หน้าหนังสือทั้งหมด

อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 234
234
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 234
…้ อย่างนี้ว่า "ใน สมัยใด อกุศลจิตที่สหรคตด้วยอุเบกขา สัมปยุตด้วยอุทธัจจะ ปรารภ อารมณ์ คือ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ธรรมารมณ์ หรือ อารมณ์ใด ๆ เกิดขึ้นแล้ว ในสมัยนั้น ผัสสะ เวทนา สัญญา เจตนา จิต ความไม่ฟุ…
ในหน้าที่ 234 ของอภิธัมมัตถสังคหบาลี พบว่าพระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสถึงธรรมอันทัสสนะที่ควรละ โดยเฉพาะราคะ โทสะ โมหะ และกิเลส อีกทั้งการภาวนาเกี่ยวกับจิตตุปบาทที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ ซึ่งการตรัสเช่นนี้ชี้ให้เ
อธิบายรูปทรงและธาตุในอภิธัมมะ
260
อธิบายรูปทรงและธาตุในอภิธัมมะ
… อาโปธาตุ เตโชธาตุ วาโยธาตุ ชื่อว่ามหาภูตรูป ๑ จักขุ โสตะ ฆานะ ชิวหา กาย ชื่อว่าปสาทรูป ๑ รูป เสียง กลิ่น รส และโผฏฐัพพะ กล่าวคือภูตรูปทั้ง ๔ เว้นอาโปธาตุ ชื่อว่าโคจรรูป ๑ ความเป็นหญิง ความเป็นชาย ชื่อว่าภ…
เอกสารนี้นำเสนอการศึกษาเกี่ยวกับรูปทรงและธาตุต่างๆ ในอภิธัมมะ โดยแยกรูปทรงออกเป็นประเภทต่างๆ เช่น มหาภูตรูป, ปสาทรูป, และลักษณะรูป รวมถึงการแสดงออกถึงลักษณะต่างๆ ที่สำคัญในการดำรงชีวิตและการเข้าถึงควา
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 261
261
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - หน้าที่ 261
…อารมณ์ที่มาถึง ชื่อโคจรคาฬิกรูป รูปนอกนี้ ชื่อ อโคจรคาฬิกรูปฯ รูปทั้ง ๔ อย่าง คือ วรรณะ (สี) คันธะ (กลิ่น) รส โอชะ และภูตรูปทั้ง ๔ ชื่ออวินิพโภครูป รูปนอกนี้ ชื่อวินิพโภครูป ฯ ค
เนื้อหานี้นำเสนอการวิเคราะห์รูปทั้ง ๑๒ อย่าง อธิบายถึงความแตกต่างระหว่างรูปภายในและรูปภายนอก พร้อมทั้งปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อความเป็นสังขตะ โลกิยะ และกามาวจร รูปต่างๆ เช่น อัชฌัตติกรูป และพาหิรรูป ถูกนำ
อภิธัมมัตถสังคหบาลี - หน้าที่ 272
272
อภิธัมมัตถสังคหบาลี - หน้าที่ 272
…โป- નૂ ๆ ธาตุอันชาวโลกไม่สามารถสัมผัสได้ โดยเป็นธาตุละเอียด ท่านอาจารย์ จึงได้กล่าวไว้ว่า รูป เสียง กลิ่น รส และโผฏฐัพพะ กล่าวคือภูตรูป ทั้ง ๓ เว้นอาโปธาตุ ชื่อว่าโคจรรูปฯ ความเป็นของเย็นชาวโลกจะ ถูกต้องจั…
