สมา : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 189 / 325

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - อิทธิวิธนิเทศ - หน้าที่ 85 เพราะเหตุที่การเจริญสมาธินี้ ข้าพเจ้าได้กล่าวไว้ว่า มีอภิญญา เป็นอานิสงส์ ด้วยอำนาจแห่งโลกิยอภิญญาทั้งหลายใด พระโยคีผู้ได้ …

ในบทนี้กล่าวถึงการเจริญสมาธิซึ่งเสริมสร้างอภิญญาและอานิสงส์จากการทำโยคะ เพื่อให้ผู้ปฏิบัติสามารถเข้าถึงจตุตถฌานและอบรมปัญญาได้…

…หลายอย่าง คือ เป็นคนเดียว (อธิษฐาน) เป็นหลายคน ก็ได้" ดังนี้เป็นต้น เพื่อทรงแสดงอานิสงส์แห่งการเจริญสมาธิ และ เพื่อแสดงธรรมอันประณีต ๆ ยิ่ง ๆ ขึ้นไป แก่กุลบุตรทั้งหลายผู้ได้บรรลุ สมาธิในจตุตฌานแล้ว (จิตต…

…นาจิตที่บริสุทธิ์ซึ่งสามารถนำไปสู่การบรรลุฤทธิ์หลายประเภท เช่น การเป็นคนเดียวหรือหลายคนได้ ซึ่งการทำสมาธิถึงจตุตฌานนั้นเป็นกุญแจสำคัญในการบรรลุธรรมนี้ โดยเน้นความสำคัญของการเจริญสมาธิในอานิสงส์ต่าง ๆ ที่…

…ทำอิทธะให้สำเร็จนั้น จะพึงทำด้วยวิธีใด พระผู้มีพระภาคเจ้าจะทรงแ ทรงแสดงวิธีนั้น จึงตรัสว่า "โส เอว์ สมาหิเต จิตฺเต - ภิกษุนั้น ครั้นเมื่อจิตตั้ จิตตั้งมั่นอย่างนี้แล้ว " ดังนี้ เป็นอาทิ [วินิจฉันคำ โส เอ…

…โยคะเพื่อบรรลุจตุตถฌาน โดยเริ่มจากการตั้งมั่นของจิตในขั้นตอนต่างๆ โดยอ้างถึงบทพระบาลี เช่น "โส เอว์ สมาหิเต จิตฺเต" และวินิจฉัยความหมายของคำต่างๆ เพื่อทำความเข้าใจเกี่ยวกับความบริสุทธิ์ของจิต ดีใจในความร…

…อ อันวิริยะจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหวด้วยความเกียจคร้าน อันสติจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหวด้วยความเลินเล่อ อันสมาธิจับแล้วย่อม ไม่หวั่นไหวด้วยความฟุ้งซ่าน อันปัญญาจับแล้วย่อมไม่หวั่นไหวด้วย ความไม่รู้ ไปกับแสงสว่า…

ข้อความนี้พูดถึงความไม่หวั่นไหวของจิตที่เกิดจากวิริยะ, สติ, สมาธิ, และปัญญา ที่ช่วยให้เข้าถึงความรู้ยิ่งและอภิญญา ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในทางธรรม. จิตที่ไม่หวั่นไหวนี้ป…

…ฤทธิ์อธิฏฐาน วิกุพฺพนาอิทฺธิ ฤทธิ์บิดเบือน มโนมยาอิทฺธิ ฤทธิ์มโนมัย ญาณวิปฺผาราอิทฺธิ ฤทธิ์ญาณปกแผ่ สมาธิวิปฺผาราอิทฺธิ ฤทธิ์สมาธิปกแผ่ อริยอิทธิ ฤทธิ์ของพระอริยะ กมฺมวิปากชาอิทฺธิ ฤทธิ์เกิดด้วยวิบากกรรม…

…ปลงตัวเองหรือประจุกันในจำนวนมาก ข้อมูลนี้มาจากวิสุทธิมรรคที่ช่วยให้เข้าใจฤทธิ์ต่างๆ ที่เกิดจากการฝึกสมาธิและการปฏิบัติของพระอริยะ.

