หน้าหนังสือทั้งหมด

บุญนิธิและวิธีบำเพ็ญบุญ
9
บุญนิธิและวิธีบำเพ็ญบุญ
…ณวโรรส) อสาธารณมญฺเญสํ อโจรหรโณ นิธิ กยิราถ ธีโร ปุญญานิ เอส เทวมนุสฺสานํ โย นิธิ อนุคามิโก สพฺพกามทโท นิธิ ។ มีความว่า บุญนิธินี้ไม่สาธารณะแก่คนเหล่านี้ โจรก็ไม่แย่งชิงนำไปได้ ผู้มีปัญญาจึงควร บำเพ็ญบุ…
เนื้อหาไฟฟ้ามหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสส่งเสริมการบำเพ็ญบุญและกุศล โดยชี้ให้เห็นถึงผลของบุญที่นำมาสู่ความสุขและสันติสุข ทั้งในมนุษย์และเทวดา พร้อมยกตัวอย่าง 3 ประการ ของผลที่ต้องประสงค์ และการอุทิศ
ความเชื่อและกรรมในพระพุทธศาสนา
22
ความเชื่อและกรรมในพระพุทธศาสนา
… ๑ สิ่งที่สัตว์ทำด้วย กาย วาจา ใจ พร้อมด้วยเจตนา ชื่อว่า กรรม จำแนกโดยประเภท ส่วนดีมีมูลมาแต่อโลภะ อโทสะ อโมหะ เป็นกุศลกรรม ส่วนชั่วมีมูลมาแต่ โลภะ โทสะ โมหะ เป็นอกุศลกรรม กรรม ๒ ประเภทนี้ เมื่อความประช…
บทความนี้สำรวจความเชื่อในพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับกรรมและผลของกรรม โดยกล่าวถึงความเชื่อ ๔ ประการ คือ กัมมสัทธา เชื่อกรรม, วิปากสัทธา เชื่อผลแห่งกรรม, และกัมมัสสกตาสัทธา เชื่อความที่สัตว์มีกรรมเป็นของตน นอ
อุบายโกศลและความฉลาดในการประกอบกิจ
32
อุบายโกศลและความฉลาดในการประกอบกิจ
…ริกธาตุให้ไปก่อน กว่าทูตทั้งหลาย พระนครจะพร้อมกันเข้าแล้วและรบเร้าจะแจกจนได้ น เมื่อเป็นสมัยเช่นนี้ โทณพราหมณ์จึงได้กล่าวสุนทรกถาแนะนำ ทูต ๗ พระนครให้สโมสร สามัคคีกับคณะมัลลกษัตริย์ได้แล้ว พร้อมใจกันแบ่…
เนื้อหาว่าด้วยความฉลาดในการประกอบกิจการและการใช้กลยุทธ์ที่ดีกว่าในการจัดการปัญหา จากเรื่องราวในมหาปริพพานสูตร การแสดงให้เห็นถึงความสำคัญของการอนุรักษ์พระสารีริกธาตุโดยไม่แจกจ่ายก่อนให้ระวังภัย และกระบ
วิริยสมบัติและความเพียร
68
วิริยสมบัติและความเพียร
…ขอบ ทั้งข้างผิด จึงควรที่บุคคลจะรู้จักในทางที่ถูกจำจะให้สำเร็จอิฏฐวิบุลผล ไม่เช่นนั้น กลับจะให้เกิด โทษแก่ตนยิ่งขึ้นไป เปรียบเหมือนเครื่องอุปกรณ์สำหรับทำไม้ เจ้าของใช้ในทางที่ผิด เช่นให้ ประการ ย่อมจะให…
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของวิริยสมบัติหรือความเพียรในการประกอบกิจกรรม โดยอธิบายถึงคุณลักษณะและผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นเมื่อมีความเพียรในทางที่ถูกต้อง ความเพียรมีหลายลักษณะและเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้บุคคลสามา
