คา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 71 / 234

…เป็นกัปปิยะ" (๒) มีความประพฤติขูดเกลากิเลส (๔) ธุตธรรมมีความมักน้อยเป็นต้นอำนวยผล (แก่เธอ) ดังนี้ [ คาถาสรูป ] * พระโยคีผู้มีปัญญา รู้รสความสุขอันเกิดแต่ สันโดษ จึงละตัณหาในผ้าที่เหลือเฟือได้ เลิกการ สะ…

เนื้อหาวิเคราะห์การแตกในจีวรกังคะและอานิสงส์ที่เกิดจากการเป็นภิกษุเตจีวริกะ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงคุณค่าความสันโดษและการมีความประพฤติโดยยึดมั่นในจีวรที่จำกัด โดยพระโยคีผู้มีปัญญาพยายามละตัณหาและเลิกการสะส

… ๑ - - หน้าที่ 142 เป็นต้น (๑๔) สัมมาปฏิบัติเพิ่มพูน (๑๕) ได้อนุเคราะห์ประชุมชน ผู้เกิดในภายหลัง. [ คาถาสรูป ] นักพรตผู้สันโดษในโภชนะ คือ คำข้าว อันตนแสวงหามาได้ด้วยกำลังแข้ง มีความเป็นอยู่ ไม่เกี่ยวเกา…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติธรรมของนักพรตที่สันโดษ มุ่งห่างจากความโลภ ในการแสวงหาอาหารด้วยตนเอง เน้นความสำคัญของวิถีชีวิตที่ไม่มีการเกาะเกี่ยวกับผู้อื่น ชี้ให้เห็นถึงการมีศีลที่ดี และการทำความดีให้กับผู

…ต์) (๒) ไม่ต้องการด้วยการนำภิกษามาเฉพาะตัว (4) มีความ ประพฤติสมควรแก่ธุตธรรม มีความมักน้อยเป็นต้น [ คาถาสรูป] สปทานจารีภิกษุในศาสนานี้ ย่อมเป็นผู้มีใจ ไม่ติดข้องดั่งดวงจันทร์ เป็นผู้ใหม่ในตระกูล เป็นนิจ…

บทนี้กล่าวถึงการอนุโลมในเรื่องการรับบาตรของภิกษุและผลของการทำสปทานจาริก ทั้งยังอธิบายอานิสงส์ที่เกิดขึ้นจากการประพฤติปฏิบัติที่ถูกต้อง อาทิเช่น การไม่ติดข้องดั่งดวงจันทร์ มีความมักน้อย และการเป็นผู้ให

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 149 [ คาถาสรูป ] โรคทั้งหลายที่มีการกินเป็นปัจจัย ย่อม ไม่รบกวนนักพรตผู้ยินดีในการฉัน ณ อาสนะอัน เป็นผู้ไม่ล…

เนื้อหาเกี่ยวกับการปฏิบัติในการฉันอาหารอย่างมีสติ โดยเน้นที่การไม่ละโมบในรสชาติและการทำงานของนักพรตให้เหมาะสม การสมาทานปัตตปิณฑิกังคะมีการพูดถึงการงดภาชนะที่สองและการฝึกซ้อมด้านนี้เพื่อการหลุดพ้นจากกล

…้น (๕) ไม่เป็นผู้ สอดส่ายบริโภค (๖) มีความประพฤติสมควรแก่ธุตธรรม มีความ เป็นผู้มักน้อยเป็นต้น และ [ คาถาสรูป] บุคคลอื่นที่ไหนเล่าจะพึงเป็นผู้มีตาทอดลง ละความสอดส่ายในภาชนะต่าง ๆ เป็นผู้มีพรต อันดี ขุดมู…

…นโดษ ความสำคัญของการไม่เป็นผู้สอดส่ายบริโภค และการใช้ชีวิตอย่างมักน้อยถูกเสนอในที่นี้ นอกจากนี้ยังมีคาถาสรูปที่ช่วยสะท้อนแนวทางการดำเนินชีวิตอย่างมีธรรม และการเป็นปัตตปิณฑิกภิกษุที่น่ายกย่อง สำหรับผู้ที…