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 105 [สมาธิวิปผาราอิทธิของท่านสารีบุตร] ในท่านเหล่านั้น เมื่อครั้งท่านสารีบุตรพักอยู่ที่วิหาร ชื่อ กโปตกันทรา…

ในบทนี้กล่าวถึงสมาธิวิปผาราอิทธิของท่านสารีบุตรและท่านสัญชีวะ โดยท่านสารีบุตรขณะนั่งอยู่กลางแจ้งนับว่าเป็นพระเถระที่มี…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 106 [สมาธิวิปฺผาราอิทธิของท่านขาโกณฑัญญะ] ฝ่ายพระขาณุ โกณฑัญญเถระ ท่านเป็นผู้มากไปด้วย (การเข้า) สมาบัติอยู่…

เรื่องราวของพระขาณุโกณฑัญญะซึ่งมีอิทธิฤทธิ์จากสมาธิวิปผารา เมื่อพวกโจร 500 คนมาที่ที่ท่านนั่งอยู่ แต่ท่านไม่มีความกลัว จนได้ทำให้โจรเหล่านั้นเลื่อมใส…

ประโยค๘ - วิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 107 ของนาง นางอุตตราเข้าเมตตา (สมาบัติ) ในทันทีนั้น น้ำมันก็กลอก (ตก) ไป เหมือนหยาดน้ำกลอก (ตก) ไปจากใบบัวฉะนั้น นี้เป็น สมาธิวิปฺผารา…

ในบทนี้พูดถึงรายละเอียดเกี่ยวกับสมาธิวิปฺผาราอิทธิของพระนางอุตตราอุบาสิกาและเหตุการณ์รอบพระนางสามาวดีที่ต้องเผชิญกับพระเจ้าอุเทน เมื่อพ…

…ลไม่ควรประทุษร้ายต่อผู้ที่มิได้ทำร้าย ความที่พระราชาไม่อาจทรงปล่อยลูกศรออกไปได้ดังกล่าวมาฉะนี้ เป็น สมาธิวิปฺผาราอิทธิ ของพระนางสามาวดีอุบาสิกา แล [๖ อรินาอิทธิ] ส่วนฤทธิมีความเป็นผู้สำคัญว่าไม่ปฏิกูล ใน…

ในบทนี้กล่าวถึงการไม่ประทุษร้ายต่อผู้อื่นและการให้ความสำคัญกับการเป็นผู้ไม่ปฏิกูลในสิ่งที่ปฏิกูล ซึ่งเชื่อมโยงกับอริยาอิทธิ และข้อบังคับในธรรมวินัย พระภิกษุสามารถพัฒนาจิตใจให้วางเฉยต่ออารมณ์ที่ไม่ดีใน

…่ 117 "ถามว่า บาท ๔ แห่งฤทธิเป็นไฉน ? แก้ว่า ภิกษุในพระธรรมวินัย นี้เจริญอิทธิบาท อันมาพร้อมด้วยฉันทสมาธิและปธานสังขาร เจริญ อิทธิบาทอันมาพร้อมด้วยวิริยสมาธิและปธานสังขาร เจริญอิทธิบาท อันมาพร้อมด้วยจิตต…

บทนี้พูดถึงอิทธิบาทในพระธรรมวินัย โดยเฉพาะการเจริญอิทธิบาทสี่ประการ ได้แก่ ฉันทสมาธิ วิริยสมาธิ จิตตสมาธิ และวีมังสาสมาธิ ซึ่งมีความสำคัญต่อการบรรลุธรรม นอกจากนี้ยังกล่าวถึงปธานสังขา…

…ิทธิบาท คำนี้ เป็นชื่อแห่งธรรมมีฉันทะเป็นต้น ดังพระบาลีว่า "ดูกรภิกษุทั้งหลาย หากภิกษุอาศัยฉันทะ ได้สมาธิ ได้ความที่จิตมีอารมณ์เป็นหนึ่งไซร้ นี้เรียกว่าฉันทสมาธิ ภิกษุนั้นยังฉันทะให้เกิด พยายามปรารภความเ…

