอกุศลกรรม
…มีโทษ กรรมนั้นมีทุกข์เป็นผล” “บุคคลทำกรรมใดแล้ว ย่อมเดือดร้อนภายหลัง มีหน้านองด้วยน้ำตา ร้องไห้อยู่ เสวยผลแห่งกรรมใด กรรมนั้นทำแล้วไม่ดีเลย” อกุศลกรรมเป็นการกระทำที่ไม่ดีไม่งาม ผิดศีล ผิดธรรม ทำให้จิตเศร้…
เนื้อหาเกี่ยวกับมโนสุจริตซึ่งมี 3 ประการ ได้แก่ อนภิชฌา, อัพยาบาท, และสัมมาทิฏฐิ รวมถึงแนวคิดเกี่ยวกับอกุศลกรรมที่เกิดจากโลภะ โทสะ โมหะ การกระทำของบุคคลที่ทำในลักษณะนี้มักนำมาซึ่งความทุกข์และโทษ นอกจา
ลักษณะความสัมพันธ์ของอินทรีย์ในลำดับของเทศนา
172
ลักษณะความสัมพันธ์ของอินทรีย์ในลำดับของเทศนา
…งทรงแสดงชีวิตินทรีย์ 5. ตราบใดที่ชีวิตินทรีย์นั้นยังเป็นไปอยู่ ตราบนั้นความไม่หยุดยั้งแห่งอารมณ์ที่ เสวยแล้ว (เวทนา) เหล่านั้นก็มีอยู่ 6. เพื่อให้ทราบว่า สุขและทุกข์ทั้งหมดนั้นอย่างใดอย่างหนึ่งที่เสวยแล้ว…
บทความนี้สำรวจลักษณะความสัมพันธ์ของอินทรีย์ทั้ง 22 ในลำดับเทศนา โดยเริ่มจากการทำความเข้าใจเกี่ยวกับอัตภาพ ทั้งหญิงและชาย ไปจนถึงการศึกษาอิตถินทรีย์และปุริสินทรีย์. การแสดงความสัมพันธ์ของอินทรีย์ที่กล่
นิโรธอริยสัจในพระพุทธศาสนา
194
นิโรธอริยสัจในพระพุทธศาสนา
…ที่สูง ขึ้นไป แต่เมื่อหลุดจากกามภพที่มีทุกข์เผ็ดร้อน ก้าวเข้าสู่รูปภพของพวกพรหม นั่นก็มีทุกข์น้อยลง เสวยสุขจากรูปฌานที่มีความปราณีตกว่า แต่ก็ยังมีทุกข์ ก้าวพ้นจากรูปภพนั้นไปถึงอรูปภพ ซึ่งมีความสุขประณีตจน…
ในทัศนะพระมงคลเทพมุนีว่าตัณหาที่เกิดขึ้นในภพ 3 ทำให้มนุษย์ยังคงทุกข์ แม้จะหลุดพ้นจากกามภพไปสู่รูปภพและอรูปภพก็ยังพบความทุกข์ได้อยู่ นิโรธหมายถึงการดับทุกข์ด้วยการสงบกิเลส ซึ่งมี 5 ขั้นตอน นิโรธที่กล่า
การศึกษาเกี่ยวกับวิญญาณธาตุและขันธ์ 5
239
การศึกษาเกี่ยวกับวิญญาณธาตุและขันธ์ 5
…ือ ส่วนของใจ ประกอบด้วยธรรมชาติ 4 อย่าง ซึ่งต่างก็ทำหน้าที่ต่าง ๆ กัน ดังนี้ 1. ธรรมชาติที่ทำหน้าที่เสวยอารมณ์ เรียกว่า เวทนา 2. ธรรมชาติที่ทำหน้าที่จดจำ หรือรวบรวมอารมณ์ไว้ภายใน เรียกว่า สัญญา 3. ธรรมชาต…
เอกสารนี้กล่าวถึงความแตกต่างระหว่างวิญญาณธาตุและวิญญาณขันธ์ โดยวิญญาณธาตุคือส่วนที่ประกอบด้วยความสามารถในการเห็น จำ คิด และรู้ ขณะที่วิญญาณขันธ์เป็นเพียงผลผลิตของการรับรู้เท่านั้น ขันธ์ 5 ประกอบด้วย ร
การทำงานของใจและอารมณ์
246
การทำงานของใจและอารมณ์
…ิ่งที่จะก่อ ให้เกิดอารมณ์จากภายนอกที่มากระทบนั้นเป็นสิ่งที่น่าพอใจ ยินดี ก็จะรู้สึกเป็นสุข เรียกว่า เสวย สุขเวทนา และในกรณีเช่นนี้ ก็จะเห็น ใจ มีลักษณะใส แต่ถ้าอายตนะภายนอกหรือสิ่งที่จะก่อ ให้เกิดอารมณ์จา…