…ม อามิส (๔) (ฉันแล้ว) ไม่ต้องแสวงหาอีก (๕) มีความประพฤติ สมควรแก่ธุตธรรม มีความมักน้อยเป็นต้น และ [ คาถาสรูป ] ขลุปัจฉาภัตติกโยคีผู้มีปัญญา ย่อมไม่ลำบาก ในการแสวงหา ไม่ทำสันนิธิ หายความแน่นท้อง เหตุนั้น…

เนื้อหาเกี่ยวกับการแสดงความแตกต่างของขลุปัจฉาภัตติในที่ที่พวกเธอควรห้ามการฉันอาหารและอานิสงส์จากการปฏิบัติเช่นนั้น โดยเน้นถึงความสำคัญของการมีมรรคทางจิต และการมีวิธีชีวิตที่เรียบง่าย ที่ช่วยให้ห่างไกล

… อารัญญิกังคะ [การสมาทานอารัญญิกังคะ ] แม้อรัญญิกังคะ ก็เป็นอันสมาทานด้วยคำสองคำนี้ คำใด คำหนึ่งว่า คามนิตเสนาสน์ ปฏิกขิปามิ ข้าพเจ้างดเสนาสนะชายบ้าน อารญญิกงค์ สมาทิยามิ ในป่าเป็นปกติ. ข้าพเจ้าสมาทานอง…

บทนี้อธิบายถึงการสมาทานอารัญญิกังคะ ซึ่งเป็นการให้พระภิกษุไม่อยู่ในเสนาสนะชายบ้าน โดยมีการเน้นย้ำถึงการปฏิบัติและวินัยของภิกษุที่ต้องละเสนาสนะเขตบ้านไปอยู่ในป่า การระบุคุณสมบัติของบ้านและเสนาสนะในบริบ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 158 [ คาถาสรูป ] นักพรตผู้สงัด ไม่คลุกคลี (กับใคร) ยินดี ในเสนาสนะอันสงัดยังพระมานัสของพระนาถะเจ้า ให้ทรงยิน…

บทความกล่าวถึงความสำคัญของการอยู่ในป่าและการสมาทานรุกขมูลกังคะซึ่งช่วยให้เกิดความสงบสุขในจิตใจของนักพรต โดยระบุว่าความสุขที่ได้รับจากการอยู่ในป่านั้นไม่สามารถเทียบได้กับความสุขของเทวดาหรือพระอินทร์ นอ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 161 [ คาถาสรูป ] ที่อยู่ของภิกษุผู้สงัด อันเป็นที่ ๆ พระพุทธ เจ้าผู้ประเสริฐทรงสรรเสริญ และตรัสว่าเป็นนิสัย …

บทความนี้กล่าวถึงที่อยู่ของภิกษุผู้สงัดที่ได้รับการสรรเสริญจากพระพุทธเจ้า โดยเฉพาะความสำคัญของโคนไม้ที่เป็นสถานที่สงบสุขสำหรับการปฏิบัติธรรม ภิกษุผู้มีปัญญาควรเห็นคุณค่าของสถานที่สงบสุขนี้ เนื่องจากเป

…ขัด ดุจ มฤคทั้งหลาย" ดังนี้ (๔) เป็นพระ ๔ ทิศ (๕) มีความประพฤติสมควร แก่ธุตธรรม มีมักน้อยเป็นอาทิ [ คาถาสรูป ] เพราะเหตุที่ภิกษุเมื่ออยู่ในอัพโภกาส อัน มิใช่ที่หายาก มีมณีคือดวงดาวดาดเป็นเพดาน มี ประทีป…

เนื้อหาเกี่ยวกับการอธิบายถึงความสำคัญของภิกษุในการปฏิบัติธรรมในที่ต่าง ๆ และความประพฤติของภิกษุที่มีความมักน้อยในวิสุทธิมรรค โดยมีการออกแบบการมีชีวิตในอัพโภกาส เพื่อให้เข้าถึงปวิเวกรส และการสมาทานโสสา

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๑ - หน้าที่ 168 [ คาถาสรูป ] ก็เพราะอำนาจแห่งมรณานุสติ (ระลึกถึงความแตก ตายอยู่เนืองๆ) โทษอันจะพึงเกิดขึ้นเพราะค ต าะควา…

