แต่ : ​ค้นหาหนังสือธรรมะ หน้า 597 / 1728

…นออกร้านนี้ ตลาดนั้นตลาดนี้ เหยียบย่ำพบเห็นสิ่งที่ไม่พอใจทั้งสิ่งของและผู้คน ลำบากยุ่งยากอยู่ไม่เว้นแต่ละวัน เมื่อซื้อ อาหารแล้ว ก็ต้องหอบหิ้วกลับมา ลำบากในการประกอบอาหาร ปรุงแต่งไปตามความต้องการ ของคนบร…

…ามลำบากในสภาพอากาศต่าง ๆ และต้องพบกับความไม่สะอาดเมื่อเข้าไปในบ้าน มีการพิจารณาถึงความเป็นปฏิกูลตั้งแต่การเดินทางไปตลาด การซื้อหาอาหาร จนถึงการบริโภคอาหารที่ต้องผ่านกระบวนการควบรวมกับสิ่งสกปรกต่าง ๆ จนทำ…

…มหะ หนอง เลือด หมักหมมรวมกันอยู่ในกระเพาะที่สกปรกโสโครก ถ้วยชามภาชนะเราใช้แล้วยังขัดล้างทำความสะอาด แต่กระเพาะอาหารเป็นที่ใส่อาหารที่ แปดเปื้อนไปด้วยน้ำดี เสมหะ หนอง เลือด ไม่เคยล้างตลอดเวลา 20, 30, 40 ป…

เนื้อหานี้เน้นการพิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหารที่เราเข้าไปบริโภค ซึ่งก่อให้เกิดส่วนประกอบที่ไม่สะอาดในร่างกาย มีการเน้นย้ำว่าท้องของเราคล้ายมหาสมุทรที่จะต้องรับสิ่งสกปรกต่าง ๆ อาหารที่เรากินเข้าไปจะมี

…พิจารณาความเป็นปฏิกูลโดยการหลั่งไหลว่า อาหารที่บริโภคเข้าไปนั้น เมื่อบริโภคอาหารเข้าไปเพียงทางเดียว แต่เวลาไหลออกก็ออกทางทวารทั้ง 9 เช่น ไหลออก ทางช่องตาก็เป็นขี้ตา ไหลออกทางช่องปาก เป็นน้ำลาย เสมหะ ไหลอ…

บทความนี้พิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหาร ที่บริโภคผ่านทวารช่องเดียวแต่หลั่งออกทางทวารทั้ง 9 อาหารที่เคยมีค่ากลับกลายเป็นสิ่งสกปรกเมื่อออกจากร่างกาย ทั้งนี้ยังมีการเน้นถึง…

… จักพิจารณาย่อมประมาทเห็นว่าผัสสะเหล่านั้นไม่มีภัย ยกตัวอย่าง ชายหนุ่มที่มีฐานะปานกลาง ไม่ร่ำรวยมาก แต่ได้ไปเที่ยวในสถานเริงรมย์ ที่เพียบพร้อมด้วยกามคุณ มีอาหารรสเลิศ สตรีงามปรนนิบัติ ดนตรีไพเราะ กลิ่นหอ…

อาหารชนิดต่างๆ เช่น ผัสสาหาร, มโนสัญเจตนาหาร และ วิญญาณาหาร นำพาให้เกิดทุกข์ ไม่ต่างจากกพฬิงการาหาร การไม่รู้จักสำรวมอาจทำให้จิตตกเป็นทาสของความปรารถนา เมื่อติดใจในอาหารและสิ่งต่างๆ อาจทำให้เกิดกรรมดี

…ธิบายว่า เมื่อพิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหารจนจิตสงบ ตั้งมั่น จะบรรลุได้เพียง “อุปจารสมาธิ” เท่านั้น แต่หากจะเจริญให้ยิ่งขึ้นไป ในวิชชาธรรมกาย อธิบายได้ดังต่อไปนี้ คือ เมื่อเราพิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหา…

ในคัมภีร์วิสุทธิมรรคได้อธิบายวิธีการเจริญอาหาเรปฏิกูลสัญญาเพื่อให้เข้าถึงพระธรรมกาย โดยเริ่มจากการพิจารณาความเป็นปฏิกูลของอาหารจนจิตสงบไปยังอุปจารสมาธิ จากนั้นน้อมอาหารเป็นบริกรรมนิมิตเพื่อเข้าถึงอัปป