บทนี้ศึกษาถึงอิทธิบาทซึ่งเป็นเครื่องนำพาไปสู่การบรรลุทางจิต โดยมุ่งเน้นที่ความสำคัญของฉันทะและการฝึกสมาธิในพระธรรมคำสอน การใช้ฉันทะและสมาธิร่วมกัน สามารถยับยั้งความไม่ดีเพื่อเข้าถึงสภาวะจิตที่สงบ นอกจากน…

…่หวั่นไหว ด้วยโกสัชชะ (๑๓) จิตที่สติกำกับแล้ว ชื่อว่า อาเนญชะ ด้วยปมาทะ เพราะไม่หวั่นไหว (๑๔) จิตที่สมาธิกำกับแล้ว ชื่อว่า อาเนญชะ เพราะไม่หวั่นไหว ด้วยอุทธัจจะ เพราะไม่หวั่น (๑๕) จิตที่ปัญญากำกับแล้ว ชื…

เนื้อหาพูดถึงลักษณะของจิตที่ได้รับการกำกับโดยวิริยะ สติ สมาธิ และปัญญา โดยอธิบายถึงความไม่หวั่นไหวของจิตในแต่ละกรณี เช่น อาเนญชะที่มีดังกล่าวเป็นเหตุให้จิตถึงค…

…งและม้าเป็นต้น ก็จะ (ต้อง) เข้ากสิณ (สัตว์) มีกสิณช้างกสิณม้าเป็นต้นด้วยหรือ ความเป็นผู้เชี่ยวชาญใน สมาบัติ ๘ เพราะทำบริกรรมในกสิณอย่างใดอย่างหนึ่งนั่นแหละ เป็น ประมาณ ผู้เชี่ยวชาญในสมาบัติ ๘ ปรารถนาให้เ…

…ลังจิตในการทำปาฏิหาริย์ รวมถึงความเชื่อมโยงกับการสร้างรูปต่าง ๆ เช่น ช้างและม้า และการวิธีการเข้าสู่สมาบัติ ๘ เพื่อความสำเร็จในการปฏิบัติธรรม ผู้ศึกษาจะได้รับความเข้าใจเกี่ยวกับการฝึกจิตและการใช้พลังอำนา…

…ิสุทธิมรรคแปล ภาค ๒ ตอน ๒ - หน้าที่ 147 ฝ่ายพระเถระ (ติปิฎกจุฬาภัย) กล่าว (ท้วง) ว่า "อาวุโส การเข้าสมาบัติ (อีก) มีประโยชน์อะไร จิตของผู้มีฤทธิ์นั้นก็เป็น สมาธิอยู่แล้ว เธอใช้จิตนั้นอธิษฐานที่ใด ๆ ว่าจะ…

เนื้อหากล่าวถึงการเข้าสมาบัติในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างคำกล่าวของพระเถระติปิฎกจุฬาภัยที่อธิบายถึงประโยชน์ของการปฏิบัติตามนั…

…อนึ่ง ในเรื่องกากวฬิยะ พระผู้มีพระภาคเจ้าก็ได้ทรงทำ ได้ ยินมาว่า พระมหากัสสปเถระใช้เวลาเข้า (นิโรธ) สมาบัติอยู่ ๗ วัน (ออกแล้ว) จะทำการสงเคราะห์คนยากจน จึง (ไป) ยืนอยู่ที่ ประตูเรือนของคนเข็ญใจ (ผู้หนึ่ง…

เนื้อหาเกี่ยวกับการที่พระเถระได้ถวายขนมและข้าวต้มแก่พระผู้มีพระภาคเจ้า โดยมีการเล่าเรื่องของพระมหาโมคคัลลานเถระและพระมหากัสสปเถระที่มีการทำของน้อยให้เป็นของมาก รวมถึงเรื่องราวการช่วยเหลือคนยากจน พร้อม