ในหน้าที่ 168 ของวิสุทธิมรรค แสดงถึงอำนาจแห่งมรณานุสติ ซึ่งช่วยให้ภิกษุสามารถหลีกเลี่ยงการหลงไปในกามราคะ และเกิดความสังเวชต่อชีวิต การปฏิบัติต้องอาศัยการสมาทานและการอดทนต่อความโลเล เพื่อมุ่งสู่นิพพาน

…มยินดียินร้ายได้ (๕) ปิด ประตูความตะกราม (๖) มีความประพฤติสมควรแก่ธุตธรรม มีความ มักน้อยเป็นอาทิ. [ คาถาสรูป ] นักพรตผู้เป็นยถาสันถติกะเป็นผู้ยินดีด้วยเสนา- สนะที่ตนได้ ไม่เลือก (ว่าดีเลว) ย่อมนอนเป็นสุ…

…นิสงส์แห่งการปฏิบัติยถาสันถติกะ ซึ่งรวมถึงการยินดีในสิ่งที่ตนมี การช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่สร้างความรำคาญ การเลิกจินตนาการในด้านลบ และการมีความมักน้อย นอกจากนี้ยังมีการอธิบายถึงคาถาที่แสดงถึงความสุขของนัก…

…งปวง (๓) มีอิริยาบถน่าเลื่อมใส (๔) เป็นผู้ เหมาะสมที่จะทำความเพียร (๕) สัมมาปฏิบัติเพิ่มพูนด้วยดี [ คาถาสรูป ] เพราะเหตุที่นักพรตนั่งคู่บัลลังก์ ตั้งกายตรงนั่งอยู่ ย่อมยังหัวใจของมารให้หวั่นไหว ภิกษุผู้…

…ุขจากการนอนและการหลับ ซึ่งช่วยให้ภิกษุสามารถดำเนินต่อไปสู่ความเจริญในกรรมฐานและสัมมาปฏิบัติ โดยทบทวนคาถาและหลักการที่กล่าวถึงในเนสัชชิกังคะ เพื่อยกระดับการปฏิบัติธรรมอย่างมีประสิทธิภาพ.

…ี่แบ่งไว้ในวจีวิภาร ให้เข้า ประโยคเป็นอันเดียวกัน ๔. ฉันทลักษณะ (ฉันท+ลักษณะ) แสดงวิธีแต่งฉันท์ คือ คาถาที่เป็นวรรณพฤทธิและมาตราพฤทธิ อักขรวิธี ภาคที่ ๑ สมัญญาภิธาน เนื้อความของถ้อยคำทั้งปวง ต้องหมายรู้…

เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์เน้นไปที่สมัญญาภิธานและความสำคัญของอักขระในการสื่อความหมายอย่างถูกต้อง โดยอธิบายถึงบทบาทของสระและพยัญชนะ และอธิบายความสำคัญของการใช้คำที่ถูกต้องในการสื่อสารเพื่อหลีกเลี่ยงค

…หลังพยัญชนะ 4 ตัว คือ ณ ณ น ม ย ล ว ฬ ก็มีเสียงเข้าผสมกับพยัญชนะนั้น เช่น ปญฺโห, อุณโห, นหาน, อมห์, คารยฺหา, วุลหเต, อาหานํ, มุฬโห. ข้อที่ว่า พยัญชนะทั้งปวง กึ่งมาตรานั้น ว่าตามที่ท่านแสดงไว้ โดยไม่แปลก…

บทความนี้นำเสนอการอธิบายเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์ โดยเฉพาะเรื่องพยัญชนะ ที่มีการซ้อนกันและวิธีการออกเสียงที่ถูกต้องในแต่ละกรณี ซึ่งรวมถึงการใช้พยัญชนะตามวรรค เพื่อให้เข้าใจในรูปแบบและการประยุกต์ใช้ มุ่งหว

…น เสนโห กริยาปท์ เป็นต้น บางตัว แม้เป็นตัวสะกด ก็คงออกเสียงได้หน่อยหนึ่ง พอให้รู้ได้ว่าตัวสะกด เช่น คารยฺหา มุฬโห เป็นต้น ลำดับอักขระ ผู้ประสงค์จะทราบการเรียงลำดับอักขระ จึงเปิดดูในอักขรวิธี ภาค ๑ ตอนว่…