…มยึดถือว่าเป็นตัวตน บุคคล เรา เขา 2. การเจริญกัมมัฏฐาน มีทั้งการเจริญโดยย่อสำหรับพวกที่ปัญญาแก่กล้า แต่สำหรับ พวกปัญญาไม่แก่กล้า ควรใช้การเจริญโดยพิสดาร หรือเจริญโดยอาการ 13 3. การเจริญจตุธาตุววัตถานเพื่…

บทที่ 5 นี้นำเสนอแนวคิดเกี่ยวกับจตุธาตุววัตถาน ซึ่งเป็นการพิจารณาธาตุดิน น้ำ ไฟ ลม ในร่างกายเพื่อให้จิตเป็นอิสระและเข้าใจในธรรมชาติของการดำรงอยู่ โดยชี้ให้เห็นถึงวิธีการเจริญจตุธาตุววัตถานทั้งแบบย่อแล

จตุธาตุววัตถาน เป็นการพิจารณาธาตุทั้ง 4 ที่ปรากฏในร่างกายจนกระทั่งเห็นเป็น แต่เพียงกองแห่งธาตุ โดยปราศจากความจำว่า เป็นหญิง ชาย เรา เขา สัตว์ บุคคล เสียได้ เรียกว่า “จตุธาตุววัตถ…

…านี้แบ่งธาตุออกเป็น 42 ประเภท รวมถึงปฐวีธาตุ (20), อาโปธาตุ (12), เตโชธาตุ (4) และวาโยธาตุ (6). ธาตุแต่ละประเภทมีความสำคัญและหน้าที่ที่แตกต่างกันในร่างกาย โดยปฐวีธาตุรวมถึงองค์ประกอบที่เป็นเนื้อและกระดูก…

…ปฏิบัติต้องพินิจพิจารณาธาตุ ทั้งหลายนั้นแล้ว ๆ เล่า ๆ อุปจารสมาธิจะเกิดขึ้นตามนัยที่กล่าวแล้วนั้นแล แต่เมื่อใดเจริญไป อย่างนั้น กัมมัฏฐานยังไม่สำเร็จ พึงเจริญโดยสสัมภารวิภัติต่อไป 2) พิจารณาโดยสสัมภารวิภ…

ในร่างกายมนุษย์แบ่งออกเป็นธาตุ 4 ประเภท ได้แก่ ปฐวีธาตุซึ่งเป็นส่วนที่แข็งหรือกระด้าง, อาโปธาตุซึ่งเป็นน้ำ, เตโชธาตุซึ่งเกี่ยวข้องกับความร้อน, และ วาโยธาตุซึ่งเกี่ยวข้องกับการเคลื่อนไหว. การพิจารณาธาต

1.5 ตโจ : หนัง หนังหุ้มสรีระทั้งสิ้นตั้งอยู่ในสรีระกับหนังนั้น สรีระหารู้ไม่ว่าเราถูกหนังหุ้มหนังเล่าก็ หารู้ไม่ว่า สรีระเราหุ้มไว้ เปรียบเหมือนในพิณใหญ่ที่หุ้มด้วยหนังโคสด พิณใหญ่หารู้ไม่ว่า เรา ถูกห

…มาที่ช่วยให้เห็นภาพความสัมพันธ์ระหว่างโครงสร้างเหล่านี้แก่กัน โดยเฉพาะอย่างยิ่งเรื่องเกี่ยวกับการที่แต่ละส่วนไม่รู้ว่าอีกส่วนหนึ่งมีผลต่อกันอย่างไร เช่น หนังที่หุ้มสรีระ หรือเนื้อที่หุ้มหรือฉาบกับ骨โครง ก…

แข้งหารู้ไม่ว่า เราค้ำกระดูกขาตั้งอยู่ กระดูกขาหารู้ไม่ว่าเราค้ำกระดูกสะเอวตั้งอยู่ กระดูกสะเอว หารู้ไม่ว่า เราค้ำกระดูกสันหลังตั้งอยู่ กระดูกสันหลังหารู้ไม่ว่า เราค้ำกระดูกคอตั้งอยู่ กระดูกคอ หารู้ไม

…งานร่วมกันอย่างไม่มีความคิดคำนึง ทำให้เข้าใจได้ว่า อวัยวะต่างๆในร่างกายไม่เพียงแค่มีหน้าที่เฉพาะตัว แต่ยังมีความสัมพันธ์อันซับซ้อนที่หนึ่งส่งผลต่อตนอื่นในระบบร่างกาย กระดูกมีบทบาทสำคัญเป็นโครงสร้างที่รอง…