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในพระธรรมวินัย
81
ความสำคัญของกัลยาณมิตรในพระธรรมวินัย
…ป็นธรรมดา ก็ย่อมพ้นจากชราได้ เป็นผู้มีมรณะเป็น ธรรมดา ก็ย่อมพ้นจากมรณะได้ เป็นผู้มีโศกปริเทวะ ทุกข์ โทมนัส อุปายาสเป็นธรรมดา ก็ ย่อมพ้นจากทุกข์เหล่านี้ได้ แม้ด้วยบรรยายนี้จึงรู้ว่า ความเป็นผู้มีกัลยาณมิ…
เนื้อหาเกี่ยวกับกัลยาณมิตรซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการบรรลุนิพพาน และบทบาทของกัลยาณมิตรในพระธรรมวินัย โดยยกตัวอย่างเรื่องราวของพระราชกุมารที่สามารถพ้นจากอำนาจของนางยักขินีได้ และอานนท์ผู้ที่รู้ถึงความสำคั
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
108
การปกครองพระราชอาณาจักรในบริบทของพระมหากษัตริย์
…ว่า พระองค์ทรงพระสำราญนิรทุกข์อยู่หรือ และรัฐมณฑลอันสมบูรณ์นี้ พระองค์ทรงปกครอง ดีโดยธรรมอยู่หรือ ฯ โทษเป็นเครื่องเสื่อมเสียอย่างใดอย่างหนึ่ง ไม่มีในหมู่เสนาอำมาตย์ราช เสวกของพระองค์บ้างหรือ อนึ่งเหล่าป…
บทความนี้นำเสนออุบายการปกครองของพระมหากษัตริย์ผ่านเนื้อเรื่องในหังสชาดก โดยมีการถามตอบระหว่างพระยาหงส์โพธิสัตว์และพระเจ้ากรุงพาราณสีเกี่ยวกับการปกครองรัฐและความสุขของประชาชน พระราชกุมารและการสร้างฐานะ
ความสำคัญของน้ำและการจัดการจราจรโดยสมเด็จพระญาณสังวร
138
ความสำคัญของน้ำและการจัดการจราจรโดยสมเด็จพระญาณสังวร
…ห้เพาะพันธุ์หญ้า แฝกไว้เป็นจำวนมากแล้วในปัจจุบัน อันจะเป็นการลดระดับการแพร่กระจายของไนโตรเจนอันเป็น โทษแก่ชีวิตได้เป็นอันมาก เพื่อความอยู่ดีกินดีของราษฎร์ได้ทรงแก้ไขปัญหาขาดแคลนน้ำจืด สำหรับใช้ในการอุปโ…
เนื้อหาบทความกล่าวถึงพระราชดำริของสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายกที่มีต่อการแก้ไขปัญหาขาดแคลนน้ำและการจัดการจราจรในประเทศ โดยทรงเห็นความสำคัญในการสร้างโครงการจัดการน้ำ เช่น การสร้าง
พระราชปณิธานและคุณธรรมของสมเด็จพระญาณสังวร
154
พระราชปณิธานและคุณธรรมของสมเด็จพระญาณสังวร
…ิตในจิตอยู่ พิจารณาเห็นธรรมในธรรมทั้งหลายอยู่ มีความเพียร มีสัมปชัญญะ มีสติ กำจัดอภิชฌา (ความยินดี) โทมนัส (ความยินร้าย) ในโลก เสียได้ ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุมีตนเป็นเกาะมีตนเป็นที่พึ่ง มีธรรมเป็นเกาะ…
เนื้อหาอธิบายถึงพระราชปณิธานและบทบาทของสมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายก ในการประดับพระปัญญาบารมี พร้อมกับการปฏิบัติตนตามหลักธรรมและการมีธรรมเป็นที่พึ่ง อ้างอิงถึง การเจริญอายุด้วยธรร