ในบทนี้กล่าวถึงโคจรรูปและความหมายของประสาทในอภิธัมมัตถสังคหบาลี โดยเน้นถึงอาการของประสาทที่ส่งผลต่อการรับรู้และการสัมผัสของมนุษย์เมื่อประสาทนั้นทำงาน. มีการอธิบายถึงลักษณะของประสาทและการสัมผัสกับอาโปธ
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
286
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา
… การประจวบถึงด้วย ตนเอง สำหรับโผฏฐัพพะ (กับกาย) 1 การประจวบด้วยสามารถ ที่อาศัย สำหรับ จมูก สิ้น กาย กลิ่น ลิน รส ฯ การไม่ประจวบถึง แม้ ด้วยอาการทั้ง ๒ สำหรับ จักขุ โสตะ รูป เสียง ดังนี้ ฯ แม้รูป ๑๖ อย่างนอ…
เนื้อหานี้พูดถึงการกระทบกระทั่งระหว่างคนและวัตถุ โดยเชื่อมโยงเข้ากับภวังคจิตที่ไม่มีกำลังและการประจวบกันด้วยอารมณ์ นอกจากนี้ยังมีการแยกแยะระหว่างรูปที่มีความหยาบและละเอียด รวมถึงการอธิบายถึงนิทัสสนะแล
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การวิเคราะห์อายตนะ
338
อภิธัมมัตถสังคหบาลี และอภิธัมมัตถวิภาวีนีฎีกา - การวิเคราะห์อายตนะ
…ะ ๔ มีฆ่านายตนะ เป็นต้นนอกนี้ ฆานายตนะตรัสไว้ก่อน เพราะมีความสามารถรับ อารมณ์ได้เร็วกว่า ๆ จริงอยู่ กลิ่นของโภชนะเป็นต้น เพียงแต่ วางไว้ข้างหน้า ก็กระทบที่ฆานะได้โดยฟุ้งไปตามลม ฯ แต่ตรัส ชิวหายตนะไว้ในลำดั…
…ได้เห็นแต่สามารถรับรู้ได้ เช่น โสตายตนะและฆานายตนะ ซึ่งมีความสามารถในการรับอารมณ์ที่แตกต่าง โดยเฉพาะกลิ่นของอาหารที่สัมผัสได้เร็ว การวิเคราะห์นี้มีความสำคัญในการทำความเข้าใจธรรมของอายตนะและวิธีการที่จะรับร…
พระโสดาปัตติผลในเรื่องราวพระราชา
80
พระโสดาปัตติผลในเรื่องราวพระราชา
…ี่คอยประโลมล่มให้หลงแล้วตกไปสู่อำนาจ ไม่อาจ ไปถึงเมืองตักกสิลานั้นได้แก่ เบญจพิธกามคุณ คือรูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ที่ยวนใจ ให้ กําหนดมัวเมา (๑) ขุ. เอก. ๒๗/๔๓. ตาฏฐกถา ๒/๓๕๒.
เนื้อหาเกี่ยวกับการวิเคราะห์และศึกษาความเป็นไปของพระราชาในมุมมองทางศาสนา โดยเฉพาะเรื่องราวของพระโสดาปัตติผลและการเผชิญกับอุปสรรคในชีวิต การเน้นย้ำถึงความสำคัญของมิตรภาพและการสมัครสมานของพระราชาและพระเ
บทเรียนแห่งทางการเติบโตในพระธรรม
296
บทเรียนแห่งทางการเติบโตในพระธรรม
…่คอยประโลมล่อให้ หลง แล้วตกไปสู่อำนาจไม่อาจจะถึงเมืองตักกศิลานั้น ได้แก่เบญจพิธกามคุณ คือ รูป เสียง กลิ่น รส โผฏฐัพพะ ที่ยวนใจให้กำหนัดมัวเมว แต่จะชักให้เสียคนซึ่งกุลบุตรจะพึงพบในระยะ แห่งวัย, ผู้หลงแลตกอย…
พระพุทธโฆษาจารย์ได้สรุปถึงความสำคัญของการกำหนดทางเดินในชีวิตของกุลบุตร โดยมีความยากลำบากและความล่อหลอกที่จะถ่วงการก้าวหน้า การประพฤติตามคำแนะนำของผู้มีปัญญาเป็นสิ่งสำคัญต่อการบรรลุถึงความดีและความงาม
