หน้าหนังสือทั้งหมด

การประยุกต์ใช้อำนาจจิต
237
การประยุกต์ใช้อำนาจจิต
…างทอง ผู้ฉลาด เมื่อหลอมทองดีแล้ว ต้องการทองรูป พรรณชนิดใด ๆ พึงท่าทองชนิดนั้น ๆ ให้สําเร็จ ได้ฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้นแล เมื่อจิตเป็นสมาธิ ๒๓๕
บทความนี้กล่าวถึงความสามารถของจิตในการสร้างสรรค์และทำสิ่งต่าง ๆ ให้สำเร็จ ไม่ว่าจะเป็นการเดินบนฝน้ำ การเหาะในอากาศ หรือการสร้างภาชนะต่าง ๆ เปรียบเสมือนช่างเชี่ยวชาญที่สามารถทำในสิ่งที่ปรารถนาได้เมื่อจ
การฝึกสมาธิเพื่อการได้ยินเสียงทิพย์
239
การฝึกสมาธิเพื่อการได้ยินเสียงทิพย์
ตรัสกับพระเจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุนั้น เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่อง แผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควร แก่การงาน ตั้งมั่น…
ในข้อความนี้ พระเจ้าอชาตศัตรูสอนว่าภิกษุที่มีจิตใจบริสุทธิ์และสมาธิเต็มที่ สามารถได้ยินเสียงทิพย์และเสียงมนุษย์ทั้งที่อยู่ใกล้และไกลได้ เสมื…
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่นของพระพุทธองค์
241
ญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่นของพระพุทธองค์
…้ ใจผู้อื่นของพระพุทธองค์ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสเรื่องญาณกำหนดรู้ใจผู้อื่นกับ พระเจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุนั้น เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่อง แผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควร แก่การงาน ตั้งมั่น…
เนื้อหาเกี่ยวกับการสนทนาและการเปิดเผยความรู้ของพระพุทธองค์ที่แสดงถึงความสามารถในการรู้ใจผู้อื่น โดยมีการสนทนากับยักษ์และพระเจ้าอชาตศัตรู ผ่านการตรัสถึงความสำคัญของสมาธิและความบริสุทธิ์ในการทำงานของจิต
การเจริญภาวนาและเจโตปริยญาณ
243
การเจริญภาวนาและเจโตปริยญาณ
มีไฝก็จะพึงรู้ว่าหน้ามีไฝ หรือหน้าไม่มีไฝก็จะ พึงรู้ว่าหน้าไม่มีไฝฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้นแล เมื่อ จิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศ จากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ต…
เนื้อหาพูดถึงความสำคัญของการมีจิตเป็นสมาธิที่บริสุทธิ์เพื่อสามารถเข้าใจจิตใจของผู้อื่นได้ โดยการทำให้จิตใจผ่องแผ้วและบริสุทธิ์ ถือเป็นผลสำคัญของการเจริญภาวนา ซึ่งแบ่งออกเป็นขั้นตอนต่างๆ เพื่อนำไปสู่กา
การระลึกชาติและสมาธิในพระพุทธศาสนา
244
การระลึกชาติและสมาธิในพระพุทธศาสนา
…กิดที่ไหน มีสภาพความเป็นอยู่อย่างไร เป็นต้น ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสกับพระเจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุนั้น เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่อง แผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่น …
