คุ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 247 / 791

…ีลธรรม” และหมั่นปฏิบัติจนกระทั่งเกิดเป็นนิสัยรักความดี เกลียดความชั่ว ฝังแน่นอยู่ในใจ ก็จะกลายเป็น “คุณธรรม” ประจำใจของคนๆ นั้นขึ้นมา สำหรับคำว่า “ธัมมัญญู ผู้รู้ธรรม” ในที่นี้หมายถึงการรู้จัก “เทศนาธรร…

ธรรมชาติอันบริสุทธิ์ที่เรียกว่า "สัจธรรม" พระพุทธองค์ที่ทรงสอนเกี่ยวกับ "เทศนาธรรม" ให้ผู้ฟังนำไปปฏิบัติตามเพื่อขัดเกลากาย วาจา ใจ จนเก็บเป็นนิสัยรักความดี พระพุทธเจ้าทรงแบ่งธรรมะออกเป็น 9 ประเภทที่เร

…ฝึกฝนอบรมตนเองจะเกิดการพัฒนาขึ้นเป็นลำดับๆ นั่นคือ เกิดการพัฒนา จากธัมมัญญูกลายเป็นอัตถัญญู พร้อมกับคุณธรรมภายในที่เพิ่มพูนขึ้นตามไปด้วย อย่างไรก็ตาม ความ แก่รอบของความเป็นธัมมัญญู และอัตถัญญูจะยิ่งมากข…

…้เป็นนิสัยและฝึกฝนให้สม่ำเสมอ การทำทาน รักษาศีล และเจริญภาวนาเป็นกิจกรรมที่ช่วยให้กำจัดกิเลสและพัฒนาคุณธรรมภายในให้ยิ่งขึ้น การฝึกฝนตนเองด้วยการปฏิบัติธรรมทำให้เกิดการพัฒนาที่ชัดเจน ทำให้บุคคลดูสงบและน่…

5.1 อัตตัญญู คืออะไร 5.2 คุณธรรม คืออะไร เนื้อหาบทที่ 5 ขั้นตอนที่ 3 อัตตัญญู 5.3 ความสำคัญของการประเมินคุณธรรม 5.4 ธรรม 6 ประก…

เนื้อหาบทนี้กล่าวถึงอัตตัญญูและคุณธรรม โดยเริ่มจากการอธิบายความหมายและความสำคัญของการประเมินคุณธรรม พร้อมนำเสนอธรรม 6 ประการที่ใช้ในก…

…. เมื่อพระภิกษุผ่านการเป็นธัมมัญญู และอัตถัญญูแล้ว บทฝึกขั้นต่อมาคือ “อัตตัญญู” เป็นการวัดและประเมินคุณธรรมของตนเองซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญมาก การจะวัดสิ่ง ต่างๆ รอบตัวของเรา จำเป็นจะต้องใช้เครื่องมือวัดที่…

บทความนี้กล่าวถึงแนวคิดเกี่ยวกับการประเมินคุณธรรมตนเองตามหลักธรรม 6 ประการที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอน ซึ่งช่วยให้พระภิกษุและฆราวาสสามารถวัดคุณธ…

…ญญุตา หมายถึง ความรู้จักตน คือรู้ว่า เรานั้นว่าโดยฐานะ ภาวะ เพศ กำลังความรู้ ความสามารถ ความถนัด และคุณธรรม เป็นต้น ว่าบัดนี้มีเท่าไร อย่างไร แล้วประพฤติให้ เหมาะสม เพื่อให้เกิดผลดี ดังนั้น อัตตัญญู จึง…

…ญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักตนในแง่ของศรัทธา ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และความสามารถ โดยการรู้จักตนเป็นหนึ่งในคุณธรรมที่สำคัญในการพัฒนาตนเองให้ดียิ่งขึ้น เช่น ความดีที่เกิดจากการควบคุมกาย วาจา และใจให้ทำในสิ่งที่…

