อารมณ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 22 / 68

…ณ์ 5 กำจัดความไม่รู้ คือ อวิชชา 3. ผลปรากฏ มีความตั้งมั่นไม่หวั่นไหว มีความเข้าใจถูกต้องในธรรม ไปตามอารมณ์ ทั้งปวง 4. เหตุใกล้ให้เกิด (เหตุปัจจัยที่ทำให้เกิด) ความสุข สมาธิ 5. องค์ธรรม 6. อารมณ์ 7. จิต 8. …

บทความนี้อธิบายความแตกต่างระหว่างสมถะและวิปัสสนากัมมัฏฐาน โดยแบ่งออกเป็นลักษณะ, กิจ, ผลปรากฏ, เหตุใกล้ที่เกิดความสุขและองค์ธรรมที่เกี่ยวข้อง มีการสนับสนุนการทำสมาธิและวิปัสสนา เพื่อให้เกิดสติปัญญาและค

…าจะปฏิบัติกัมมัฏฐาน ควรที่จะศึกษาให้มีความรู้ในเรื่องจริตแห่งบุคคล เพื่อเป็น ประโยชน์ในการที่จะนำเอาอารมณ์แห่งกัมมัฏฐาน อันเหมาะสมกับจริตไปประพฤติปฏิบัติ ให้ได้บรรลุผล อย่างรวดเร็วสมความปรารถนา 5.1 ประเภทแ…

…ำหรับอาจารย์และศิษย์ในการฝึกปฏิบัติ คำว่า 'จริต' มีความหมายที่หลากหลาย เช่น ความประพฤติที่เป็นนิสัย อารมณ์ที่ชอบเคลื่อนไหว หรือพื้นฐานจิตใจที่มีความแตกต่างกัน โดยมีประเภทของจริต 6 ประเภท ได้แก่ ราคจริต, โท…

…คำพูดคำจา มีความสุภาพอ่อนหวาน ตามปกติราคจริตจะรู้สึกพึงพอใจ ชอบอกชอบใจ ร่าเริงยินดีเมื่อได้ประสบกับ อารมณ์ที่เกี่ยวกับความสวยงาม ความสุภาพเรียบร้อย จิตจะเกาะเกี่ยวอยู่กับอารมณ์เหล่านี้อย่างไม่รู้สึก เบื่อห…

พุทธิจริตหมายถึงความประพฤติที่เกิดจากปัญญาและเป็นนิสัยส่วนตัวของแต่ละคน ซึ่งมีความแตกต่างกันตามลักษณะของจริต เช่น ราคจริตที่รักสวยรักงาม โทสจริตที่ใจร้อน โมหจริตที่เฉื่อยชา และวิตกจริตที่คิดมาก ทั้งนี

…ฐวีธาตุและอาโปธาตุมีกำลังมาก 4. ถ้าในขณะที่บำเพ็ญบุญกุศล มัวแต่ไปนึกถึงความเพลิดเพลินในเรื่องกามคุณ อารมณ์อันเป็น กามวิตก คิดในทางเกลียดชังปองร้ายผู้อื่นอันเป็นพยาบาทวิตก หรือคิดไปในทางเบียดเบียนทำลาย ความ…

…ศึกษาเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างบุญกุศลและจริตในพุทธศาสนา โดยการบำเพ็ญบุญที่ปราศจากความเข้าใจหรือมีอารมณ์ที่ไม่ดีจะก่อให้เกิดโมหจริตและวิตกจริต ส่วนการบำเพ็ญบุญด้วยศรัทธาและปัญญาจะส่งผลให้มีสัทธาจริตและพุ…

…ุ ลมมีกำลังมาก ธาตุดิน และธาตุน้ำ มีกำลังมาก ในขณะบำเพ็ญกุศลมัวแต่นึกถึงความเพลิดเพลินเรื่อง กามคุณ อารมณ์อันเป็นกามวิตก คิดในทางเกลียดชัง วิตกจริต ปองร้ายผู้อื่นอันเป็นพยาบาทวิตก หรือคิดไปในทาง เบียดเบียน…

