มูล : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 44 / 98

…ฺส นาม ปกรณ์วิเสสสฺว (ตติโย ภาโค) - หน้าที่ 382 พุทธโฆสปปวตฺติกถา อายสฺมา พุทธโฆโส สพพมปี สีหลฏฐกถ์ มูลภาสาย มาคธิกาย นิรุตติยา ปิฎกฤตยสฺส อฏฐกถ์ อกาสเยวฯ สาปี อฏฐกถา สพฺพเทสนตรวาสีน หิตาวหา อโหสิฯ ปิฎกฤ…

…้าใจเกี่ยวกับหลักคำสอนที่สำคัญในพุทธศาสนา รวมถึงการแสดงถึงความสัมพันธ์ระหว่างมหาเถรและชุมชนศาสนา ข้อมูลนี้มีประโยชน์สำหรับผู้ที่ศึกษาและสนใจในเรื่องพุทธศาสนา เป็นการรวบรวมคำสอนและหลักการต่างๆ เพื่อสร้างค…

…าทา โปตุถเก ปิฏกตุตเย ฯ คุณจากเร วสนฺโต โส วิหาเร ทุรสงฺกเร ปริวตฺเตสิ สพฺพาปี สีหลฏฐกถาตทา สพฺเพส์ มูลภาสาย มาคธาย นิรุตติยา ฯ สตฺตานํ สพฺพภาสานํ สา อโหสิ หิตาวหา เถริยาจริยา สพฺเพ ปาลี วัย ผมคุค ฯ อก ก…

…ได้รับจากการเผยแพร่คำสอนและเสียงสอนของพระพุทธเจ้า เช่น ความสุข ความสงบ และการมีชีวิตที่มีคุณค่า. ข้อมูลนี้เป็นประโยชน์สำหรับผู้ที่สนใจธรรมะและการปฏิบัติในแนวทางพุทธศาสนา.

ประโยค๑ - อุภัยพากยปริวัตน์ ภาค ๑ - ๒ - หน้าที่ 52 ก็ได้ ดังนี้: สตฺถุ นิสินฺนตฺถาย มชฺเญ อาสน์ ปญฺญาเปสิ เขาปูแล้ว ซึ่งอาสนะ ในท่ามกลาง เพื่อความเป็นที่นั่งแห่ง พระศาสดา. ประโยคเหล่านี้ ผู้เรียนจงแปล

เนื้อหาเกี่ยวกับประวัติของพระมหากัสสปเถระ ตัวตน มูลเหตุการบวช และความเป็นมาของพระองค์ และเรื่องราวในช่วงชีวิตเมื่อยังเป็นคฤหัสถ์ ในการที่มารดาบิดานำหญิ…

…ชั้น แต่ในมหาฎีกาว่า ลางอาจารย์หมายเอาเครื่องล้อมรักษาเมือง ๓ อย่าง และ จำแนกไว้ดังนี้ ตฏอุปริกเขโป มูลดิน ปรีชา คูเมือง อุทปาโป เชิงเทิน ปากาโร ก๋าแพง เอริกา เสาระเนียด ปฏิมา ลิ่มสลัก ปาการปศุกณฑล หอรบ …

บทความนี้กล่าวถึงความสำคัญของเภสัชในกระบวนการรักษาที่มีต่อคนไข้ โดยเภสัชถูกมองว่าเป็นปัจจัยที่สร้างความสะดวกสบายและช่วยให้การรักษามีประสิทธิภาพมากขึ้น นอกจากนี้ยังมีการพูดถึงบริขาร ซึ่งทำหน้าที่ห้อมล้

…เห็น ข้าวปายาสนั้นแล้ว คิด (แคลงใจ) ไปว่า "ข้าวปายาสน่าพึงใจยิ่ง (นี้) เกิดขึ้นอย่างไรหนอ" ก็ได้เห็นมูลที่เกิดขึ้นแห่งข้าวปายาส นั้น" จึงกล่าวว่า "นำไปเสีย อาวุโสโมคคัลลานะ บิณฑบาต (นี้) ไม่ควรบริโภค" ฝ่…

…ที่ไม่มีอาพาธอีกต่อไป นอกจากนี้ยังมีการเตือนว่าสิ่งนี้อาจกระทบต่อมุมมองของผู้อื่นในอนาคตอีกด้วย. ข้อมูลทั้งหมดนี้สามารถศึกษาเพิ่มเติมได้ที่ dmc.tv