บทเรียนวิสุทธิมรรค: ความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
22
บทเรียนวิสุทธิมรรค: ความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
…ไม้แก่นจันทน์แดง ก็ระงับไม่ได้ สร้อยคอมุกดาก็ไม่ได้ แก้วมณีก็ ไม่ได้ รัศมีอ่อน ๆ แห่งจันทร์ก็ไม่ได้ กลิ่นที่ เสมอด้วยกลิ่นศีล ซึ่งฟุ้งไปได้ทั้งในที่ตามลมและ ทวนลมเท่าๆ กัน จักมีแต่ที่ไหน" สิ่งอื่นที่จะเป็น…
บทความนี้เจาะลึกถึงความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา โดยเน้นว่า ศีลเป็นสิ่งที่ช่วยชำระมลทินและสามารถนำพาไปสู่สวรรค์และนิพพาน บทความยังพูดถึงอานิสงส์ที่ทำให้ศีลมีความสัมพัทธ์กับธรรมชาติ น้ำและสิ่งต่าง ๆ ใน
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
40
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 38 ผ้ากาสาวพัสตร์ มีกลิ่นอายฤษีเข้าออก” มุ่งประโยชน์ (ให้) ฯลฯ มุ่ง ธรรมที่เกษมจากโยคะ (ให้) แก่พวกภิกษุ ภิกษุณี อุบาสก อุบาส…
…เพื่อให้เกิดความเกษม การอภิปรายเกี่ยวกับอนาจาระทั้งทางกายและทางวาจายังถูกนำเสนอ โดยเฉพาะการบรรยายถึงกลิ่นอายของพระฤษี การสังเกตกลิ่นจากจีวรและร่างกายของพระที่เข้าออกในสังคม โดยความหมายของ 'วาต' และ 'ปฏิวาต…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
80
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑
…รั่วรดเรือนที่มุงดีแล้วไม่ได้ ฉะนั้น สมด้วยพระพุทธพจน์ว่า ภิกษุพึงรักษาอินทรีย์ ในเพราะรูป เสียง รส กลิ่น และผัสสะทั้งหลาย เพราะว่าทวาร ทั้งหลายที่ปิดแล้วระวังดีแล้วนั้น หาทำร้าย (ผู้ระวัง) ไม่ เหมือนพวกโจ…
เทศนานี้สอนถึงความสำคัญของการป้องกันจิตจากราคะและกิเลส โดยเปรียบเทียบกับบ้านที่มีการปิดประตูหรือมุงดี หากเรารักษาอินทรียสังวรให้พร้อม มันจะช่วยให้จิตไม่ถูกทำร้ายจากกิเลสได้ คล้ายกับบ้านที่มีการป้องกัน
ความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
123
ความสำคัญของศีลในพระพุทธศาสนา
…๑ ตอน ๑ - 1 ถึงพร้อมแห่งศีล ดุจพระจันทร์เมื่องามในท้องฟ้า ย่อมงามด้วยความถึงพร้อมแห่งรัศมีฉะนั้น แม้กลิ่นกายของภิกษุผู้มีศีล ยังทำความ ชื่นบานแม้แก่เทวดาทั้งหลาย จะกล่าวไยในกลิ่น ศีลเล่า กลิ่นแห่งศีลย่อมคร…