สมเด็จพระญาณสังวรกับโครงการอนุรักษ์และพัฒนา
160
สมเด็จพระญาณสังวรกับโครงการอนุรักษ์และพัฒนา
…เช่น ห้วยฮ่องไคร้นั้น สามารถฟื้นฟูให้กลับชุ่มชื้นได้ในเวลาเพียงไม่กี่ปี หากคิดแต่จะทอดทิ้งป่าเสื่อม โทรมทุกแห่ง จะทำให้ทะเลทรายคืบขยายออกไปทุกที แต่หากคิดสู้โดยการเร่งรัดฟื้นฟู ก็จะ กลับกัน คือให้ป่าเข้…
สมเด็จพระญาณสังวรได้เสด็จไปประทับที่พระตำหนักภูพิงคราชนิเวศน์ เชียงใหม่ เพื่อติดตามความก้าวหน้าของโครงการอนุรักษ์และพัฒนาที่สำคัญในภาคเหนือ ที่มีเนื้อที่ประมาณ 10 ล้านไร่ ซึ่งมุ่งเป้าฟื้นฟูและอนุรักษ์
อุเบกขาและบารมีในพระพุทธศาสนา
190
อุเบกขาและบารมีในพระพุทธศาสนา
…คืออวิโรธนะ ความไม่ผิด โดยปรหิตปฏิบัติปริยาย ขันติ ความอดทน กิริยาที่อดทนต่อโลภะ ความอยากได้บ้าง ต่อโทสะ ความโกรธ เคืองจนถึงพยาบาทมุ่งร้ายบ้าง ต่อโมหะ ความหลงงมงายบ้าง เพราะได้ประสบอารมณ์ที่ยั่วให้ เกิด…
บทความนี้เน้นถึงความสำคัญของอุเบกขาในพระพุทธศาสนา โดยชี้ให้เห็นประโยชน์ของอุเบกขาในการดำเนินชีวิต รวมถึงการมีใจกลางในความยุติธรรมและการแบ่งอุเบกขาบารมีออกเป็นสามระดับ ทั้งยังได้กล่าวถึงพระราชกรณียกิจซ
ความสำคัญของวิริยะและขันติในการปกครอง
234
ความสำคัญของวิริยะและขันติในการปกครอง
…ังฆปริณายก สภาที่ไม่มีสัตบุรุษ ผู้ไม่พูดเป็นธรรม ไม่ชื่อว่าสภา ไม่ชื่อว่าสัตบุรุษ ผู้ละ หรือสงบราคะ โทสะ โมหะ พูดเป็นธรรม ชื่อว่าสัตบุรุษ ២៣៨ ในการปฏิบัติ จำต้องอาศัยวิริยะความเพียร เผาผลาญกำจัดความเกีย…
สมเด็จพระญาณสังวรสมเด็จพระสังฆราชสกลมหาสังฆปริณายกมีคำสอนเกี่ยวกับการปฏิบัติที่จะทำให้เกิดความเจริญในชีวิตและการปกครอง ประเทศนั้นต้องอาศัยเวทนาจริงจังเพื่อกำจัดความเกียจคร้าน ด้วยวิสัชนาที่ชัดเจนในเรื
พระสัปปุริสธรรมในพระราชกิจ
248
พระสัปปุริสธรรมในพระราชกิจ
…ราษฎร์ ตลอดถึงพระราชอาณาจักรด้วยสามารถทรงชักนำ ในอนวัชชจริยากิจจการาปณะ คือการให้กระทำกิจที่ปราศจาก โทษกอปรด้วยหิตานุหิตประโยชน์ อันเกื้อกูลแก่ตนแลชนทั้งหลายสงเคราะห์เข้าในรัฏฐาภิบาลโนบายแผนกหนึ่ง ซึ่งท…
พระสัปปุริสธรรมที่แสดงถึงความสำคัญของการรู้จักกาลและการบำเพ็ญกิจที่มีประโยชน์สำหรับประชาชน ถูกนำเสนอผ่านการปฏิบัติของสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ การดำเนินงานของพระองค์ให้ประโยชน์ต่อสังคมและพระพุทธศาสนา รวม
การปกครองและความยุติธรรมในพระราชธรรม