เนื้อหาเกี่ยวกับการพัฒนาสมาธิและการดับกิเลสในอานาปานสติ การนำไปสู่อภิญญาและการระลึกชาติในหลายระดับ ซึ่งถูกเน้นตามคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าโดยเฉพาะการทำให้จิตใจกลับไปสู่สภาพที่บริสุทธิ์ไร้กิเลส ทำให้
ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ: การระลึกชาติในพุทธศาสนา
246
ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ: การระลึกชาติในพุทธศาสนา
ภิกษุก็ฉันนั้นแล เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้…
เนื้อหานี้พูดถึงปุพเพนิวาสานุสสติญาณ ซึ่งเป็นญาณที่ทำให้สามารถระลึกถึงชาติที่ผ่านมาของพระพุทธเจ้า และการบำเพ็ญทศบารมีในอดีต ผ่านตัวอย่างจากชาดก เช่น เวสสันดรชาดก ที่แสดงให้เห็นถึงเส้นทางก่อนการตรัสรู้
สามัญญผลลำาดับที่ ๗
247
สามัญญผลลำาดับที่ ๗
… อันเป็นไปตามอำนาจกรรม ซึ่งตามนุษย์มองไม่เห็น ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสกับพระ เจ้าอชาตศัตรูว่า “ภิกษุนั้น เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่อง แผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่นไ…
เมื่อผู้เจริญภาวนาเข้าถึงสมาธิที่แน่วแน่ ทำให้จิตบริสุทธิ์ปราศจากกิเลส ส่งผลให้สามารถเห็นการเกิดและการตายของสัตว์ รวมถึงความแตกต่างตามอำนาจกรรม โดยพระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสถึงการประคองจิตในสภาวะนี้อย
ทิพยจักษุและการเวียนว่ายตายเกิด
249
ทิพยจักษุและการเวียนว่ายตายเกิด
เหล่านี้เดินตามถนน คนเหล่านี้นั่งอยู่ท่ามกลาง ทาง ๓ แพร่งฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้นแล เมื่อจิต เป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศ จากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ต…
เนื้อหาดังกล่าวพูดถึงความสามารถของภิกษุในการเห็นการจุติและอุบัติของสัตว์ด้วยทิพยจักษุ ซึ่งหมายถึงดวงตาที่บริสุทธิ์ล่วงจักษุมนุษย์ โดยสามารถ…
สามัญญผลลำาดับที่ ๔
250
สามัญญผลลำาดับที่ ๔
…รลุอรหัตตผล ซึ่งเป็นสามัญญผล ขั้นสูงสุด ดังที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้ตรัสกับพระเจ้าอชาตศัตรู ดังนี้ “ภิกษุนั้น เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่อง แผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่การงาน ตั้งมั่น …
เมื่อผู้ที่เจริญภาวนาสามารถประคองจิตให้เป็นสมาธิและบริสุทธิ์จากกิเลส จิตจะสว่างไสว บรรลุอันหยั่งรู้เกี่ยวกับอริยสัจ ๔ และหลุดพ้นจากกิเลสทั้งหมด นั่นคือการบรรลุอรหัตตผล ซึ่งเป็นสามัญญผลสูงสุดที่พุทธเจ้
คามินีปฏิปทา (ทางดับกิเลสนั้น)
251
คามินีปฏิปทา (ทางดับกิเลสนั้น)
…นกรวดและก้อน หินบ้าง ฝูงปลาบ้างเหล่านี้ กำลังว่ายอยู่บ้าง กำลังหยุดอยู่บ้าง ในสระน้ำนั้นดังนี้ฉันใด ภิกษุ ก็ฉันนั้นแล เมื่อจิตเป็นสมาธิ บริสุทธิ์ ผ่องแผ้ว ไม่มีกิเลส ปราศจากอุปกิเลส นุ่มนวล ควรแก่ ๒๔๙