ว่าน้ำฝนอยู่ในเรา น้ำฝนเล่าก็หารู้ไม่ว่าเราอยู่ในรังบวบขม สิ่งทั้งหลายนั้นปราศจากความคิด คำนึง และความไตร่ตรองถึงกันและกัน น้ำดีเป็นโกฏฐาสแผนกหนึ่งในร่างกายนี้ ไม่มีความคิด เป็นของกลาง ๆ ว่างเปล่า ไม่

…งถูกจัดอยู่ในกลุ่มของโกฏฐาสแผนกหนึ่งในร่างกาย เป็นของเหลวที่ซึมซาบได้ มีบทบาทสำคัญต่อชีวิตในร่างกาย แต่จะไม่รู้จักซึ่งกันและกันในบริบทของการดำรงอยู่

ไขข้อเล่าก็หารู้ไม่ว่า เราทาที่ต่อ 180 แห่งติดอยู่ เปรียบเหมือนในเพลาที่คนทาด้วยน้ำมัน เพลา หารู้ไม่ว่าน้ำมันทาเราติดอยู่ น้ำมันเล่าก็หารู้ไม่ว่า เราทาเพลาติดอยู่ สิ่งทั้งหลายนั่น ปราศจากความคิดคำนึง

…ะและการทำงานของโกฏฐาสในร่างกาย รวมถึงน้ำอาโป, เตโช และวาโย โดยอธิบายลักษณะไม่ปราศจากความคิดและจิตใจ แต่มีอาการซึมซาบและเผาไหม้ บทความยังให้แนวทางการพิจารณาเกี่ยวกับไฟต่าง ๆ ที่ส่งผลต่อร่างกาย เช่น ไฟที่ท…

…ผู้มีมนสิการเป็นไปอย่างนี้ เมื่อเธอ พิจารณาซึ่งธาตุเหล่านั้น แล้ว ๆ เล่าๆ อุปจารสมาธิย่อมจะเกิดขึ้น แต่เมื่อนักปฏิบัติเจริญไปอย่างนั้น กัมมัฏฐานยังไม่สำเร็จ นักปฏิบัติผู้นั้นพึงเจริญ โดยสลักขณสังเขปต่อไป…

บทความนี้สำรวจลมในร่างกายที่เป็นโกฏฐาสซึ่งไม่มีความคิดและวิญญาณ โดยแบ่งออกเป็นหลายกลุ่มตามลักษณะของธาตุ เพื่อพัฒนาสมาธิและการเจริญธรรมต่างๆ ผู้ปฏิบัติต้องพิจารณาลักษณะของธาตุต่างๆ อย่างละเอียด เพื่อให

…อย่างนั้นธาตุทั้งหลายย่อมจะปรากฏอุปจารสมาธิย่อมจะ เกิดขึ้นแก่เธอพิจารณาธาตุทั้งหลายนั้นแล้ว ๆ เล่าๆ แต่เมื่อนักปฏิบัติผู้ใดแม้เจริญไปอย่างนั้นกัมมัฏฐานก็ยังไม่สำเร็จ นักปฏิบัติผู้นั้นพึง เจริญโดยสลักขณวิ…

เนื้อหาเกี่ยวกับการพิจารณาธาตุ 42 จากร่างกาย มีการกำหนดธาตุต่างๆ ได้แก่ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุไฟ ธาตุลม จากโกฏฐาสและการสัมผัสทางกาย รวมถึงการทำกรรมฐาน ซึ่งมีการใช้ความคิด การมองเห็น การได้กลิ่น และการชิ

…เนื้อซึ่งเป็นปฐวีธาตุ สามารถลดลงเป็นส่วน เล็กที่สุด ดุจธุลีละเอียด เมื่อตวงดูจะได้ประมาณ 20-30 ลิตร แต่ที่เราเห็นเป็นรูปร่างก็เพราะ ปฐวีธาตุ มีอาโปธาตุเกาะกุมยึดไว้ให้เป็นรูปเป็นร่าง มีเตโชธาตุเลี้ยงรักษ…

…เกี่ยวกับธาตุ 4 ในร่างกายมนุษย์ ซึ่งประกอบไปด้วย ปฐวี (ดิน), อาโป (น้ำ), เตโช (ไฟ) และ วาโย (ลม) โดยแต่ละธาตุมีบทบาทที่สำคัญในความเป็นอยู่ของร่างกาย ซึ่งปฐวีมีส่วนช่วยในการสร้างโครงสร้างของร่างกาย, อาโปช…