เนื้อหาว่าด้วยบทบาทของศีลในชีวิตประชาชนและเทวดา โดยการมีศีลที่ถึงพร้อม จะเป็นเหตุให้เกิดความสงบสุขและไม่เป็นภัยต่อผู้อื่น รวมถึงเป็นปัจจัยนำไปสู่นิพพาน สมบัติทั้งหลายในการมีศีลย่อมไม่ยากสำหรับผู้ประพฤ
การปฏิบัติของพระโยคาวจรในที่อสุภ
218
การปฏิบัติของพระโยคาวจรในที่อสุภ
…( เรื่อย ) ไป (จน) ถึงที่ๆ นิมิตตั้งอยู่ อนึ่งเล่า ไม่ควร ( เดินเข้า ) ไปทวนลม เพราะว่าเมื่อไปทวนลม กลิ่นศพจะพึง กระทบจมูกทำให้เยื่อสมองอักเสบไปก็ได้ ทำให้สำรอกอาหาร ( ที่กิน เข้าไปแล้วออกมา ) ก็ได้ ทำให้เ…
บทนี้พูดถึงวิธีการของพระโยคาวจรเมื่อถึงที่อสุภ โดยแนะนำให้หลีกเลี่ยงการเดินทวนลมเพราะกลิ่นศพอาจกระทบจมูกทำให้เกิดความไม่สบายใจ และควรกำหนดทิศก่อนที่จะแสดงอสุภนิมิต เพื่อให้จิตใจเป็นกัมมนียะ …
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
29
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ก็ดี แม้สักอณูหนึ่งก็หาไม่ ที่แท้ก็พบแต่ของ ไม่สะอาดนานาประการ ต่างโดยโกฏฐาสมีผมและขนเป็นอาทิ อันมี กลิ่นเหม็น และน่าเกลียดไม่เป็นขวัญตาเลยเท่านั้น เพราะเหตุนั้น จึง ตรัสว่า อตฺถิ อิมสฺม กาเย เกสา โลมา ฯเป…
ในเนื้อหานี้มีการกล่าวถึงการเจริญกรรมฐานในกาย โดยนำเสนอการศึกษาอาการที่ไม่บริสุทธิ์ของร่างกาย เช่น ผมและขน และการปฏิบัติกรรมฐานผ่านคำสอนของอาจารย์เกี่ยวกับอุคคหโกสัลละที่ช่วยให้ผู้ฝึกสามารถทำกรรมฐานได
การกำหนดนิมิตในผมและโกฏฐาส
45
การกำหนดนิมิตในผมและโกฏฐาส
…ทั้งปวง โดยสี สัณฐาน ทิศ โอกาส (ที่ตั้ง) และตัดตอนแล้ว จึงกำหนดความเป็นปฏิกูล ๕ ประการ โดยสี สัณฐาน กลิ่น ที่อาศัย อยู่ และโอกาส (ต่อไป) นี้เป็นอนุบุพพิกถาในการกำหนด (ลักษณะและความ เป็นปฏิกูล) นั้นในโกฏฐาส…
บทความนี้กล่าวถึงวิธีการพิจารณานิมิตในผม ซึ่งรวมถึงการถอนผมและการตรวจสอบลักษณะของโกฏฐาสตามสีและสัณฐาน . เนื้อหายังระบุถึงการพิจารณาความเป็นปฏิกูลของโกฏฐาสและการเลือกลักษณะซึ่งมีความสำคัญในการปฏิบัติธร
การเปรียบเทียบของปฏิกูลและความน่ารังเกียจในวิสุทธิมรรค
47
การเปรียบเทียบของปฏิกูลและความน่ารังเกียจในวิสุทธิมรรค
…รือเปลือกปออันมีสัณฐานดังผมเข้า ก็จะเกลียดขึ้นมาอย่างนั้น เหมือนกัน ผมปฏิกูล โดยสัณฐาน ดังนี้ อนึ่ง กลิ่นของผมที่เว้นจากการตกแต่ง มีทาน้ำมันและอบดอกไม้ เป็นต้น ย่อมน่าเกลียดนัก กลิ่นของผมที่ถูกไฟยิ่งน่าเกล…
ในบทนี้กล่าวถึงความน่ารังเกียจของผมและสิ่งต่าง ๆ ที่มีลักษณะคล้ายผมในอาหาร รวมถึงกลิ่นของผมที่ไม่งดงาม การเปรียบเทียบระหว่างสีและสัณฐานของสิ่งของต่าง ๆ ที่ดูเหมือนจะไม่ปฏิกูล แต่กลับมีคว…