คุณธรรมเกิดขึ้นได้อย่างไร เมื่อพระภิกษุรู้จักธรรม และเข้าใจความหมายแล้ว จึงนำธรรมะซึ่งเป็นคำสอนของพระส…

…รรมะและนำมาปฏิบัติ สามารถขัดเกลากาย วาจา ใจ ให้บริสุทธิ์ หลุดพ้นจากกิเลสอาสวะ ความสำคัญของการประเมินคุณธรรมของตนเองเพื่อพัฒนาอย่างต่อเนื่อง และหลีกเลี่ยงความประมาทรวมถึงปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ ที่มีผลต่อก…

…ท่านั้น พระมหาติสสเถระก็ได้บรรลุ พระอรหัตผลในทันที จากเรื่องนี้แสดงให้เห็นว่า หากไม่ทราบว่าจะประเมินคุณธรรมในตนเองอย่างไร โอกาสที่จะหลง คิดว่าตนเองบรรลุธรรม อย่างเรื่องของพระมหาติสสเถระก็อาจเกิดขึ้นได้ …

บทความนี้นำเสนอเรื่องราวของพระมหาติสสเถระและพระลกุณฏกภัททิยะในการประเมินคุณธรรมในตนเอง พระมหาติสสเถระได้เรียนรู้ว่าแม้ตนจะมีความพยายามในการปฏิบัติ แต่ความกำหนัดในกามยังทำให้เ…

…” คือความเลื่อมใส ศรัทธาชนิดที่หมดความสงสัยใดๆ ในพระรัตนตรัย เมื่อมีศรัทธาตั้งมั่นจึงจะมั่นใจได้ว่า คุณธรรมความดีของเรา จะก้าวหน้า ไม่เสื่อมสลายหรือลดน้อยลงไปได้เลย 5.4.2 ศีล “ศีล” แปลว่า ความประพฤติดีท…

…ามสำคัญของการพัฒนาศรัทธาให้มั่นคงและการรักษาศีลในพระพุทธศาสนา โดยเฉพาะประเภทของศีลที่มีบทบาทในการควบคุมกายและวาจาของผู้ประพฤติธรรม การมีศรัทธาที่มั่นคงส่งผลให้คุณธรรมดีงามก้าวหน้าไม่เสื่อมสลาย เทคนิคในก…

…เกิดแต่เรียน และคิด ปรีชาหยั่งรู้เหตุผล ความรู้เข้าใจชัดเจน ความรู้เข้าใจหยั่งแยกได้ในเหตุผล ดีชั่ว คุณโทษ ประโยชน์มิใช่ประโยชน์ เป็นต้น และ รู้ที่จะจัดแจง จัดสรร จัดการ ความรอบรู้ในกองสังขาร" มองเห็นตา…

บทความนี้กล่าวถึงการสละอารมณ์ที่ไม่ดีเช่น โลภ โกรธ หลง เพื่อให้จิตใจผ่องใสและมีสมาธิ พร้อมด้วยการพัฒนาปัญญาที่มี 3 ระดับ คือ จินตมยปัญญาที่เกิดจากการคิดและพิจารณา โดยยกตัวอย่างจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเพ

5.5 ความสำคัญของธรรม 6 ประการ การที่พระองค์ทรงให้พระภิกษุใช้ธรรมทั้ง 6 ประการมาประเมินคุณธรรมที่เกิดขึ้นนี้ แสดงให้เห็น ถึงความจริงที่สำคัญของธรรมทั้ง 6 นี้ อย่างน้อย 3 ประการ คือ 1. ต้องเ…

ธรรม 6 ประการมีความสำคัญในการประเมินคุณธรรมที่เกิดขึ้นในพระภิกษุ สะท้อนความจริงที่สามารถใช้ในการพัฒนาผู้ปฏิบัติ ตั้งแต่ระดับปุถุชนจนถึงพระ…

…เกินไป ในที่สุดก็จะพัฒนากลายมาเป็นนิสัยที่ไม่ดี แนวโน้มที่จะคิดไม่ดี พูดไม่ดี และทำไม่ดีจะมีมากขึ้น คุณธรรมที่เคยมีมากมายเท่าไร ก็จะลดน้อยถอยลงไปเรื่อยๆ ในทางพระวินัย พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงกำหนดให้พระภิ…

