หน้าหนังสือทั้งหมด

ความสำคัญของสัจจะในราชธรรม
355
ความสำคัญของสัจจะในราชธรรม
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๖๐ จักเป็นอารยบุคคลหาได้ไม่ ในฝ่ายอาณาจักร สัจจะจัดเป็นราชธรรมประการหนึ่งโดยชื่อว่าอาชีวะ คือความเป็นผู้ตรง ในทศพิศราชธรรมสำหรับพระราชาธิบดี ในเรื่องโบราณกล่าว
เนื้อหานี้กล่าวถึงความสำคัญของสัจจะในบริบทของราชธรรมและการปกครองของพระราชาธิบดี โดยเน้นว่าพระราชาจะต้องรักษ…
ความสำคัญของธรรมะและอธรรมะในชีวิต
357
ความสำคัญของธรรมะและอธรรมะในชีวิต
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) น หิ ธมฺโม อธมฺโม จ อธมฺโม นิรย์ เนติ ៣៦២ อุโภ สมวิปากิโน ธมฺโม ปาเปติ สุคคติ ។ ธรรมะและอธรรมะทั้งสอง หาให้ผลเสมอกันไม่ อธรรมะย่อมนำไปสู่นิรยาบายธรรมะ ย่อมให้ถึ
เนื้อหาเกี่ยวกับผลของธรรมะและอธรรมะที่ไม่ให้เกิดผลเสมอกัน โดยธรรมะนำไปสู่นิรยาบายและอธรรมะนำไปสู่นิรยาบาย เ…
พระราชจรรยาส่วนรัฏฐาภิบาล
360
พระราชจรรยาส่วนรัฏฐาภิบาล
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๖๕ แปลว่า ท่านผู้เป็นอิสระ ยังไม่ได้พิจารณาด้วยตนเอง ยังไม่เห็นความผิดของผู้อื่นมาก หรือน้อย ด้วยประการทั้งปวงแล้ว อย่าเพิ่งลงอาชญา ข้อหนึ่งตรัสไว้ในธรรมบทว่า
เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาธรรมและอรรถคดีที่สมดุล ไม่ผลุนผลัน โดยยกตัวอย่างตรรกะอันสำคัญที่สอนไว้ในศาสนา และ…
พระเวสสันดรและการบำเพ็ญพระทาน
382
พระเวสสันดรและการบำเพ็ญพระทาน
สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (เจริญ ญาณวรเถร) ๓๘๗ เป็นพระเวสสันดร ทรงบำเพ็ญพระทานบารมี ได้เคยทรงทดลองแล้ว ไม่เป็นผลครั้งนั้น พระองค์ มีพรหฤทัยเผื่อแผ่แก่มหาชน ทรงจำแนกนิพัทธทานที่ทรงทำประจำแลมหาทานเป็นพิเศษ
เนื้อหานี้ให้เราเข้าใจถึงพระเวสสันดรที่ทรงบำเพ็ญพระทานบารมี และความโลภของบุคคลรอบข้างที่ไม่รู้จักพอ แม้การบ…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
5
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 111 [๕๖] กัมมธารยสมาส มีสังขยาอยู่ข้างหน้า ชื่อที่คุสมาส ๆ นั้น มี ๒ อย่าง คือ สมาหาโร, อสมาหาโร, ทิคุสมาส ที่ท่านรวม นามศัพท์ มีเนื้อความเป็นพหุว
…กา' และ 'ปญฺจ อินฺทฺริยาน' โดยเน้นถึงอธิบายเรื่องนานศัพท์และบทเบื้องปลายที่มีความสำคัญในบาลีไวยกรณ์ เนื้อหายังให้รายละเอียดเกี่ยวกับตัปปุริสสมาสและการจัดรูปแบบที่แตกต่างกัน ซึ่งสื่อถึงโครงสร้างและการใช้ที่ซั…
บทเรียนจากบาลีไวยกรณ์
6
บทเรียนจากบาลีไวยกรณ์
ประโยคด - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 112 สลุเลน วิทฺโธ-สกุลวิทฺโธ [ชนฺตุ สัตว์] อันลูกศรแทงแล้ว, อสินา กลาโห=อสิก โห ความทะเลาะเพราะดาบ. " " จตุตถีตัปปุริสะ อย่างนี้ " กฐินสฺส ทุสฺส์
เนื้อหาดังกล่าวกล่าวถึงการใช้ประโยคในภาษาบาลี โดยยกตัวอย่างรูปแบบต่างๆ ของคำ เช่น คำที่แสดงถึงสัตว์ ความกลั…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
7
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 113 [อย สตฺโต สัตว์นี้ ] มิใช่ม้า. น อริโย = อนริโย [อย ชโน ชนนี้ มิใช่พระอริยเจ้า." เป็นต้น เรียกว่า อุภัยตัปปุริสะบ้าง กัมมธารยะมี น เป็นบทหน้าบ