279
การปกครองและความยุติธรรมในพระราชธรรม
…อาทรัพย์ที่เขาหวงแหนบ้าง แล เป็นคนพาลทำร้ายผู้อื่นเอาบ้างเป็นต้น เป็นหน้าที่ของอิสรชนจะพิจารณาแล้วลงโทษแก่ผู้ทำผิด เพื่อรักษาประโยชน์กิจแลความเกษมของปวงประชาถ้าการพิจารณาชี้ขาดแลลงโทษไม่เป็นไปโดย ยุติ ค…
…และความปรารถนาดีต่อประชาชน การรักษาความยุติธรรมเป็นพื้นฐานในการสร้างความสงบสุขให้สังคม โดยเฉพาะการลงโทษผู้ทำผิดควรมีความเป็นธรรมและยุติธรรม เพื่อไม่ให้เกิดความวุ่นวายและสร้างความเกษมสุขแก่ประชาชน การปกค…
การปฏิรูปการปกครองและการสร้างความเป็นธรรม
316
การปฏิรูปการปกครองและการสร้างความเป็นธรรม
…ของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย, จริงอย่างนั้น สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้าของเราทั้งหลาย เพื่อรักษาธรรม ทรงวาง โทษไว้สำหรับลงแก่สหธรรมิกผู้ละเมิดธรรม ตั้งแต่ปรับอาบัติขึ้นไป จนถึงนาสนะ เสียจากคณะ เป็นที่สุด ทรงอุด…
เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิรูปการปกครองที่เน้นการปฏิบัติตามหลักธรรมเพื่อให้สังคมอยู่เย็นเป็นสุข ผู้ปกครองควรยึดมั่นในธรรมเพื่อกำจัดอธรรมและส่งเสริมความเป็นธรรมในสังคม โดยอ้างอิงถึงคำสอนของพระพุทธเจ้าและการ
พระอัฐิธาตุและชีวิตของพระพุทธเจ้า
330
พระอัฐิธาตุและชีวิตของพระพุทธเจ้า
…นี้ไม่สมควรเลย ด้วยเหตุฉะนี้ จึงอุตสาหะเสด็จไปปรินิพพาน ณ กุสิ นารานครน้อย ซึ่งทรงพิจารณาคาดเห็นว่า โทษทั้งปวงนั้นจะไม่เกิดมีเป็นแน่ แลการก็เป็นสมจริง อย่างนั้น เพราะสมเด็จพระบรมศาสดาเป็นบรมการณวสิกชน แ…
บทความนี้สำรวจพระอัฐิธาตุของพระพุทธเจ้าและข้อคิดในการบูชาซึ่งทรงสร้างขึ้นด้วยศรัทธา โดยเน้นให้เห็นถึงความสำคัญของการหลีกเลี่ยงสงครามและความรุนแรงในพระพุทธศาสนา นอกจากนี้ยังเล่าย้อนเกี่ยวกับพระอานนท์แล
รัฏฐาภิบาลโนบายและหลักยุติธรรมในพระพุทธศาสนา
359
รัฏฐาภิบาลโนบายและหลักยุติธรรมในพระพุทธศาสนา
…องผู้อื่นบ้าง แลคนเป็นพาลทำร้ายผู้อื่นบ้าง เป็นอาทิ เป็นหน้าที่ของท่านผู้ปกครองจะต้องพิจารณาแล้วแลลงโทษแก่ผู้ทำผิด เพื่อรักษาสิทธิ แลความเกษมสุของประชาชน ถ้าการพิจารณา ชี้ขาดแลลงโทษไม่เป็นไปโดยยุติคือคว…
…กี่ยวข้องกับการปกครองและการรักษาความยุติธรรมในสังคม ระบุถึงความสำคัญของการไกล่เกลี่ยข้อพิพาทและการลงโทษผู้กระทำผิดเพื่อความเป็นธรรมแก่ประชาชน ถือเป็นภารกิจของท่านผู้ปกครอง คำสอนในพระพุทธศาสนาเกี่ยวกับยุ…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