…ว่า โมเนยฺยนฺเต อุปญญิสส์ เป็นอาทิ ( ในขุททกนิกาย ) ตุวฏฏกปฏิปทา หมายเอาปฏิปทาที่ตรัสด้วยพระคาถาว่า มูล ปปญจสงขาย เป็น อาทิ (ในขุททกนิกาย สุตตนิบาต ) ทั้งหมดนี้ มุ่งหมายถึง อัปปิจฉกถา ซึ่งมีกล่าวไว้ในสูต…

ในบทนี้กล่าวถึงเหตุการณ์ที่พระเถระไปหานางอุบาสิกา และการให้ผ้าสาฎกเป็นสัญลักษณ์ของความเลื่อมใส ในขณะที่นางกังวลเกี่ยวกับพระลูกชายที่ไม่ปรากฏตัว พระเถระได้ปลอบนางและอธิบายถึงความหมายของการปฏิบัติตามหลั

…านผู้เจริญ มัชฌิมนิกาย ข้าพเจ้าชำนาญ พระเถระกล่าวว่า อาวุโส อันมัชฌิมนิกายนั้นบริหารยาก เมื่อสาธยาย มูลปัณณาสกะ มัชฌิมปัณณาสกะก็มา (คละ) สาธยายมัชฌิม ปัณณาสกะเล่า อุปริปัณณาสกะก็มา (ปน) ( เมื่อยุ่งอยู่ไม…

เนื้อหาได้กล่าวถึงการสนทนาระหว่างพระเทวเถระผู้เป็นมิชฌิมภาณกะกับพระเทวะเถระชาวมลัย เกี่ยวกับความสำคัญของกรรมฐานและการบรรลุธรรมในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างการตั้งใจเรียนรู้และทำความเพียรของพระมิชฌิมภาณ

…้งหลาย มีกุฏิหญ้าละโรงใบไม้ เป็นต้น อย่างใดอย่างหนึ่ง เสนาสนะอันเกลื่อนไปด้วยฝุ่นละออง เต็มไปด้วย ( มูล ) ค้างคาว หักๆ พังๆ สูงเกิน หรือไม่ก็เตี้ยเกิน แห้งแล้ง น่าระแวงภัยทางเดินก็ไม่สะอาดและขรุขระ ในเสน…

ในเอกสารนี้มีการกล่าวถึงการบ่งชี้จริตและวิธีการที่เหมาะสมในการประยุกต์ใช้กรรมฐานในบุคคลซึ่งมีลักษณะจริตที่หลากหลาย โดยเฉพาะการระบุจริตต่าง ๆ และการเลือกเสนาสนะที่เหมาะสมสำหรับคนราคจริต เช่น เสนาสนะที่

…งหลาย ลาย ต่างว่าบุรุษใคร่จะก่อไฟ ( ซึ่งติดอยู่) น้อยหนึ่งให้โพลง ขึ้น ( หาก )เขาใส่หญ้าสดๆ ลงไป ใส่มูลโคสดๆ ลงไป ใส่ ฟื้นสดๆ ลงไป ให้ลมเจือน้ำเข้าไป และเอาฝุ่นโปรยลงไปที่ไฟนั้น ภิกษุทั้งหลาย บุรุษนั้นจะ…

ในช่วงที่จิตหดหู่ การเจริญสัมโพชฌงค์บางอย่างจะไม่เหมาะสม เช่น ปัสสัทธิสัมโพชฌงค์ และสมาธิสัมโพชฌงค์ เนื่องจากจิตจะยากที่จะฟื้นตัว แต่ในช่วงนั้นกลับเหมาะสมที่จะเจริญธัมมวิจยสัมโพชฌงค์ และวิริยสัมโพชฌงค

…เวช ด้วยการพิจารณาสังเวควัตถุ ๘ วัตถุทั้งหลาย คือ ชาติ ชรา พยาธิ มรณะ เป็น ๔ อบายทุกข์เป็นที่ ๕ วัฏฏมูลกทุกข์ ( ทุกข์มีวัฏฏะเป็น มูล ) ในอดีต (๑) วัฏฏมูลกทุกข์ในอนาคต (๑) อาหารปริเยฏฐิมูลก ทุกข์ ( ทุกข์ม…

บทความนี้พูดถึงการทำสัมโพชฌงค์ ๓ โดยระบุถึงการทำจิตให้ร่าเริงและการเพ่งดูจิตในเวลาที่เหมาะสม พระโยคาวจรมีวิธีในการบ่มเพาะจิตใจเพื่อสร้างความสำนึกรู้เรื่องทุกข์และความสุข ดูแลจิตด้วยการพิจารณาสังเวควัต

