หน้าหนังสือทั้งหมด

การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
246
การละนิวรณ์เพื่อการบรรลุธรรม
เธอกลับจากบิณฑบาตภายหลังเวลาอาหารแล้ว นั่งขัดสมาธิตั้งกายตรง ดำรงสติมั่นเฉพาะหน้า ละอภิชฌา เพ่งเล็งในโลกแล้ว มีใจปราศจากอภิชฌาอยู่ ย่อมชำระจิตให้บริสุทธิ์จากอภิชฌาได้ ละโทษคือพยาบาทปองร้ายแล้ว เป็นผู้
เนื้อหานี้กล่าวถึงการละนิวรณ์ 5 อย่าง ซึ่งรวมถึงอภิชฌา, พยาบาท, ถีนมิทธะ, อุทธัจจกุกกุจจะ, และวิจิกิจฉา เพื่อชำระจิตให้บริสุทธิ์และเข้าถึงฌาน โดยวิธีการดังกล่าวช่วยให้สามารถพ้นจากกิเลสและเข้าถึงความสุ
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
249
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
ธัมมัญญูสูตร ว่าด้วยการฝึกฝนเพื่อเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ เป็นผู้ควรของคำนับ ฯลฯ เป็นนาบุญของ โลก ไม่มีนาบุญอื่นยิ่งกว่า ธรรม 7 ประการเป็นไฉน ดูกรภิกษุทั้
ธัมมัญญูสูตรว่าด้วยการฝึกฝนและพัฒนาตนเองเพื่อเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ ซึ่งภิกษุต้องรู้จักธรรม อัตถะ และตน รู้จักกาลและสังคม เพื่อให้บรรลุถึงความเป็นมนุษย์ที่มีคุณธรรม โดยเนื้อหาจะกล
บรรณานุกรมพระพุทธศาสตร์และธรรมะ
252
บรรณานุกรมพระพุทธศาสตร์และธรรมะ
บรรณานุกรม 1. มหามกุฏราชวิทยาลัย, พระสูตรและอรรถกถาแปล, กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์มหามกุฏ ราชวิทยาลัย, 2525. 2. มงคลเทพมุนี,พระ(สด จนฺทสโร), มรดกธรรมของหลวงพ่อวัดปากน้ำ (พระมงคล เทพมุนี). กรุงเทพฯ : อมรินทร์
บรรณานุกรมนี้ประกอบด้วยข้อมูลเอกสารสำคัญที่เกี่ยวข้องกับพระพุทธศาสตร์และธรรมะซึ่งมีประโยชน์ต่อการศึกษาและวิจัย อาทิเช่น หนังสือโดยมเหสีลักธาิ่นที่ได้แก่ มหามกุฏราชวิทยาลัย, พระสูตรและอรรถกถาแปล, หรือพ
สารบัญของพระพุทธศาสนา
5
สารบัญของพระพุทธศาสนา
สารบัญ หน้า (3) (7) (8) 1 45560 7 11 14 14 16 17 19 คำนํา รายละเอียดชุดวิชา วิธีการศึกษา บทที่ 1 ความนำแห่งสามัญญผลสูตร 1.1 ความหมายของสามัญญผล 1.2 ความย่อ 1.3 ผู้มีส่วนแห่งสามัญญผล 1.4 ชีวิตนักบวชนั้
สารบัญนี้แสดงเนื้อหาที่เกี่ยวข้องกับสามัญญผลสูตรในพระพุทธศาสนา ประกอบด้วยบทเรียนต่างๆ เช่น ความหมายและความสำคัญของสามัญญผล, เช่นเดียวกับที่มาแห่งสามัญญผลสูตรและประวัติของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าในสวนอัมพวั
มาตรฐานและการปฏิบัติตต่อนักบวช
19
มาตรฐานและการปฏิบัติตต่อนักบวช
1.5.1 มาตรฐานของนักบวช ธรรมะที่ปรากฏอยู่ในสามัญญผลสูตรนี้ถือได้ว่า เป็นเกณฑ์มาตรฐานด้านหลักการและคุณธรรม ของนักบวชอย่างแท้จริง เพราะได้ให้ภาพที่ชัดเจนเกี่ยวกับมาตรฐานของนักบวชว่า นักบวชที่สมบูรณ์แบบ ไ
เนื้อหาเกี่ยวกับมาตรฐานของนักบวชตามสามัญญผลสูตร โดยเปิดเผยถึงหลักการคุณธรรมที่นักบวชควรมี และการปฏิบัติตนของฆราวาสที่สัมพันธ์กับนักบวช เพื่อป้องกันการหลงผิด นอกจากนี้ยังเน้นการเตรียมตัวก่อนบวชของผู้ที