จากพุทธพจน์แสดงให้เห็นว่าปัจจัย 4 เป็นเหตุให้เกิดกิเลสตัณหาในพระภิกษุ หากไม่ระมัดระวังจะส่งผลต่อคุณธรรม การฝึกฝนตนเองจะช่วยสร้างนิสัยดีและคิดดี การใช้ปัจจัย 4 จำเป็นตามวัตถุประสงค์ เพื่อไม่ให้เกิดกา…

…คิด ย้ำพูด ย้ำทำในปัจจัย 4 ตลอดเวลา ปัจจัย 4 จึงเป็นทางมาของนิสัย ซึ่งจะมีผลต่อการฝึกฝนตนเองให้เกิด คุณธรรมภายในแก่พระภิกษุโดยตรง 6.6 ปัจจัย 4 กับการฝึกอบรม นอกจากปัจจัย 4 จะเป็นที่มาของนิสัยแล้ว พระภิก…

การสร้างที่พักสำหรับพระภิกษุเป็นการส่งเสริมให้มีชีวิตที่เรียบง่าย โดยใช้ปัจจัย 4 ในการดำรงชีวิต ทำให้เกิดนิสัยที่ดี ผ่านการปฏิบัติตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า การพิจารณาในการบริโภคเพื่อระงับตัณหา กา

…งนอกตัวมากไป ใจจึงกลับเข้ามาตั้งมั่นภายในตัวได้ง่ายขึ้น การที่พระภิกษุไม่ติดอกติดใจทั้งในปริมาณ หรือคุณภาพของปัจจัย 4 มากจนเกินไปนัก จะทำให้ใจ ของท่านไม่ไปติดพันกับสิ่งที่ไม่มีสาระแก่นสารนอกตัวไม่รู้สึก…

…ต้องใช้เพื่อรับการปกป้องแทนที่จะทิ้งทวนต่อการมีหรือไม่มี อย่างถูกต้อง เพื่อเจริญเติบโตในด้านธรรมะและคุณธรรม

…แล้ว ยังทำให้กิเลสตัณหาที่เกิดมาจากปัจจัย 4 ลดน้อยลงไป ความบริสุทธิ์ของกาย วาจา ใจ ก็เพิ่มพูนขึ้นมา คุณธรรมก็จะยิ่งเจริญก้าวหน้าทับทวีขึ้นไป สำหรับพระภิกษุแล้ว ปกติเมื่อจะบริโภคใช้สอยปัจจัย 4 ท่านจะมีวิ…

…กาล รวมทั้งศึกษาแนวทางและความแตกต่างของปัจจัย 4 เพื่อฝึกจิตให้ได้รับผลลัพธ์ที่ดี โดยเฉพาะอาหารที่ควบคุมได้ยาก

…ก่เพื่อนสหธรรมิกผู้ประพฤติธรรมได้ก็ควรทำ หรือบางครั้งได้ปัจจัย 4 ที่มีความประณีตมาก เหมาะสมแก่ ผู้มีคุณธรรมมากกว่าตน เช่น พระเถระผู้มีคุณธรรม หรือพระอุปัชฌาย์อาจารย์ ก็อาจน้อมนำปัจจัย 4 นั้น ถวายให้ท่าน…

ในขั้นตอนที่ 5 การสละปัจจัย 4 หมายถึงการแบ่งปันหรือถวายให้ผู้มีคุณธรรม ส่วนการกำจัดเป็นการทำลาย หรือกำจัดวัสดุที่ใช้แล้วให้เหมาะสม เช่น การใช้ผ้าจีวรเก่าเพื่อทำความส…

…สสปเถระไว้ว่า “ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย กัสสปนี้เป็นผู้สันโดษด้วยจีวรตามมีตามได้ และเป็น ผู้กล่าวสรรเสริญคุณแห่งความสันโดษด้วยจีวรตามมีตามได้ ไม่ถึงการ แสวงหาอันไม่ควรเพราะเหตุแห่งจีวร ไม่ได้จีวรก็ไม่สะดุ้ง …

