หน้าหนังสือทั้งหมด

การศึกษาในพระพุทธศาสนา: คันถธุระและวิปัสสนาธุระ
20
การศึกษาในพระพุทธศาสนา: คันถธุระและวิปัสสนาธุระ
…ดังพุทธพจน์ที่ว่า “ดูก่อนภิกษุ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ย่อมเรียนธรรมคือ สุตตะ เคยยะ เวยยากรณะ คาถา อุทาน อิติวุตตกะ ชาดก อัพภูตธรรม เวทัลละ เธอ ย่อมปล่อยให้วันคืนล่วงไป ละการหลีกออกเร้นอยู่ ไม่ประกอบความสงบใ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาในพระพุทธศาสนา ที่แบ่งเป็นสองรูปแบบคือคันถธุระ (การเรียนรู้ให้เข้าใจพระพุทธวจนะ) และวิปัสสนาธุระ (การปฏิบัติกรรมฐานและการทำสมาธิ) ซึ่งนำมาซึ่งประโยชน์ทั้งต่อตนเองและผู้อื่น การ
การฝึกปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา
21
การฝึกปฏิบัติธรรมในพระพุทธศาสนา
…นธรรม” ดังพุทธพจน์ที่ว่า “ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเล่าเรียนธรรมคือ สุตตะ เคยยะ เวยยากรณะ คาถา อุทาน อิติวุตตกะ ชาดก อัพภูตธรรม เวทัลละ เธอย่อมไม่ปล่อยให้ วันคืนล่วงไป ไม่ละการหลีกออกเร้นอยู่ ประกอบความส…
บทความนี้อธิบายถึงความสำคัญของการศึกษาในพระพุทธศาสนา โดยเน้นการฝึกปฏิบัติธรรมเพื่อหลุดพ้นจากกิเลส ผ่านตัวอย่างเรื่องราวของภิกษุ 2 สหายที่มีเส้นทางการศึกษาและปฏิบัติที่แตกต่างกัน หนึ่งในนั้นมุ่งหวังศึก
2.2 พระสูตรที่ต้องศึกษา
36
2.2 พระสูตรที่ต้องศึกษา
…็เพราะมี พระนิพพานเป็นเป้าหมาย สมกับคำประกาศที่ตนกล่าวเอาไว้ว่า “สพฺพทุกฺขนิสสรณนิพพานสจฺฉิกรณตฺถาย อิม กาสาว คเหตุวา ปพฺพเชถ นํ ภนฺเต ข้าแต่พระอุปัชฌาย์ผู้เจริญ ขอท่านจงรับผ้ากาสาวะ แล้วบวชให้ข้าพเจ้าด…
บทนี้นำเสนอพระสูตรที่สำคัญสำหรับพระภิกษุในการเล่าเรียนและปฏิบัติ เพื่อให้สามารถเข้าถึงพระนิพพานได้อย่างถูกต้อง โดยมีพระสูตรคุณกโมคคัลลานสูตรซึ่งกล่าวถึงขั้นตอนการฝึกและธัมมัญญูสูตรซึ่งเป็นวิธีการฝึกที
การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย
41
การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย
2.3.2 ขั้นตอนที่ 2 “คุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย” เมื่อพระภิกษุสามารถฝึกฝนอบรมตนเองจนเป็นผู้มีศีล สำรวมด้วยปาฏิโมกขสังวรได้ดีแล้ว พระพ…
ขั้นตอนที่ 2 ในการปฏิบัติธรรมตามคำสอนของพระพุทธเจ้า คือการคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหก ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ เพื่อป้องกันการเกิดอกุศลบาปธรรมอย่างอภิชฌาและโทมนัส การรั…
การเรียนรู้จากความโลภในสิกาลชาดก
44
การเรียนรู้จากความโลภในสิกาลชาดก
…ก่อนภิกษุทั้งหลาย ขึ้นชื่อว่ากิเลสที่เกิดขึ้นภายใน ต้องไม่ให้พอกพูนได้ ควรข่มเสียทันทีทันใดทีเดียว” อินทรียสังวร จึงไม่ได้หมายความว่าให้ปิดตา ปิดหู หรือปิดทวารทั้งหลายไม่ยอมใช้งาน หากแต่ ต้องการให้สำรวม…
…่ตนเองสร้างขึ้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้สอนว่า ต้องไม่ให้กิเลสนั้นพอกพูน ควรระวังกิเลสในใจ การคุ้มครองอินทรีย์ต่าง ๆ จะช่วยให้พระภิกษุสามารถตัดสินใจเกี่ยวกับสิ่งที่ควรทำและไม่ควรทำได้ และควรหันไปเสพสิ่งที…
การฝึกสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
51
การฝึกสติสัมปชัญญะในพระพุทธศาสนา
…ื่นก็จะพากันนั่งตามไปด้วย จนกว่าจะ ข่มกิเลสที่เกิดขึ้นในใจได้ ท่านพร้อมเหล่าพระภิกษุทำเช่นนี้ในทุกๆ อิริยาบถ ถึงแม้ว่าอาจจะไม่สามารถ พระธรรมเทศนาพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร), เรื่อง “การเว้นขาดจากบาป”, 1…
…มีสติสัมปชัญญะในทุกกิจกรรมของพระภิกษุ เพื่อไม่ให้ตกเป็นทาสของกิเลส เช่น ความโกรธและความหลงมัวเมา โดยอิงจากพระธรรมเทศนาของพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ซึ่งได้ให้คติตัวอย่างจากพระมหาปุสสเทวเถระที่มีการฝึกส…
การควบคุมใจและโภชนาการในพระพุทธศาสนา
55
การควบคุมใจและโภชนาการในพระพุทธศาสนา
…างกายที่น่า พอใจ จะคอยดึงดูดใจให้ซัดส่าย ไม่หยุดนิ่ง ไหลออกไปติดอยู่กับกามคุณนั้นๆ การคุ้มครองทวารในอินทรีย์ทั้งหลาย หรือที่เรียกว่า อินทรียสังวร จึงเป็นขั้นตอนการฝึกที่จะช่วย “ประคับประคองใจ” ไม่ให้ไหล…
บทความนี้พูดถึงวิธีการควบคุมอารมณ์ของใจไม่ให้ไปติดอยู่กับกามคุณและการบริโภคอาหารอย่างมีประมาณ โดยยกตัวอย่างจากคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและพระสารีบุตรในการเลือกสิ่งที่จะบริโภค เพื่อสุขภาพร่างกายที่ดี
ธัมมัญญสูตร: วิธีการฝึกสำหรับฆราวาส
60
ธัมมัญญสูตร: วิธีการฝึกสำหรับฆราวาส
…ญทั้ง 6 ขั้น ก็เพื่อการควบคุม กาย วาจา และใจ โดยที่ เช่นกัน ปาฏิโมกขสังวร เป็นการควบคุม กาย และวาจา อินทรียสังวร เป็นการควบคุมและระมัดระวังใจ การรู้จักประมาณในโภชนะ เป็นการเตรียมความพร้อมของร่างกาย เพื่…
บทความนี้สำรวจถึงขั้นตอนการฝึกในธัมมัญญสูตร รวมถึงการนำมาปฏิบัติจริงในชีวิต quotidienne เพื่อให้ผู้คนสามารถนำแนวทางการฝึกอย่างมีประสิทธิภาพและบรรลุผลในชีวิตได้ โดยยกตัวอย่างคณกโมคคัลลานสูตรที่สามารถนำ
หลักการฝึกฝนตามพุทธวิธีในธัมมัญญสูตร
64
หลักการฝึกฝนตามพุทธวิธีในธัมมัญญสูตร
แนวคิด 1. หลักการฝึกฝนอบรมตนเองตามพุทธวิธีในคณกโมคคัลลานสูตร แสดงให้เห็นถึงขั้นตอนของ การฝึกตนเองของพระภิกษุที่มีความชัดเจนต่อเนื่องกันเป็นลำดับ สามารถนำมาฝึกฝนได้ อย่างเป็นขั้นตอน และในทุกๆ ขั้นตอนขอ
…ารถสร้างสัมมาทิฏฐิที่จำเป็นสำหรับการปฏิบัติตามหลักธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าอย่างมีประสิทธิภาพ อินสไปร์ด้วยการเข้าใจธรรมะจะช่วยให้ชีวิตมีคุณค่ามากขึ้น
แนวทางการศึกษาธรรมะสำหรับฆราวาส
77
แนวทางการศึกษาธรรมะสำหรับฆราวาส
หากจะฝึกในขั้นตอนที่ 2 คือ อินทรียสังวร คงต้องเริ่มต้นด้วยการอ่าน หรือฟังจากผู้รู้ในทุกเรื่องที่ เกี่ยวข้องกับอินทรียสังวร หากจะฝ…
เนื้อหาเกี่ยวกับการฝึกในขั้นตอนต่างๆ ของการศึกษาธรรมะสำหรับฆราวาส โดยให้ความสำคัญกับการนำหลักธรรมไปปรับใช้ในชีวิตประจำวัน เช่น การทำทาน รักษาศีล และเจริญสมาธิภาวนา นอกจากนี้ยังมีเป้าหมายชีวิตสำหรับฆรา