…้งหมดต่างกันโดย ลักษณะ คือ ปฐวีธาตุก็มีลักษณะ รส และปัจจุปัฏฐานต่างจากอาโปธาตุ เตโชธาตุ และวาโยธาตุ แต่เหมือนกันโดยเป็นรูป มหาภูต ธาตุ ธรรม และเป็นของไม่เที่ยง เป็นต้น ธาตุทั้งหมดชื่อว่าเป็นรูป เพราะธาตุ…

…าตุที่มีการไหล, เตโชธาตุที่อบอุ่น, และวาโยธาตุที่มีความเคร่งตึง รวมถึงการกำเนิดและความแตกต่างของธาตุแต่ละชนิดในรูปแบบที่ไม่เสถียร ยกตัวอย่างการปรากฏของสีและรูปร่างของธาตุต่างๆ ที่ไม่จำเป็นต้องเป็นไปตามลั…

…ะมิได้ 7. วินิพโภคาวินิพโภคโต โดยความแยกออกจากกันได้และแยกไม่ได้กล่าวคือ ธาตุเหล่านี้แบ่งแยกได้เฉพาะแต่ลักษณะ รส ปัจจุปัฏฐาน แต่อวินิพโภครูป คือ สี กลิ่น รส โอชา ปฐวี อาโป เตโช วาโย แยกไม่ได้ 8. สภาควิสภ…

บทความนี้เสนอความเข้าใจเกี่ยวกับธาตุต่างๆ ในชีวิตและระบบธรรมชาติ การแบ่งแยกธาตุภายในและภายนอก และความสัมพันธ์ระหว่างธาตุ การทำงานของธาตุต่างๆ ในการปฏิบัติและการเป็นอยู่ของสิ่งมีชีวิต ซึ่งรวมถึงบทบาทขอ

…่ไปใน ภพหน้า นักศึกษาได้ศึกษาวิธีการเจริญจตุธาตุววัตถานแล้วแม้ว่าการเจริญกัมมัฏฐานจะละเอียด ลึกซึ้ง แต่ก็ขอให้นักศึกษาได้ลองมาพิจารณาในการปฏิบัติในชีวิตประจำวัน อันจะส่งผลดี ทำให้ ใจหยุดนิ่งได้ง่าย จตุธา…

การเจริญจตุธาตุววัตถานมีอานิสงส์ 8 ประการ เช่น สุญญติ อวคาห และสตฺตสญฺญ์ ที่ช่วยให้ละความเห็นว่าเป็นสัตว์ การมีจิตใจที่มั่นคง ลดความหวาดกลัวต่างๆ ได้ อิฏฐานิฏเฐสุ อุคฆาฏนิคฆาฏิ ที่ทำให้มีปัญญากว้างขวา

…งสือต่าง ๆ การจัดทำเอกสารประจำกลุ่มวิชานี้ แม้จะมีการตรวจทานและตรวจ แก้ไขปรับปรุงเนื้อหามาหลายครั้ง แต่ก็อาจจะมีสิ่งที่ยังไม่สมบูรณ์ จึงหวังเป็น อย่างยิ่งว่า หากท่านผู้รู้หรือผ่านผู้อ่านได้พบข้อผิดพลาด จ…

…กสารนี้เกิดขึ้นโดยคณะกรรมการประจำชุดวิชาสมาธิในเดือนกันยายน 2550 ซึ่งมีการตรวจทานและปรับปรุงเนื้อหา แต่การปรับปรุงอาจยังไม่สมบูรณ์ และหวังว่าจะได้รับข้อเสนอแนะจากผู้อ่าน เพื่อพัฒนาคุณภาพของเนื้อหาให้ดียิ…

…อย่าง ที่ได้ ที่ได้รับมอบหมายเพราะ กิจกรรมเหล่านี้จำเป็นมาก สำหรับการศึกษาชุดวิชานี้ และควรทำกิจกรรมแต่ละกิจกรรมด้วย ตนเองก่อนตรวจคำตอบจากแนวตอบท้ายบท 5. ศึกษาผ่านบทเรียนทางการศึกษาธรรมะทางไกลผ่านดาวเทีย…

การทำกิจกรรมที่ได้รับมอบหมายเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับการศึกษา ควรบันทึกสาระสำคัญและทำกิจกรรมอย่างเต็มที่ก่อนตรวจคำตอบจากแนวทาง นอกจากนี้ นักเรียนควรศึกษาเนื้อหาผ่านการเรียนทางไกลที่ดำเนินการโดยมูลนิธิศึกษา