เนื้อหานี้ให้ความรู้เกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์โดยเน้นไปที่สมัญญาภิธานและลำดับอักขระ เริ่มจากการอธิบายเกี่ยวกับตัวสะกดและพยัญชนะที่เป็นเสียงกึ่งสระ โดยในเนื้อหานี้ได้เน้นถึงการรวมเสียงระหว่างพยัญชนะและสระ ร

…วยหัวข้อ คือ จิต ตามพระบาลี ( นิกเขปบท ) ว่า สีเล ปติฏฺฐาย นโร สปญฺโญ จิตต์ ปญฺญฺจ ภาว นั้น อันพระโยคาวจรผู้ตั้งมั่นอยู่ในศีลนี้ ที่ผ่องแผ้วด้วยคุณทั้งหลาย มีความมักน้อยเป็นต้น อันตนทำให้ถึงพร้อมด้วยการ…

…อน. สาระสำคัญคือ การเข้าใจสมาธิไม่ใช่เรื่องง่าย ต้องมีการบำเพ็ญและปฏิบัติอย่างต่อเนื่อง การวิเคราะห์คาถาเพื่อความเข้าใจที่ลึกซึ้งมากขึ้นก็เป็นสิ่งสำคัญ เพื่อให้ผู้บำเพ็ญสามารถเข้าถึงและปฏิบัติได้อย่างถู…

…ฑ์ในอากาศ นั่งโดยบัลลังก์ ( ขัดสมาธิ ) ณ จัมมขัณฑ์นั้นบอกกรรมฐาน ให้มิใช่หรือ ? เพราะฉะนั้น ถ้าพระโยคาวจร ได้พระขีณาสพ ( เป็นผู้ให้กรรมฐาน ) ไซร้ การได้อย่างนี้ นั่นเป็นการดี ถ้าไม่ได้ไซร้ จึงถือเอา ( ก…

เนื้อหาเกี่ยวกับความสำคัญของการเจริญวิปัสสนาและการถือกรรมฐานในพระพุทธศาสนา โดยอ้างถึงพระขีณาสพซึ่งประกาศตน และพระอัสสคุตตเถระที่มีบทบาทในการให้กรรมฐานแก่ภิกษุ นอกจากนี้ยังกล่าวถึงการพิจารณาเลือกศึกษาใ

…่ ) ในวิหารนั้นไม่มีความผาสุกไซร้ วิหาร อื่นใดเป็นสัปปายะมีอยู่ในที่ (ไกลแต่วิหารของอาจารย์) ประมาณ คาวุตหนึ่งหรือกึ่งโยชน์ หรือแม้ประมาณถึงโยชน์หนึ่งก็ดี ก็พึง ( ไป) อยู่ในวิหารนั้นเถิด ด้วยเมื่อได้อยู…

พระโยคีควรพิจารณาความเหมาะสมของวิหารในการทำสมาธิ หากวิหารที่อยู่ไม่ให้ความผาสุก ควรไปวิหารที่สัปปายะเพื่อบำเพ็ญกรรมฐานและชำระความคิดที่อาจไม่ตรงตามอรรถในการปฏิบัติธรรมนั้น ต้องเตรียมความพร้อมทั้งการศึ

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๑ ตอน ๒ - หน้าที่ 89 [คาถาสรูปโทษ ๑๘] บัณฑิตรู้จักที่ ( อันประกอบด้วยโทษ) ๑๘ อย่าง คือ อาวาสใหญ่ ๑ อาวาสใหม่ ๑ อาวาสเก่า ๑ อ…

บทความนี้กล่าวถึงโทษต่างๆ ที่บัณฑิตควรรู้ จำนวนทั้งหมด ๑๘ ประเภท รวมถึงลักษณะของวิหารที่เหมาะสมสำหรับภิกษุ ซึ่งเกี่ยวข้องกับความสะดวกในการเข้า-ออก และสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการปฏิบัติธรรม โดยแยกข้อเสีย