เนื้อหานี้กล่าวถึงจริตในมนุษย์ซึ่งมีสาเหตุมาจากกรรมในอดีตชาติ อธิบายถึงการเกิดจริตต่างๆ เช่น ราคจริต โทสจริต และโมหจริต พร้อมทั้งการบำเพ็ญกุศลที่มีผลต่อจริตในคน โดยระบุถึงพระรัตนตรัยและกรรมนำไปสู่จุติ

…ดแล้วคิดอีก อันเป็นอาการที่คล้ายกับลังเลไม่แน่ใจเช่นเดียวกัน อีกประการหนึ่ง โมหะมี อาการฟุ้งซ่านไปในอารมณ์ต่างๆ ส่วนวิตกก็คิดอย่างนี้ อย่างนั้น หรืออย่างโน้น อันเป็นอาการคิดพล่านไป เช่นเดียวกัน ดังนี้จึงว่…

…จิตวิญญาณ เช่น การพิจารณาซากศพหรืออสุภกัมมัฏฐาน ว่าเป็นสิ่งที่ช่วยให้ผู้ปฏิบัติได้มีสติและหลุดออกจากอารมณ์ที่เกิดขึ้นได้, การทำความเข้าใจกับร่างกายเพื่อไม่ให้หลงเข้าไปในความสวยงามของรูปลักษณ์

5.5.2 โทสจริต คนใจร้อน มักโกรธ หรือในขณะนั้นมีอารมณ์โกรธขัดเคืองเกิดขึ้น อันเป็นอุปสรรคต่อการ เจริญภาวนา ท่านให้ใช้กัมมัฏฐาน 8 อย่าง คือ พรหมวิหาร 4 แล…

…รจัดการกับโทสจริต โดยใช้วิธีการของกัมมัฏฐาน 8 ประเภท ที่รวมถึงพรหมวิหาร 4 และวรรณกสิน 4 ซึ่งจะช่วยลดอารมณ์โทสะ เพื่อให้จิตใจสงบ รวมถึงหลักการของอานาปานสติในการควบคุมอารมณ์และการระลึกถึงคุณงามความดีในพระพุท…

บทที่ 1 กสิณ 10 1.1 ความเป็นมาของกสิณ 1.2 ความหมายของกสิณ 1.2.1 มณฑลกสิณ 1.2.2 อารมณ์และนิมิตของกสิณ 1.3 ประเภทของกสิณ 1.4 วิธีการเจริญกสิณ 1.4.1 ปฐวีกสิณ (กสิณดิน) 1.4.2 อาโปกสิณ (กสิ…

บทที่ 1 แนะนำเกี่ยวกับกสิณ 10 โดยอธิบายถึงความเป็นมาของกสิณ ความหมาย และประเภทต่างๆ เช่น ปฐวีกสิณ, อาโปกสิณ, เตโชกสิณ และอื่นๆ โดยมีการให้ความสำคัญกับวิธีการเจริญกสิณและลักษณะพิเศษของแต่ละประเภท พร้อม

1.2.2 อารมณ์และนิมิตของกสิณ คำว่า อารมณ์โดยทั่ว ๆ ไป หมายถึงสิ่งที่จิตกำหนดเป็นคำที่พระอรรถกถาจารย์ทั้งหลาย ใช้…

เนื้อหาเกี่ยวกับอารมณ์และนิมิตในสมาธิ ซึ่งอารมณ์หมายถึงสิ่งที่จิตกำหนดและตรงกับนิมิต นิมิตแบ่งเป็น 3 ประเภทคือ บริกรรมนิม…

คำว่าความอยากนี้ เป็นชื่อของเบญจกามคุณ สัตว์บางพวกในโลกนี้ ทำพุทธานุสติแม้นี้ให้เป็น อารมณ์ ย่อมบริสุทธิ์ได้ด้วยประการฉะนี้” จากพุทธพจน์ดังกล่าวทำให้เห็นว่า อนุสติทั้ง 6 ประการนี้เป็นข้อปฏิบ…

อนุสติคือการตามระลึกถึงธรรมอันเป็นที่ตั้งแห่งสติในพระพุทธศาสนา โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาจิตให้บริสุทธิ์และสามารถเข้าถึงพระนิพพานได้อย่างมีประสิทธิภาพ ผ่านการฝึกฝน 6 อนุสติที่ช่วยเพิ่มพูนความเข้าใจและควา