34
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
… ย่อมเป็นไป ในกายนั้น เหตุนั้น ๒ ค 0 [ต์ กมุม กรรมนั้น] ชื่อกายิกะ [เป็นไปในกาย ] ๕ ๔ ทวาเร นิยุตโต โทวาริโก [ชน) ประกอบ ในประตู ชื่อ ๒ โทวาริกะ (ผู้ประกอบในประตู ] က ๒ สกุณ หนฺตฺวา ชีวตีติ สากุนิโก [ชน…
เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์เน้นการเข้าใจวจีวิภาค สมาสและตัทธิต โดยมีการอธิบายถึงความหมายของการกระทำที่เกิดขึ้นจากการทำด้วยกายและบทบาทต่างๆ รวมถึงการเชื่อมโยงกับคำอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง ทำให้เห็นภาพรวมของ
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
50
บาลีไวยากรณ์ วจีวิภาค ภาคที่ ๒ อาขยาต และ กิตก์
…ว่าปากะ, ปจ ธาตุ ในความ หุง ต้ม. เอา ๆ เป็น กุ เพราะ ณ ปัจจัย เป็นภาวรูป ภาวสาธนะ ทุสฺสติ เตนา - ติ โทโส. (ชนใด ย่อมประทุษร้าย ด้วย กิเลสนั้น, เหตุนั้น กิเลสนั้น ชื่อว่าเป็นเหตุประทุษร้าย [แห่งชน.] ทุสุ…
ในเนื้อหานี้จะพูดถึงหลักไวยากรณ์บาลี โดยเฉพาะในด้านวจีวิภาคในภาคที่ ๒ ซึ่งจะอธิบายการทำและการเกิดขึ้นของคำในรูปแบบต่างๆ พร้อมชี้แจงตัวอย่างการใช้เวณตามบทบาทในภาษา เช่น การเสียดแทงและการนำไปของภาระ ผ่า
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
12
วิสุทธิมคฺคสฺส นาม ปกรณวิเสสสุล
…สีลสนภูสิตา ฯ อตฺตานุวาทาทิตย์ วิทธ์สยติ สพฺพโส ชเนติ กิตติ หาสญฺจ สีล สีลวต์ สทา ฯ คุณาน มูลภูตสฺส โทสาน พลฆาติโน อิติ สีลสฺส วิญเญยฺย์ อานิสสกถามุขนฺติ ฯ อิทานิ ย์ วุตต์ กติวิธญเจต์ สีลนติ ตตฺริท์ วิส…
เนื้อหานี้กล่าวถึงความหมายและความสำคัญของวิสุทธิมคฺคในศาสนาพุทธ รวมถึงการรักษาสีลที่มีผลต่อสังคมและตัวบุคคล โดยยกตัวอย่างการเชื่อมโยงระหว่างสีลกับการบรรลุถึงนิพพาน และคุณธรรมที่ควรปฏิบัติ เช่น การมีศี
สีลนิทเทโสในวิสุทธิมคฺคสฺส
17
สีลนิทเทโสในวิสุทธิมคฺคสฺส
…ตนเยเนวสฺส ติวิธตา เวทิตพฺพา ฯ จตุกเกส ปฐม จตุกเก โยธ เสวติ ทุสสีเล สีลวนฺเต น เสวติ วตฺถุวีติกฺกเม โทส์ น ปสฺสติ อวินฺทิสุ มิจฉาสังกัปปพหุโล อินทริยานิน รกฺขติ เอวรูปสฺส เวลล์ ชายเต หานภาคิย์ ฯ โย ปนตฺ…
เนื้อหาในบทนี้ว่าด้วยสีลนิทเทโสซึ่งมีความสำคัญในวิสุทธิมคฺคสฺส สรุปเนื้อหาเกี่ยวกับประเภทต่างๆ ของสีล ทั้งสีลกุสล, สีลอกุสล และสัมพันธ์กับอริยมรรค โดยมีการอธิบายถึงผลของการปฏิบัติสีลที่ดีและข้อเสนอแนะ