…วจึงไป ก็แลเมื่อไป ด้วย (มุ่ง ) กรรมฐานเป็นสำคัญ จึงเป็นคนผู้เดียวไม่ (ต้อง) มีสหาย เป็นผู้ไม่ละทิ้งมูลกรรมฐาน มนสิการมูลกรรมฐานนั้นไว้เรื่อยไป ถือไม้เท้าหรือไม้ถือ ( ไปด้วย ) เพื่อกันอันตรายมีสุนัขเป็นต…

เนื้อหาเกี่ยวกับการบรรลุในปฐมฌานและการเตรียมตัวของภิกษุในการไปเยี่ยมป่าช้าเพื่อพัฒนาจิตใจ โดยยกตัวอย่างการปฏิบัติกรรมฐานด้วยการระลึกถึงหนทางและการทำสติให้มั่นคงขณะเดินทาง โดยเน้นความสำคัญของกรรมฐานและ

…เป็นที่หลั่งออกเนืองๆ (แห่ง ของไม่สะอาด ) ทางปากแผลทั้ง 6 ดุจผีเรื้อรังที่แตกแล้ว คือเป็นสรีระ ที่มีมูลตาออกทางตาทั้งสองข้าง มูลหูออกทางช่องหู ( ทั้งสองข้าง) น้ำมูกออกทางช่องจมูก ( ทั้งสองข้าง )อาหาร (สำ…

ในบทนี้พูดถึงสรีระของมนุษย์ว่ามีลักษณะเป็นอสุภ ไม่ว่าจะเป็นบุคคลทั่วไปหรือชนชั้นสูง สรีระนี้มีส่วนประกอบที่ไม่สะอาด และนำไปสู่การเจ็บป่วยและทุกขธรรม ต่างกันเพียงรูปลักษณ์ภายนอกและไม่สะอาดโสโครกในสรีระ

…งนี้ก็ได้ว่าจักษุเป็นทุกขสัจ ตัณหา อันมีมาแต่ภพก่อน ซึ่งเป็นตัวก่อให้เกิด โดยความเป็นตัวเหตุที่เป็น มูลแห่งจักษุนั้น เป็นสมุทัยสัจ ความไม่เป็นไปแห่งจักษุ และจักษุ สมุทัยทั้งสอง เป็นนิโรธสัจ ปฏิปทาที่เป็น…

ในบทนี้เราได้เรียนรู้เกี่ยวกับอริยสัจทั้ง 4 และความสำคัญของการรู้จักการเจริญและการละในธรรมะ โดยเน้นเรื่องจักษุและความสัมพันธ์กับทุกข์รวมถึงการตีความภพต่างๆ เช่น กามภพ รูปภพ อรูปภพ ศัพท์ในบทฐาน ตัวอย่า

…ยะ ประเภทถัมภะและสารัมภะ ประเภทมานะและอติมานะ ประเภทมทะและปมาทะ และประเภท ตัณหาและอวิชชา ประเภทอกุศลมูล ๓ ประเภททุจริต ๓ ประเภท สังกิเลส ๓ ประเภทมละ ( มลทิน ) ) ประเภทวิสมะ ( ความไม่สงบ ) ๓ ประเภทสัญญา ๓…

เนื้อหานี้กล่าวถึงประเภทต่างๆ ของอุปกุศลซึ่งรวมถึงโลภะ โทสะ โมหะ และประเภทอื่นๆ ที่มีผลต่อการปฏิบัติธรรม โดยเฉพาะการจำแนกประเภทของมารทั้ง 5 ที่ยังคงส่งผลกระทบต่อผู้ปฏิบัติ ซึ่งรวมถึง กิเลสมาร ขันธมาร

…ได้เฉพาะลิงค์เดียว ก็มี เป็น ๒ ลิงค์ คือจะเป็นปุ๊ลิงค์หรือนปุสกลิงค์ แต่จะเป็นอิตถีลิงค์ไม่ ได้ก็มี มูลศัพท์อันเดียวมีรูปอย่างเดียวเปลี่ยนแต่สระที่สุดแห่งศัพท์เป็น ได้ ๒ ลิงค์ คือจะเป็นปุ๊ลิงค์หรืออิตถีล…

บทความนี้อธิบายถึงบทบาทของนามในบาลีไวยากรณ์ โดยแบ่งนามออกเป็นลิงค์ต่างๆ เช่น ปุ๊ลิงค์ อิตถีลิงค์ และนปุสกลิงค์ พร้อมกับการจัดประเภทตามกำเนิดและสมมติ ด้วยการนำเสนอตัวอย่างที่เกี่ยวข้อง เช่น การจำแนกคำท

…ุติยาวิภัตติ หาใช่สัตตมีวิภัตติไม่ แม้ศัพท์อื่น ๆ ที่ได้ยกขึ้น กล่าวแล้วก็พึงทราบโดยนัยนี้ ในคัมภีร์มูลกัจจายนะ ให้คำอธิบายว่า ๑. มูลกจจายน, สูตรที่ ๑๒๓. หน้า ๒๒๔.