หน้า6
23
เนื้อหาบทที่ 2 ที่มาแห่งสามัญญผลสูตร 2.1 ดินแดนประดิษฐานพระพุทธศาสนาแห่งแรก 2.2 ธรรมราชาพิมพิสาร 2.3 พระเทวทัตผู้มีใจริษยา 2.4 อชาตศัตรูราชกุมารทรงกระทำปิตุฆาต 2.5 พระเจ้าอชาตศัตรูทรงสงสัยเป้าหมายของน
ที่มาแห่งสามัญญผลสูตร
25
ที่มาแห่งสามัญญผลสูตร
บทที่ 2 ที่มาแห่งสามัญญผลสูตร 2.1 ดินแดนประดิษฐานพระพุทธศาสนาแห่งแรก ในสมัยพุทธกาล แคว้นมคธขึ้นชื่อลือนามว่าเป็นแว่นแคว้นที่อุดมสมบูรณ์ยิ่งเพราะตั้งอยู่บนที่ราบลุ่ม กว้างใหญ่ มีแม่น้ำใหญ่ 3 สาย คือ จั
บทที่ 2 หารือเกี่ยวกับที่มาของพระพุทธศาสนาในแคว้นมคธ ซึ่งเป็นดินแดนที่อุดมสมบูรณ์และเป็นศูนย์กลางการเจริญรุ่งเรืองในด้านต่างๆ รวมถึงเศรษฐกิจ การศึกษา และวัฒนธรรม มีบ้านเมืองที่ร่ำรวย เช่น กรุงราชคฤห์
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับพระเจ้าอชาตศัตรู
38
พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากับพระเจ้าอชาตศัตรู
8. ทรงเป็นพุทโธ คือ ผู้ตื่นและเบิกบานแล้ว ทรงตื่นเองจากความเชื่อถือและข้อปฏิบัติทั้งหลาย ที่ถือกันมาผิดๆ ทั้งทรงปลุกให้ผู้อื่นหลุดพ้นจากความหลงงมงายด้วย อนึ่ง เพราะไม่ติด ไม่หลง ไม่ห่วงกังวล ในสิ่งใดๆ
บทความนี้กล่าวถึงการที่พระเจ้าอชาตศัตรูต้องการเข้าเฝ้าพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ซึ่งเกิดจากการสำนึกผิดและอยากขอโทษหลังจากที่ได้ทำกรรมหนักต่อบุพการีและพระพุทธองค์ โดยเขาตระหนักถึงความผิดพลาดและผลที่ตามมา พร้
คำสอนของครูทั้ง 6 ในพระพุทธศาสนา
51
คำสอนของครูทั้ง 6 ในพระพุทธศาสนา
โดยหวังจะทำให้พระเจ้าอชาตศัตรูทรงโปรด แล้วมาเป็นผู้สนับสนุนลัทธิของตน 4.4 คำสอนของครูทั้ง 6 ต่อไปนี้เป็นคำอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับคำสอนของครูทั้ง 6 4.4.1 ครูปูรณกัสสป ท่านผู้นี้สอนว่า การทำชั่วนั้น ถ้
เนื้อหาเกี่ยวกับคำสอนของครูทั้ง 6 ซึ่งมีความหมายสำคัญในพระพุทธศาสนา ข้อความสอนของครูปูรณกัสสปแสดงให้เห็นว่าบุญและบาปไม่มีความหมายโดยขาดการรับรู้จากผู้คน ในขณะที่ครูมักขลิโคสาลยกให้เคราะห์ชะตาคือแท้จริ
พระพุทธคุณและสามัญญผล
62
พระพุทธคุณและสามัญญผล
สัมพุทธเจ้าถึงสามัญญผลที่ละเอียดประณีตยิ่งขึ้นไป 5.3 พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงประกาศพระพุทธคุณ ก่อนที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าจะทรงแสดงสามัญญผลที่ละเอียดประณีตยิ่งขึ้นไปนั้น พระองค์ได้ รับสั่งกำชับให้พระเจ้าอ
บทความนี้พูดถึงการประกาศพระพุทธคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยมีพระเจ้าอชาตศัตรูเป็นผู้ฟัง โดยทรงอธิบายถึงสภาพของพระองค์ในฐานะพระอรหันต์และนำเสนอสัจธรรมอันงดงามที่พระองค์ได้เผยแพร่ให้กับมนุษย์และเทวดา ซึ
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
64
พระสัมมาสัมพุทธเจ้า: ผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ
5.4.2 ทรงเป็นผู้ตรัสรู้เองโดยชอบ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงพระนามว่า “สัมมาสัมพุทโธ” แปลตามศัพท์ว่า ตรัสรู้ด้วยพระองค์เอง โดยชอบ หรือโดยถูกต้อง เมื่อพิจารณาพระบาลีในธัมมจักกัปปวัตตนสูตร ที่ว่า “จกข์ อุทปา
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงตรัสรู้ด้วยพระองค์เองโดยถูกต้องหรือ 'สัมมาสัมพุทโธ' โดยมีคุณวิเศษ 5 ประการ คือ จกฺขุ, ญาณ, ปญฺญา, วิชชา และ อาโลโก ซึ่งรวมความหมายว่า 'ทั้งรู้ทั้งเห็น' พระองค์พบเห็นความเป็นจริงโ
คุณธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
66
คุณธรรมของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
5) สัทธา คือ ความเชื่อมั่นในความจริงและความดี พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงประกอบด้วย สัทธาอย่างอุกฤษฎ์ ดังปรากฏในชาดกต่างๆ ที่พระองค์ได้บำเพ็ญบารมี โดยสละทั้งทรัพย์สินอันเป็น ของนอกกาย สละทั้งเนื้อเลือด และ
บทความนี้เสนอการสำรวจคุณธรรมหลักของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าที่ช่วยในการบรรลุสัมโพธิญาณ ประกอบไปด้วยสัทธา ความเชื่อมั่นในความดี ความรู้สึกละอายต่อความชั่ว (หิริ) และกลัวบาป (โอตตัปปะ) นอกจากนี้ยังพูดถึงการศ
การรู้แจ้งโลกและการฝึกอบรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
69
การรู้แจ้งโลกและการฝึกอบรมจากพระสัมมาสัมพุทธเจ้า
2) สัตวโลก หมายถึง สัตว์ผู้ไปเกิดมาเกิดโดยอาศัยขันธ์ 5 3) โอกาสโลก หมายถึง โลกภายนอก คือ แผ่นดิน มหาสมุทร จักรวาลทั้งปวง ซึ่งสัตว์ทั้งหลาย ที่อาศัยขันธ์ 5 ก็อาศัยอยู่ในโอกาสโลกนี้อีกชั้นหนึ่ง ที่ว่าพร
ในเนื้อหานี้ได้เสนอความคิดเห็นเกี่ยวกับสัตว์ผู้เกิดโดยอาศัยขันธ์ 5 และโลกภายนอกที่สัตว์อาศัยอยู่ การที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงรู้แจ้งโลกคือการเข้าใจถึงจริต อัธยาศัย และองค์ประกอบของจักรวาล พระองค์ทรงมี
พระพุทธคุณและการประกาศพระศาสนา
72
พระพุทธคุณและการประกาศพระศาสนา
ทรงเป็นสัพพัญญู ทรงรู้แจ้งธาตุธรรมทั้งปวงด้วยญาณของธรรมกาย จึงทรงสามารถจำแนกแยกแยะ ธรรมส่วนที่ละเอียดๆ ให้เห็น เช่น ทรงจำแนกขันธ์ ธาตุ อายตนะ จิต อินทรีย์ ปฏิจจสมุปบาท อริยสัจ เป็นต้น ทรงจำแนกอริยสัจอ
บทความนี้กล่าวถึงคุณสมบัติและพระพุทธคุณของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า รวมถึงการแนะนำตัวที่สำคัญในบริบทของการประกาศพระศาสนา. พระองค์ทรงเข้าใจขันธ์ ธาตุ และ อริยสัจได้อย่างละเอียด โดยเฉพาะการจำแนกทุกข์, สมุทัย,
การละเมิดสิกขาบทและการหลอกลวงในพระภิกษุ
89
การละเมิดสิกขาบทและการหลอกลวงในพระภิกษุ
การละเมิดสิกขาบท ซึ่งมีผลให้สิ่งของที่ได้รับมาไม่บริสุทธิ์ เป็นของไม่ควรบริโภค การแสวงหาด้วยการล่อหลอกนั้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงแสดงรายละเอียดไว้มากมาย พระ อรรถกถาจารย์ได้แบ่งเป็นหัวข้อไว้ดังนี้ 1.