บทความนี้พูดถึงการทำงานของมโนธาตุและอารมณ์ภายในจิตใจ โดยเฉพาะการรู้เท่าทันอารมณ์และการปล่อยวางจากความทุกข์และความสุขที่เกิดขึ้นจากการกระทบของสิ่งต่างๆ จากภายนอก ผู้เขียนชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของการเข้
ธรรมะเพื่อประช: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี (๒)
26
ธรรมะเพื่อประช: แนวคิดการบำเพ็ญบารมี (๒)
…มารถ เหาะเหินเดินอากาศได้ เป็นมหาฤๅษีที่มีตบะกล้ามาก ท่านหมั่น เจริญเมตตาไปยังสรรพสัตว์ทุกหมู่เหล่า เสวยสุขอยู่ในฌาน- สมาบัติเป็นเวลายาวนาน เมื่อท่านออกจากป่าและพบเห็นมหาชนกำลังสร้างถนน หนทาง เพื่อใช้เป็น…
บทความเกี่ยวกับสุเมธบัณฑิตโพธิสัตว์ผู้มีความตั้งใจในการสร้างบุญบารมี ผ่านการบริจาคทรัพย์และร่วมทำบุญกับมหาชน เพื่อสร้างทางสำหรับการเสด็จของพระทีปังกรพุทธเจ้า การบวชเพื่อเข้าถึงอภิญญาสมาบัติและเผยแพร่ค
เส้นทางสู่ความเป็นพุทธะ (๒)
75
เส้นทางสู่ความเป็นพุทธะ (๒)
…วจร ไม่ เกิดในอสัญญีภพ ในรูปาวจรภูมิ ไม่เกิดในภพสุทธาวาส เพราะ เนื่องจากถ้าตกไปในอบายภูมิก็ดี หรือไปเสวยสุขในภพภูมิที่สูงๆ อายุยืนเป็นกัปๆ ก็ดี ทําให้ขาดโอกาสในการสร้างบารมี เพราะ เสวยสุขและทุกข์นานเกินไป…
เนื้อหานี้กล่าวถึงลักษณะของพระโพธิสัตว์ที่มุ่งสู่วิถีของความเป็นพุทธะ โดยเฉพาะถึงความสำคัญของการไม่เกิดในอบายภูมิและการมีความเพียรพยายามในการสร้างบารมี ซึ่งมี 4 ลักษณะสำคัญ ได้แก่ ความเพียรพยายามไม่ลด
ธรรมะเพื่อประชา: พระนางผุสดีและความสำเร็จของพระมารดาพระพุทธเจ้า
93
ธรรมะเพื่อประชา: พระนางผุสดีและความสำเร็จของพระมารดาพระพุทธเจ้า
…จเป็นอัศจรรย์ คราวนี้มาศึกษาย้อนกลับ ไปเมื่อ ๓ ชาติที่แล้วของพระนางสิริมหามายาว่า ชาติที่แล้ว พระนางเสวยทิพยสมบัติอยู่บนสวรรค์ชั้นดุสิตถอยไปอีกหนึ่งชาติ ได้เป็นอัครมเหสีของพระเจ้าสัญชัยในกรุงเซตุดร พระนาม…
เรื่องราวของพระนางผุสดี ผู้เป็นพระมารดาของพระพุทธเจ้าในอดีตชาติ และความสำคัญของการอธิษฐานเพื่อสร้างบารมี ในบทนี้กล่าวถึงการเดินทางของพระนางผ่านหลายชาติและบทเรียนที่สำคัญเกี่ยวกับการสร้างบารมีและการอธิ
ธรรมะเพื่อประช - เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๓
100
ธรรมะเพื่อประช - เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๓
ธรรมะเพื่อประช เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๓ (กำเนิด พระเวสสันดร) ៩៩ เสวยทิพยสมบัติอยู่ในดาวดึงสเทวโลกพอดี อีกทั้งพระโพธิสัตว์ กําลังจะมาสร้างบารมีในโลกมนุษย์เช่นกัน ท้าวสัก…