เมื่อจิตเห็นความจริง จะหลุดพ้นจากกามาสวะ ภวาสวะ และอวิชชาสวะ จิตจะมีญาณรู้ว่าหลุดพ้นแล้ว เสมือนสระน้ำใสที่สะอาดมั่นคง มีชีวิตในนั้น อย่าลืมว่า การเห็นอย่างนี้สำคัญต่อการเริ่มต้นในทางดับกิเลสนั้น เพราะ
หลักการบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนา
267
หลักการบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนา
๔) บรรลุรูปฌาน สำหรับเรื่องนี้คงเป็นสิ่งที่รู้ได้ยาก เพราะหากพระภิกษุบอกเล่าถึงคุณวิเศษเหล่านี้ของตน ก็จะ เป็นการผิดพระวินัย อย่างไรก็ตาม พระพุทธศาสนานั้น ถือว่าใจคนเรา …
การบรรลุรูปฌานในพระพุทธศาสนานั้นเป็นกระบวนการที่ยาก ที่พระภิกษุไม่สามารถบอกเล่าคุณวิเศษของตนได้ ถือว่าใจคนมีความสำคัญอย่างยิ่งตามสุภาษิตว่า 'ธรรมทั้งหลาย มีใจเป็นห…
พฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมของพระภิกษุ
272
พฤติกรรมที่ไม่เหมาะสมของพระภิกษุ
… หมายความ ว่ามิได้มีเจตนาจะอบรมหรือพัฒนาตนให้บริสุทธิ์ในด้านกายวาจา ใจ ตามหลักแห่งพระธรรมวินัย เช่น ภิกษุบางรูปบวชเพื่อหนี ปัญหาความยากลำบากในการทำมาหาเลี้ยงชีพ บางรูปบวชเพื่อ หนีคดีอาญาบ้านเมือง บางรูปบวช…
เนื้อหานี้กล่าวถึงพฤติกรรมที่ผิดปกติของพระภิกษุที่ไม่ปฏิบัติตามพระธรรมวินัย เช่น การบวชโดยไม่มีศรัทธา การทำผิดศีล เช่น การเสพยา การไปที่ไม่เหมาะสม …
การปฏิบัติของพระภิกษุและความเชื่อมั่นของพุทธศาสนิกชน
274
การปฏิบัติของพระภิกษุและความเชื่อมั่นของพุทธศาสนิกชน
…พื่อส่งเสริมการปฏิบัติธรรม หรือมีการสะสมสิ่งของเครื่อง ใช้ไว้ในกุฏิมากมายเกินความจำเป็น ลักษณะของพระภิกษุที่ไม่ควรนับถืออาจมีมากกว่านี้ กระนั้นก็ตาม ภิกษุที่มีพฤติกรรมเข้าลักษณะแม้เพียงข้อใดข้อ หนึ่งใน ๑๓ …
เนื้อหาพูดถึงพฤติกรรมของพระภิกษุที่ไม่ควรนับถือ โดยเฉพาะหรูหราฟุ่มเฟือย พร้อมเน้นถึงหน้าที่ของภิกษุที่ต้องเป็นแบบอย่างและพึ่งพาชุมชน…
การพิจารณาคุณธรรมของพระภิกษุในพระธรรมวินัย
276
การพิจารณาคุณธรรมของพระภิกษุในพระธรรมวินัย
…าวไว้ในบทที่ ๖ นั้นมิใช่ของง่ายเลย จำเป็นต้องใช้เวลา นานพอสมควร ดังนั้นเมื่อพุทธศาสนิกชนได้พบเห็นพระภิกษุที่ ย่อหย่อนในพระธรรมวินัยแล้ว จะต้องพิจารณาแยกแยะตาม ประเด็นต่าง ๆ ดังนี้ ๒.๑ ท่านเป็นภิกษุใหม่หรือ…
บทความนี้กล่าวถึงคุณธรรมที่ทำให้พระภิกษุเป็นผู้บริสุทธิ์ โดยเน้นการพิจารณาและแยกแยะลักษณะของพระภิกษุใหม่ที่บวชมาน้อยกว่าห้าพรรษา ซึ่งอาจยังไ…
ความหมายของบุญ
298
ความหมายของบุญ
…น์อย่างอื่นอีกมากมาย สุดจะพรรณนาให้หมดสิ้น ถ้าจะว่าโดยส่วนผล “บุญ” หมายถึง ความสุข ดังพุทธภาษิตว่า “ภิกษุทั้งหลายเธออย่ากลัวบุญเลย คำว่าบุญนั้นเป็นชื่อของ ความสุข” จากความหมายของคำว่า “บุญ” นี้ ย่อมชี้ให้เ…
บุญหมายถึงความผ่องแผ้ว ความบริสุทธิ์ และความดีงาม ซึ่งช่วยชำระล้างกาย วาจา ใจจากมลทินเป็นเหมือนน้ำใส ในพุทธศาสนาบุญเป็นแหล่งความสุขที่สำคัญ เหตุนี้จึงควรประพฤติปฏิบัติกุศลกรรม เพื่อให้ใจบริสุทธิ์ตามคำ