ในเนื้อหานี้กล่าวถึงการละเมิดสิกขาบทซึ่งส่งผลให้สิ่งของที่ได้มาไม่บริสุทธิ์ โดยมีพระอรรถกถาจารย์ได้แบ่งการหลอกลวงของพระภิกษุออกเป็นสามประเภท ได้แก่ การแสร้งแสดงตัวเป็นผู้สันโดษเพื่อดึงดูดการถวายจากทาย
สันโดษและอัปปิจฉา
107
สันโดษและอัปปิจฉา
“สันโดษ” คือ ความยินดีในของของตน พอใจด้วยปัจจัย 4 คือ ผ้านุ่งห่ม อาหาร ที่นอน ที่นั่ง และ ยา ตามมีตามได้ การมีความสุขความพอใจด้วยเครื่องเลี้ยงชีพที่หามาได้ ด้วยความเพียรพยายามอัน ชอบธรรมของตน ไม่โลภ ไ
เรื่องราวเกี่ยวกับคำว่า 'สันโดษ' ซึ่งหมายถึง ความยินดีในของของตน พร้อมอธิบายถึงความแตกต่างระหว่าง 'สันโดษ' และ 'อัปปิจฉา' ที่หลายคนเข้าใจผิดว่าเหมือนกัน นอกจากนี้ยังยกตัวอย่างความรักในครอบครัวและสถาบั
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
118
ความหมายและลักษณะของสมาธิ
7.4 ความหมายของสมาธิ “สมาธิ” อาจให้คําจํากัดความได้หลายอย่าง เช่น 1) สมาธิ คือ สภาวะที่ใจปราศจากนิวรณ์ 5 2) สมาธิ คือ อาการที่ใจตั้งมั่นอยู่ในอารมณ์เดียวอย่างต่อเนื่องเป็น “เอกัคคตา” หรือบางที่ใช้ว่า
บทความนี้นำเสนอความหมายของสมาธิที่มีความหลากหลาย รวมถึงอาการของใจและลักษณะของใจที่เป็นดวงกลมใส การปฏิบัติภาวนาในการเข้าถึงธรรมกายเพื่อการเห็นความบริสุทธิ์ของใจ ทำให้เกิดกำลังใจและความสุข การอธิบายเกี่
ประเภทของสมาธิในพระพุทธศาสนา
122
ประเภทของสมาธิในพระพุทธศาสนา
7.8 ประเภทของสมาธิ การบรรลุฌานทั้ง 4 ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงแก่พระเจ้าอชาตศัตรูนั้น ล้วนเป็น สามัญญผลอันเกิดจากการเจริญสมาธิภาวนาของพระภิกษุเอง สมาธิในพระพุทธศาสนาอาจแบ่งออกได้เป็น 2 ระดับ คื
ในพระพุทธศาสนา สมาธิสามารถแบ่งออกเป็นสองระดับ คือ สมาธิเบื้องต่ำซึ่งหมายถึงการทำใจให้สงบและปราศจากอารมณ์ที่เกี่ยวข้องกับอายตนะ 6 และสมาธิเบื้องสูงซึ่งเป็นสภาวะที่เกิดจากการบรรลฌานทั้ง 4 ขั้นตอนในการปฏ
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
130
ญาณทัสสนะและวิปัสสนาญาณในพุทธศาสนา
ซึ่งประกอบด้วยมหาภูต 4 คือ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุลม และธาตุไฟ ส่วนวิญญาณนั้น หมายถึงใจนั่นเอง กายมนุษย์ที่เกิดแต่มารดาบิดานี้ ย่อมเจริญเติบโตขึ้นได้ด้วยอาหาร เป็นสิ่งที่ไม่เที่ยงแท้ มีการ เจ็บไข้ได้ป่วย
เนื้อหานี้อธิบายถึงความสำคัญของมหาภูต 4 ที่ประกอบขึ้นเป็นกายมนุษย์ และความเชื่อมโยงระหว่างรูปและวิญญาณตามที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัส การเจริญภาวนาและการเข้าถึงญาณทัสสนะหรือวิปัสสนาญาณ เป็นขั้นตอนที่ทำใ
วิชชา 8 และการบรรลุธรรมกาย
139
วิชชา 8 และการบรรลุธรรมกาย
3. อิทธิวิธี 4. ทิพพโสต หรือ หูทิพย์ 5. เจโตปริยญาณ 6. ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ 7. ทิพพจักขุ หรือ ตาทิพย์ หรือ จุตูปปาตญาณ 8. อาสวักขยญาณ จากพระพุทธดำรัสของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเกี่ยวกับวิชชา 8 นี้ จะเห็นว่
บทความนี้กล่าวถึงวิชชา 8 ซึ่งประกอบด้วยอิทธิวิธีต่างๆ และการบรรลุธรรมนั้นโดยการตั้งจิตที่ศูนย์กลางกายฐานที่ 7 เพื่อเข้าถึงวิปัสสนาญาณและธรรมกายในระดับต่างๆ รวมถึงการสามารถรู้เห็นการเกิดและการตายของสัต