ความเข้าใจเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
48
ความเข้าใจเกี่ยวกับความปฏิกูลในวิสุทธิมรรค
…ต้น นี้แลเป็นความปฏิกูลโดยโอกาสแห่งผล ทั้งหลายนั้น พระโยคาวจรจึงกำหนดความปฏิกูล ๕ ส่วน โดยสี สัณฐาน กลิ่น ที่อาศัย และโอกาส แห่งโกฏฐาสทั้งปวง ดุจกำหนดความปฏิกูล แห่งผมทั้งหลายฉะนั้นเถิด แต่ว่าโดย (ลักษณะคื…
…งจากเกิดในที่ไม่สะอาด เช่น ป่าช้าและเทขยะ พระโยคาวจรได้กำหนดความปฏิกูลออกเป็น 5 ส่วนตามสี สัณฐาน และกลิ่น ที่เกี่ยวข้องกับโกฏฐาส ทั้งนี้ยังมีการอธิบายลักษณะของขนว่ามีจำนวนและความแตกต่างอย่างไร ซึ่งการทำควา…
วิเคราะห์ความหมายของอาหารในวิสุทธิมรรค
67
วิเคราะห์ความหมายของอาหารในวิสุทธิมรรค
…67 ด้วยมือคือลิ้น เคล้าด้วยน้ำย่อยคือเขฬะแล้ว ทันทีนั้น มัน (กลาย) เป็นของปราศจากความถึงพร้อมแห่งสี กลิ่น และรสเป็นต้นไป ดู ประหนึ่งข้าวลงด้ายของช่างหูกและรากสุนัข” (กลืน) ลงไปแล้ว น้ำดี เสมหะและลม (ออกมา)…
เนื้อหานี้พูดถึงกระบวนการย่อยอาหารในวิสุทธิมรรค อธิบายถึงการเปลี่ยนแปลงของอาหารและความไร้ค่าเมื่อกลายเป็นขยะในร่างกาย เปรียบเหมือนกับสิ่งที่เกิดขึ้นในธรรมชาติ มีการใช้เปรียบเทียบเพื่อให้เห็นภาพชัดเจน
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
80
วิสุทธิมรรค แปล ภาค ๒ ตอน ๑
…ผมเป็นอาทิ โดยสี สัณฐาน ทิศ โอกาส และตัดตอนอย่างนี้แล้ว มนสิการว่าปฏิกูล ๆ โดยประการ ๕ ทางสี สัณฐาน กลิ่น ที่อาศัย และโอกาส โดยนัย (มนสิการโกศลวิธี) มีโดยลำดับ โดยไม่เร่งนักเป็นต้นอยู่ ในที่สุด แห่งมนสิการ…
…จน์เกี่ยวกับพวงมาลาของดอกไม้เพื่อสื่อถึงการรับรู้ในธรรมชาตินั้นน่าสนใจ โดยการพิจารณาทางสี สัณฐาน และกลิ่น เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ชัดเจนในกระบวนการสำนึกและค้นหาความจริงเกี่ยวกับตนเองและสิ่งรอบตัวในขั้นสุด…
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - สมาธินิเทศ
1
วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - สมาธินิเทศ
…ิดเพราะอาหารเป็นเหตุ] ในอาหาร ๔ อย่างนั้น ภัยคือความนิยมยินดี ย่อมมีในเพราะ * คือมหาภูตรูป ๔ และ สี กลิ่น รส โอชา
บทความนี้เป็นการวิเคราะห์และอธิบายเกี่ยวกับอาหารเรปฏิกูลสัญญา พร้อมพูดถึงประเภทอาหาร ๔ อย่าง ได้แก่ กพฬิงการาหาร, ผัสสาหาร, มโนสัญเจตนาหาร และวิญญาณาหาร รวมถึงความหมายของอาหารแต่ละประเภทและผลกระทบที่เ