…ิเทศ ทิพพโสตธาตุกถา บัดนี้ ลำดับนิเทศแห่งทิพพโสตธาตุมาถึงแล้ว อรรถแห่งบาลี (อภิญญา) มีคำว่า "โส เอว สมาหิเต จิตฺเต ภิกษุนั้น ครั้นจิต เป็นสมาธิ ... อย่างนี้แล้ว " เป็นต้น ในทิพพโสตธาตุนิเทศนั้นก็ดี ในอภิ…

บทความนี้กล่าวถึงการอธิบายและการวิเคราะห์เกี่ยวกับอภิญญาและทิพพโสตธาตุ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในมุมมองของประสาทหูของเทวดาและความสำคัญของการบำเพ็ญเพียรในการเข้าถึงอภิญญา ผ่านการศึกษาในบาลีและคำอธิบายที่ละเอี

…ตที่เป็นโลกุตตระ ชื่ออนุตตรจิต (จิตไม่มีธรรมที่ยิ่งกว่า) จิตที่ถึงอุปจาร และที่ถึงอัปปนาด้วย ชื่อว่าสมาหิตจิต (จิตเป็น สมาธิ) จิตที่ไม่ถึงทั้งสองอย่าง ชื่ออสมาหิตจิต (จิตไม่เป็นที่ยิ่งกว่า) จิตที่ถึงตทัง…

บทความนี้อธิบายถึงประเภทของจิตตามที่กล่าวในวิสุทธิมรรค โดยเน้นถึงจิตที่มีอาการต่าง ๆ เช่น สโมหจิต ซึ่งเป็นจิตที่มีโมหะ ออกุศลจิต ๑๒ ดวงก็ถือเป็นสโมหจิต และแบ่งประเภทจิตที่แตกต่างกัน เช่น วีตโมหจิต, สั

…้นเองแล [มิจฉาทิฏฐิ] บทว่า "ผู้มีความเห็นผิด" คือผู้มีความเห็นวิปริต (ผิดคลอง ธรรม) บทว่า "ผู้มีกรรมสมาทานด้วยอำนาจมิจฉาทิฏฐิ" ความว่า ผู้มีกรรมต่างอย่างที่ถือเอาด้วยอำนาจความเห็นผิด ซึ่งเป็นผู้ที่ชักชวน…

…จฉาทิฏฐิ ผู้ที่มีความเห็นผิด และผลกระทบจากอริยุปวาทต่อการปฏิบัติธรรม โดยเน้นถึงความสำคัญของการมีศีล สมาธิ และปัญญาในการมาโฟกัสที่เป้าหมายการบรรลุธรรมและประโยชน์ที่เกิดขึ้นจากการไม่เข้าใจกรรมนั้นๆ ตลอดจนก…

…ริกรรม (คือ น อุปจารฌาน) ไม่เป็นไป แสงสว่างและการเห็นรูปก็มีไม่ได้ทั้งสองอย่าง ๓. เข้าฌานท่านเคยใช้ สมาปชฺชิตวา มาทั้งนั้น เพิ่งมาใช้ ปวิสิตฺวา ที่ตรงนี้ แต่ออก จากฌานยังคงใช้ วุฏฐาย ไม่ยักใช้ นิกขมิตวา

…ทนี้อธิบายเกี่ยวกับการเข้าใจและการปฏิบัติของพระโยคาวจรในวิสุทธิมรรค โดยเน้นที่การใช้แสงสว่างและการทำสมาธิ การฝึกฝนอย่างต่อเนื่องจะนำไปสู่วิสัยทัศน์ที่ชัดเจน การไม่มองไปข้างนอกช่วยลดความฟุ้งซ่าน การเข้าใจ…

ประโยค - อธิบายบาลีไวยากรณี สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 1 อธิบายสมาส พระธรรมวราลังการ (จับ ฐิตธมฺโม ป.ธ. ๙) วัดโสมนัสวิหาร เรียบเรียง ค…

บทความนี้อธิบายเกี่ยวกับความหมายและความสำคัญของสมาสในภาษาบาลี โดยการย่อคำเพื่อให้เข้าใจความหมายได้ชัดเจนและเป็นหนึ่งเดียวกัน เช่น การจัดเรียงคำที่มีคว…