บทความนี้อธิบายการแจกและการเปลี่ยนแปลงวิภัตติในภาษาบาลี โดยมุ่งเน้นที่นามและอัพยยศัพท์ ผู้ศึกษาควรสังเกตการเปลี่ยนแปลงของวิภัตติและอำนาจของลิงค์ในศัพท์ต่าง ๆ เช่น การรวมสระและตัววิภัตติ วิธีเปลี่ยนแปล

… ก็คงไว้อย่างนั้นไม่เปลี่ยนแปลง ในนามทั้ง ๓ ตามที่ กล่าวมาแล้ว จะมีอยู่ด้วยกันกี่ศัพท์ก็ตาม ตามลำพึงมูลศัพท์ ยัง ไม่อำนวยประโยชน์ให้เต็มที่ ต่อเมื่อนำมาปรุงด้วยลิงค์ วจนะ วิภัตติ ทั้ง ๓ อย่างแล้ว จึงเปลี…

ในบทนี้นำเสนอการอธิบายศัพท์บาลีที่เรียกว่า 'อัพยยศัพท์' ซึ่งหมายถึง 'ไม่ฉิบหายไป' โดยอธิบายถึงหน้าที่และความนำเสนอในด้านไวยากรณ์ รวมถึงการแบ่งประเภทของอัพยยศัพท์เป็น 3 ประเภทคือ อุปสัค, นิบาต, และปัจจ

… กี ห์ กุห์ ใน-ไหน หิญจน์ กุชิญฺนํ ใน-ไหน ว กว ใน-ไหน ๑. แปลง เป็น กุ เพราะ ตร หึ หึ หิญจน์ ปัจจัย. มูลกัจจยานะ หน้า ๕๓.

ในบทนี้เราจะพูดถึงการอธิบายบาลีไวยากรณ์ที่เกี่ยวกับนามและอัพยยศัพท์พร้อมตัวอย่างของแต่ละประเภท เช่น 'ใน-นั้น', 'ใน-เคียว', 'ใน-เดียว'. จะมีการแสดงรูปสำเร็จต่าง ๆ ที่มีลักษณะเฉพาะ รวมถึงการใช้ปัจจัยในร

…่า "ตุมตฺถสมุปทาน" ดังนี้ ถึงปัจจัย เหล่านี้จะแปลออกสำเนียงอายตบาตได้ก็จริงอยู่ ถึงดังนั้นรูปเดิม * มูลกัจจายนะ หน้า ๑๔๒-๔๓.

เนื้อหาให้รายละเอียดเกี่ยวกับบาลีไวยากรณ์นามและอัพยยศัพท์ รวมถึงปัจจัยในการใช้ คำแปล และการใช้งานในบริบทต่างๆ การอธิบายความหมายของคำที่เป็นศัพท์เดิมและรูปแบบในการใช้ปัจจัยเหล่านี้ในภาษา. ปัจจัยมีทั้งห

…ลายอันเป็นบาปอกุศลที่เกิดขึ้นแล้ว จะต้องไม่ยึดจิตตั้งอยู่ ดูกร ภิกษุเธอพึงสำเหนียกอย่างนี้แล" ก็แลดูมูลสมาธิ (สมาธิขั้นมูล) อำนาจ อันได้แก่อาการที่พอเป็นจิตเตกัคคตา” โดยอำนาจที่จิตหยุดอยู่ภายในตน เป็นอัน…

เนื้อหาเกี่ยวกับการแสดงธรรมของพระผู้มีพระภาคเจ้าถึงการฝึกสมาธิและการไม่ยึดติดในธรรม เพื่อให้ภิกษุสามารถบรรลุถึงพระอรหัตได้ การสนทนาทำนองนี้ทำให้เห็นถึงความสำคัญของการฝึกจิตให้มั่นคงและเกิดปัญญา รวมทั้