…สำรวมในพระปาฏิโมกข์ 2. อินทรีย์สังวร ได้แก่ การสำรวมอินทรีย์ทั้ง 6 คือ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ มิให้ อารมณ์ส่วนที่จะชักนำไปทางชั่วเข้าติดอยู่ได้ ย ทงหลาย การสังวรเหล่านี้ มีประจำพระองค์เป็นปกติอยู่เสมอไม่จำ…

บทความนี้สำรวจวิชชา 3 ซึ่งประกอบด้วยปุพเพนิวาสานุสติญาณ, จุตูปปาตญาณ และอาสวักขยญาณ ที่ช่วยให้เกิดความเข้าใจในชาติก่อน และอิสรภาพจากกิเลส นอกจากนี้ยังมีวิชชา 8 รวมถึงวิปัสสนาญาณ และมโนมยิทธิญาณที่ช่วย

บทที่ 3 มรณานุสติ อารมณ์ของกัมมัฏฐานหมวดอนุสติได้เคยกล่าวไว้แล้วในบทเรียนที่ผ่านมา สำหรับใน บทเรียนนี้ จะได้กล่าวถึงมรณานุส…

บทที่ 3 สำรวจมรณานุสติหรือการระลึกถึงความตาย ซึ่งเป็นหนึ่งในอนุสติที่สำคัญในการปฏิบัติกัมมัฏฐาน การเจริญมรณานุสติมีผลมากในทางธรรม โดยในพระไตรปิฎกได้กล่าวถึงว่า การเจริญมรณานุสติจะทำให้บุคคลมีอานิสงส์ม

…ิ 3.3 วิธีเจริญมรณานุสติ เมื่อจะเจริญมรณานุสติ ควรปลีกตัวออกไปอยู่ในที่สงัด และส่งจิตไปจดจ่ออยู่กับ อารมณ์นั้นโดยคิดถึงความตายที่จะเกิดขึ้น และชีวิตของเราจะจบสิ้นลงในการระลึกถึงความตาย ต้องให้มีสติกำกับตลอ…

การเจริญมรณานุสติเป็นแนวทางในการเตือนสติให้เห็นคุณค่าของชีวิต โดยการระลึกถึงความตายในเวลาที่ไม่ควรตาย เช่น การเจ็บป่วยหรืออุบัติเหตุ ช่วยให้เราเข้าใจถึงความไม่แน่นอนของชีวิต การระลึกถึงนี้เกี่ยวข้องกั

…อย่างที่สุด เพื่อไม่ให้พลาดตกลงไป ผู้ปฏิบัติจึงป้องกันความฟุ้งซ่านของจิตใจ แล้วให้ตั้งมั่นอยู่แต่ใน อารมณ์ของกัมมัฏฐาน เพียงประการเดียว 5. ปณฺณสฺติสมติกฺกมนโต การพิจารณาโดยก้าวล่วงบัญญัติ คือ ในขณะที่พิจาร…

เอกสารนี้เสนอการพิจารณาในมนสิการโกสัลละ 10 อย่างซึ่งต้องการให้ผู้ปฏิบัติระลึกถึงหลักการอย่างหนักแน่น ข้อปฏิบัติทั้งหมดต้องดำเนินการด้วยความระมัดระวังในขั้นตอนต่าง ๆ เพื่อให้การพิจารณาไม่คลาดเคลื่อนไปจ

…อุคคหนิมิต ปฏิภาคนิมิต และตกศูนย์ เข้าถึงดวงธรรมในที่สุด 3. อุปสมานุสติ คือ การระลึกถึงพระนิพพานเป็นอารมณ์ โดยการตามระลึกถึง คุณพระนิพพาน 29 ประการ อุปสมานุสตินี้เป็นกัมมัฏฐานของผู้มีปัญญาเพื่อให้ได้รับควา…

เนื้อหาเกี่ยวกับแนวทางการเจริญอานาปานสติซึ่งมีความสำคัญในการทำให้จิตผ่องแผ้วจากอกุศล โดยมี 16 ขั้นตอนตามพระไตรปิฎก และวิธีการ 4 ขั้นตอนเพื่อเข้าถึงพระธรรมกาย ได้แก่ การนับลมหายใจ, การติดตามลมหายใจ, กา