หลักการรับปัจจัย 4 จากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าชี้ให้เห็นความสำคัญของความสันโดษ โดยพระมหากัสสปเป็นตัวอย่างที่แสดงถึงการยินดีในปัจจัยต่างๆ ตามเหตุปัจจัย ชี้แนะแนวทางการรับปัจจัยอย่างมีสติและเห็นโทษของการแสวง

…ตัญญูมาปรับใช้ก็เพื่อเกื้อกูลต่อการใช้ชีวิตในทางโลกและเกื้อกูลต่อการฝึกฝน อบรมตนเองให้เพียบพร้อมด้วยคุณงามความดีในทางธรรม ทั้งยังจะทำให้ได้นิสัยดีๆ ที่จะช่วยสนับสนุนให้การ สร้างบารมีด้วย ทาน ศีล ภาวนา ข…

…การออกกำลังกายและตรวจสุขภาพเป็นประจำ เพื่อสร้างนิสัยดี ๆ ที่สนับสนุนการฝึกอบรมตนเองให้เพียบพร้อมด้วยคุณงามความดีทางธรรม ซึ่งส่งผลให้การสร้างบารมีของฆราวาสก้าวหน้า โดยมุ่งเน้นที่การใช้ชีวิตอย่างเรียบง่าย…

…รรม ซึ่งพระสัมมาสัมพุทธ เจ้าตรัสยืนยันไว้ใน “สามกสูตร” ว่า 1. ความเป็นผู้ชอบการงาน 2. ความเป็นผู้ชอบคุย 3. ความเป็นผู้หลับ 4. ความเป็นผู้ชอบคลุกคลีด้วยหมู่คณะ 5. ความเป็นผู้ว่ายาก 6. ความเป็นผู้มีมิตรชั…

…นาตนเองในด้านต่างๆ โดยอ้างอิงถึงคำสอนจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและตำราที่เกี่ยวข้อง เช่น สามกสูตร และอังคุตตรนิกาย การเป็นกัลยาณมิตรให้กับตนเองก็เป็นสิ่งสำคัญในการฝึกฝนครั้งนี้

…มเข้าใจในนัยที่พระองค์หมายถึง และน้อมนำมา ประพฤติปฏิบัติอย่างจริงจัง (อัตถัญญู) ทั้งยังสามารถประเมินคุณธรรมที่เกิดจากการฝึกนั้นได้ (อัตตัญญู) และเข้มงวดกวดขันในการรับปัจจัย 4 ซึ่งทำให้นิสัยดีๆ เกิดขึ้นม…

…กาลัญญู โดยเน้นไปที่การบริหารเวลาให้เกิดประโยชน์สูงสุดทั้งในชีวิตของพระภิกษุและฆราวาส พระภิกษุต้องมีคุณธรรม 5 ประการ ได้แก่ ธัมมัญญู, อัตถัญญู, อัตตัญญู, มัตตัญญู, และกาลัญญู เพื่อพัฒนาตนเองและเป็นที่พึ…

…ู้ทั่วถึงธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า เกิด ความเข้าใจ ในธรรมะอย่างลึกซึ้ง นำมาฝึกฝนอบรมตนเองจนเกิดเป็นคุณธรรม และสามารถประเมิน ความก้าวหน้าของการปฏิบัติ และคุณธรรมในตนเองได้ รู้จักประมาณในการรับปัจจัย 4 ม…

บทที่ 8 กล่าวถึงขั้นตอนที่ 6 ของการเป็นปริสัญญาที่พระภิกษุต้องฝึกอบรมตนเองให้เป็นกัลยาณมิตร ฝึกตามวิธีการ 5 ขั้นตอนในธัมมัญญสูตร การฝึกนี้ทำให้พระภิกษุรู้จักบริษัทต่างๆ และมีความเข้าใจในธรรมะของพระสัม