การพัฒนานิสัยผ่านปัจจัย 4
135
การพัฒนานิสัยผ่านปัจจัย 4
…กิดแห่งตัณหา 4 อย่างนี้ แล”2 'ในที่นี้หมายถึงเภสัช เช่น เนยใส เนยข้นที่ประณีต ตัณหาสูตร, ขุททกนิกาย อิติวุตตกะ, มก. เล่ม 45 ข้อ 285 หน้า 666 124 DOU แม่บทการฝึกอบรมในพระพุทธศาสนา
นิสัยคือความประพฤติเคยชินที่เกิดจากการย้ำคิดพูดทำ หากมีนิสัยดีจะทำให้มีโอกาสคิดพูดทำดี ในขณะที่ถ้ามีนิสัยไม่ดีจะมีโอกาสมีการกระทำไม่ดี การมีปัจจัย 4 ของพระภิกษุเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดนิสัยดีและไม่ดี ตัวอ
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
148
ความหมายของมัตตัญญูและการฝึกฝน
…นปัจจัย 4 จะช่วยให้พระภิกษุมีสติ สัมปชัญญะดียิ่งขึ้น ซึ่งก็จะไปเกื้อกูล ต่อการฝึกในขั้นตอนที่ 2 คือ อินทรียสังวร และขั้นตอนที่ 5 คือสติ สัมปชัญญะ เป็นต้น ในขั้นตอนอื่นๆ ก็ในทำนองเดียวกัน คือ เมื่อพระภิก…
บทความนี้สรุปเกี่ยวกับการฝึกฝนของพระภิกษุในเรื่องมัตตัญญู ซึ่งหมายถึงการรู้จักประมาณในการรับปัจจัย 4 โดยพระภิกษุจะต้องบริหารควบคุมปัจจัยทั้ง 4 และใช้ปัจจัยเหล่านี้เพื่อพัฒนาคุณธรรมต่างๆ การฝึกฝนนี้จะช
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
179
ปริสัญญในพระพุทธศาสนา
…จได้ พระภิกษุอาศัยฝึกตามวิธีการใน 5 ขั้นตอนแรกของธัมมัญญสูตรก็เพียงพอ ส่วนการฝึก ในขั้นตอนที่ 2 คือ อินทรียสังวร ก็ฝึกด้วยวิธีการใน 5 ขั้นตอนของธัมมัญญสูตรก็เพียงพออีกเช่นกัน และ ในขั้นตอนอื่นๆ นอกจากนั…
บทที่ 8 กล่าวถึงขั้นตอนที่ 6 ของการเป็นปริสัญญาที่พระภิกษุต้องฝึกอบรมตนเองให้เป็นกัลยาณมิตร ฝึกตามวิธีการ 5 ขั้นตอนในธัมมัญญสูตร การฝึกนี้ทำให้พระภิกษุรู้จักบริษัทต่างๆ และมีความเข้าใจในธรรมะของพระสัม
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
181
ความสำคัญของบริษัท 4 ในพระพุทธศาสนา
…วได้ ไม่เป็นภาระให้แก่สังคม เป็นต้น 4) “กลุ่มสมณะ” ก็คือกลุ่มของนักบวชในศาสนาต่างๆ เช่น พุทธ คริสต์ อิสลาม ฮินดู เป็นต้น 8.4.2 ความสำคัญของบริษัท 4 เหตุที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงให้ความสำคัญกับบุคคลทั้ง …
…ื่องการปกครอง การศึกษา การพัฒนาสังคมและความเชื่อทางศาสนา โดยสามารถเห็นได้ว่าบุคคลในแต่ละกลุ่มยังคงมีอิทธิพลต่อแนวทางในชีวิตและวัฒนธรรมของสังคมไทย.พร้อมกันนี้ยังได้ชี้ให้เห็นว่าทำไมพระภิกษุจึงต้องใส่ใจต่…
เศรษฐีกับความตระหนี่
189
เศรษฐีกับความตระหนี่
…ของสมณะ สมณะชื่อว่ามีทิฏฐิ คือถือดีในความเชื่อของตน ซึ่งเกี่ยวข้องกับความรู้สึกนึกคิดทางจิตใจ และมี อิทธิพลไปทำให้บุคคลอื่นเชื่อตามไปได้ด้วย เมื่อนักบวชมีความเชื่อหรือความเห็นเป็นอย่างไรก็มักมีวัตรปฏิบั…
…กินด้วย จนท้ายที่สุดเขาก็ได้เรียนรู้ถึงการทำบุญและใช้ทรัพย์ในการกุศล เมื่อพระมหาโมคคัลลานเถระได้แสดงอิทธิฤทธิ์ทำให้เขาตระหนักถึงความสำคัญของการให้และความเมตตา ซึ่งนำไปสู่การบรรลุธรรมและการใช้ทรัพย์ในการ…
การพิจารณาความบริสุทธิ์ในพระพุทธศาสนา
237