เนื้อหาในหน้าที่ 113 ของหนังสือกล่าวถึงหลักไวยกรณ์ภาษาบาลี เช่น อุภัยตัปปุริส และการศึกษาเกี่ยวกับสมาสและกั…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค
8
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 114 ด้วย ชื่อบาตรและจีวร, หตุถี จ อสโส จ รโถ ๔ ๕ 0 จ ปตฺติโก จ ๒ ค ๔ ๕ ๖ ක ៨ หตุถือสุสรถปาติก ช้าง ด้วย ม้า ด้วย รถ ด้วย คนเดิน ด้วย ៩ ๑ ๒ က ๔ ๕
เนื้อหาเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ที่สำคัญ รวมถึงการศึกษาเรื่องสมาสและตัทธิตในบริบทของคำภาษา. กล่าวถึงตัวอย่างการใ…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
10
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 116 เหตุนั้น [ สิ่งนั้น] ชื่อว่าทับตน [ เอา อธิ เป็น อรุณ ในพยัญชนะสนธิ ] ๔ นิปาตปุพพกะ มีนิบาตอยู่ข้างหน้า อย่างนี้ " วุฑฒาน ปฏิปาฏิ ยถาวุฑฒิ ลำด
เนื้อหานี้อธิบายถึงโครงสร้างและการใช้งานของบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในเรื่องวจีวิภาคและสมาส รวมถึงความแตกต่างระห…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
11
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 117 หลัง จะเป็นลิงค์ใดก็ได้ แต่สมาสนี้คงเป็นนปัสกลิงค์ เอกวจนะ อย่างเดียว เหมือนบทว่า " อนุตเถโร พระเถระน้อย " คงเป็น กัมมธารยะแท้. ๆ [๑๐๐] สมาสอย
เนื้อหาในหน้านี้เกี่ยวกับการศึกษาไวยกรณ์บาลี เช่น วจีวิภาค สมาส และประเภทต่างๆ ของพหุพพิหิ ที่มีการอธิบายถึ…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
12
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยคต - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 118 ชิตานิ อินทริยานิ เยน โส ชิตินทริโย สมโณ อินทรีย์ ท. ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๒ อันสมณะใด ชนะแล้ว สมณะ นั้น ชื่อว่ามีอินทรีย์อันชนะแล้ว ๖ ๔ ๕ က กติ ปุญญ์ เย
เนื้อหานี้กล่าวถึงหลักการของบาลีไวยกรณ์ที่รวมถึงการใช้วจีวิภาค สมาส และตัทธิตในรูปแบบต่างๆ พร้อมกับตัวอย่าง…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 119
14
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 119
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 119 กติ ทัณฑกมุม ยสฺส โส กตทัณฑกมุโม สิสฺโส ทัณฑกรรม ๒ ๔ ๕ ๖ ๒ [อันอาจารย์] ทำแล้ว แก่ศิษย์ใด ศิษย์ นั้น ชื่อว่ามีทัณฑกรรม อันอาจารย์ทำแล้ว. 0 က
เนื้อหาที่นำเสนอเกี่ยวกับบาลีไวยกรณ์ ที่รวมถึงวจีวิภาค สมาส และตัทธิต เช่น กตทัณฑกมุโม, ความสังเวช รวมถึงกา…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
15
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 120 ฉัฏฐีพหุพพิหิ เอาบทที่เป็นฉัฏฐีวิภัตติ ในวิเคราะห์ เป็น ประธาน แห่งบทสมาส อย่างนี้ " ขีณา อาสวา ยสฺส โส ขีณาสโว ภิกขุ อาสวะ ท. 0 ๒ က ๔ ๕ ๖ ๒ ข
เนื้อหานี้นำเสนอการวิเคราะห์บทสมาสและการวิเสสนะในบาลี ยกตัวอย่างจากพระไตรปิฎก เพื่อช่วยให้เข้าใจลักษณะและโค…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
17
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 122 ประธานแห่งบทสมาส ท่านจึงเรียกสมาสทั้งหลายเหล่านี้ว่า ตุลยาธิ กรณพหุพพิหิ พหุพพิหิที่แสดงมาแล้วเหล่านี้ มีเนื้อความไม่ปฏิเสธ พหุพพิหิ ที่มีเนื
