การฝึกสมาธิและการรู้จักใจ : หน้า 57/108

ติดบุหรี่มากๆ นั่งสมาธิอยู่ดีๆ บุหรี่ลอยมาแล้ว ที่ เป็นอย่างนี้เพราะในชีวิตของเราถูกห่อหุ้มด้วยกิเลสมา นานแสนนาน เมื่อเราตั้งใจที่จะฝึกสมาธิแล้ว เราจำเป็น ต้องรู้จักธรรมชาติของใจเราก่อน เว้นจากการฝึก สมาธิแล้ว ไม่มีวิธีอื่นใดที่จะทำให้เรารู้จักใจของตัว เองได้ ถ้าเราไม่รู้จักใจตัวเอง ก็จะไม่รู้ว่าเราจะเริ่ม ฝึกฝนตนเองจากจุดไหน การฝึกตัวเองตามคำสอน ในพระพุทธศาสนาจึงไม่พ้นเรื่องของการฝึกสมาธิ ค่าสอนในพระพุทธศาสนามีอยู่มากมาย และลุ่มลึก ไปตามลำดับ แต่คำสอนเหล่านี้ก็เป็นเพียงคำสอน จะไม่เกิดประโยชน์อะไรเลย หากผู้ศึกษาไม่ได้ลงมือ ฝึกสมาธิ เหมือนคนที่ว่ายน้ำไม่เป็น แต่ได้ตำรา ว่ายน้ำที่ดีที่สุดมาเล่มหนึ่ง อ่านจนจบ เข้าใจทั้งหมด ทุกหัวข้อ ท่องได้ขึ้นใจทั้งเล่ม เมื่อทำได้อย่างนี้แล้ว ให้เขาลองกระโดดลงน้ำดู รับรองว่าจมน้ำทันที เพราะยังว่ายน้ำไม่เป็น คนที่ ๒ ได้ตำราว่ายน้ำมาแล้ว อ่านจน เข้าใจแล้ว ท่องเนื้อหาจนขึ้นใจ มีคนทำท่าทางให้ดู พร้อมทั้งอธิบายประกอบอย่างดี แล้วให้เขาลอง กระโดดลงน้ำดู คนที่ ๒ นี้ก็จมน้ำอีกเหมือนกัน ที่ ยังไม่สามารถว่ายน้ำได้ เป็นเพราะตัวเขาเองยังไม่ได้ ลงมือปฏิบัติตามความรู้ที่ได้รับมา ค่าสอนในพระพุทธศาสนาที่ปรากฏอยู่ใน พระไตรปิฎกมีทั้งหมด ๔๕ เล่ม ก็เหมือนตำรา ว่ายน้ำที่หลวงพ่อยกตัวอย่างมาข้างต้น แม้เราเรียน พระไตรปิฎกแล้ว ทำความเข้าใจแล้ว ถึงขั้นท่องได้แล้ว แต่ตราบใดที่ยังไม่ลงมือฝึกสมาธิ ตราบนั้นอย่าหวัง ว่าจะเข้าถึงธรรม อย่าหวังว่าธรรมะจะซึมซับเข้าไป ในใจ ขอให้ทุกคนทำความเข้าใจเรื่องการศึกษา คำสอนในพระพุทธศาสนาว่าเป็นอย่างนี้ ทำไมต้องฝึกสมาธิ เมื่อใจมีคุณสมบัติ คือ ถ้าปล่อยใจไปตามรูป ใจของเราก็จะติดเบ็ด ติดเบ็ดผ่านตาเวลาที่เราเจอ อะไรสวย ๆ ติดเบ็ดทางหูเวลาเราได้ยินเสียงเพราะ ๆ เวลาได้กลิ่นหอมๆ ก็ติดเบ็ดเพราะจมูกของเรา เมื่อ ลิ้นสัมผัสรสอร่อยๆ ลิ้นเราทำให้ใจของเราไปติดเบ็ด สัมผัสที่นุ่ม ๆ นิ่ม ๆ ก็ทำให้ใจของเราติดเบ็ดที่ ผิวกาย ใจคนเราชอบเที่ยว ชอบคิด และเมื่อเที่ยว มาก คิดมาก ใจก็สว่างน้อยลงๆ ทุกที ใจก็เลยไป ติดเบ็ด ต้องดิ้นทุรนทุรายเหมือนกับปลาที่ถูกจับโยน ขึ้นมาบนบก พอฝึกสมาธิมากเข้าๆ เริ่มเอาใจกลับเข้ามา ไว้ในตัวได้ ใจก็เริ่มสว่าง เบ็ดที่ล่อให้ใจไปติดมี เท่าไร ๆ ใจก็ไม่ไปติด ใจไม่ไปเกาะเกี่ยวกับสิ่งเหล่านั้น เพราะใจกลับมารวมอยู่ที่ศูนย์กลางกาย และนี่คือ คำตอบว่า ทำไมเราจึงต้องฝึกสมาธิ แม้แต่พระภิกษุ เมื่อบวชแล้วท่านก็ต้อง ตั้งใจฝึกสมาธิเช่นกัน เพราะในการบวชนั้นจะเอา ตัวรอดจากเหยื่อล่อต่างๆ ได้ก็ต้องฝึกใจตนเองให้ได้ ใจของนักบวชที่ไม่ติดเบ็ด จะทำให้ท่าน ไม่คิดลาสิกขา เพราะใจที่ฝึกสมาธิไว้อย่างดีแล้ว จะ ใสสว่าง ปราศจากกิเลสที่มาห่อหุ้มจิตใจ ทำให้ชีวิต นักบวชของท่านมั่นคง ท่านจึงจะสามารถบวชได้ ตลอดชวต (ติดตามต่อฉบับหน้า)