การพิจารณาความบริสุทธิ์ในพระพุทธศาสนา
…ับบิณฑบาตมากเกินไปเพราะความอยาก “ปาฏิโมกขสังวรศีล” ก็ บกพร่อง และหากปล่อยใจติดไปกับรสชาติอาหารนั้น “อินทรียสังวร” ก็บกพร่อง เมื่อฉันมากเกินไปเพราะ ติดในรสอาหาร ร่างกายก็อึดอัด ไม่สบาย โงกง่วงได้ง่าย “กา…
บทความนี้สำรวจการพิจารณาความบริสุทธิ์ของจิตใจ โดยเปรียบเทียบกับการดูแลรักษาหน้าตาที่บริสุทธิ์และการมีมัตตัญญูในการรับปัจจัย 4 การฝึกฝนให้มีนิสัยในการสำรวมในพระปาฏิโมกข์ช่วยให้พระภิกษุรักษาศีลได้ดีขึ้น
ความสำเร็จในการเริ่มต้นและการเป็นกัลยาณมิตร
239
ความสำเร็จในการเริ่มต้นและการเป็นกัลยาณมิตร
…ุปการะมาก แก่เธอทั้งหลาย บำรุงเธอทั้งหลายด้วยจีวร บิณฑบาต เสนาสนะ และ พหุการสูตร, อรรถกถาขุททกนิกาย อิติวุตตกะ, มก. เล่ม 45 ข้อ 287 หน้า 677 228 DOU แม่บท การฝึกอบรมในพระ ระ พุ ท ธ ศ า ส น า
บทความนี้เน้นถึงความสำเร็จในการปฏิบัติตามคำสอนของพระพุทธเจ้า โดยยกตัวอย่างการฝึกฝนเพื่อบรรลุพระนิพพานว่าขึ้นอยู่กับการปฏิบัติของพระภิกษุแต่ละรูป ไม่ใช่เพียงแค่การเรียนรู้ การเป็นกัลยาณมิตรกับผู้อื่นก็
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
249
ธัมมัญญูสูตร: การฝึกฝนเพื่อความเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์
…งหลาย ก็ภิกษุเป็นธัมมัญญอย่างไร ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมรู้ธรรม คือ สุตตะ เคยยะ ไวยากรณะ คาถา อุทาน อิติวุตตกะ ชาตกะ อัพภูตธรรม เวทัลละ หากภิกษุไม่พึงรู้จักธรรม คือ สุตตะ.... เวทัลละ เราก็ไม่พึงเรียกว่า…
ธัมมัญญูสูตรว่าด้วยการฝึกฝนและพัฒนาตนเองเพื่อเป็นมนุษย์ที่สมบูรณ์ประกอบด้วยธรรม 7 ประการ ซึ่งภิกษุต้องรู้จักธรรม อัตถะ และตน รู้จักกาลและสังคม เพื่อให้บรรลุถึงความเป็นมนุษย์ที่มีคุณธรรม โดยเนื้อหาจะกล
ความสำคัญของการบวชในพระพุทธศาสนา
16
ความสำคัญของการบวชในพระพุทธศาสนา
…ทำให้จิตใจมั่นคงและสงบสุข และ สามัญญผลเบื้องสูง คือ การบรรลุวิชชา 8 อันได้แก่ วิปัสสนาญาณ มโนมยิทธิ อิทธิวิธี ทิพพโสต เจโตปริยญาณ ปุพเพนิวาสานุสสติญาณ จุตูปปาตญาณ และอาสวักขยญาณ ตามลำดับ ก่อนที่พระสัมมา…
ในปลายสมัยพุทธกาล พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงแสดงคุณค่าของการบวช ซึ่งช่วยยกระดับผู้บวชไปสู่สถานภาพที่ควรแก่การบูชาพร้อมกับการบรรลุความสำคัญในระดับต่างๆ พระองค์ยืนยันว่าการบวชต้องอาศัยการปฏิบัติที่บริสุทธิ์
พระพุทธคุณและวิชชา 8 ประการ
65
พระพุทธคุณและวิชชา 8 ประการ
…ประกอบด้วย 1) วิปัสสนาญาณ คือ ญาณที่ทำให้เข้าใจสังขารตามความเป็นจริง 2) มโนมยิทธิ คือ ฤทธิ์ทางใจ 3) อิทธิวิธี คือ แสดงฤทธิ์ต่างๆ ได้ 4) ทิพพโสต คือ หูทิพย์ 5) เจโตปริยญาณ คือ ญาณที่ทำให้กำหนดรู้ใจผู้อื่…
…ัดความมืดหรืออวิชชา ส่วนจรณะเป็นข้อปฏิบัติอันเป็นทางบรรลุวิชชา ซึ่งมีองค์รวม 15 อย่าง เช่น ศีลสังวร อินทรียสังวร เป็นต้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงเป็นผู้ถึงพร้อมในวิชชา 8 ประการ ซึ่งทำให้สามารถรู้เห็นความเ…