สังฆกรรมและความสำคัญในพระพุทธศาสนา
347
สังฆกรรมและความสำคัญในพระพุทธศาสนา
…่ถูกพระพุทธองค์ปฏิเสธ ครั้นต่อมาเมื่อถึงวัน อุโบสถ พระเทวทัตก็พยายามชักชวนพระบวชใหม่มาเป็นพวก แล้วพาภิกษุเหล่านั้นแยกไปทำอุโบสถ ณ ตำบลคยาสีสะ 9 สังฆกรรม คือ กิจที่กระทำโดยที่ประชุมสงฆ์ ตั้งแต่ ๔ รูปขึ้นไป …
บทความนี้อธิบายถึงความสำคัญของสังฆกรรมในพระพุทธศาสนาและการกระทำที่นำไปสู่สังฆเภทในสมัยพุทธกาล โดยมีตัวอย่างจากการกระทำของพระเทวทัตซึ่งเสนอข้อปฏิบัติต่าง ๆ ที่ถูกปฏิเสธโดยพระพุทธองค์ นอกจากนี้ยังมีการช
ประเภทบุคคลที่ทำผิดต่อพระพุทธศาสนา
14
ประเภทบุคคลที่ทำผิดต่อพระพุทธศาสนา
ประเภทที่ 2 บุคคลที่ทำผิดต่อพระพุทธศาสนา ได้แก่ 1. ผู้ที่ฆ่าพระอรหันต์มาก่อน 2. ผู้ที่ข่มขืน ทำร้าย ภิกษุณีมาก่อน 3. ลักเพศ คือ ผู้ที่ปลอมบวชมาก่อน 4. ภิกษุผู้เข้ารีตเดียรถีย์ คือ เคยบวชมาแล้วเปลี่ยนศาสนาไ…
ประเภทผู้ที่ทำผิดต่อพระพุทธศาสนาแบ่งออกเป็นสองกลุ่มหลัก ได้แก่ บุคคลที่ฆ่าพระอรหันต์, ข่มขืนภิกษุณี, ลักเพศ, ภิกษุที่เข้ารีตเดียรถีย์, และทำสังฆเภท เป็นต้น. นอกจากนี้ยังมีการห้ามอุปสมบทสำหรับผู้ที่…
บุคคลที่ห้ามอุปสมบทและกิจวัตรของพระภิกษุ
15
บุคคลที่ห้ามอุปสมบทและกิจวัตรของพระภิกษุ
…ีทั้งบาตรทั้งจีวร 5. ผู้ยืมบาตรเขามา 6. ผู้ยืมจีวรเขามา 7. ผู้ยืมทั้งบาตรทั้งจีวรเขามา กิจวัตรของพระภิกษุ จุดประสงค์สำคัญของการบวชคือ มุ่งตัดภาระต่าง ๆ ทางโลก จะได้มีโอกาสบำเพ็ญเพียรทางจิตได้อย่างเต็มที่ เ…
…รถบวชได้ เช่น ผู้ไม่มีอุปัชฌาย์หรือจีวร การบวชเป็นแนวทางในการตัดภาระทางโลกเพื่อบำเพ็ญเพียรทางจิต พระภิกษุต้องปฏิบัติตามกิจวัตรที่ถูกกำหนดไว้ ซึ่งมีความสำคัญในการกำจัดกิเลสและบรรลุความสุขที่แท้จริง กิจวัตรน…
การบิณฑบาตและภิกษุในพระพุทธศาสนา
16
การบิณฑบาตและภิกษุในพระพุทธศาสนา
… บริหารสิ่งของและร่างกาย 8. ขวนขวายเรียนธรรมวินัย 9. เอาใจใส่ของสงฆ์และกิจสงฆ์ 10. ดำรงตนให้น่าไหว้ ภิกษุรูปใดปฏิบัติครบทั้ง 10 ข้อ แม้กิเลสยังไม่หมด ก็ร่อยหรอเต็มที่ 1. บิณฑบาต บิณฑบาต แปลว่า "การตกแห่งก้…
บทความนี้กล่าวถึงการบิณฑบาตในพระพุทธศาสนา ซึ่งพระภิกษุจะต้องปฏิบัติตามหลักการบิณฑบาตที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้ากำหนดเพื่อให้มีเวลาศึกษาธรรมะ โดยบิณฑบาตมีหลายรู…
การฝึกคนให้เห็นโทษภัยแม้ในสิ่งเล็กน้อย
4
การฝึกคนให้เห็นโทษภัยแม้ในสิ่งเล็กน้อย
…ความรู้ ความสามรถต่าง ๆ ถูกฝึกต่างจากคนทั่วไป เพราะฉะนั้นสามารถ ให้คุณให้โทษได้ ต้องระวัง "อย่าดูถูกภิกษุว่ายังเยาว์" ทำไม อย่าว่าแต่ภิกษุ ในสมัยพุทธกาล หลักฐานยืนยันว่า แม้เพียงอายุ 7 ขวบ ก็เป็นพระอรหันต์…
…ารณ์ของสามเณรอายุ 7 ขวบที่เป็นพระอรหันต์และบทเรียนที่ได้จากการไม่ดูถูกผู้มีคุณธรรม แม้ว่าจะอายุน้อย ภิกษุและผู้นำควรมีแนวทางในการฝึกเพื่อให้เกิดความเข้าใจว่าทุกสิ่งมีความสำคัญ ควรมีความระมัดระวังรวมถึงความ…