เนื้อหาในบทนี้เน้นการศึกษาบาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะบทสมาสและวจีวิภาค รวมถึงการวิเคราะห์ความหมายของพหุพพิหิที่มีแ…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
20
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 125 เพราะแปลว่า " มี ๆ " เหมือนกันไปหมด ผู้ศึกษา เมื่อได้ยินชื่อ สมาส ที่แปลว่า " มี " ทราบว่าเป็น พหุพพิหิ แล้ว ประสงค์จะ ทราบให้ละเอียดลงไปว่า เ
เนื้อหาเกี่ยวกับการศึกษาบาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาส และตัทธิต โดยกล่าวถึงการวิเคราะห์และแยกอนุบทของสมาสให้ชัด…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาคและสมาส
21
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาคและสมาส
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 126 ตา อาทโย เยส ตาน คนธมาลาที่นี่ วัตถุน มัน ท. (ตา ๖ ය ៨ คนธมาลา 00 ๖ ของหอมและระเบียบ ท. นั้น] เป็นต้น ของวัตถุ ท. ใด ක ៨ วัตถุ ท. นั้น ชื่อว่า
…การอธิบายว่ามีวัตถุอะไรในมือของมนุษย์ ความเห็นที่แตกต่างกันเกี่ยวกับการแบ่งสมาสในคัมภีร์ศัพทศาสตร์. เนื้อหานี้อาจมีเลือกหรือแบ่งแยกไปตามความชอบใจของผู้ศึกษาแต่ละคน.
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
22
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
๒ ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 127 ศัพท์ คือ กากสูโร คนกล้าเพียงดังกา แม้ถึงท่านจะไม่ได้ยกขึ้น แสดงในคัมภีร์ทั้ง ๒ นั้นว่า เป็นอุปมาบุพพบท กัมมธารยะ ก็มีรูป ความ เหมือนศัพท์ ค
เนื้อหาพูดถึงการวิเคราะห์ศัพท์ในบาลี โดยเฉพาะการเปรียบเทียบกากสูโร และสีหสูโร พร้อมอธิบายความเป็นปฐมพหุพพิห…
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
23
บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 128 อุปมาบุพพบทกัมมธารยะ ไม่มีอุปมานุตตรบท. ในสัททนิติ ยกเอา อุปมาบุพพบท เป็น พหุพพิหิเสีย แสดงแต่ อุปมานุตตรบท ข้าพเจ้า เห็นควรจะมีทั้ง ๒ อย่าง จ
เนื้อหานี้นำเสนออุปมาบุพพบทในบริบทของบาลีไวยกรณ์ ซึ่งมีการกล่าวถึงการแปลและความสำคัญของทิคุสมาส โดยเน้นว่าม…
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
24
บาลีไวยกรณ์: วจีวิภาค สมาสและตัทธิต
ประโยค๑ - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 129 สห รญญา ยา วตฺตตี ตี สราชิกา ปริสา บริษัท ใด ย่อมเป็นไป ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ය ය က ๔ กับ ด้วยพระราชา เหตุนั้น [สา ปริสา บริษัทนั้น] ชื่อว่าเป็นไปกับ ๒ ด
เนื้อหานี้เกี่ยวกับการวิเคราะห์บาลีไวยกรณ์ โดยเฉพาะในส่วนของวจีวิภาค สมาส และตัทธิต ซึ่งนำเสนอความสัมพันธ์ข…
คำศัพท์และคำอธิบายทางบาลี
27
คำศัพท์และคำอธิบายทางบาลี
๔. ทาสีทาส ประโยค - บาลีไวยกรณ์ วจีวิภาค สมาสและตัทธิต - หน้าที่ 132 ทาสีและทาส ๕. ติโรปาการ์ ภายนอกแห่งกำแพง ๖. กณหเนตฺโต มีตาดำ ๒. จิตเปโต ๘. อุปวน์ มีความรักตั้งอยู่ ที่ใกล้เคียงแห่งป่า ๔. นรนาริโย
เนื้อหานี้นำเสนอศัพท์บาลีที่มีความสำคัญและการใช้งานในชีวิตประจำวัน รวมถึงการอธิบายความหมายของคำ ความเชื่อมโ…