จิตรู้การเข้ามาและออกไปของอารมณ์ ซึ่งรู้ได้ด้วยวิธีการ 2 อย่าง คือ โดยความไม่หลง และ โดยอารมณ์ 10. ย่อมศึกษาว่าเราทำจิตให้รื่นเริงห…

เนื้อหานี้สอนเกี่ยวกับการทำจิตให้รู้เท่าทันการเข้ามาและออกไปของอารมณ์ผ่านการสังเกตลมหายใจและการพัฒนาสมาธิ กอปรกับการเรียนรู้เพื่อความหลุดพ้นจากสภาวะอารมณ์ต่างๆ เช่น ควา…

การกำหนดลมหายใจเข้าออก ในขณะที่มีบริกรรมนิมิตและอุคคหนิมิตอย่างใดอย่าง หนึ่งเป็นอารมณ์อยู่ สมาธินั้นเรียกว่า “ขณิกสมาธิ” การกำหนดลมหายใจเข้าออกที่มีปฏิภาค นิมิตเป็นอารมณ์เรียกว่า “อุปจา…

การฝึกสมาธิด้วยการกำหนดลมหายใจเข้าออกมีความสำคัญในทางพระพุทธศาสนา โดยมีการแบ่งประเภทสมาธิตามลักษณะการปฏิบัติ ได้แก่ ขณิกสมาธิ, อุปจารสมาธิ และอัปปนาสมาธิ พร้อมกับการระบุสิ่งที่เป็นสัปปายะและอสัปปายะที

…ำการเจริญอุปสมานุสติดังนี้ คือ พระนิพพานเป็นธรรมที่ย่ำยีความมัวเมาต่างๆ 1. มทนิมฺมทโน 2. ปิปาสวินโย อารมณ์ พระนิพพานเป็นธรรมที่บรรเทาเสียซึ่งความกระหายในกามคุณ 3. อาลยสมุคุฆาโต พระนิพพานเป็นธรรมที่ถอนเสียซ…

บทความนี้นำเสนอคุณลักษณะและธรรมของพระนิพพาน โดยอธิบายถึง 29 ประการที่ผู้เจริญอุปสมานุสติต้องมีความเข้าใจ เพื่อให้สามารถเข้าถึงพระนิพพานได้อย่างมีประสิทธิภาพ พระนิพพานเป็นธรรมที่หยุดยั้งความมัวเมาและคว

…งขตะ อสังขตะทั้ง 2 อย่างนี้ ธรรมใด เป็นสภาพที่ย่ำยีความมัวเมาต่างๆ บรรเทาเสียซึ่งความกระหายใน กามคุณอารมณ์ ถอนเสียซึ่งความอาลัยในกามคุณอารมณ์ ตัดเสียซึ่ง การเวียนไปในวัฏฏะทั้ง 3 เป็นที่สิ้นสุดแห่งตัณหา ปรา…

เรื่องราวที่นำเสนอถึงการบรรยายเกี่ยวกับอุปสมานุสติที่ใช้ในการเข้าถึงพระธรรมกาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งการระลึกถึงความหมายที่ถูกต้องและการปฏิบัติเพื่อก้าวข้ามการเข้าถึงฌานสมาบัติ เช่น การยังคงใช้คำบริกรรมที่

…งดงาม จึงคิดว่า “ร่างกายนี้ควรจะแสดงแก่พระผู้คุณเจ้า” จึงเข้าไป หา พระเถระแล้วกล่าวว่า “ท่านเจ้าข้า อารมณ์เห็นปานนี้มีอยู่ ขอพระคุณเจ้าจึงไปพิจารณาเถิด อ สุภะ 1 0 DOU 15

…มัฏฐานในพุทธศาสนา โดยเน้นถึงความสำคัญของการพิจารณาความไม่เป็นนามธรรมของร่างกาย เพื่อให้สามารถเข้าถึงอารมณ์ที่แท้จริงของการดับทุกข์ ตัวอย่างเช่น พระมหากาลที่สามารถเข้าถึงอรหัตต์ได้ผ่านการพิจารณาศพไหม้ไฟ ซึ่…