ในตอนที่ ๓ ของเวสสันดรชาดก พระโพธิสัตว์เลือกจุติในครรภ์ของพระนางผุสดีเพื่อสร้างบารมี ณ พุทธหลวง ท้าวสักกะแนะนำให้เกิดเป็นพระโอรส ขณะพระมารดามีพระประสงค์ที่จะสร้างมหาทานบารมี โดยสละพระราชทรัพย์เพื่อทำท
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๑๔
195
ธรรมะเพื่อประชา: เวสสันดรชาดก ตอนที่ ๑๔
…็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งเหลืออีกเพียง ภพชาติเดียวเท่านั้น คือ หลังจากที่ได้ไปอุบัติเป็นจอมเทพ และ เสวยสุขในสวรรค์ชั้นดุสิต ก็จะเสด็จอุบัติบนโลกมนุษย์อีกครั้ง เมื่อทรงออกผนวชแสวงหาโมกขธรรม จะได้บรรลุอนุต…
ในตอนนี้ของเวสสันดรชาดก เราเห็นความรักในการบริจาคทานของพระเวสสันดรที่ติดแน่นในจิตใจของพระองค์ แม้จะถูกขับไล่ แต่พระองค์ก็ไม่ลดละในการทำทาน จนถึงจุดที่ทรงกล้าสละทรัพย์สมบัติที่คนทั่วไปยากจะทำ รวมถึงการ
อิสรภาพของกัณหาชาลี
206
อิสรภาพของกัณหาชาลี
…ชทานปราสาท ๗ ชั้น ให้กับชูชก อีกด้วย ตั้งแต่นั้นมา ชูชกก็มีบริวารมากมาย พร้อมทั้งรวบรวม ทรัพย์ขึ้นไปเสวยสุขอยู่บนปราสาท บริโภคโภชนะมีรสเลิศ เสวยสุขอย่างที่ไม่เคยได้รับมาก่อนเลยในชีวิต เนื่องจากชูชกบริโภคอ…
ในตอนนี้ของเรื่องราว ชาลีราชกุมารและพระราชกุมารีได้รับอิสรภาพจากการเป็นทาสของพราหมณ์ หลังจากการไถ่ที่มีค่าใช้จ่ายสูง พระเจ้าสัญชัยได้สั่งให้จัดเตรียมทรัพย์สินเพื่อไถ่หลานทั้งสองคืนมา ส่งผลให้ชูชกมีควา
ธรร ประช มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๑ ๑ (ศุภนิมิต)
337
ธรร ประช มโหสถบัณฑิต ตอนที่ ๑ ๑ (ศุภนิมิต)
…อกาส จนสามารถเอาชนะอุปสรรคต่างๆ ได้ ทำให้มนุษย์ และเทวาทั้งหลายต่างแซ่ซ้องสรรเสริญ ภพชาติที่พระองค์ เสวยพระชาติเป็นมโหสถบัณฑิตนี้จึงเป็นภพชาติที่นักสร้างบารมี ทั้งหลายจะต้องศึกษาเป็นอย่างยิ่ง เพราะพระองค์…
เรื่องราวเกี่ยวกับมโหสถบัณฑิตเป็นภพชาติที่สำคัญสำหรับนักสร้างบารมี ในเมืองมิถิลานคร พระเจ้าวิเทหราชปกครองด้วยทศพิธราชธรรม พร้อมทีมปุโรหิตที่มีความรู้และความสามารถสูง การบริหารจัดการทำให้ประชาชนมีความส
ปรโลกและชีวิตหลังความตาย
9
ปรโลกและชีวิตหลังความตาย
…ุคติภูมิ เป็น สถานที่หมุนเวียนให้กับสรรพสัตว์ทั้งหลาย ที่ประกอบกุศลกรรมและอกุศลกรรม ได้ วนเวียนไปมา เสวยสุขบ้าง ทุกข์บ้าง ตาม * มก. อรรถกถาสุปปวาสสูตร เล่ม 44 หน้า 233 ภพ 3 (กามภพ รูปภพ อรูปภพ) มีทั้งหมด …
ปรโลกหรือชีวิตหลังความตายประกอบด้วย 31 ภูมิ แบ่งเป็นที่อยู่ของชีวิตหลังความตายไม่จำกัดเชื้อชาติหรือศาสนา ทั้งหมดประกอบด้วยสุคติภูมิและทุคติภูมิ ที่มั่นใจในการเวียนว่ายตายเกิดไปจนกว่าจะหมดกิเลส รวมทั้ง